III SA/Łd 68/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi D. W. i M. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi, które utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta Łodzi o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie rozgraniczenia nieruchomości. Skarżący domagali się rozgraniczenia nieruchomości położonej przy ul. [...] z sąsiednią nieruchomością przy ul. [...], kwestionując położenie punktu granicznego nr 28. Wskazali, że granica przebiega w odległości 3,88 m od ściany budynku, podczas gdy powinna wynosić co najmniej 4 metry. Organy administracji obu instancji uznały, że granica nieruchomości została już ustalona w drodze ugody sądowej z 10 maja 2022 r., a następnie punkty graniczne zostały wyznaczone w terenie zgodnie z art. 39 ust. 5 Prawa geodezyjnego i kartograficznego. W związku z tym, spór dotyczący położenia punktu granicznego nr 28 nie mógł być rozstrzygnięty w postępowaniu administracyjnym o rozgraniczenie, lecz powinien być skierowany do sądu cywilnego na podstawie art. 39 ust. 1 P.g.k. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym, podzielił stanowisko organów, uznając, że organy prawidłowo odmówiły wszczęcia postępowania rozgraniczeniowego, ponieważ wystąpiła przeszkoda o charakterze przedmiotowym (inna uzasadniona przyczyna) uniemożliwiająca prowadzenie tego postępowania. Sąd podkreślił, że procedura rozgraniczenia nieruchomości i procedura wznowienia znaków granicznych lub wyznaczenia punktów granicznych dotyczą różnych stanów faktycznych, a spory dotyczące położenia ustalonych znaków granicznych rozstrzygane są wyłącznie w trybie postępowania cywilnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że spory dotyczące położenia już ustalonych i ujawnionych punktów granicznych nie podlegają rozstrzygnięciu w administracyjnym postępowaniu o rozgraniczenie nieruchomości, lecz w postępowaniu cywilnym.
Dotyczy sytuacji, gdy granica nieruchomości została już ustalona ugodą sądową lub decyzją administracyjną, a spór dotyczy jedynie położenia konkretnego znaku granicznego.
Zagadnienia prawne (2)
Czy spór dotyczący położenia punktu granicznego, którego położenie zostało ustalone w drodze ugody sądowej i ujawnione w ewidencji gruntów, może być rozstrzygnięty w administracyjnym postępowaniu o rozgraniczenie nieruchomości, czy też podlega kognicji sądu cywilnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Spór dotyczący położenia punktu granicznego, którego położenie zostało ustalone w drodze ugody sądowej i ujawnione w ewidencji gruntów, nie może być rozstrzygnięty w administracyjnym postępowaniu o rozgraniczenie nieruchomości, lecz podlega rozpatrzeniu przez sąd powszechny na podstawie art. 39 ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego.
Uzasadnienie
Granica nieruchomości została ustalona ugodą sądową, a punkty graniczne wyznaczone i ujawnione w ewidencji. Kwestionowanie położenia jednego z punktów granicznych (nr 28) w sytuacji, gdy jego położenie zostało już ustalone i ujawnione, stanowi spór o położenie znaku granicznego, który zgodnie z art. 39 ust. 1 P.g.k. należy rozstrzygać w postępowaniu cywilnym, a nie administracyjnym o rozgraniczenie.
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek wszcząć postępowanie o rozgraniczenie nieruchomości, jeśli wnioskodawca kwestionuje położenie punktu granicznego, które zostało już ustalone i ujawnione w ewidencji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ administracji publicznej ma obowiązek odmówić wszczęcia postępowania o rozgraniczenie nieruchomości, jeśli stwierdzi, że żądanie nie może być przedmiotem takiego postępowania z powodu innych uzasadnionych przyczyn, w tym gdy spór dotyczy położenia już ustalonego znaku granicznego.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 61a § 1 k.p.a., organ wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, gdy z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte. W sytuacji, gdy spór dotyczy położenia znaku granicznego, którego położenie zostało już ustalone i ujawnione, a nie ustalenia przebiegu granicy, zachodzi przeszkoda przedmiotowa uniemożliwiająca wszczęcie postępowania rozgraniczeniowego.
Przepisy (10)
Główne
u.P.g.k. art. 29 § 1
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
u.P.g.k. art. 29 § 2
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
u.P.g.k. art. 30 § 1
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
u.P.g.k. art. 39 § 1
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
u.P.g.k. art. 39 § 5
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
k.p.a. art. 61a § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 119 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 12 § 1
Argumenty
Skuteczne argumenty
Spór o położenie punktu granicznego, którego położenie zostało już ustalone i ujawnione w ewidencji gruntów, nie podlega rozstrzygnięciu w administracyjnym postępowaniu o rozgraniczenie nieruchomości, lecz w postępowaniu cywilnym. • Wystąpiła przeszkoda o charakterze przedmiotowym (inna uzasadniona przyczyna) uniemożliwiająca wszczęcie postępowania rozgraniczeniowego.
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów postępowania (art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.) poprzez nierozpatrzenie materiału dowodowego i bezzasadne utrzymanie w mocy postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. i art. 61a § 1 k.p.a.) poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 61a § 1 k.p.a. i utrzymanie w mocy postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, mimo braku podstaw. • Naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 29 ust. 1 P.g.k.) poprzez błędną wykładnię, skutkującą uznaniem, że okoliczności sprawy wyłączają możliwość rozwiązania jej w trybie postępowania o rozgraniczenie nieruchomości.
Godne uwagi sformułowania
spór dotyczący położenia punktu granicznego podlega rozpatrzeniu przez sąd powszechny a nie w ramach postępowania administracyjnego w sprawie rozgraniczenia nieruchomości • procedura rozgraniczenia nieruchomości i procedura wznowienia znaków granicznych lub wyznaczenia punktów granicznych dotyczą różnych stanów faktycznych, a więc nie mogą być stosowane zamiennie • w przypadku instytucji ujętych w art. 39 u.P.g.k. tryb administracyjnoprawny jest wyłączony, gdyż spory dotyczące położenia w terenie ustalonych znaków lub punktów granicznych są rozpoznawane wyłącznie w trybie postępowania cywilnego
Skład orzekający
Joanna Wyporska-Frankiewicz
sprawozdawca
Małgorzata Kowalska
członek
Paweł Dańczak
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że spory dotyczące położenia już ustalonych i ujawnionych punktów granicznych nie podlegają rozstrzygnięciu w administracyjnym postępowaniu o rozgraniczenie nieruchomości, lecz w postępowaniu cywilnym."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy granica nieruchomości została już ustalona ugodą sądową lub decyzją administracyjną, a spór dotyczy jedynie położenia konkretnego znaku granicznego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy częstego problemu w praktyce, jakim jest rozróżnienie między postępowaniem o rozgraniczenie nieruchomości a postępowaniem dotyczącym wznowienia lub wyznaczenia punktów granicznych, co ma istotne znaczenie dla prawników zajmujących się prawem nieruchomości.
“Spór o granicę: kiedy sąd administracyjny odsyła do sądu cywilnego?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.