III SA/Łd 497/22

III SA/Łd 497/22 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2022-10-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-07-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Krzysztof Szczygielski
Paweł Dańczak /sprawozdawca/
Teresa Rutkowska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6030 Dopuszczenie pojazdu do ruchu
Hasła tematyczne
Ruch drogowy
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 450
art. 2 pkt 39, art. 72 ust. 1 i ust. 3
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - t.j.
Dz.U. 2022 poz 385
art. 21 ust. 1 i ust. 1a
Ustawa z dnia 21 listopada 1996 r. o muzeach - t.j.
Dz.U. 2021 poz 735
art. 7, art. 8 par. 1, art. 12 par. 1, art. 77 par. 1, art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Dz.U. 2022 poz 329
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Dnia 20 października 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski, Sędzia WSA Paweł Dańczak (spr.), Protokolant Starszy asystent sędziego Dominika Trella po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 października 2022 roku sprawy ze skargi D. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 11 maja 2022 roku nr SKO.4121.41.2022 w przedmiocie odmowy zarejestrowania samochodu osobowego oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z 11 maja 2022 r. nr SKO.4121.41.2022 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 735), art. 72 ust. 1, ust. 2b, ust. 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz U. 2021 r. poz. 450, dalej: p.r.d.) w związku z § 2 ust. 1 i ust. 7 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 11 grudnia 2017 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów oraz wymagań dla tablic rejestracyjnych (Dz. U. 2017 r. poz. 2355 ze zm., dalej: rozporządzenie), ustawy z dnia 21 listopada 1996 r. o muzeach (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 385) oraz art. 1 ust. 1 ustawy o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz.U. z 2015 r. poz. 1659 ze zm.), utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Łodzi z 3 marca 2022 r. nr DOM-SOK-VIII.5410.189.2022.JW w przedmiocie odmowy zarejestrowania samochodu osobowego.
W sprawie ustalono następujące okoliczności faktyczne i prawne.
15 lutego 2022 r. D.M. wystąpił do Wydziału Spraw Obywatelskich i Komunikacji Urzędu Miasta Łodzi z wnioskiem o rejestrację na swoje nazwisko samochodu osobowego, sprowadzonego z terytorium Niemiec, marki Porsche Carrera o nr [...], jako zabytkowego. Wraz z wnioskiem przedłożył:
umowę kupna-sprzedaży w/w pojazdu zawartą 1 września 2021 r. wraz z tłumaczeniem na język polski przez tłumacza przysięgłego, potwierdzającą nabycie prawa własności pojazdu przez D.M.,
niemiecki dowód rejestracyjny wraz z tłumaczeniem na język polski przez tłumacza przysięgłego,
zaświadczenie wydane 5 października 2021 r. przez Muzeum Techniki Militarnej i Użytkowej w Zabrzu z siedzibą w Zabrzu przy ul. Botanicznej 6, potwierdzające że przedmiotowy pojazd został ujęty w Inwentarzu Muzealiów tego Muzeum — nr inwentarzowy: [...],
zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu co do zgodności z warunkami
technicznymi pojazdu zabytkowego z 8 października 2021 r. nr [...],
protokół z oceny stanu technicznego pojazdu zabytkowego wraz z korektą danych dotyczących rodzaju paliwa pojazdu,
dokument celny potwierdzający brak obowiązku zapłaty akcyzy na terytorium kraju z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego niezarejestrowanego wcześniej na terytorium kraju - nr systemowy dokumentu: [...].
Stosownie do art. 21 ust.1 i ust.1a ustawy o muzeach organ I instancji wezwał pełnomocnika strony do uzupełnienia wniosku o rejestrację pojazdu o dowód własności (współwłasności) potwierdzający, iż właściciel Muzeum Techniki Militarnej Użytkowej w Zabrzu wpisanego na listę Ministra Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Sportu stał się współwłaścicielem pojazdu.
W odpowiedzi na wezwanie pełnomocnik strony poinformował organ rejestrujący, że w/w samochód stanowi wyłączną własność D.M., wobec czego wniosek nie zostanie uzupełniony o wskazany w wezwaniu dowód własności pojazdu.
Decyzją z 3 marca 2022 r. nr DOM-SOK-VIII.5410.189.2022.JW Prezydent Miasta Łodzi orzekł o odmowie zarejestrowania samochodu osobowego sprwadzaonego z zagranicy, marki Porsche Carrera o nr [...], jako zabytkowego na nazwisko D.M..
