III SA/Łd 703/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2005-04-20
NSAinneWysokawsa
cłozgłoszenie celneklasyfikacja taryfowanależności celnedług celnypostępowanie celneuchylenie decyzjiprawo celneOrdynacja podatkowaWSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów celnych, uznając naruszenie przepisów postępowania przy rozpatrywaniu wniosku o uchylenie ostatecznej decyzji celnej.

Spółka A złożyła wniosek o uchylenie ostatecznej decyzji celnej dotyczącej klasyfikacji towarów i należności celnych. Organy celne dwukrotnie wydały decyzje, które następnie zostały uchylone. Dyrektor Izby Celnej uchylił decyzję Naczelnika Urzędu Celnego, uznając, że organ pierwszej instancji nie miał podstaw do wydania decyzji uznającej zgłoszenie celne za nieprawidłowe po upływie terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Dyrektora Izby Celnej, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania przez organy celne, które nieprawidłowo rozpatrzyły wniosek spółki o uchylenie ostatecznej decyzji celnej.

Sprawa dotyczyła skargi A Spółki z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł., która uchyliła decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w Ł. w przedmiocie uchylenia ostatecznej decyzji celnej. Spółka wniosła o uchylenie ostatecznej decyzji Dyrektora Urzędu Celnego z dnia [...] dotyczącej wymiaru kwoty uzupełniającej długu celnego i odsetek wyrównawczych, powołując się na art. 265 § 1 Kodeksu celnego. Organy celne uznały, że wniosek spółki nie mógł zostać uwzględniony, ponieważ przepisy szczególne, w tym art. 65 § 5 Kodeksu celnego, sprzeciwiały się uchyleniu decyzji ostatecznej po upływie trzyletniego terminu od przyjęcia zgłoszenia celnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego. Sąd uznał, że organy celne naruszyły przepisy postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd stwierdził, że organy celne były związane zakresem wniosku spółki, który dotyczył jedynie uchylenia decyzji ostatecznej, a nie jej merytorycznego rozpoznania w kontekście klasyfikacji towarów. Sąd podkreślił, że organ celny rozpoznający wniosek w trybie art. 265 § 1 Kodeksu celnego powinien ocenić, czy interes publiczny lub ważny interes strony przemawiają za uwzględnieniem wniosku w granicach zakreślonych przez stronę, a także czy uchyleniu decyzji ostatecznej nie sprzeciwiają się przepisy szczególne. Brak takiej oceny stanowił naruszenie przepisów.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organ celny nie miał podstaw prawnych do wydania decyzji uznającej zgłoszenie celne za nieprawidłowe po upływie terminu z art. 65 § 5 Kodeksu celnego, gdy rozpatrywał wniosek o uchylenie ostatecznej decyzji w trybie art. 265 § 1 Kodeksu celnego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy celne naruszyły przepisy postępowania, ponieważ były związane zakresem wniosku spółki o uchylenie ostatecznej decyzji. Rozpatrzenie wniosku w trybie art. 265 § 1 Kodeksu celnego wymaga oceny interesu publicznego i ważnego interesu strony, a nie ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy, zwłaszcza po upływie terminu z art. 65 § 5 Kodeksu celnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (19)

Główne

k.c. art. 265 § § 1

Kodeks celny

Pomocnicze

Ord.pod. art. 233 § § 1 ust. 2 pkt a

Ordynacja podatkowa

k.c. art. 262

Kodeks celny

Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo celne art. 26

k.c. art. 65 § § 4

Kodeks celny

k.c. art. 65 § § 5

Kodeks celny

Określa trzyletni termin od dnia przyjęcia zgłoszenia celnego, po którym nie można wydać decyzji uznającej zgłoszenie celne za prawidłowe lub nieprawidłowe.

