III SA/Łd 626/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSpółka I. z siedzibą w Ł. zwróciła się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) z wnioskiem o umorzenie w całości zobowiązań z układu ratalnego, w tym opłaty prolongacyjnej w kwocie 6 745 304 zł. ZUS dwukrotnie odmówił wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia tej opłaty, argumentując, że nie stanowi ona należności z tytułu składek i nie można jej umorzyć na podstawie przepisów ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (u.s.u.s.) ani ustawy o finansach publicznych. Skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnoprawnych, w tym błędną interpretację art. 28 u.s.u.s. Sąd uznał skargę za zasadną. W uzasadnieniu podkreślił, że zgodnie z art. 24 ust. 2 u.s.u.s., pojęcie 'należności z tytułu składek' obejmuje nie tylko same składki, ale także odsetki za zwłokę, koszty egzekucyjne, koszty upomnienia i dodatkową opłatę (w tym opłatę prolongacyjną). Sąd powołał się na analogiczne przepisy Ordynacji podatkowej (art. 67a § 1 pkt 3) oraz orzecznictwo sądów administracyjnych i Sądu Najwyższego, które potwierdzają możliwość umorzenia opłaty prolongacyjnej. W konsekwencji, sąd uchylił zaskarżone decyzje ZUS, nakazując organowi ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem przedstawionej wykładni prawa.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia 'należności z tytułu składek' w kontekście możliwości umorzenia opłaty prolongacyjnej przez ZUS.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji umorzenia opłaty prolongacyjnej w ramach systemu ubezpieczeń społecznych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy opłata prolongacyjna, naliczana w związku z rozłożeniem na raty należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, może podlegać umorzeniu na podstawie przepisów ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, opłata prolongacyjna jest traktowana jako 'należność z tytułu składek' i może podlegać umorzeniu na podstawie art. 28 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pojęcie 'należności z tytułu składek' w rozumieniu ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych obejmuje nie tylko same składki, ale także odsetki za zwłokę, koszty egzekucyjne, koszty upomnienia i dodatkową opłatę, w tym opłatę prolongacyjną. Błędne jest stanowisko ZUS, że opłata ta nie może być umarzana.
Czy odmowa wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia opłaty prolongacyjnej przez ZUS, oparta na błędnej wykładni przepisów prawa materialnego, narusza przepisy postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, odmowa wszczęcia postępowania oparta na błędnej wykładni przepisów prawa materialnego stanowi naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że organ administracji ma obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy. Odmowa wszczęcia postępowania z powodu błędnego zinterpretowania przepisów materialnych uniemożliwia merytoryczne rozpatrzenie wniosku i stanowi naruszenie zasad postępowania.
Przepisy (16)
Główne
u.s.u.s. art. 28 § ust. 1
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
Należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub w części.
Pomocnicze
u.s.u.s. art. 24 § ust. 2
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
Pojęcie 'należności z tytułu składek' obejmuje składki, odsetki za zwłokę, koszty egzekucyjne, koszty upomnienia i dodatkową opłatę (w tym opłatę prolongacyjną).
u.s.u.s. art. 28 § ust. 4
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
Analogiczne rozwiązanie do art. 67a § 2 Ordynacji podatkowej dotyczące redukcji odsetek przy umorzeniu zaległości.
u.s.u.s. art. 30
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
Określa wyjątki od umorzenia należności (nie dotyczy składek finansowanych przez ubezpieczonych niebędących płatnikami).
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a i c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego.
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek oceny na podstawie zebranego materiału dowodowego.
k.p.a. art. 61a § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa do odmowy wszczęcia postępowania.
k.p.a. art. 107 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.
ordynacja podatkowa art. 51
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Definicja zaległości podatkowej.
ordynacja podatkowa art. 67a § § 1 pkt 3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Możliwość umorzenia zaległości podatkowych, odsetek za zwłokę lub opłaty prolongacyjnej.
ordynacja podatkowa art. 67a § § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Umorzenie zaległości podatkowej powoduje umorzenie odsetek za zwłokę.
p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Opłata prolongacyjna jest należnością z tytułu składek i podlega umorzeniu na podstawie u.s.u.s. • Błędna wykładnia przepisów prawa materialnego przez ZUS stanowi naruszenie przepisów postępowania.
Godne uwagi sformułowania
pojęcie 'należności z tytułu składek' obejmuje nie tylko składki, ale także odsetki za zwłokę, koszty egzekucyjne, koszty upomnienia i dodatkową opłatę • brak jest możliwości umorzenia jej w trybie przewidzianym przez art. 28 ust. 4 u.s.u.s. • opłata prolongacyjna ma charakter publicznoprawny • organ ma obowiązek nie tylko ustosunkowania się do złożonego w sprawie wniosku, tak jak w niniejszym postępowaniu, ale i z urzędu dokonać ustaleń w zakresie zgłoszonych zarzutów i faktów • wypada przypomnieć, że wspomniana zasada ogólna ma zastosowanie w ściśle ograniczonych przypadkach, tj. odnosi się wyłącznie do sytuacji, gdy przedmiotem postępowania administracyjnego jest nałożenie na stronę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie stronie uprawnienia.
Skład orzekający
Agnieszka Krawczyk
przewodniczący
Katarzyna Ceglarska-Piłat
członek
Paweł Dańczak
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'należności z tytułu składek' w kontekście możliwości umorzenia opłaty prolongacyjnej przez ZUS."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji umorzenia opłaty prolongacyjnej w ramach systemu ubezpieczeń społecznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii możliwości umorzenia opłaty prolongacyjnej przez ZUS, co ma znaczenie praktyczne dla wielu przedsiębiorców. Wykładnia sądu jest kluczowa dla zrozumienia zakresu przepisów.
“Czy ZUS może umorzyć opłatę prolongacyjną? Sąd administracyjny wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 40 789 214 PLN
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.