III SA/Łd 692/25

III SA/Łd 692/25 - Postanowienie WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2025-10-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-09-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Anna Dębowska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6120 Ewidencja gruntów i budynków
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Sentencja
Dnia 29 października 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Dębowska po rozpoznaniu w dniu 29 października 2025 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi C. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. na pismo Prezydenta Miasta Piotrkowa Trybunalskiego z dnia 16 maja 2025 roku nr IGN.6843.2.46.2024 w przedmiocie odmowy wyrażenia zgody na przyłączenie działek do jednej księgi wieczystej postanawia: odrzucić skargę.
Uzasadnienie
C. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę
na pismo Prezydenta Miasta Piotrkowa Trybunalskiego w przedmiocie odmowy wyrażenia zgody na przyłączenie działek do jednej księgi wieczystej.
W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej, ewentualnie o oddalenie skargi i zasądzenia od skarżącego zwrotu kosztów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skargę jako niedopuszczalną należało odrzucić.
Przed merytorycznym rozpoznaniem skargi sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada z urzędu jej dopuszczalność. Ustala, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do odrzucenia skargi, jakie zostały enumeratywnie wymienione w art. 58 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.". Zgodnie z art. 58 § 1 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę: jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego (pkt 1); wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia (pkt 2); gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi (pkt 3); jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona (pkt 4); jeżeli jedna ze stron nie ma zdolności sądowej albo jeżeli skarżący nie ma zdolności procesowej, a nie działa za niego przedstawiciel ustawowy albo jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną skarżącą zachodzą braki uniemożliwiające
jej działanie (pkt 5); jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego (pkt 5a); jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne (pkt 6).
Jednym z warunków dopuszczalności skargi jest więc pozostawanie sprawy, której dotyczy skarga, w kognicji sądu administracyjnego. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu administracyjnego.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2024 r., poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej (§ 1). Kontrola,
o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2).
Stosownie do art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Jak stanowi art. 3 § 2 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: decyzje administracyjne (pkt 1); postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (pkt 2); postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie (pkt 3); inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (pkt 4); pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających
w sprawie opodatkowania wyrównawczego; (pkt 4a); opinie, o których mowa
w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa i odmowy wydania tych opinii (pkt 4b); akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej (pkt 5); akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej (pkt 6); akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego (pkt 7); bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4
lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a (pkt 8); bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych
w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa
oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (pkt 9).
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach sprzeciwów od postanowień,
do których odpowiednie zastosowanie ma przepis art. 138 § 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a p.p.s.a.).
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.).
W myśl art. 4 p.p.s.a. sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej.
Przytoczone powyżej przepisy umożliwiają zaskarżenie do sądu administracyjnego aktów lub czynności organów administracji publicznej
oraz podmiotów, które na mocy przepisów szczególnych uprawnione
są do prowadzenia działalności mieszczącej się w zakresie pojęcia "działalności publicznej". Kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne ma zatem charakter ograniczony, co oznacza, że objęte są nią jedynie działania administracyjne, czy też ich brak, wskazane w ustawie. Przedstawiony powyżej katalog ma charakter zamknięty, co oznacza, że wniesienie skargi wykraczającej poza ten zakres skutkuje jej odrzuceniem jako niedopuszczalnej, zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
W rozpatrywanej sprawie przedmiotem skargi jest pismo Prezydenta Miasta Piotrkowa Trybunalskiego o odmowie wyrażenia zgody na przyłączenie wskazanych w nim działek do jednej księgi wieczystej. Pismo to stanowiło odpowiedź
na wystąpienie skarżącej do Prezydenta Miasta Piotrkowa Trybunalskiego o wyrażenie zgody na połączenie działek w jeden obszar gospodarczy w użytkowaniu wieczystym skarżącej.
Jak wynika z art. 1 ustawy z 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2024 r., poz. 1568 ze zm.), zwanej dalej "k.p.c.", Kodeks postępowania cywilnego normuje postępowanie sądowe w sprawach
ze stosunków z zakresu prawa cywilnego, rodzinnego i opiekuńczego oraz prawa pracy, jak również w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych oraz w innych sprawach, do których przepisy tego Kodeksu stosuje się z mocy ustaw szczególnych (sprawy cywilne). Zgodnie z art. 2 § 1 k.p.c. do rozpoznawania spraw cywilnych powołane są sądy powszechne, o ile sprawy te nie należą do właściwości sądów szczególnych, oraz Sąd Najwyższy.
Wskazać należy, że kwestie dotyczące ksiąg wieczystych uregulowane zostały szczegółowo w ustawie z 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (tekst jedn.: Dz. U. z 2025 r. poz. 341), zwanej dalej "u.k.w.h.".
Zgodnie z art. 23 u.k.w.h. prowadzenie ksiąg wieczystych należy
do właściwości sądów rejonowych. Ustawodawca nie zdefiniował pojęcia "prowadzenia ksiąg wieczystych", jednak w doktrynie wskazuje się, że w zakresie tego pojęcia mieszczą się wszelkie czynności podejmowane w znaczeniu technicznym i procesowym (por. postanowienie WSA w Warszawie z 10 grudnia 2019 r., sygn. akt VII SA/Wa 2292/19). Połączenie działek do jednej księgi wieczystej jest więc czynnością cywilnoprawną, a nie działaniem z zakresu administracji publicznej. Ewentualna kontrola odmowy wyrażenia zgody na połączenie działek
do jednej księgi wieczystej nie należy zatem do właściwości sądów administracyjnych, lecz do właściwości sądów powszechnych.
Cywilnoprawny tryb połączenia działek do jednej księgi wieczystej wyklucza przyjęcie, że złożenie wniosku w tym zakresie przez stronę wymaga podjęcia rozstrzygnięcia w formie decyzji administracyjnej przez organ administracyjny,
czy też wydania innego aktu administracyjnego, o którym mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a. Wniosek strony w tym zakresie nie wszczyna postępowania administracyjnego, bowiem nie wymaga załatwienia w drodze władczego, jednostronnego rozstrzygnięcia organu w formie decyzji administracyjnej.
W konsekwencji przyjąć należy, że przedmiot niniejszej sprawy nie mieści się w zakresie kognicji sądu administracyjnego, a zatem skarga w tym przedmiocie jest niedopuszczalna. Sąd administracyjny nie jest więc właściwym do jej rozpatrzenia.
Mając powyższe na uwadze sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.
eg