III SA/Łd 717/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił skargę lekarza na informację Dyrektora CEM dotyczącą odrzucenia wniosku o przystąpienie do Państwowego Egzaminu Specjalizacyjnego, uznając informację za niepodlegającą kognicji sądu.
Lekarz A.M. zaskarżył informację Dyrektora Centrum Egzaminów Medycznych (CEM) o odrzuceniu jego wniosku o przystąpienie do Państwowego Egzaminu Specjalizacyjnego (PES). Skarżący podnosił liczne zarzuty dotyczące błędnej wykładni przepisów, naruszenia praw nabytych, zasady proporcjonalności oraz pominięcia okoliczności zdrowotnych i pandemii COVID-19. Sąd administracyjny w Łodzi, rozpoznając sprawę, uznał skargę za niedopuszczalną i odrzucił ją, stwierdzając, że zaskarżona informacja nie jest aktem lub czynnością podlegającą kognicji sądu administracyjnego, a jedynie wyjaśnieniem przepisów.
Sprawa dotyczyła skargi lekarza A.M. na informację Dyrektora Centrum Egzaminów Medycznych (CEM) z dnia 30 lipca 2025 roku, która potwierdziła odrzucenie jego wniosku o przystąpienie do Państwowego Egzaminu Specjalizacyjnego (PES) w dziedzinie ortopedii i traumatologii narządu ruchu. Skarżący zarzucał organowi m.in. błędną wykładnię przepisów dotyczących 5-letniego terminu na przystąpienie do PES, naruszenie zasady ochrony praw nabytych, zaufania obywatela do państwa, zasady proporcjonalności oraz pominięcie szczególnych okoliczności zdrowotnych i wpływu pandemii COVID-19. Podnosił również zarzuty dotyczące naruszenia zasady równego traktowania i braku pouczenia o zmianach w przepisach. Dyrektor CEM wyjaśnił, że skarżący uzyskał potwierdzenie zakończenia szkolenia specjalizacyjnego w 2014 roku, a zgodnie z nowelizacją ustawy, 5-letni termin na przystąpienie do PES rozpoczął bieg od 8 sierpnia 2020 roku, co oznaczało, że skarżący przekroczył termin do sesji wiosennej 2025 roku. Minister Zdrowia potwierdził prawidłowość stanowiska Dyrektora CEM. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, rozpoznając skargę, uznał ją za niedopuszczalną i odrzucił na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd stwierdził, że zaskarżona informacja Dyrektora CEM nie jest aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a jedynie wyjaśnieniem przepisów i warunków dopuszczenia do egzaminu, nie kształtującym praw ani obowiązków strony. W związku z tym, informacja ta nie podlega kognicji sądu administracyjnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, informacja ta nie jest aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a jedynie wyjaśnieniem przepisów i warunków dopuszczenia do egzaminu.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że informacja Dyrektora CEM nie kształtuje praw ani obowiązków skarżącego, a jedynie przedstawia stan prawny i warunki formalne, nie będąc władczym aktem rozstrzygającym o uprawnieniu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (7)
Główne
p.p.s.a. art. 58 § 1 pkt 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 4
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.z.l. art. 16t § ust. 5
Ustawa o zawodach lekarza i lekarza dentysty
Ustawa o zmianie ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty oraz niektórych innych ustaw art. 23
Pomocnicze
u.z.l. art. 16r § ust. 6 pkt 1
Ustawa o zawodach lekarza i lekarza dentysty
Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie specjalizacji lekarzy i lekarzy dentystów art. 25 § ust. 1
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Informacja Dyrektora CEM nie jest aktem lub czynnością podlegającą kognicji sądu administracyjnego.
Odrzucone argumenty
Błędna wykładnia przepisów dotyczących terminu przystąpienia do PES. Naruszenie praw nabytych i zasady zaufania obywatela do państwa. Naruszenie zasady proporcjonalności. Pominięcie okoliczności zdrowotnych i wpływu pandemii COVID-19. Naruszenie zasady równego traktowania. Brak pouczenia o zmianach w przepisach.
Godne uwagi sformułowania
informacja nie kształtuje uprawnień lub obowiązków nie podlega kognicji sądu administracyjnego
Skład orzekający
Ewa Alberciak
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Określenie zakresu kognicji sądów administracyjnych w sprawach dotyczących informacji organów, a nie rozstrzygnięć merytorycznych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji informacyjnej Dyrektora CEM i nie rozstrzyga meritum sprawy dotyczącej dopuszczenia do PES.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest rozróżnienie między informacją a aktem prawnym w kontekście zaskarżania działań organów administracji. Jest to istotne dla prawników procesowych.