P.u.s.a. art. 1 § § 2

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 c

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 152

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 155

Kodeks postępowania administracyjnego

Przy dokonywaniu wykładni art. 265 § 1 Kodeksu celnego można wykorzystać poglądy ukształtowane na gruncie tego przepisu.

k.p.a. art. 187 § § 1 i 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 210 § § 4

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 124

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 127

Kodeks postępowania administracyjnego

Ord.pod. art. 256

Ordynacja podatkowa

Ord.pod. art. 120

Ordynacja podatkowa

Ord.pod. art. 128

Ordynacja podatkowa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy celne naruszyły przepisy postępowania, nieprawidłowo rozpatrując wniosek spółki o uchylenie ostatecznej decyzji celnej. Organ celny był związany zakresem wniosku strony, który dotyczył jedynie uchylenia decyzji, a nie jej merytorycznego rozpoznania.

Odrzucone argumenty

Organy celne argumentowały, że przepisy szczególne (art. 65 § 5 Kodeksu celnego) sprzeciwiały się uchyleniu decyzji ostatecznej po upływie terminu. Dyrektor Izby Celnej podtrzymał stanowisko, że po upływie terminu z art. 65 § 5 Kodeksu celnego nie jest możliwe wydanie jakiejkolwiek decyzji uznającej zgłoszenie celne za prawidłowe lub nieprawidłowe.

Godne uwagi sformułowania

Organy celne związane były treścią wniosku strony skarżącej, która wnosiła jedynie o uchylenie decyzji z dnia [...], co powodowałoby, że skutki prawne wywoływałoby zgłoszenie celne dokonane [...]. W przypadku jakichkolwiek wątpliwości co do treści zgody strony, organ winien zwrócić się do strony o ich wyjaśnienie. Decyzja wydawana na podstawie art. 265 § 1 Kodeksu celnego jest decyzją uznaniową, co wynika z zawartego w treści przepisu sformułowania 'może'.

Skład orzekający

Teresa Rutkowska

przewodniczący

Krzysztof Szczygielski

sprawozdawca

Monika Krzyżaniak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących uchylania ostatecznych decyzji celnych w trybie art. 265 § 1 Kodeksu celnego, zasady związane z zakresem wniosku strony i związaniem organu tym wnioskiem, a także kwestia terminów w postępowaniu celnym."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z wnioskiem o uchylenie decyzji ostatecznej i może wymagać uwzględnienia specyfiki poszczególnych przepisów Kodeksu celnego i Ordynacji podatkowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w prawie celnym – możliwości uchylenia ostatecznej decyzji i związanych z tym terminów. Jest to istotne dla praktyków prawa celnego i przedsiębiorców zajmujących się importem.

Kiedy można uchylić ostateczną decyzję celną? WSA wyjaśnia kluczowe zasady proceduralne.