Pełnomocnik D.M. złożył odwołanie od powyższej decyzji, zarzucając naruszenie:
art. 8 k.p.a., poprzez nieprzyczynienie się przez organ I instancji do starannego i zgodnego z przepisami prawa prowadzenia postępowania mającego zagwarantować równość wobec prawa oraz podważenie zasady dotyczącej pogłębiania zaufania obywatela do organów państwa;
2. art. 72 ust. 1, ust. 2b oraz ust. 3 p.r.d. poprzez nieuwzględnienie przez organ I instancji faktu przedłożenia przez stronę skarżącą kompletu dokumentacji, niezbędnej do uwzględnienia w całości wniosku o rejestrację pojazdu zabytkowego;
3. art. 21 ust. 1a ustawy o muzeach poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że organ I instancji jest uprawniony do weryfikowania zasadności wpisu pojazdu do inwentarza muzealiów;
4. art. 8 ust. 1 ustawy w zw. z § 1 pkt 4 załącznika nr 2 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 27 września 2003 r. poprzez przyjęcie, że organ I instancji dokonujący rejestracji pojazdu jest uprawniony do badania zasadności wpisu pojazdu do inwentarza muzealiów, mimo że brak jest podstawy prawnej upoważniającej organ do takiego działania.
W oparciu o powyższe przepisy odwołujący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Wskazaną na wstępie decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
Uzasadniając rozstrzygnięcie organ odwoławczy przytoczył treść przepisów mających zastosowanie w sprawie, tj. art. 72 ust.1, 2b i 3 p.r.d. oraz § 2 ust. 1 i 7 rozporządzenia i zgodził się z organem I instancji, że niewypełnienie przez wnioskodawcę wymogu posiadania prawa we własności pojazdu przez właściciela muzeum, który dokonał wpisu przedmiotowego pojazdu do inwentarza muzealiów, jest przeszkodą do zarejestrowania pojazdu. Kolegium wskazało, że stosownie do § 2 ust 7 pkt 1 rozporządzenia do zarejestrowania pojazdu zabytkowego dodatkowo strona jest zobowiązana do załączenia uwierzytelnionej kopii decyzji w sprawie wpisania pojazdu do rejestru zabytków lub dokumentu potwierdzającego ujęcie pojazdu w wojewódzkiej ewidencji zabytków albo potwierdzającego wpisanie pojazdu do inwentarza muzealiów, zgodnie z odrębnymi przepisani. Z uwagi na fakt, że strona wniosła o zarejestrowane pojazdu zabytkowego na podstawie dokumentu potwierdzającego wpisanie go do inwentarza muzealiów, koniecznym jest uwzględnienie treści przepisów art. 21 pkt 1 i 1a ustawy o muzeach, w których ustawodawca jednoznaczne wyjaśnia, które rzeczy ruchome i nieruchomości można uznać za muzealia. Muzealiami - w przypadku muzeum nieposiadającego osobowości prawnej - są rzeczy ruchome i nieruchomości stanowiące własność muzeum oraz wpisane do inwentarza muzealiów. Oba warunki muszą być spełnione równocześnie. Tymczasem prawidłowo wezwany przez organ wnioskodawca takiego dokumentu nie załączył.