“Czy informacja urzędnika może być zaskarżona do sądu? WSA w Łodzi wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Łd 717/25 - Postanowienie WSA w Łodzi Data orzeczenia 2025-10-13 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2025-09-25 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Sędziowie Ewa Alberciak /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6201 Prawo wykonywania zawodu lekarza, aptekarza pielęgniarki, położnej Hasła tematyczne Odrzucenie skargi Skarżony organ Inne Treść wyniku Odrzucono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art. 58 par. 1 pkt 1, par. 3 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Dnia 13 października 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Alberciak, , po rozpoznaniu w dniu 13 października 2025 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. M. na informację Dyrektora Centrum Egzaminów Medycznych w Łodzi z dnia 30 lipca 2025 roku nr CEM.E.PES.027.58/25 w przedmiocie odrzucenia wniosku zgłoszeniowego o przystąpienie do Państwowego Egzaminu Specjalizacyjnego w dziedzinie ortopedia i traumatologia narządu ruchu postanawia: odrzucić skargę. eg Uzasadnienie A.M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na informację Dyrektora Centrum Egzaminów Medycznych w Łodzi z 30 lipca 2025 r. nr CEM.E.PES.027.58/25 w przedmiocie odrzucenia wniosku zgłoszeniowego do przystąpienie do Państwowego Egzaminu Specjalizacyjnego w dziedzinie ortopedia i traumatologia narządu ruchu. Zaskarżonej czynności zarzucił: 1) błędną wykładnię art. 16t ust. 5 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty oraz art. 23 ustawy nowelizującej z 16 lipca 2020 r. przez przyjęcie, że pięcioletni okres na przystąpienie do PES upływał przed rozpoczęciem sesji jesiennej 2025 r., mimo że z literalnego brzmienia przepisów wynika, że upływa on dopiero 8 sierpnia 2025 r., 2) naruszenie zasady ochrony praw nabytych oraz zaufania obywatela do państwa (art. 2 Konstytucji RP) przez odmowę dopuszczenia do egzaminu, mimo zachowania ustawowego terminu, co skutkuje faktycznym pozbawieniem skarżącego możliwości realizacji przyznanego ustawą prawa w pełnym, przewidzianym przez ustawodawcę okresie, co narusza fundamenty pewności prawa i przewidywalności działań organów administracji, 3) naruszenie zasady proporcjonalności (art. 31 ust. 3 Konstytucji RP) przez oparcie decyzji wyłącznie na harmonogramie sesji egzaminacyjnej, bez uwzględnienia nadrzędnych przepisów prawa, nadrzędnych przepisów ustawowych oraz szczególnych okoliczności (w tym skutków pandemii COVID-19), co stanowi naruszenie zasady proporcjonalności wynikającej z art. 2 Konstytucji RP oraz hierarchii źródeł prawa, prowadząc do arbitralnego pozbawienia skarżącego ustawowo gwarantowanego uprawnienia, 4) pominięcie nadzwyczajnych okoliczności faktycznych - m.in. wpływu pandemii COVID-19 na ograniczenia w organizacji egzaminów w latach 2020-2023, w tym ograniczeń organizacyjnych i zdrowotnych spowodowanych pandemią COVID-19, które w sposób obiektywny i niezależny od skarżącego zmniejszyły faktyczną dostępność PES, co stanowi naruszenie obowiązku wszechstronnego rozpatrzenia sprawy i prowadzi do rozstrzygnięcia oderwanego od realiów faktycznych, 5) niezastosowanie wykładni prokonstytucyjnej i ochronnej przez odstąpienie od utrwalonej linii orzeczniczej sądów administracyjnych (m.in. w sprawach dotyczących dostępu do pytań egzaminacyjnych), która nakazuje interpretować przepisy w sposób zapewniający pełną realizację praw obywatela, prowadzi do wykładni sprzecznej z art. 2 i art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, a w konsekwencji do nieuzasadnionego ograniczenia prawa skarżącego do przystąpienia do egzaminu, 6) odejście od dotychczasowej praktyki organów egzaminacyjnych, które w analogicznych przypadkach wykazywały elastyczność interpretacyjną, dopuszczając lekarzy do egzaminu mimo formalnych barier i mimo formalnego