Dane finansowe

WPS: 1524 PLN

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Łd 703/04 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2005-04-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-07-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Krzysztof Szczygielski /sprawozdawca/
Monika Krzyżaniak
Teresa Rutkowska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Dnia 20 kwietnia 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski (spr.), Asesor WSA Monika Krzyżaniak, Protokolant Asystent sędziego Paweł Pijewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 kwietnia 2005 roku na rozprawie sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. z dnia [...] nr [...]; 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w Ł. na rzecz A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością Ł. kwotę 1. 524,- (tysiąc pięćset dwadzieścia cztery ) złote tytułem zwrotu kosztów postępowania; 3. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Nr [...] Dyrektor Izby Celnej w Ł. uchylił w całości decyzję organu pierwszej instancji i orzekł, że po rozpatrzeniu wniosku strony z dnia 19 maja 2003 r. odmawia uchylenia w całości decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. z dnia [...] Nr [...].
Jako podstawę prawną wydanej decyzji organ wskazał art. 233 § 1 ust. 2 pkt a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa ( Dz. U. Nr 137 poz. 926 z 1997 r. z późn. zm.), art. 262 oraz art. 265 1 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. – Kodeks celny ( tekst jednolity Dz. U. Nr 75, poz. 802 z 2001 r. z późniejszymi zm. )art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo celne ( Dz. U. Nr 68, poz. 623 z 2004 r. ).
Dyrektor Izby Celnej ustalił, że w dniu [...]. A spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu towary opisane w 4 pozycjach ( SAD [...]).
Dyrektor Urzędu Celnego decyzją Nr [...] z dnia [...] uznał powyższe zgłoszenie celne za nieprawidłowe w części dotyczącej klasyfikacji taryfowej i stawki celnej oraz kwoty wynikającej z długu celnego oraz wymierzył odsetki wyrównawcze od kwoty niedoboru należności celnych.
Postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Celnej w Ł., w związku z odwołaniem wniesionym przez A sp. z o.o. w Ł., stwierdził niedopuszczalność odwołania.
Pismem z dnia 19 maja 2003 r. A sp. z o.o. w Ł. złożyła wniosek o uchylenie w całości, w trybie określonym w art. 265 1 § 1 Kodeksu celnego, decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. z dnia [...] Nr [...], o wymiarze kwoty uzupełniającej długu celnego za towary zgłoszone do odprawy celnej na podstawie zgłoszenia celnego SAD [...] z dnia [...] oraz o odsetkach wyrównawczych.
W uzasadnieniu wniosku wskazywano, że spełnione są wszystkie przesłanki z art. 265 1 § 1 Kodeksu celnego: strona wyraziła zgodę na uchylenie decyzji ostatecznej Dyrektora Urzędu Celnego Nr [...] z dnia [...], brak jest w prawie celnym przepisów, które w swej treści sprzeciwiałyby się uchyleniu tej decyzji, za uchyleniem zaskarżonej decyzji przemawia interes społeczny oraz ważny interes adresata tej decyzji czyli Spółki A .
W uzasadnieniu wniosku podkreślano, że Spółka A zajmuje się importem specjalistycznych odżywek stosowanych przez sportowców i jest wyłącznym importerem do Polski odżywek firmy B oraz wyłącznym ich dostawcą do największych narodowych związków sportowych i reprezentacji Polski, a kierujący Spółką dr M. K. jest znanym i uznanym specjalistą medycyny sportowej. Zgłaszając sprowadzane odżywki do procedury dopuszczenia do obrotu Spółka taryfikowała je z należytą starannością, zgodnie z posiadaną wiedzą medyczną i sportową na temat tego rodzaju towarów. Decyzją