Z powyższych przyczyn organ II instancji podzielił pogląd wyrażony w decyzji organu I instancji, że rejestracja pojazdu jako zabytkowego na podstawie m.in. dokumentu potwierdzającego wpisanie pojazdu do inwentarza muzealiów nie jest możliwa, jeżeli właściciel muzeum nieposiadającego osobowości prawnej, który wpisał rzecz ruchomą do inwentarza muzealiów, nie jest właścicielem (współwłaścicielem) pojazdu.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na powyższą decyzję organu II instancji pełnomocnik D.M. zarzucił naruszenie:
1. przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie, tj.:
- art. 8 k.p.a., poprzez nieprzyczynienie się przez organ I instancji do starannego i zgodnego z przepisami prawa prowadzenia postępowania mającego zagwarantować równość wobec prawa oraz podważenie zasady dotyczącej pogłębiania zaufania obywatela do organów państwa, co w konsekwencji skutkowało wydaniem przez organ I instancji decyzji odmownej w zakresie rejestracji pojazdu zabytkowego w chwili, gdy organ I instancji dysponując tą samą dokumentacją w odrębnej sprawie, tj. sprawie rejestracji innego pojazdu jako pojazdu zabytkowego, należącego do innego podmiotu, dokonał rejestracji tego pojazdu, tj. w sprawie dotyczącej Porsche 911 S.C. o numerze [...], należącego do P.K., nie mając w stosunku do powyższego żadnych zastrzeżeń;
2. przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie, tj.:
- art. 72 ust. 1, ust. 2b oraz ust 3 p.r.d. poprzez nieuwzględnienie przez organ I instancji faktu przedłożenia przez stronę skarżącą kompletu dokumentacji, niezbędnej do uwzględnienia w całości przez organ I instancji wniosku o rejestrację pojazdu zabytkowego, co w konsekwencji skutkowało wydaniem decyzji odmownej w zakresie rejestracji pojazdu zabytkowego w chwili, gdy organ I instancji dysponując tą samą dokumentacją w sprawie rejestracji innego pojazdu jako pojazdu zabytkowego, należącego do innego podmiotu, dokonał rejestracji tegoż pojazdu, tj. w sprawie dotyczącej Porsche 911 S.C. o numerze [...] należącego do P.K., nie mając w stosunku do powyższego żadnych zastrzeżeń;
- art. 21 ust. 1a ustawy o muzeach poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że organ I instancji jest uprawniony do weryfikowania zasadności wpisu pojazdu do inwentarza muzealiów;
- art. 8 ust. 1 ustawy w zw. z § 1 pkt 4 załącznika nr 2 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 27 września 2003 r. poprzez przyjęcie, że organ I instancji dokonujący rejestracji pojazdu jest uprawniony do badania zasadności wpisu pojazdu do inwentarza muzealiów, mimo że brak jest podstawy prawnej upoważniającej organ do takiego działania.
W uzasadnieniu skargi, wskazując na art. 2 pkt 39 p.r.d. pełnomocnik skarżącego podkreślił, że do rejestracji pojazdu zabytkowego wystarczającym jest przedłożenie przez wnioskodawcę jednego z wymienionych w treści tego przepisu dokumentów, tj. potwierdzenie wpisu pojazdu do rejestru zabytków lub potwierdzenie wpisu do wojewódzkiej ewidencji zabytków, a także potwierdzenie wpisu pojazdu do inwentarza muzealiów. Z uwagi na fakt, iż pojazd został wpisany do inwentarza muzealiów niemożliwym jest przedstawianie przez stronę dokumentu potwierdzającego ujęcie pojazdu w wojewódzkiej ewidencji zabytku wydanej przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków.
W dalszej kolejności autor skargi wskazał, że art. 72 ust. 1 p.r.d. określa dokumenty, które należy przedłożyć właściwemu organowi, celem rejestracji pojazdu, przy czym katalog dokumentów rejestracyjnych jest zamknięty. Strona skarżąca wypełniła w całości spoczywający na niej obowiązek przedłożenia dokumentacji, o której mowa w przywołanym powyżej przepisie. Potwierdza to w szczególności fakt, że organ I instancji dokonywał już w oparciu o tożsame dokumenty i informacje rejestracji pojazdów zabytkowych. Przykładem powyższego jest chociażby Porshe 911 S.C. o numerze [...] będące własnością P.K. Tym samym rozstrzygnięcie wydane w niniejszej sprawie stanowi przejaw niesprawiedliwości społecznej i pozostaje w całkowitej sprzeczności z uregulowaną w art. 8 k.p.a. zasadą równego traktowania.
Pełnomocnik skarżącego podkreślił następnie, że organ dokonujący rejestracji pojazdu nie może czynić własnych ustaleń na okoliczności objęte wymaganymi dokumentami. Przedstawiona w decyzji organu I instancji definicja muzealiów mogłaby zostać zaakceptowana, gdyby nie sytuacja dotycząca znacznej liczby obiektów, które są często od bardzo dawna wpisane do inwentarzy muzealnych, ale co do ich własności można mieć poważne wątpliwości. Niemniej jednak z przepisów nie wynika konieczność uzasadnienia wpisu do inwentarza muzealiów. Organ administracji publicznej dokonujący rejestracji pojazdu nie jest uprawniony do badania zasadności wpisu pojazdu do inwentarza muzealiów - brak jest podstawy prawnej upoważniającej organ do takiego działania. Organ I instancji jest uprawniony jedynie do weryfikacji samego faktu dokonania wpisu. W niniejszej sprawie pojazd został wpisany do inwentarza muzealiów i został nadany mu numer. Ponadto pełnomocnik skarżącego nadmienił, że brak jest przepisu ustawy, który upoważniałby organ I instancji do wzywania wnioskodawcy do wykazania zasadności wpisu do inwentarza muzealiów. Wobec tego w stanie faktycznym sprawy działanie organu I instancji stanowi nadużycie prawa.