przekroczenia terminu, co potwierdza możliwość elastycznego, celowościowego stosowania prawa w sytuacjach uzasadnionych merytorycznie, co sprawia, że odrzucenie wniosku, przy zachowaniu ustawowego terminu, stanowi odejście od utrwalonej praktyki i narusza zasadę równego traktowania podmiotów znajdujących się w porównywalnej sytuacji, 7) pominięcie terminu faktycznego złożenia wniosku, który nastąpił przed 8 sierpnia 2025 r. tj. przed upływem terminu ustawowego, 8) zignorowanie orzecznictwa sądów administracyjnych, które nakazuje dokonywanie wykładni pro konstytucyjnej w sprawach dotyczących praw obywateli (np. w zakresie jawności pytań egzaminacyjnych), 9) nieuwzględnienie w decyzji szczególnych okoliczności zdrowotnych skarżącego, wynikających z załączonej dokumentacji medycznej obejmującej pilne zabiegi neurochirurgiczne kręgosłupa lędźwiowo-krzyżowego w 2024 r. oraz wcześniejsze hospitalizacje w latach 2020-2024, w tym w dniach 16-20 kwietnia 2020 r., kiedy skarżący przebywał na oddziale Chorób Zakaźnych w S. z powodu zapalenia płuc wywołanego zakażeniem SARS-CoV-2, doświadczając również objawów postcovidowych (m.in. szybka męczliwość, stany depresyjne). Dodatkowo należy podkreślić, że skarżący przez cały ten okres wykonywał obowiązki lekarza w warunkach znacznego niedoboru kadry medycznej, zwłaszcza w szpitalach powiatowych takich jak SPZZOZ w G., gdzie występują istotne deficyty lekarzy specjalistów. Zjawisko to nasiliło się w wyniku pandemii COVID-19 i jego skutki są nadal odczuwalne, m.in. poprzez konieczność pracy ponadnormatywnej, częste dyżury, ograniczoną rotację kadry i permanentne przeciążenie systemu ochrony zdrowia. W takich warunkach skarżący nie miał realnych możliwości pogodzenia obowiązków zawodowych z przygotowaniem i przystąpieniem do egzaminu specjalizacyjnego. Pominięcie tych istotnych okoliczności przez organ narusza art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., a także zasady proporcjonalności, równego traktowania i rzetelnego rozpatrzenia sprawy, uniemożliwiając uznanie wystąpienia obiektywnej, niezależnej przeszkody w przystąpieniu do Państwowego Egzaminu Specjalizacyjnego, 10) pominięcie przez organ w ocenie, że nie dochowano wobec skarżącego obowiązku pouczenia o kluczowych okolicznościach mających wpływ na możliwość przystąpienia do Państwowego Egzaminu Specjalizacyjnego, co przejawia się w szczególności w braku jakiejkolwiek informacji o istotnych zmianach w komunikacie dotyczącym zasad kwalifikacji do PES, który to komunikat został opublikowany na stronie internetowej Centrum Egzaminów Medycznych dopiero w dniu 18 listopada 2024 roku, podczas gdy nowe regulacje nie były dostępne w terminie umożliwiającymi zapoznanie się z nimi i podjęcie odpowiednich działań, jak również nie przekazano również żadnych informacji na ten temat ani od CEM, ani od Okręgowej Izby Lekarskiej, co w istotny sposób ograniczyło prawo do skutecznego korzystania z uprawnień przysługujących skarżącemu na mocy przepisów prawa. Skarżący wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez dopuszczenie do Państwowego Egzaminu Specjalizacyjnego w sesji jesiennej 2025 r., ewentualnie uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia z uwzględnieniem wszystkich przedstawionych okoliczności oraz dokumentacji medycznej, przy przyjęciu wykładni zgodnej z celem ustawy oraz zasadą proporcjonalności oraz zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Centrum Egzaminów Medycznych w Łodzi wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie o jej oddalenie. Organ wyjaśnił, że skarżący złożył wniosek zgłoszeniowy do PES w dziedzinie ortopedii i traumatologii narządu ruchu w sesji jesiennej 2025 r. W związku z obowiązującymi obecnie ograniczeniami czasowymi w przystępowaniu do PES, wynikającymi z art. 16t ust. 5 UZL, CEM dokonało sprawdzenia, czy limity te nie znajdują zastosowania do skarżącego. CEM ustaliło, że w SMK, za pomocą którego