z dnia [...] organ celny uznał zgłoszenie celne za nieprawidłowe w zakresie przyjętej przez spółkę klasyfikacji towarowej oraz stawki celnej. Dokonana przez organ celny klasyfikacja różniła się nie tylko od klasyfikacji dokonanej przez Spółkę, ale również od taryfikacji dokonanych przez organ celny w jego wcześniejszych i późniejszych decyzjach, nawet tych dokonywanych przez tego samego funkcjonariusza celnego. Wskazując przykłady takich decyzji, strona wskazała, że takie działanie organu jest sprzeczne z zasadą , że dany towar klasyfikowany jest zawsze do jednej i tej samej pozycji lub podpozycji Taryfy Celnej z wyłączeniem wszystkich innych, które mogłyby być brane pod uwagę oraz z ogólnymi regułami interpretacyjnymi mającymi zapewnić jednolitość klasyfikacji. Jakkolwiek każde zgłoszenie celne stanowi odrębną sprawę, to w przypadku Spółki A problem ten nabiera szerszego znaczenia ponieważ dokonuje ona stale zgłoszeń celnych takich samych towarów jednego producenta i nabywanych od tego samego sprzedawcy. Strona zakwestionowała także zasadność wymiaru odsetek wyrównawczych od kwoty uzupełniającej długu celnego. W konkluzji wnosiła o uchylenie zaskarżonej decyzji.
Rozpoznając powyższy wniosek, Naczelnik Urzędu Celnego II w Ł. decyzją z dnia [...] Nr [...] uchylił w całości decyzję Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. z dnia [...] i uznał zgłoszenie celne SAD [...] z dnia [...] za nieprawidłowe w części dotyczącej klasyfikacji towaru oraz kwoty wynikającej z długu celnego.
Spółka A wniosła odwołanie od tej decyzji wnosząc o jej uchylenie w całości. Następnie w piśmie z dnia 24 grudnia 2003 r. zarzucając naruszenie art. 65 § 5 Kodeksu celnego wnosiła o stwierdzenie nieważności i o połączenie z przedmiotową sprawą wniosku strony o wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Nr [...] z dnia [...].
W takim stanie faktycznym, Dyrektor Izby Celnej rozpoznając odwołanie stwierdził, że zaskarżona decyzja Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. z dnia [...] wydana została z naruszeniem art. 65 § 5 Kodeksu Celnego. Zgłoszenie celne zostało przyjęte bowiem w dniu [...] ,a więc termin trzyletniego okresu przedawnienia upływał z dniem 30 marca 2002 r. i do tego dnia winna być doręczona decyzja administracyjna w przedmiotowej sprawie. Kwestię uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe reguluje bowiem art. 65 § 4 Kodeksu celnego , zgodnie z którym po przyjęciu zgłoszenia celnego organ celny, na wniosek strony, wydaje decyzję lub może z urzędu wydać decyzję, w której :
1. uznaje zgłoszenie celne za prawidłowe,
2. uznając zgłoszenie celne za nieprawidłowe w całości lub w części:
a/ rozstrzyga o nadaniu towarowi właściwego przeznaczenia celnego,
b/ określa kwotę wynikającą z długu celnego zgodnie z przepisami prawa celnego lub
c/ zmienia elementy zawarte w zgłoszeniu celnym inne niż określone w lit a/ i b/.
Jednocześnie § 5 art. 65 Kodeksu celnego wprowadził ograniczenie czasowe w jakim decyzja taka może zostać wydana. Mianowicie decyzja z art. 65 § 4 Kodeksu celnego nie może zostać wydana, jeżeli upłynęły 3 lata od dnia przyjęcia zgłoszenia celnego.
Dlatego organ celny I instancji rozpatrując wniosek Strony o uchylenie decyzji ostatecznej, w analizowanym przypadku nie miał podstaw prawnych do wydania decyzji, w której uznał przedmiotowe zgłoszenie celne za nieprawidłowe w części dotyczącej klasyfikacji taryfowej, a także określił kwotę wynikającą z długu celnego w wysokości wyższej niż to wynikało z decyzji, którą uchylał. Tym samym, w ocenie organu II instancji, konieczne było uchylenie decyzji Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł..
