III SA/Łd 498/08

III SA/Łd 498/08 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2008-11-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2008-09-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Irena Krzemieniewska
Janusz Furmanek /przewodniczący sprawozdawca/
Teresa Rutkowska
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Policja
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2007 nr 43 poz 277
art. 41 ust. 2 pkt 9
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jedn.
Sentencja
Dnia 28 listopada 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Furmanek (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Teresa Rutkowska Sędzia NSA Irena Krzemieniewska Protokolant asystent sędziego Tomasz Godlewski po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2008 roku na rozprawie sprawy ze skargi J. M. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zwolnienia funkcjonariusza Policji ze służby oddala skargę
Uzasadnienie
III SA/Łd 498/08
UZASADNIENIE
Rozkazem personalnym Nr [...] z dnia [...] Komendant Wojewódzki Policji w Ł. utrzymał w mocy rozkaz personalny Nr [...] z dnia [...] Komendanta Powiatowego Policji Powiatu Ł. dotyczący zwolnienia J. M. ze służby w Policji z dniem 19 listopada 2007 r.
Powyższe rozstrzygnięcie wydane zostało w oparciu o następujący stan faktyczny i prawny.
Wydając rozkaz personalny z dnia [...] organ I instancji wskazał, iż funkcjonariusz pozostaje pod zarzutami dokonania szeregu przestępstw z art. 228 § 1 i § 3 Kodeksu karnego. W związku z powyższym postanowieniem z dnia [...] , sygn. akt [...] J. M. został zawieszony w czynnościach służbowych. W dniu 14 października 2006 r. zawieszenie przedłużono do czasu zakończenia postępowania karnego.
Nowelą do ustawy o Policji , dokonanej ustawą z dnia 21 lipca 2006 r. (Dz.U. Nr 158, poz. 122) o zmianie ustawy o Policji oraz niektórych innych ustaw, do art. 41 ust. 2 dodano pkt 9, na mocy którego można zwolnić ze służby funkcjonariusza ze względu na upływ 12 miesięcy zawieszenia w czynnościach służbowych, jeżeli nie ustały przyczyny będące podstawą zawieszenia. Przepis art. 6 ustawy zmieniającej stanowi, iż policjantowi pozostającemu w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy w okresie zawieszenia w czynnościach służbowych, okres tego zawieszenia, w zakresie skutków prawnych o których mowa w art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji, liczy się od dnia wejścia w życie ustawy zmieniającej. Ustawa zmieniająca weszła w życie w dniu 20 września 2006 r.
Komendant Powiatowy Policji wskazał, iż w stosunku do J. M. 12 miesięczny termin zawieszenia w czynnościach służbowych, w zakresie skutków o których mowa w art. 41 ust. 1 pkt 9 ustawy o Policji, w upłynął w dniu 20 września 2007 r. Ponadto przed podjęciem decyzji o zwolnieniu funkcjonariusza ze służby organ I instancji zwrócił się do Prokuratury Okręgowej w P. z zapytaniem dotyczącym etapu postępowania toczącego się w stosunku do J. M. W odpowiedzi na powyższe Komendant Powiatowy Policji powziął wiadomość, iż do Sądu Rejonowego Piotrkowie Trybunalskim skierowano akt oskarżenia. Ponadto z postanowienia Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim II Wydział Karny z dnia 25 września 2007 r. przesłanego do Komendanta Powiatowego Policji Powiatu Ł. wynika, iż w stosunku do oskarżonego policjanta został zastosowany środek zapobiegawczy w postaci tymczasowego aresztowania. Powyższe wskazuje na fakt dużego prawdopodobieństwa dopuszczenia się przez funkcjonariusza zarzucanych mu czynów.
W ocenie organu I instancji okoliczności sprawy wskazują, iż zastosowany w stosunku do funkcjonariusza środek w postaci zawieszenia w czynnościach służbowych nie został uchylony i brak jest jakichkolwiek podstaw do stwierdzenia, że w najbliższym czasie ustaną przyczyny będące podstawą zawieszenia. W związku z powyższym zasadnym było zwolnienie J. M. ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji.
W odwołaniu od powyższego rozkazu personalnego J. M. wniósł o przywrócenie go do służby. Wskazał, iż toczące się w stosunku do jego osoby postępowanie dyscyplinarne zostało zawieszone do czasu zakończenia toczącego się w jego sprawie postępowania karnego. Podniósł , iż nie przyznał się do żadnego z zarzucanych mu czynów. Wskazał nadto, iż rozstrzygnięcie zapadłe w postępowaniu karnym będzie miało kluczowe znaczenie dla przedmiotowej sprawy.
Komendant Wojewódzki Policji w Ł. utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny. Mając na uwadze stan faktyczny sprawy, jak również argumenty strony podniesione w odwołaniu organ odwoławczy wskazał, iż orzeczenie , które zapadnie w toczącym się postępowaniu karnym nie stanowi okoliczności mającej znaczenie prawne w postępowaniu administracyjnym zmierzającym do zwolnienia ze służby funkcjonariusza Policji w trybie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi J. M. wniósł o uchylenie zaskarżonego rozkazu personalnego i przywrócenie go do służby w Policji. Uzasadniając skargę wskazał, iż w dacie wstąpienia przez niego do służby w Policji obowiązywała nieznowelizowana ustawa o Policji, która była dla niego korzystniejsza. Nie przewidywała bowiem możliwości zwolnienia policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9. Dlatego też w ocenie skarżącego w stosunku do niego winna być stosowana ustawa w brzmieniu sprzed nowelizacji.
W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji w Ł. wniósł o jej oddalenie, argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonego rozkazu personalnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna i podlega oddaleniu.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm. ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Natomiast w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) - dalej p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:
a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;
3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Ponadto, co należy podkreślić, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art.134 § 1 p.p.s.a.
Rozpoznając skargę, w tak zakreślonej kognicji Sąd stwierdził, że zaskarżony rozkaz personalny nie narusza obowiązującego prawa.
Podstawę materialnoprawną wydanego rozstrzygnięcia stanowił przepis art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j. Dz.U. z 2007 r. Nr 43 poz. 277 ze zm.), dodany ustawą z dnia 21 lipca 2006 r. o zmianie ustawy o Policji oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 158 poz. 1122). Stosownie do treści powołanego przepisu policjanta zwalnia się ze służby w przypadku upływu 12 miesięcy zawieszenia w czynnościach służbowych, jeżeli nie ustały przyczyny będące podstawą zawieszenia.
Z treści art. 6 ustawy z dnia 21 lipca 2006 r. o zmianie ustawy o Policji oraz niektórych innych ustaw policjantowi pozostającemu w dniu wejścia w życie ustawy w okresie zawieszenia w czynnościach służbowych, okres tego zawieszenia w zakresie skutków prawnych, o których mowa w art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji liczy się od dnia wejścia w życie ustawy zmieniającej.
W niniejszej sprawie st. sierż. J. M. postanowieniem Prokuratora Prokuratury Rejonowej w T. delegowanego do Prokuratury Okręgowej w P. z dnia [...] , sygn. akt [...] został zawieszony w czynnościach służbowych z uwagi na toczące się w stosunku do jego osoby postępowanie karne w związku z podejrzeniem popełnienia przestępstw z art. 228 § 1 i § 3 Kodeksu karnego. Postanowieniem Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim II Wydział Karny z dnia 25 września 2007 r. w stosunku do J. M. zastosowano środek zapobiegawczy w postaci tymczasowego aresztowania.
Natomiast w dniu 17 października 2007 r. Prokuratura Okręgowa w P. skierowała do Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim akt oskarżenia przeciwko J. M. W związku z upływem 12 miesięcy zawieszenia w czynnościach służbowych oraz faktem dalszego występowania przyczyn stanowiących podstawę zawieszenia, J. M. został zwolniony ze służby w Policji z dniem 19 listopada 2007 r. W ocenie skarżącego jego zwolnienie ze służby oparte było na niekorzystnej i wadliwej podstawie prawnej, bowiem w momencie kiedy wstępował do służby w Policji obowiązywała nieznowelizowana ustawa o Policji, która nie zawierała przepisu art. 41 ust. 2 pkt 9. Zdaniem skarżącego w stosunku do niego winny być stosowane przepisy ustawy sprzed nowelizacji, gdyż są one dla niego korzystniejsze i nie przewidują zwolnienia ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9.
Sąd uznał, iż stanowisko skarżącego jest niezasadne.
Zgodnie z treścią art. 87 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej źródłami powszechnie obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej są: Konstytucja, ustawy, ratyfikowane umowy międzynarodowe oraz rozporządzenia. Natomiast przepis art. 88 ust. 1 Konstytucji RP stanowi, iż warunkiem wejścia w życie ustaw, rozporządzeń oraz aktów prawa miejscowego jest ich ogłoszenie. Zasady i tryb ogłaszania aktów normatywnych określa ustawa (art. 88 ust. 2 Konstytucji RP).
Wskazać należy, iż każda norma prawna (akt prawny, przepis prawa) obowiązuje: w określonym czasie, określone podmioty i na określonym terytorium. W terminologii rozpowszechnionej w nauce prawa mówi się w związku z tym o terytorialnym, osobowym oraz o czasowym (temporalnym) zakresie obowiązywania normy prawnej. W odniesieniu do temporalnego zakresu obowiązywania normy prawnej, prawo samo określa, od kiedy obowiązuje dany akt prawny czy przepis prawa, jak również kiedy następuje utrata ich mocy obowiązującej. Powyższe kwestie regulowane są przez tzw. przepisy drugiego stopnia, zawarte zazwyczaj na końcu danego aktu prawnego , w rozdziale zatytułowanym "przepisy końcowe", "przepisy przejściowe", jak również w odrębnych ustawach wprowadzających dane akty prawne bądź je nowelizujące. Przepisy drugiego stopnia regulują między innymi sprawy związane z tworzeniem ( ustanawianiem przepisów pierwszego stopnia – te które z określonymi faktami prawnymi wiążą skutki prawne); uchylają moc przepisów pierwszego stopnia; określają chwilę zyskania mocy obowiązującej przez przepisy pierwszego stopnia; określają zakres stosowania przepisów pierwszego stopnia oraz ustalają ich rozumienie. (por. Wstęp do prawoznawstwa. J Nowacki, Z. Tabor. Wydawnictwo Naukowe PWN Warszawa 1994 r., s.45-46, 143-145).
W przedmiotowej sprawie skarżący negując możliwość zastosowania w stosunku do jego osoby przepisów znowelizowanej ustawy o Policji, podniósł, iż w momencie wstąpienia przez niego do służby w Policji obowiązywała ustawa, która nie zawierała regulacji art. 41 ust. 2 pkt 9, stanowiącego podstawę prawną jego zwolnienia. Była zatem dla niego korzystniejsza i winna być zastosowana w danym stanie faktycznym. Z tak przedstawioną argumentacją nie sposób się zgodzić. Jedną z naczelnych zasad systemu prawa jest jego pewność i trwałość. Pamiętać należy jednak, iż ustawodawca tworząc dany akt prawny nie jest w stanie w pełni przewidzieć ogółu kwestii regulowanych przez konkretny akt prawny. Stąd w razie zmiany okoliczności mających wpływ na całokształt stosunków prawnych regulowanych przez dany akt prawny, konieczna jest jego nowelizacja lub zastąpienie nowym aktem prawnym. W takim przypadku powstają zazwyczaj wątpliwości co do stosowania, którego prawa (dotychczasowego lub znowelizowanego) w stosunku do wszczętych postępowań, które nie zostały zakończone do dnia wejścia w życie nowych przepisów. Przepisami regulującymi te kwestie są wspomniane wcześniej tzw. przepisy drugiego stopnia, nazywane przejściowymi bądź końcowymi, zawarte w danych aktach prawnych bądź w ustawach wprowadzających bądź nowelizujących dane akty prawne.
Ustawa z dnia 21 lipca 2006 r. o zmianie ustawy o Policji oraz niektórych innych ustaw, oprócz postanowień dotyczących zmian konkretnych przepisów ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, zawierała również przepisy wprowadzające i przejściowe. Między innymi treść powołanego już art. 6 ustawy nowelizującej stanowi, iż policjantowi pozostającemu w dniu wejścia w życie ustawy w okresie zawieszenia w czynnościach służbowych, okres tego zawieszenia w zakresie skutków prawnych, o których mowa w art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji liczy się od dnia wejścia w życie ustawy zmieniającej. Treść powyższego przepisu wskazuje, iż ustawodawca dokonując nowelizacji ustawy o Policji, miał na celu ujednolicenie sytuacji prawnej policjantów pozostających w okresie zawieszenia w czynnościach służbowych w dniu wejścia w życie znowelizowanych przepisów ustawy i zrównanie ich praw co do biegu terminu zawieszenia określonego w tym przepisie. Przyjęcie natomiast koncepcji skarżącego co do stosowania do niego przepisów sprzed nowelizacji było by sprzeczne z powołaną już zasadą pewności i trwałości prawa, jak również z zasadą równości obywateli wobec prawa. Prowadziło by to bowiem do sytuacji, iż w każdym konkretnym, zbliżonym do siebie stanie faktycznym, w tym samym czasie organy stosujące prawo orzekałyby na podstawie odmiennych przepisów danego aktu prawnego.
W odniesieniu do kwestii zasadności zastosowania w przedmiotowej sprawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji Sąd uznał, iż okoliczności faktyczne sprawy jak również zebrany materiał dowodowy uzasadniał zastosowanie w stosunku do J. M. trybu postępowania określonego w powołanym przepisie. Zawieszenie skarżącego w czynnościach służbowych od lipca 2006 r. , ciążące na nim zarzuty, toczące się w stosunku do niego postępowanie prowadzone przez Prokuraturę Okręgową w P. zakończone wystąpieniem do właściwego sądu z aktem oskarżenia, jak również fakt zastosowania w stosunku do skarżącego środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania mogły w ocenie sądu, nasuwać przypuszczenie, iż przyczyny będące podstawą zawieszenia nie ustaną w najbliższym czasie.
Natomiast co do prawidłowości zastosowania przepisu art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji w związku z art. 6 ustawy o zmianie ustawy o Policji oraz niektórych innych ustaw Sąd stwierdził, iż organy administracji prawidłowo wyliczyły 12 miesięczny okres zawieszenia licząc od dnia wejścia w życie ustawy nowelizującej, to jest od dnia 20 września 2006 r. Postępowanie administracyjne w sprawie zwolnienia J. M. ze służby w Policji wszczęto w dniu 10 października 2007 r., a skarżący miał zapewniony czynny udział w toczącym się postępowaniu.
Wskazać również należy, iż w przypadku oczyszczenia skarżącego z ciążących na nim zarzutów będzie mu przysługiwało prawo złożenia wniosku o przywrócenie go do służby w trybie art. 42 ustawy o Policji.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) oddalił skargę.
e.o.