Z powyższych względów pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi wniosło jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.
W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą zaskarżonym aktem z punktu widzenia kryterium legalności, to jest zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania prawa materialnego. Nadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 roku, poz. 329 ze zm. – dalej p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.
Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonego aktu, jak również poprzedzającego go aktu organu I instancji wykazało, że odpowiadają on prawu, ponieważ nie są dotknięte tego rodzaju wadami prawa procesowego lub materialnego, które miałyby lub mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, co uzasadniałoby ich wyeliminowanie z obrotu prawnego.
Zgodnie z art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Prowadzą też postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej (art. 8 § 1 k.p.a.) i powinny działać w sprawie wnikliwie (art. 12 § 1 k.p.a.). Przepisy te znajdują doprecyzowanie m. in. w art. 77 § 1 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy; istotny jest także art. 80 k.p.a., w świetle którego organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.
Art. 72 ust. 1 p.r.d. wskazuje, że rejestracji dokonuje się na podstawie wymienionych tam dokumentów, tj. m.in. dowodu własności pojazdu lub dokumentu potwierdzającego powierzenie pojazdu, o którym mowa w art. 73 ust. 5; karty pojazdu, jeżeli była wydana, itd.
Z kolei w świetle art. 72 ust. 3 p.r.d. "Dodatkowo wymaga się dokumentu potwierdzającego spełnienie wymagań, o których mowa w art. 2 pkt 39 - w stosunku do pojazdów zabytkowych". Art. 2 pkt 39 p.r.d. stanowi zaś, że użyte w ustawie określenia oznaczają: "pojazd zabytkowy - pojazd, który na podstawie odrębnych przepisów został wpisany do rejestru zabytków lub znajduje się w wojewódzkiej ewidencji zabytków, a także pojazd wpisany do inwentarza muzealiów, zgodnie z odrębnymi przepisami".
Art. 21 ustawy o muzeach (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 385, dalej: u.m.) stwierdza natomiast, że "Muzealiami są rzeczy ruchome i nieruchomości stanowiące własność muzeum i wpisane do inwentarza muzealiów. Muzealia stanowią dobro narodowe." (ust. 1). W przypadku muzeum nieposiadającego osobowości prawnej, muzealiami są rzeczy ruchome i nieruchomości stanowiące własność podmiotu, który utworzył muzeum, oraz wpisane do inwentarza muzealiów (ust. 1a).
Dalej zaś, z § 2 ust. 7 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 11 grudnia 2017 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów oraz wymagań dla tablic rejestracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2355 ze zm.) wynika, że w przypadku zgłoszenia do pierwszej rejestracji pojazdu zabytkowego, do wniosku o rejestrację właściciel pojazdu dołącza m.in. uwierzytelnioną kopię decyzji w sprawie wpisania pojazdu do rejestru zabytków lub dokument potwierdzający ujęcie pojazdu w wojewódzkiej ewidencji zabytków albo potwierdzający wpisanie pojazdu do inwentarza muzealiów, zgodnie z odrębnymi przepisami. Dołącza się także zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu co do zgodności z warunkami technicznymi pojazdu zabytkowego oraz protokół oceny stanu technicznego pojazdu zabytkowego, o których mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 81 ust. 16 ustawy p.r.d.
W tym kontekście należało więc ustalić, czy zasadne jest stanowisko SKO w Łodzi, zgodnie z którym rejestracja pojazdów, w tym zabytkowych, jest ściśle związana z własnością pojazdów, a obowiązujące w tym zakresie przepisy przypisują podstawowe znaczenie kwestii prawidłowego i rzetelnego ustalenia własności pojazdu, wiążąc w sposób wyraźny problematykę rejestracyjną z problematyką własnościową, ujmując przy tym status własnościowy jako warunek poszczególnych decyzji administracyjnych, czyniąc właściciela pojazdu adresatem określonych obowiązków prawo-administracyjnych.
Jak przyjmuje się w piśmiennictwie "Wpis do inwentarza muzealiów jest (...) czynnością faktyczną (materialno-techniczną) konstytuującą domniemanie (domniemanie wynikające z dokumentu urzędowego), że objęte tym wpisem rzeczy ruchome lub nieruchomości stanowią własność muzeum (a w przypadku muzeum prywatnego - założyciela tego muzeum)" (P. Antoniak, Ustawa o muzeach. Komentarz, tezy do art. 21, LEX-el.; A. Jagielska-Burduk, D. Markowski, Wybrane zagadnienia dotyczące sposobów nabywania własności dzieł sztuki i zabytków przez muzea, Acta Universitatis Nicolai Copernici, Zabytkoznawstwo i Konserwatorstwo, XLIV, Toruń 2013, s. 534 i n. oraz podane tam orzecznictwo). Jest to zatem domniemanie "własności muzeum" (a w przypadku muzeum prywatnego - założyciela tego muzeum).
Co więcej, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Kultury z dnia 30 sierpnia 2004 r. w sprawie zakresu, form i sposobu ewidencjonowania zabytków w muzeach (Dz. U. z 2004 r., Nr 202, poz. 2073) i wg jego § 6 ust. 1 i 2 muzealium wpisane do księgi inwentarzowej otrzymuje zawsze, gdy to jest możliwe, nieusuwalne oznakowanie, składające się z oznaczenia właściciela i numeru z księgi inwentarzowej. Oznakowania dokonuje się techniką zapewniającą jego trwałość, bezpośrednio na przedmiocie, w miejscu najmniej widocznym, nienaruszającym wizualnego kształtu muzealium. W szczególnych przypadkach oznakowanie może być przymocowane do muzealium w sposób możliwie trwały.
Ingerencja taka w muzealium jest więc obligatoryjna, chyba że nie będzie możliwa ze względu na charakter przedmiotu i zagrożenie jego zniszczenia, uszkodzenia (np. negatyw fotograficzny, bibuła z historycznymi zapiskami, itd.).
Zdaniem Sądu, tak daleko idąca i trwała ingerencja w muzealium wymaga posiadania przez muzeum własności rzeczy. Jest to zresztą logiczna konsekwencja tego, że skoro muzealia – w świetle art. 21 ust. 1 zd. 2 u.m. – stanowią dobro narodowe, to z uwagi na konieczność zapewnienia im należytej opieki, czy dbałości o niepogorszenie ich stanu, m.in. w celu udostępnienia przyszłym pokoleniom, odpowiedzialność w tym zakresie ustawodawca złożył na barki muzeów, a w przypadku muzeum prywatnego – założyciela takiego muzeum, wzmacniając to warunkiem, iż muzealium musi stanowić własność takiego podmiotu. W tym stanie rzeczy, biorąc pod uwagę wcześniej powołane przepisy dotyczące warunków zarejestrowania pojazdu, w tym zabytkowego, oraz przedłożone przez stronę zaświadczenie o wpisie pojazdu do inwentarza muzealiów, zasadne było oczekiwanie orzekających w sprawie organów przedstawienia dokumentów, z których wynikałaby własność podmiotu prowadzącego muzeum względem pojazdu objętego wnioskiem rejestracyjnym.
W stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy wyłącznym właścicielem pojazdu będącego przedmiotem spornych decyzji był skarżący, co wprost wynika m.in. ze znajdującego się w aktach administracyjnych pisma z 9 marca 2022 r. skierowanego do organu I instancji w odpowiedzi na wezwanie z 2 marca 2022 r. do uzupełnienia dokumentacji wniosku o rejestrację pojazdu. Nie pozwala to więc na realizację przez muzeum (jego założyciela) ustawowych celów odnośnie eksponatu (co dotyczy wspominanej już konieczności dbałości o pojazd, wymogu dokonywania nakładów, zważywszy na to, że założyciel prywatnego muzeum, do inwentarza którego wpisano przedmiotowy pojazd nie ma wobec niego żadnych uprawnień). Tym samym nie można uznać, że wpis do inwentarza muzealiów został dokonany w sposób prawidłowy i zgodny z przepisami.
Błędne są przy tym zarzuty skargi, że organ powyższych kwestii nie może badać, gdyż brak jest ku temu stosownych podstaw prawnych. Należy bowiem zwrócić uwagę na treść rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 27 września 2003 r. w sprawie szczegółowych czynności organów w sprawach związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2130). W załączniku nr 2 zamieszczono "Instrukcję w sprawie czynności związanych z czasową rejestracją pojazdu z urzędu w okresie od dnia [...] r. do dnia poprzedzającego dzień wdrożenia rozwiązań technicznych umożliwiających wyjaśnianie niezgodności na zasadach określonych w art. 80bd ustawy, określony w komunikacie, o którym mowa w art. 10c ust. 2 ustawy z dnia 24 lipca 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw." Zarówno załącznik ten, jak i docelowe rozwiązania przewidziane w ustawie – Prawo o ruchu drogowym, świadczą o konieczności weryfikowania danych zawartych w dokumentacji przedkładanej przez stronę w postępowaniach dotyczących rejestracji pojazdu.
I tak, w § 1 pkt 4 ww. załącznika nr 2 stwierdzono, że "Po dokonaniu czasowej rejestracji pojazdu z urzędu, a przed wystawieniem dowodu rejestracyjnego, organ rejestrujący stosuje odpowiednio przepis § 2a rozporządzenia i prowadzi, w razie konieczności, postępowanie wyjaśniające dotyczące własności pojazdu i jego cech identyfikacyjnych oraz, w razie konieczności, w przypadku pojazdu zabytkowego:
a) weryfikuje dane zawarte w kopii decyzji w sprawie wpisania pojazdu jako dobra kultury do rejestru zabytków lub w dokumencie potwierdzającym ujęcie pojazdu w centralnej ewidencji dóbr kultury lub w dokumencie potwierdzającym wpisanie pojazdu do inwentarza muzealiów,
b) weryfikuje dane zawarte w zaświadczeniu, o którym mowa w § 2 ust. 7 pkt 2 rozporządzenia o rejestracji pojazdów.
Podobne rozwiązania, służące weryfikacji danych podlegających wpisowi do centralnej ewidencji pojazdów, przewiduje m. in. 80bb ust. 2, art. 80bd p.r.d. Stąd tego rodzaju dane nie są przyjmowane przez organ bezkrytycznie i podlegają weryfikacji, w szczególności w kontekście obowiązujących przepisów prawa. Oczywiście samej pozorności umowy cywilnoprawnej nie może badać organ administracji publicznej, gdyż jest to domena sądów powszechnych. Musi jednak przeprowadzić weryfikację dokumentacji w kontekście obowiązujących przepisów, w tym odrębnych i dokonać ich wykładni. Taki pojazd musi również spełniać przesłanki bezpieczeństwa.
Odnosząc się na koniec do kwestii naruszenia w kontrolowanej sprawie zasad: równości wobec prawa oraz pogłębiania zaufania obywatela do organów państwa, sąd zauważa, po pierwsze, że kontrolował działanie organów w tej konkretnej sprawie. Nie był więc uprawniony do oceny legalności aktów, które nie zostały do niego zaskarżone, czy też odnoszenia ich treści do rozpoznawanego przypadku wyłącznie na podstawie twierdzeń strony niemających żadnego odzwierciedlenia w aktach sprawy. Po drugie zaś, trzeba podkreślić, że równość wobec prawa nie jest tożsama z równością wobec jego naruszeń. Jeśli zatem w toku kontroli sądowej sąd stwierdza naruszenie prawa, to nie może go swoim rozstrzygnięciem sanować tylko z tego powodu, że w ramach innego postępowania, nawet w zbliżonym stanie faktycznym, świadomie lub przez niedopatrzenie, danego naruszenia nie dostrzeżono, tym bardziej gdy dotknięty nim akt nie został następnie poddany kontroli instancyjnej i sądowej. Rolą sądu nie jest bowiem bierna akceptacja wadliwych praktyk organów administracji, nawet jeśli praktyki te miałyby utrwalony charakter, lecz kontrola działalności tych organów i wydawanych przezeń rozstrzygnięć z punktu widzenia zgodności z prawem tak, aby eliminować stwierdzone nieprawidłowości, kształtując tym samym poprzez swoje orzecznictwo prawidłową wykładnię przepisów i mechanizmy procedowania.
Jest oczywiście zrozumiałe, że strona skarżąca może być niezadowolona z niekorzystnego rozstrzygnięcia jej sprawy, szczególnie jeśli ma wiedzę, że w zbliżonym stanie faktycznym inna osoba otrzymała decyzję pozytywną. Niemniej jednak, z wyżej podniesionych względów, nie zawsze stanowi to a priori o uchybieniu wspomnianym wcześniej zasadom, dlatego sąd zarzutów skargi w tym zakresie nie podzielił.
W tym stanie rzeczy, nie stwierdzając naruszeń przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania administracyjnego mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił, uznając stawiane w niej zarzuty za bezzasadne.
k.ż.