składane są wnioski zgłoszeniowe do PES, brak informacji o dacie uzyskania potwierdzenia zakończenia szkolenia specjalizacyjnego przez skarżącego. W piśmie z 28 lipca 2025 r. Dyrektor [...] wskazał, że skarżący uzyskał potwierdzenie zakończenia szkolenia specjalizacyjnego w dziedzinie ortopedii i traumatologii narządu ruchu w dniu 25 maja 2014 r. W związku z taką odpowiedzią pismem z 30 lipca 2025 r. poinformowano skarżącego, że jego wniosek zgłoszeniowy do ww. egzaminu został odrzucony. W dniu 12 sierpnia 2025 r. skarżący skierował do CEM "Odwołanie od decyzji Dyrektora Centrum Egzaminów Medycznych" o odrzuceniu wniosku o dopuszczenie do PES, w którym w całości zaskarżył tę decyzję i wnosił o jej uchylenie, ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Minister Zdrowia pismem z 25 sierpnia 2025 r. potwierdził prawidłowość stanowiska Dyrektora CEM zawartego w piśmie z 30 lipca 2025 r. w zakresie obowiązujących w tej materii regulacji prawnych, które uzasadniały odrzucenie wniosku zgłoszeniowego skarżącego. W ocenie Dyrektora CEM nie budzi wątpliwości interpretacja art. 23 ustawy z dnia 16 lipca 2020 r. o zmianie ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty oraz niektórych innych ustaw. In extenso stanowi on bowiem, że termin 5-letni na przystąpienie do PES liczony jest "od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy w odniesieniu do zdarzeń określonych w tych przepisach, które nastąpiły przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy". Z unormowania tego wynika więc, że wobec lekarzy i lekarzy dentystów, którzy uzyskali potwierdzenie zakończenia szkolenia specjalizacyjnego przed wejściem w życie tej noweli, okres pięcioletni rozpoczął bieg od daty wejścia w życie tych przepisów, czyli od dnia 8 sierpnia 2020 r. Explicite wskazano zatem, od kiedy rozpoczął bieg ten termin. Nie można zatem podzielić stanowiska skarżącego, że "przyjęta przez CEM wykładnia w praktyce skraca ten okres, co pozostaje w sprzeczności z celem regulacji oraz zasadami państwa prawa". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga jest niedopuszczalna. Przed merytorycznym rozpoznaniem skargi sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada z urzędu jej dopuszczalność. Ustala, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do odrzucenia skargi, jakie zostały enumeratywnie wymienione w art. 58 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a. Jednym z warunków dopuszczalności skargi jest więc pozostawanie sprawy, której dotyczy skarga, w kognicji sądu administracyjnego. Kognicję sądów administracyjnych określa art. 3 § 1 p.p.s.a., który stanowi, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego. (art. 3 § 2a p.p.s.a.). Sądy administracyjne orzekają również w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na inne, aniżeli decyzje administracyjne, postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym i zabezpieczającym, akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień bądź obowiązków wynikających z przepisów prawa. Ten ostatnio wymieniony warunek oznacza, że musi istnieć ścisły związek między przepisem prawa, który określa uprawnienie lub obowiązek, a aktem lub czynnością, która dotyczy takiego uprawnienia lub obowiązku. Oznacza to, że wskazany akt może podlegać kognicji sądu administracyjnego, gdy z jego treści wynika nałożenie na stronę skarżącą określonych obowiązków. Nałożenie tych obowiązków musi przy tym wynikać z władczego działania organu przeprowadzającego kontrolę. Z przywołanego przepisu konstytuującego elementy pojęcia aktu lub czynności, o których w nim mowa wynika, jak podkreśla się w literaturze przedmiotu oraz w orzecznictwie, że akty i czynności te: nie mają charakteru decyzji lub postanowienia, gdyż te są zaskarżalne na podstawie art. 3 § 2 pkt 1 i 2 p.p.s.a.; są podejmowane w sprawach indywidualnych, albowiem akty o charakterze ogólnym zostały wymienione