Rozstrzygając następnie, zgodnie z art. 233 § 1 ust. 2 pkt a Ordynacji podatkowej, wniosek Spółki A o uchylenie w całości w trybie art. 265 1 § 1 Kodeksu celnego decyzji Dyrektora Urzędu Celnego z dnia [...], Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że biorąc pod uwagę brzmienie art. 265 1 § 1 Kodeksu celnego, a także zakres żądań strony, nie jest możliwe rozpatrzenie jej wniosku z powodu niespełnienia przesłanek przewidzianych w tym przepisie , gdyż uchyleniu w całości w/w decyzji sprzeciwiają się przepisy szczególne, w tym art. 65 § 5 Kodeksu celnego.
Organ odwoławczy wskazał także, że strona we wniosku z dnia 19 maja 2003 r nie kwestionuje prawidłowości zastosowanych w przedmiotowej decyzji kodów, stwierdzając jedynie , że istnieją rozbieżności w klasyfikacji dokonywanej w różnych rozstrzygnięciach organów celnych. Tym samym Strona nie kwestionowała również, że klasyfikacja towarów zawarta w zgłoszeniu celnym była niewłaściwa i tym samym przedmiotowe zgłoszenie celne było nieprawidłowe w tym zakresie.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Spółka A wnosiła o uchylenie decyzji Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] bądź o uchylenie również poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania , w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.
Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie prawa procesowego w postaci art. 256 ustawy Ordynacja podatkowa, art. 265 1 § 1 Kodeksu celnego oraz art. 120 i 128 ustawy Ordynacja podatkowa.
W uzasadnieniu skargi pełnomocnik Spółki wskazał, że w jego ocenie, do instytucji art. 265 1 § 1 Kodeksu celnego będą miały zastosowanie, z mocy art. 262 Kodeksu celnego , przepisy Ordynacji podatkowej tj. art. 256. Oznacza to, że Spółka zachowała termin do złożenia wniosku o wszczęcie postępowania w sprawie uchylenia decyzji Nr [...] z dnia [...], bowiem wniosek ten został złożony w dniu 19 maja 2003 r., a więc przed upływem 5 lat od doręczenia decyzji.
Zdaniem strony skarżącej termin z art. 65 § 5 Kodeksu celnego dotyczy zgłoszenia celnego SAD, natomiast nie odnosi się do sytuacji, w której strona występuje o uchylenie decyzji ostatecznej, zgodnie z art. 265 1 § 1 Kodeksu celnego. Jedynie wszczęcie postępowania na podstawie art. 65 § 4 Kodeksu celnego daje podstawę do zastosowania art. 65 § 5 Kodeksu celnego i tym samym trzyletniego terminu przedawnienia w nim określonego. Do postępowania wszczętego w trybie art. 265 1 § 1 Kodeksu celnego mają zastosowanie przepisy ustawy Ordynacja podatkowa tj przepis art. 256.
Oznacza to, w ocenie strony skarżącej, że organ celny miał podstawę prawną do wydania decyzji w dniu [...], gdyż termin przedawnienia w w/w sprawie nie upłynął.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wnosił o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Podkreślił, że fakt, iż decyzja , o której mowa w art. 65 § 4 Kodeksu celnego nie może być wydana, jeżeli upłynęły 3 lata od dnia przyjęcia zgłoszenia celnego oznacza , że po upływie w/w terminu nie jest możliwe wydanie jakiejkolwiek decyzji, która uznawałaby zgłoszenie celne za prawidłowe lub nieprawidłowe. Nie oznacza to jednak, iż nie ma możliwości zmiany lub uchylenia decyzji ostatecznej w trybie art. 265 1 § 1 Kodeksu celnego.
Uchylona decyzja organu I instancji z dnia [...] była decyzją, która po uchyleniu decyzji ostatecznej, uznawała zgłoszenie za nieprawidłowe , a zatem była decyzją określoną w art. 65 § 4 Kodeksu celnego. Ponieważ została wydana po terminie z art. 65 § 5 Kodeksu celnego- były podstawy do jej uchylenia w całości.
Odnosząc się do kwestii terminu do wydania decyzji w trybie art. 265 1 § 1 Kodeksu celnego, organ wskazał, że upływ terminu z art. 65 § 5 powoduje brak możliwości ponownego wydania decyzji uznającej zgłoszenie celne za nieprawidłowe, co powoduje, iż przepisy szczególne sprzeciwiają się uwzględnieniu wniosku o uchylenie w całości decyzji Dyrektora Urzędu Celnego. W ocenie organu, w sytuacji gdyby organ I instancji nie uchylał decyzji ostatecznej w całości i uznawał zgłoszenia za nieprawidłowe , lecz dokonał jej zmiany lub też uchylił ją jedynie w części, wówczas decyzja taka nie byłaby wadliwa z formalnego punktu widzenia . Wniosek strony dotyczył jednak uchylenia decyzji ostatecznej w całości i organ celny będąc związany wnioskiem , nie mógł wydać decyzji, która zmieniała lub uchylała przedmiotową decyzję jedynie w części. Organ wskazał, iż po uchyleniu w całości decyzji organu I instancji odmówił uchylenia w całości decyzji ostatecznej , gdyż sprzeciwiał się temu art. 65 § 5 Kodeksu celnego, skoro brak było możliwości wydania decyzji uznającej zgłoszenie za nieprawidłowe. Po uchyleniu w całości decyzji ostatecznej niemożliwe byłoby uregulowanie prawidłowości klasyfikacji taryfowej towarów objętych zgłoszeniem.
Podkreślono, że organ nie traktował terminu z art. 65 § 5 Kodeksu celnego jako wiążącego w sprawach toczonych w trybie art. 265 1 § 1 Kodeksu celnego, lecz jedynie w stosunku do spraw dotyczących uznania zgłoszenia celnego za prawidłowe lub nieprawidłowe. Organ nie stosował natomiast art. 256 Ordynacji podatkowej, zarzut jego naruszenia należy więc uznać za nieuzasadniony.
Odnośnie zarzutu naruszenia art. 120 i 128 Ordynacji podatkowej , organ zwrócił uwagę, że strona nie wyjaśniła na czym polegały uchybienia.
Na rozprawie w dniu 6 kwietnia 2005 r. pełnomocnik strony skarżącej popierał skargę, a pełnomocnik Dyrektora Izby Celnej w Ł. wnosił o jej oddalenie .
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 184 Konstytucji RP Naczelny Sąd Administracyjny oraz inne sądy administracyjne sprawują, w zakresie określonym w ustawie, kontrolę działalności administracji publicznej /.../.
Przy czym, jak stanowi art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz U Nr 153, poz 1269 ), kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2002 r Nr 153, poz. 1269 ) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie .
Zgodnie z art. 145 § 1 wymienionej ustawy (p.p.s.a.) Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie :
1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:
a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;
3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
Wojewódzki Sąd Administracyjny bada więc jedynie legalność zaskarżonej do niego decyzji (postanowienia), tj. czy nie narusza ona prawa materialnego oraz czy organy administracji publicznej prowadząc sprawę nie naruszyły przepisów postępowania i w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa, może wydać jedno ze wskazanych tam rozstrzygnięć.
Sąd nie jest przy tym związany granicami skargi, ale zakresem rozstrzygnięcia objętego decyzją i jest władny uwzględnić skargę także ze względu na inne uchybienia niż te, które przytoczyła strona skarżąca.
W rozpoznawanej sprawie skargę należało uwzględnić z uwagi na naruszenie przez organy celne przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Na wstępie należy jednak zaznaczyć, że Sąd podzielił stanowisko Dyrektora Izby Celnej, w takim zakresie, w jakim uznał on, że organ I instancji nie miał podstaw prawnych do wydania decyzji z dnia [...], w której uznał przedmiotowe zgłoszenie celne za nieprawidłowe w części dotyczącej klasyfikacji taryfowej, a także określił kwotę wynikającą z długu celnego w wysokości wyższej niż to wynikało z decyzji, którą uchylał. Brak podstaw prawnych do wydania takiej decyzji na skutek wniosku Spółki A złożonego w trybie art. 265 1 § 1 Kodeksu celnego wynika także z przesłanek tego przepisu.
Zgodnie z art. 265 1 § 1 Kodeksu celnego ( obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji) decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być na jej wniosek lub za jej zgodą uchylona lub zmieniona przez organ celny, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes publiczny lub ważny interes strony.
Przepis ten, wprowadzony do kodeksu celnego ustawą z dnia 10 kwietnia 1999 r( Dz. U. Nr 40, poz. 402) stanowi szczególną podstawę do weryfikacji ostatecznych decyzji organów celnych i jest zbliżony do art. 155 k.p.a. Przy dokonywaniu wykładni art. 265 1 § 1 Kodeksu celnego można więc w znacznej mierze wykorzystać poglądy ukształtowane w orzecznictwie i doktrynie na gruncie k.p.a. m.in. dotyczące pojęcia praw nabytych, wymagań stawianych zgodzie strony na wzruszenie decyzji, jak i stanowisko co do spełnienia wymagań zgodności z interesem publicznym i ważnym interesem strony (J. Borkowski - Komentarz do Kodeksu celnego – Lex Polonica).
Analizując treść zacytowanego wyżej przepisu wskazać należy, że jego zastosowanie uzależnione jest od spełnienia następujących przesłanek:
1/ dotyczy on wyłącznie decyzji ostatecznych , na mocy których strona nabyła prawo,
2/ strona , która nabyła prawo sama złożyła wniosek o zmianę lub o uchylenie decyzji albo w postępowaniu wszczętym z urzędu bądź na wniosek innej strony złożyła oświadczenie o wyrażeniu zgody na zmianę albo uchylenie decyzji,
3/ wzruszenie decyzji nie może być sprzeczne z przepisami szczególnymi ,
4/ za uchyleniem lub zmianą decyzji przemawia interes publiczny lub ważny interes strony.
Właściwy do zmiany lub uchylenia decyzji jest organ celny, który ją wydał. Zmiana lub uchylenie decyzji ostatecznej w trybie wskazanego przepisu następuje przez wydanie nowej decyzji, która podlega kontroli instancyjnej i sądowej .
W rozpoznawanej sprawie przedmiotem wniosku strony była ostateczna decyzja Dyrektora Urzędu Celnego Nr [...] z dnia [...] Decyzję tę można niewątpliwie ocenić jako decyzję, na mocy której skarżąca spółka nabyła prawo. “Pod pojęciem decyzji podatkowej nie tworzącej praw dla strony należy rozumieć decyzję w całości negatywną dla strony. Natomiast decyzja, która przyznaje stronie jakieś uprawnienia lub je rozszerza, albo znosi obowiązki bądź je ogranicza, jest decyzją tworzącą prawa dla strony. Decyzje podatkowe nakładające obowiązki na adresatów , w tym decyzje wymiarowe, też tworzą prawa dla stron."( Masternak M M. Podatk 1999/4/26 ) Powyższe stwierdzenia można w całości odnieść do decyzji wydawanych przez organy celne ( Wiesław Czyżowicz “Prawo celne" Wyd. C.H. BECK Warszawa 2004 r.) . Każde rozstrzygnięcie sprawy indywidualnej, które kształtuje sytuację prawną strony, należy traktować jako rozstrzygnięcie, na podstawie którego strona “nabyła prawo". Także gdy decyzja nakłada na stronę obowiązek – ma ona znamiona prawne decyzji, z której strona nabyła prawo, bowiem decyzja ta określa czy i jakie obowiązki i w jakim zakresie na stronie ciążą ( wyrok NSA z 23 marca 2001 r. IV SA 1515/96 - LEX Nr 53442)
Spółka A sprecyzowała swój wniosek w ten sposób, że wnosiła “o uchylenie w całości, w trybie określonym w art. 265 1 § 1 Kodeksu celnego, decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. z dnia [...] Nr [...], o wymiarze kwoty uzupełniającej długu celnego za towary zgłoszone do odprawy celnej na podstawie zgłoszenia celnego SAD [...] z dnia [...] oraz o odsetkach wyrównawczych.".
Organ celny rozpoznający wniosek był związany jego treścią. Treść wniosku określała bowiem zakres w jakim strona wyrażała zgodę na zmianę decyzji ostatecznej. Organ celny zarówno I jak i II instancji uznając, że Spółka wnosi o uchylenie decyzji ostatecznej , a następnie ponowne merytoryczne rozpoznanie sprawy i wydanie decyzji określonych w art. 65 § 4 Kodeksu celnego , wykroczył poza zakres jej zgody. W ocenie Sądu, organy celne związane były treścią wniosku strony skarżącej, która wnosiła jedynie o uchylenie decyzji z dnia [...], co powodowałoby, że skutki prawne wywoływałoby zgłoszenie celne dokonane [...]. W takim przypadku powoływanie się przez organ na treść art. 65 § 5 Kodeksu celnego nie znajduje uzasadnienia. Zgoda strony stanowi podstawową przesłankę stosowania przepisu, nie może być ani dorozumiana ani domniemana . W przypadku jakichkolwiek wątpliwości co do jej treści, organ winien zwrócić się do strony o ich wyjaśnienie. Jak wskazał NSA w wyroku z 25 czerwca 1985 r S.A./Wr 351/85 ( ONSA 1985 Nr 1, poz. 36) granicę dozwolonych zmian decyzji wydanej na podstawie art. 155 k.p.a. wyznacza treść wyrażonej zgody"
Organ celny rozpoznając ponownie sprawę winien więc rozważyć i ocenić, czy interes publiczny lub ważny interes strony przemawiają za uwzględnieniem wniosku w takich granicach, jakie Spółka A zakreśliła oraz czy uchyleniu decyzji ostatecznej nie sprzeciwiają się przepisy szczególne.. Oceny takiej nie zawiera uzasadnienie zaskarżonej decyzji. Brak zbadania istnienia takich przesłanek , jest naruszeniem art. 265 1 § 1 Kodeksu celnego oraz naruszeniem art. 262 Kodeksu celnego w zw. z art. 187 § 1 i 210§ 4 i 124 Ordynacji podatkowej i uzasadnia uchylenie decyzji obu instancji.
Podkreślić należy, że w trybie art. 265 1 § 1 Kodeksu celnego istnieje możliwość wzruszenia zarówno prawidłowych decyzji ostatecznych jak i decyzji wadliwych, z wyjątkiem przypadków, w których wada decyzji stwarza podstawy do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności decyzji.
Jednocześnie nie ma znaczenia dla dokonywania zmiany decyzji ostatecznej w tym trybie, czy decyzja ta jest zgodna z prawem, czy też została wydana z naruszeniem prawa . Badanie interesu publicznego i ważnego interesu strony nie może polegać na ocenie prawidłowości decyzji ostatecznej . W przeciwnym razie postępowanie w trybie art. 265 1 Kodeksu celnego stawałoby się konkurencyjne dla “zwykłego" postępowania i byłoby w istocie niedopuszczalnym rozpoznaniem sprawy w trzeciej instancji, a taka sytuacja musiałaby być zakwalifikowana jako naruszenie zasady dwuinstancyjności wyrażonej w art. 127 Ordynacji podatkowej, który z mocy art. 262 Kodeksu celnego ma zastosowanie w postępowaniu przed organami celnymi ( podobne stanowisko wyrażone zostało w wyroku NSA z 23 marca 2001 r. IV SA 1515/96).
Decyzja wydawana na podstawie art. 265 1 § 1 Kodeksu celnego jest decyzja uznaniową , co wynika z zawartego w treści przepisu sformułowania “może" i nakłada na organ celny obowiązek szczególnie wnikliwego rozważenia przesłanek zawartych w tym przepisie. Winno to znaleźć odzwierciedlenie w treści uzasadnienia decyzji ( art. 124 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 262 Kodeksu celnego).
Powyższe okoliczności uzasadniały, z mocy art. 145 § 1 pkt 1 c) uchylenie zaskarżonej decyzji .
Na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z § 14 ust. 2 pkt 1a i § 6 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1524 z późn. zm.), Sąd zasądził od Dyrektora Izby Celnej w Ł. na rzecz A Spólki z o.o. w Ł. kwotę 768 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Na postawie art. 152 p.p.s.a. Sąd orzekł, iż do czasu uprawomocnienia się wyroku zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI