III SA/Łd 710/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpoznał skargę K. T. na postanowienie Łódzkiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, które utrzymało w mocy postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego oddalające zarzuty zobowiązanej w sprawie egzekucji administracyjnej obowiązku poddania małoletniej córki obowiązkowym szczepieniom ochronnym. Skarżąca podnosiła szereg zarzutów, w tym dotyczących naruszenia przepisów KPA, Konstytucji RP (w szczególności art. 87 w zw. z art. 17 ust. 11 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi poprzez zaliczenie komunikatu GIS do źródeł prawa powszechnie obowiązującego) oraz naruszenia przepisów dotyczących wymagalności obowiązku szczepień. Sąd analizując sprawę, w tym orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego (wyrok SK 81/19), uznał, że obowiązek poddania się szczepieniom ochronnym wynika z mocy prawa, a jego realizacja jest zabezpieczona przymusem administracyjnym. Sąd podkreślił, że wyrok TK nie zakwestionował obowiązku szczepień jako takiego, a jedynie wskazał na potrzebę dostosowania prawa w zakresie sposobu określania terminów i liczby dawek. Sąd nie znalazł podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia, uznając zarzuty za niezasadne, a także oddalił wniosek o zawieszenie postępowania i zwrócenie się z pytaniem prawnym do TK. Rozstrzygnięcie o kosztach nie zostało szczegółowo opisane w sentencji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie legalności obowiązku szczepień ochronnych i podstaw egzekucji administracyjnej, interpretacja wyroku TK SK 81/19 w kontekście wymagalności obowiązku.
Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i prawnego związanego z egzekucją obowiązku szczepień. Interpretacja wyroku TK może być przedmiotem dalszych analiz.
Zagadnienia prawne (3)
Czy Komunikat Głównego Inspektora Sanitarnego, określający terminy i liczbę dawek obowiązkowych szczepień ochronnych, może stanowić podstawę do egzekucji administracyjnej obowiązku szczepień?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sam komunikat nie jest źródłem prawa powszechnie obowiązującego, ale stanowi wskazówkę merytoryczno-techniczną. Obowiązek szczepień wynika z ustawy i rozporządzenia, a komunikat uszczegóławia terminy ich wykonania, które są wiążące dla wymagalności obowiązku.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że obowiązek szczepień wynika z ustawy i rozporządzenia. Komunikat GIS, choć nie jest źródłem prawa powszechnie obowiązującego, uszczegóławia terminy wykonania szczepień, które są wiążące i stanowią o wymagalności obowiązku. Wyrok TK SK 81/19 nie zakwestionował obowiązku szczepień, a jedynie sposób jego uszczegółowienia.
Czy obowiązek poddania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym jest zgodny z Konstytucją RP, w szczególności z prawem do ochrony życia prywatnego i zdrowia, oraz czy brak systemu odszkodowań za NOP stanowi naruszenie tych praw?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, obowiązek szczepień jest zgodny z Konstytucją RP i Konwencją o Ochronie Praw Człowieka, ponieważ realizuje ważne cele społeczne (ochrona zdrowia publicznego) i jest proporcjonalny. Brak systemu odszkodowań nie stanowi naruszenia tych praw w kontekście egzekucji obowiązku szczepień.
Uzasadnienie
Sąd powołując się na orzecznictwo ETPCz (Vavřička) i NSA, uznał, że obowiązek szczepień stanowi uzasadnioną ingerencję w prawa jednostki w celu ochrony zdrowia publicznego. Ograniczenia praw i wolności są dopuszczalne, jeśli są konieczne w demokratycznym społeczeństwie i nie naruszają istoty tych praw. Obowiązek szczepień realizuje konstytucyjne prawo do ochrony zdrowia, zwłaszcza dzieci.
Czy postanowienie organu egzekucyjnego odmawiające uwzględnienia zarzutów dotyczących wymagalności obowiązku szczepień było prawidłowo uzasadnione?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, postanowienie było prawidłowo uzasadnione, a organy administracji odniosły się do podnoszonych zarzutów.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy obu instancji w sposób wyczerpujący i poprawny wyjaśniły stan faktyczny oraz oceniły zebrane dowody, odnosząc się do kwestii wymagalności obowiązku podania małoletniej poszczególnych dawek szczepionek.
Przepisy (27)
Główne
u.ch.z. art. 5 § ust. 1 pkt 1 lit.b
Ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
u.ch.z. art. 17 § ust. 10 pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
u.ch.z. art. 17 § ust. 11
Ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
u.p.e.a. art. 33 § par. 2 pkt 6 lit. c
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.ch.z. art. 4 § ust. 1
Ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
u.ch.z. art. 2 § pkt 26
Ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
u.p.e.a. art. 18
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 144
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 124 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 126
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 6
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Konstytucja RP art. 87
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 31 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 47
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 68
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ustawa z dnia 15 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej
Ustawa z dnia 23 stycznia 2009 r. o wojewodzie i administracji rządowej w województwie
EKPC art. 8 § ust. 1
Konwencja o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obowiązek szczepień wynika z mocy prawa i jest zgodny z Konstytucją RP oraz EKPC. • Komunikat GIS, choć nie jest źródłem prawa powszechnie obowiązującego, uszczegóławia terminy szczepień, które są wiążące dla wymagalności obowiązku. • Wyrok TK SK 81/19 nie zakwestionował obowiązku szczepień, a jedynie sposób jego uszczegółowienia. • Organy administracji prawidłowo uzasadniły swoje postanowienia i odniosły się do zarzutów strony.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 87 Konstytucji RP w zw. z art. 17 ust. 11 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi poprzez zaliczenie Komunikatu Głównego Inspektora Sanitarnego do katalogu źródeł prawa powszechnie obowiązującego. • Naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 1 b ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi w zw. z § 3 Rozporządzenia Ministra Zdrowia poprzez uznanie, iż obowiązek szczepień ochronnych u małoletniej jest wymagalny ze względu na osiągnięcie przez nią przedziału wiekowego. • Naruszenie art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a. w zw. z § 3 Rozporządzenia Ministra Zdrowia poprzez uznanie iż szczepienia ochronne wymienione w tytule wykonawczym są wymagalne, a termin ich wymagalności wynika z treści Komunikatu Głównego Inspektora Sanitarnego. • Naruszenie art. 124 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez niewskazanie w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia aktu prawnego, z którego wynika wymagalność obowiązku podania małoletniej poszczególnych dawek szczepionek. • Naruszenie art. 8 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności oraz art. 31 ust. 1 w. zw. z art. 47 w zw. z art. 68 Konstytucji RP poprzez uznanie, iż zachodzą przesłanki do ograniczenia przysługującego skarżącej prawa do ochrony życia prywatnego oraz prawa do ochrony zdrowia.
Godne uwagi sformułowania
obowiązek poddania się szczepieniu ochronnemu wynika z mocy prawa • Komunikat Głównego Inspektora Sanitarnego w sprawie Programu Szczepień Ochronnych na dany rok jest wydawany w oparciu o art. 17 ust. 11 u.ch.z. • Wyrok Trybunału Konstytucyjny w wyroku z 9 maja 2013 r., SK 81/19, nie zakwestionował obowiązku poddawania się szczepieniom ochronnym. • obowiązek szczepienia stanowi ingerencję w integralność fizyczną osoby i jako przymusowa interwencja medyczna wchodzi w zakres gwarancji prawa do poszanowania życia prywatnego i art. 8 Konwencji.
Skład orzekający
Monika Krzyżaniak
przewodniczący sprawozdawca
Małgorzata Kowalska
sędzia
Krzysztof Szczygielski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie legalności obowiązku szczepień ochronnych i podstaw egzekucji administracyjnej, interpretacja wyroku TK SK 81/19 w kontekście wymagalności obowiązku."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i prawnego związanego z egzekucją obowiązku szczepień. Interpretacja wyroku TK może być przedmiotem dalszych analiz.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego i budzącego emocje obowiązku szczepień ochronnych, a także interpretacji wyroku Trybunału Konstytucyjnego w tym zakresie. Jest to temat istotny dla wielu obywateli i prawników.
“Czy obowiązek szczepień dziecka jest zgodny z prawem? Sąd Administracyjny rozstrzyga kluczową kwestię.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.