w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a.; muszą mieć charakter publicznoprawny; dotyczą (bezpośrednio lub pośrednio) uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, co odnosi się zarówno do działań pozytywnych dla ich adresata, jak i działań negatywnych wyrażających się w odmowie wydania aktu, czy podjęcia innej czynności (por. również B. Adamiak, Z problematyki właściwości sądów administracyjnych (art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.), "Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego" 2006, nr 2, s. 18 - 19, a także np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 marca 1998 r., sygn. akt II SA 1247/97, "Orzecznictwo Sądów Polskich" 1999, z. 2, poz. 25, J.P. Tarno, W. Chróścielewski, Postępowanie administracyjne i postępowanie przed sądami administracyjnymi, Warszawa 2011, s. 375; R. Stankiewicz, Inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej jako przedmiot kontroli sądu administracyjnego (art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.), "Przegląd Prawa Publicznego" 2010, nr 11, s. 41; postanowienia NSA z dnia 28 listopada 2006 r., sygn. akt I OSK 1756/06 oraz z dnia 30 stycznia 2007 r., sygn. akt I OSK 1784/06), W sytuacji, gdy akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., są podejmowane - co należy podkreślić - poza postępowaniem jurysdykcyjnym z właściwą mu formą decyzji lub postanowienia, to odpowiadają one formule nie tyle stosowania prawa, ile jego wykonywania, a więc formule wykonawczej, która - co należy podkreślić - wyraża się w urzeczywistnianiu (realizacji) dyspozycji normy prawnej kreującej konkretny (a więc już istniejący) stosunek administracyjny i wynikające z niego uprawnienie lub obowiązek (Z. Kmieciak, Glosa do uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lutego 2008 r., sygn. akt I OPS 3/07, "Orzecznictwo Sądów Polskich" 2008, z. 5, poz. 51, s. 350 - 351; Z. Kmieciak, Efektywność sądowej kontroli administracji publicznej, "Państwo i Prawo" 2010, z. 11, s. 29). Mając na uwadze powyższe kryteria, stwierdzić należy, że zaskarżona w rozpatrywanej sprawie informacja Dyrektora Centrum Egzaminów Medycznych w Łodzi z 30 lipca 2025 r. ich nie spełnia. Nie dotyczy bowiem uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Podkreślić należy, że sformułowanie "dotyczy", użyte w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., odnosi się jedynie do bezpośredniego i ścisłego związku między aktem lub czynnością a uprawnieniem bądź obowiązkiem. W zaskarżonej informacji z 30 lipca 2025 r. Dyrektor Centrum Egzaminów Medycznych Łodzi nie ustala obowiązku czy uprawnienia wynikającego z przepisów prawa, ale odnosząc się do wniosku o przystąpienie do PES wyjaśnia przepisy, które mają zastosowanie do skarżącego oraz wskazuje na brak możliwości przystąpienia do PES w sesji jesiennej 2025 r. Zasady zgłaszania się do Państwowego Egzaminu Specjalizacyjnego oraz przystępowania do niego są uregulowane w szczególności w art. 16rb - 16x ustawy z 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty (Dz. U. z 2024 r. poz. 1287) i rozporządzeniu Ministra Zdrowia z 4 maja 2023 r. w sprawie specjalizacji lekarzy i lekarzy dentystów (Dz. U. z 2023 r. poz. 975). W myśl art. 16rb ust. 1 ww. ustawy lekarz, który ukończył przedostatni rok szkolenia specjalizacyjnego albo który uzyskał potwierdzenie zakończenia szkolenia specjalizacyjnego, o którym mowa w art. 16r ust. 6 pkt 1, oraz lekarz, który uzyskał decyzję, o której mowa w art. 16 ust. 7 albo 9, mogą wystąpić do Dyrektora CEM z wnioskiem o przystąpienie do PES. W art. 16rb ust. 2 określano zakres danych zamieszczanych we wniosku zgłoszeniowym. Z kolei art. 16rb ust. 3 stanowi, że wniosek składa się za pomocą tzw. Systemu Monitorowania Kształcenia Pracowników Medycznych. W art. 16t ust. 5 ww. ustawy został wprowadzony limit czasowy przystępowania do PES, który wynosi 5 lat od dnia potwierdzenia zakończenia szkolenia specjalizacyjnego, o którym mowa w art. 16r ust. 6 pkt 1, albo od dnia wydania decyzji, o której mowa w art. 16 ust. 7 albo 9 ww. ustawy. W informacji z 30 lipca 2025 r. Dyrektor Centrum Egzaminów Medycznych w Łodzi potwierdził, że wobec lekarzy i lekarzy dentystów, którzy ukończyli potwierdzenie zakończenia szkolenia specjalizacyjnego przed wejściem w życie tej noweli (tj. przed dniem 8 sierpnia 2020 r.), okres pięcioletni rozpoczął bieg od daty wejścia w życie tych przepisów. Wskazał, że limity te znajdują zastosowanie również wobec skarżącego, gdyż uzyskał potwierdzenie zakończenia szkolenia specjalizacyjnego przed dniem 8 sierpnia 2020 r. Z powyższego nie wynikają kompetencje Dyrektora CEM do rozstrzygania o dopuszczeniu albo odmowie dopuszczenia do PES. Limity czasowe przystępowania do tego egzaminu wynikają zaś bezpośrednio z ustawy. Nie są więc wprowadzane przez Dyrektora CEM. Należy podkreślić, że zgodnie z art. 16t ust. 5 ustawy lekarz może przystąpić do PES w okresie 5 lat od dnia potwierdzenia zakończenia szkolenia specjalizacyjnego, o którym mowa w art. 16r ust. 6 pkt 1, albo od dnia wydania decyzji, o której mowa wart. 16 ust. 7 albo 9 ustawy. W przypadku lekarzy odbywających szkolenie specjalizacyjne na ogólnych zasadach podany termin liczony jest od dnia potwierdzenia zakończenia szkolenia specjalizacyjnego, co jest dokonywane w SMK przez Wojewodę, Ministra Obrony Narodowej albo ministra właściwego do spraw wewnętrznych, którzy stwierdzają, że lekarz albo lekarz dentysta odbył szkolenie specjalizacyjne zgodnie z programem specjalizacji. W myśl art. art. 23 ustawy z dnia 16 lipca 2020 r. o zmianie ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020 r. poz. 1291), w drodze której ustanowiono omawiany limit, wobec lekarzy i lekarzy dentystów, którzy ukończyli potwierdzenie zakończenia szkolenia specjalizacyjnego przed wejściem w życie tej noweli, okres pięcioletni rozpoczął bieg od daty wejścia w życie tych przepisów. Regulacja ta oznacza, że lekarze będą mogli przystąpić do PES najpóźniej do dnia 8 sierpnia 2025 r. Zgodnie z § 25 ust 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z 4 maja 2023 r. w sprawie specjalizacji lekarzy i lekarzy dentystów, PES jest organizowany co roku w dwóch sesjach egzaminacyjnych: w sesji wiosennej od dnia 1 marca do 31 maja oraz w sesji jesiennej - od dnia 1 października do 20 grudnia. Uwzględniając ww. terminy sesji egzaminacyjnych, należy przyjąć, że ostatnią sesją, do której mogą się zgłosić i przystąpić do egzaminu jest sesja wiosenna 2025 r. W ocenie sądu rację ma Dyrektor Centrum Egzaminów Medycznych w Łodzi, że informacja z 30 lipca 2025 r. nie kształtuje uprawnień lub obowiązków i stanowi informację o warunkach dopuszczenia do udziału w Państwowym Egzaminie Specjalizacyjnym. Stanowi jedynie pouczenie o przepisach regulujących zasady przystępowania do Państwowego Egzaminu Specjalizacyjnego dostępne na stronie Centrum Egzaminów Medycznych, Naczelnej Izby Lekarskiej oraz Ministerstwa Zdrowia. W przedmiotowej sprawie Dyrektor Centrum Egzaminów Medycznych w Łodzi nie prowadził żadnego postępowania administracyjnego, zatem zastosowania nie znalazły powołane w skardze przepisy k.p.a. W ocenie Sądu, uwzględniając powyższe uwagi z przedstawionego rozumienia pojęcia "aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa", zaskarżona w sprawie informacja z 30 lipca 2025 r. Dyrektora Centrum Egzaminów Medycznych w Łodzi nie jest aktem lub czynnością, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Informacja nie jest władczym aktem wyrażającym działania organu dokonywane w zakresie przyznania lub odebrania osobie zamierzającej przystąpić do Państwowego Egzamin Specjalizacyjnego takiego uprawnienia i nie podlega kognicji sądu administracyjnego. Z powyższych względów, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a. orzekł o odrzuceniu skargi. eg
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI