III SA/Łd 481/25

III SA/Łd 481/25 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2025-10-02
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-07-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Agnieszka Krawczyk
Joanna Wyporska-Frankiewicz
Katarzyna Ceglarska-Piłat /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Transport
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 1539
art. 18 ust. 1 pkt 1 lit. e, art. 22a ust. 1 pkt 2 lit. a
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j.)
Dz.U. 2024 poz 572
art. 8, art. 28, art. 134, art. 141 par.1, art. 144
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Dz.U. 2024 poz 935
art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c, art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Dnia 2 października 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Ceglarska-Piłat (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Krawczyk Sędzia WSA Joanna Wyporska-Frankiewicz po rozpoznaniu w dniu 2 października 2025 roku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi C. Spółki jawnej z siedzibą w L. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 6 maja 2025 roku nr SKO.4120.2.2025 w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia 1) uchyla zaskarżone postanowienie; 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi na rzecz strony skarżącej C. Spółki jawnej z siedzibą w L. kwotę 113 (sto trzynaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Postanowieniem z 6 maja 2025 r. nr SKO.4120.2.2025 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi, działając na podstawie art. 134 oraz art. 28, art. 61 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 572, dalej: "k.p.a."), stwierdziło niedopuszczalność zażalenia wniesionego przez Cx. Sp. J. z siedzibą w L. na postanowienie Marszałka Województwa Łódzkiego z 8 kwietnia 2025 r. znak: [...] w przedmiocie uzgodnienia wydania zezwolenia na wykonywanie regularnych przewozów osób w krajowym transporcie drogowym.
W sprawie ustalono następujące okoliczności faktyczne i prawne.
Pismem z 2 kwietnia 2025 r. znak: [...] Marszałek Województwa M. wystąpił do Marszałka Województwa Łódzkiego o uzgodnienie – w trybie art. 106 k.p.a. – w sprawie wniosku firmy Fx. Sp. z o.o. z siedzibą w W. o wydanie zezwolenia na wykonywanie regularnych przewozów osób w krajowym transporcie drogowym na linii komunikacyjnej L– W – Wr.
Postanowieniem z 8 kwietnia 2025 r. znak: [...] Marszałek Województwa Łódzkiego uzgodnił wydanie ww. zezwolenia na rzecz przedsiębiorcy: Fx. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na wykonywanie regularnych przewozów osób w krajowym transporcie drogowym na ww. linii komunikacyjnej, przekazując to rozstrzygnięcie Marszałkowi Województwa M. oraz stronie tego postępowania, tj. Fx. Sp. z o.o.
Pismem z 11 kwietnia 2025 r. Cx. Sp. J. z siedzibą w L. wniosła zażalenie na powyższe postanowienie, zarzucając mu naruszenie:
1) art. 7 i 77 w zw. z art 106 § 5 k.p.a. poprzez wydanie postanowienia w przedmiocie uzgodnienia planowanego przebiegu linii komunikacyjnej bez przeprowadzenia w tym zakresie postępowania dowodowego, tj. bez wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, a w szczególności bez dokonania sprawdzenia czy projektowana linia spełnia oczekiwania w zakresie częstotliwości, jakości, zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym, a także, czy spełnia oczekiwania i postulaty lokalnej społeczności;
2) art. 22a ust. 1 pkt 2 lit. a) i b) ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym (Dz. U. z 2024 poz. 1539, dalej: "u.t.d.") poprzez niedokonanie w toku postępowania uzgodnieniowego sprawdzenia czy projektowana linia stanowić będzie zagrożenie dla już istniejących linii regularnych lub czy wydanie zezwolenia ujemnie wpłynie na rentowność porównywalnych usług kolejowych na liniach bezpośrednio związanych z trasą usług drogowych na terenie Województwa P.;
3) art. 11 i art. 107 § 2-5 w zw. z art. 126 k.p.a. poprzez brak wskazania w uzasadnieniu postanowienia szczegółów dotyczących poczynionych przez organ ustaleń;
4) art. 10 § 1, § 2 i § 3 w zw. z art. 73 § 1 k.p.a. poprzez umożliwienie stronie wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego przed wydaniem postanowienia uzgodnieniowego.
Wskazanym na wstępie postanowieniem z 6 maja 2025 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi stwierdziło niedopuszczalność zażalenia wniesionego przez Cx. Sp. J. z siedzibą w L. na postanowienie Marszałka Województwa Łódzkiego z 8 kwietnia 2025 r.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ podkreślił, że art. 127 § 1, jak i art. 141 § 1 k.p.a. stanowią, iż legitymację do wniesienia odwołania (zażalenia) posiada strona postępowania administracyjnego. Definicję legalną strony ustawodawca zawarł w art. 28 k.p.a. Zgodnie z brzmieniem tego przepisu stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego powinno pochodzić od podmiotu uprawnionego. Organ administracji jest zobowiązany do zbadania zatem czy żądanie pochodzi od podmiotu, który posiada przymiot strony. Art. 61 k.p.a wyznacza granice skargowości, co oznacza, że wszczęcie postępowania może nastąpić tylko z inicjatywy osoby, która ma legitymację procesową w rozumieniu art. 28 tej ustawy.
W ocenie organu Cx. Sp. J. z siedzibą w L. nie posiada przymiotu strony w sprawie wszczętej wnioskiem Fx. Sp. z o.o. z siedzibą w W. o wydanie zezwolenia na wykonywanie regularnych przewozów osób w krajowym transporcie drogowym na linii komunikacyjnej L.– W.- Wr.
Kolegium podkreśliło, że Marszałek Województwa M. pismem z 16 kwietnia 2025 r. znak: [...] poinformował Cx. Sp. J., że nie wyraża zgody na przystąpienie do udziału w charakterze strony w postępowaniu w przedmiocie zezwolenia na wykonywanie regularnych przewozów osób w krajowym transporcie drogowym dla Fx. Sp. z o.o. z siedzibą w W. Spółka Cx. swój interes prawny upatruje w art. 22a ust. 2 lit. a u.t.d., podnosząc, iż projektowana przez Fx. sp. z o.o. linia regularna (L.–W.– Wr.) stanowić będzie zagrożenie dla już istniejącej linii regularnych obsługiwanej właśnie przez Cx. Sp. J. Tymczasem jakakolwiek konkurencja nie jest równoznaczna z zagrożeniem, o którym mowa w art. 22a ust. 1 pkt 1 lit. a u.t.d. Zdaniem organu dla Cx. Sp. J. z siedzibą w L. posiadającej zezwolenie nr [...] na wykonywanie regularnych przewozów osób w krajowym transporcie drogowym w ramach linii regularnej na trasie: W.– N., nie może stanowić zagrożenia uzgodnienie linii regularnej (L.–W.– Wr.). Organ zauważył, iż linia komunikacyjna to połączenie komunikacyjne na określonej drodze między przystankami wskazanymi w rozkładzie jazdy, po której odbywają się regularne przewozy osób (art. 4 pkt 8 u.t.d.). Przystanek to miejsce przeznaczone do wsiadania lub wysiadania pasażerów na danej linii komunikacyjnej, oznaczone w sposób określony w przepisach ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, z informacją o rozkładzie jazdy, z uwzględnieniem godzin odjazdów środków transportowych przewoźnika drogowego uprawnionego do korzystania z tego miejsca (art. 4 pkt 8a u.t.d.). Linia komunikacyjna objęta ww. zezwoleniem nr [...] i linia objęta wnioskowanym zezwoleniem przez Fx. Sp. z o.o. absolutnie nie są tożsame bowiem posiadają inne przystanki. Weryfikacja zagrożenia dla już istniejących linii regularnych nie ma miejsca w postępowaniu uzgodnieniowym, które zostało zakończone wydaniem zaskarżonego postanowienia. Uzgodnienie linii komunikacyjnej dokonane przez Marszałka Województwa Łódzkiego zaskarżonym postanowieniem odnosi się wyłącznie do obejmującego obszar własnej właściwości, tj. województwa łódzkiego, podczas gdy wymienione powyżej zezwolenie nr [...] udzielone Cx. Sp. J. z siedzibą w L. tego obszaru nie obejmuje. W tym zakresie Kolegium podzieliło pogląd zawarty w wyroku NSA z 18 kwietnia 2013 r. sygn. akt I OSK 1874/11, w którym wskazano, że jednoznaczne brzmienie art. 28 k.p.a. nie pozwala na jego dowolną interpretację. Posiadanie przez dany podmiot statusu strony nie zależy od subiektywnej oceny tego podmiotu, zaś okoliczności występujące w danej sprawie muszą w sposób nie budzący wątpliwości wskazywać na przesłanki określone w art. 28 k.p.a.
W związku z powyższym organ II instancji stwierdził, że stroną w niniejszym postępowaniu może być jedynie Fx. Sp. z o.o., która była adresatem wydanego przez organ I instancji postanowienia. Powyższe oznacza, że odwołanie wniesione do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi przez Cx. Sp. J. z siedzibą w L. jest z przyczyn podmiotowych niedopuszczalne i tym samym nie wywołuje skutków prawnych.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na powyższe postanowienie organu II instancji Cx. Sp. J. z siedzibą w L. zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy i przepisów prawa materialnego, tj. art. 28 k.p.a. w zw. z art. 22a ust. 1 pkt 2 lit. a u.t.d. oraz art. 8 § 1 k.p.a., poprzez uznanie, że skarżący nie jest stroną postępowania, gdyż nie wykazał interesu prawnego do uczestniczenia w postępowaniu, podczas gdy skarżący wykazał, iż posiada interes prawny, a zatem powinien brać udział również w postępowaniu uzgodnieniowym w charakterze strony tego postępowania.
W uzasadnieniu skargi spółka Cx. podkreśliła, że w razie wszczęcia postępowania na żądanie strony organ administracji publicznej jest obowiązany ustalić, czy w postępowaniu tym powinny uczestniczyć inne osoby będące stronami postępowania, i zawiadomić je o wszczęciu postępowania na żądanie strony. Oznacza to, że w postępowaniu wszczętym na żądanie strony mogą uczestniczyć osoby, które wprawdzie nie żądały czynności organu administracji publicznej, lecz postępowanie to dotyczy ich interesu prawnego lub obowiązku. Są zatem stronami postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 28 k.p.a.
Strona skarżąca podniosła, że z rzecznictwie NSA wynika, że zagrożenie dla istniejących linii przewozowych stanowić może potencjalnie każda nowoutworzona linia obsługująca tę samą trasę. Każde nowe połączenie na tej samej linii będzie miało wpływ na rentowność linii istniejącej, z tym że ocenie z punktu widzenia zastosowania art. 22a ust. 1 pkt 2 u.t.d. podlega stopień tego wpływu. Organ administracji zobowiązany jest zatem w postępowaniu o zezwolenie na uruchomienie i prowadzenie nowej linii regularnej na trasie, która jest obsługiwana w tym samym czasie przez inne linie ocenić, czy wpływ wywierany przez nowoprojektowaną linię nie będzie miał charakteru niszczącego (stanowiącego zagrożenie dla linii istniejącej). Oceny takiej dokonać należy jednak w ramach postępowania administracyjnego, ze wszystkimi wynikającymi stąd dla strony gwarancjami. Stroną postępowania administracyjnego w przedmiocie zezwolenia na uruchomienie i prowadzenie nowej linii regularnej jest, oprócz wnioskodawcy każdy podmiot prowadzący tego rodzaju legalną działalność na tej samej trasie w tym samym czasie. Ocena przesłanki "zagrożenia dla linii istniejącej" doprowadzić może do wydania decyzji uwzględniającej wniosek w przypadku braku zagrożenia lub odmawiającej wydania zezwolenia w razie potwierdzenia jego zaistnienia, a nie do ograniczenia kręgu stron postępowania.
Skarżąca podniosła, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie budzi wątpliwości, że art. 22a ust. 1 pkt. 2 lit. a u.t.d. to powszechnie obowiązujący przepis prawa, na podstawie którego określony przewoźnik może skutecznie żądać ochrony swego interesu prawnego w postępowaniu dotyczącym udzielenia zezwolenia na wykonywanie przewozów regularnych osób innemu, konkurencyjnemu na tej samej linii podmiotowi – zyskując tym samym status strony postępowania. W związku z powyższym należy przyjąć, że spółka Cx. Sp. J. z siedzibą w L. posiadała interes prawny i przysługiwał jej status strony na podstawie art. 28 k.p.a. w związku z art. 22a ust. 1 pkt 2 lit. a u.t.d. w postępowaniu o wydanie zezwolenia.
Wobec powyższego strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz o zasądzenie na swą rzecz kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonym postanowieniu wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi jak i prawem procesowym.
Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz.1634; dalej: "p.p.s.a.").
Na wstępie należy wskazać, że sprawę niniejszą rozpoznano w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 w związku z art. 120 p.p.s.a. Zgodnie z art. 119 pkt 3 p.p.s.a. powołanym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które Stosownie do art. 134 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Przepis ten, na podstawie art. 144 k.p.a., znajduje odpowiednie zastosowanie do zażaleń wnoszonych na wydane w toku postępowania postanowienia. Uzgodnienie w sprawie zezwolenia na wykonywanie regularnych przewozów osób w krajowym transporcie drogowym, o którym mowa w art. 18 ust. 1 pkt 1 lit g ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym jest wydawane w trybie współdziałania organów unormowanego w art. 106 § 1-6 k.p.a. Zajęcie stanowiska następuje w formie postanowienia na które stosownie do art. 106 § 5 k.p.a. służy zażalenie.
Właściwy do rozpatrzenia zażalenia jest organ administracji publicznej wyższego stopnia, chyba że ustawa przewiduje inny organ odwoławczy – art. 127 k.p.a. w związku z art. 144 k.p.a. Stosownie do art. 141 § 2 k.p.a. zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie, a gdy postanowienie zostało ogłoszone ustnie – od dnia jego ogłoszenia stronie. Termin do wniesienia zażalenie jest terminem ustawowym, a więc nie może być przedłużony ani skrócony przez organ administracji publicznej. Jest terminem procesowym obliczanym według przepisów k.p.a. oraz terminem zawitym, którego upływ organ odwoławczy uwzględnia z urzędu. Powyższe oznacza, że po wpłynięciu zażalenia, a przed jego rozpatrzeniem, organ zobowiązany jest zbadać czy zażalenie zostało wniesione z zachowaniem terminu i czy pochodzi od strony postępowania. Przeprowadzenie wskazanych czynności jest obligatoryjne. Z treści art. 134 k.p.a. wynika, że organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do jego wniesienia. Do zażaleń przepis ten znajduje zastosowanie zgodnie z art. 144 k.p.a. Ustalenie przez organ II instancji, że zażalenie zostało wniesione przez podmiot niebędący stroną postępowania lub z uchybieniem terminu skutkuje tym, że organ nie rozpoznaje zażalenia merytorycznie, nie rozważa podniesionej w nim argumentacji, lecz w trybie art. 134 k.p.a. stwierdza jego niedopuszczalność lub wniesienie z uchybieniem terminu.
Istota sporu w niniejszej sprawie dotyczy legitymacji Cx.Sp. j. do udziału w sprawie udzielenia Fx. Sp. z o. o. zezwolenia na wykonywanie regularnych przewozów osób w krajowym transporcie drogowym w ramach linii regularnej: L.– W.– Wr.
Legitymacja w postępowaniu zażaleniowym, o której mowa w art. 141 § 1 k.p.a., jest pochodną uznania za stronę w postępowaniu głównym.
W odpowiedzi na informację Cx. Sp. j. z 7 kwietnia 2025 r. o przystąpieniu do postępowania Marszałek Województwa M. pismem z 16 kwietnia 2025 r., znak: [...] powiadomił skarżącą, że nie wyraża zgody na przystąpienie jej do udziału w postępowaniu w charakterze strony.
Art. 28 k.p.a. stanowi, że stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.
Prawna kategoria interesu prawnego, na której oparta jest legitymacja procesowa w postępowaniu administracyjnym, należy do prawa materialnego. W przepisach tego prawa ujmowanego szeroko, a więc prawa materialnego administracyjnego, finansowego, prawa pracy i prawa cywilnego, musi istnieć norma lub normy prawne, przewidujące w określonym stanie faktycznym i w odniesieniu do określonego podmiotu (podmiotów) możliwość wydania decyzji administracyjnej (lub niekiedy postanowienia). Interes prawny w rozumieniu art. 28 k.p.a. oznacza występowanie związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków określonego podmiotu a sprawą administracyjną, w której może nastąpić konkretyzacja uprawnień lub obowiązków. Związek ten musi być bezpośredni, to znaczy rozstrzygnięcie administracyjne dotyczyć ma bezpośrednio sfery prawnej danego podmiotu (por. uchwała składu siedmiu sędziów NSA z 3 lutego 1997 r., OPS 6/96; powoływane w uzasadnieniu orzeczenia dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: "CBOSA").
W orzecznictwie ugruntowane jest stanowisko, że w postępowaniu o udzielenie zezwolenia na wykonywanie przewozów, takim przepisem prawa materialnego jest art. 22a ust. 1 pkt 2 lit a u.t.d., zgodnie z którym właściwy organ może odmówić udzielenia lub zmiany zezwolenia na wykonywanie przewozów regularnych w krajowym transporcie drogowym, m.in. w przypadku gdy zostanie wykazane, że projektowana linia regularna stanowić będzie zagrożenie dla już istniejących linii regularnych, z wyjątkiem sytuacji, kiedy linie te są obsługiwane tylko przez jednego przewoźnika lub przez jedną grupę przewoźników.
W wyroku z 8 lipca 2021 r., II GSK 1423/18 Naczelny Sąd Administracyjny jednoznacznie wskazywał, że "w postępowaniu wszczętym na skutek wniosku o zmianę zezwolenia na wykonywanie przewozów regularnych w krajowym transporcie drogowym, w którym jedną z badanych przez organ przesłanek jest okoliczność, czy zmiana zezwolenia obejmującego linię regularną stanowić będzie zagrożenie dla już istniejących linii regularnych, status strony mają podmioty, które obsługują te linie na podstawie udzielonego zezwolenia. Przepis art. 22a ust. 1 pkt 2 lit. a u.t.d. ma bowiem charakter normy materialnej powszechnie obowiązującego prawa, co w świetle art. 28 k.p.a. uzasadnia istnienie interesu prawnego".
W orzecznictwie stwierdza się, że w postępowaniu w przedmiocie udzielenia zezwolenia na wykonywanie przewozów regularnych osób w krajowym transporcie drogowym przez zagrożenie dla istniejących linii regularnych, o jakim mowa w art. 22a ust. 1 pkt 2 lit. a u.t.d., należy rozumieć zarówno zagrożenie finansowe (pod względem rentowności), jak i zagrożenie organizacyjne (z punktu widzenia bezpieczeństwa ruchu). Rozważania organów, pozbawione takiej analizy uznawano za zbyt ogólnikowe i przedwczesne – jako przeprowadzone w oderwaniu od stanu faktycznego i prawnego sprawy, podkreślając że nie wynika z nich, aby okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy zostały wyjaśnione i rozważone (por. wyroki NSA: z 20 sierpnia 2021 r., II GSK 218/21; z 10 września 2019 r., II GSK 1426/17; z 20 marca 2018 r. II GSK 3242/17).
Zdaniem Sądu, zagrożenie dla istniejących linii przewozowych może stanowić każda nowoutworzona linia obsługująca tę samą trasę: każde nowe połączenie na tej samej linii będzie miało wpływ na rentowność linii istniejącej, z tym że ocenie z punktu widzenia zastosowania art. 22a ust. 1 pkt 2 lit a u.t.d. podlega stopień tego wpływu. Wynikająca z powołanego przepisu reglamentacja działalności gospodarczej w zakresie wykonywania transportu drogowego służyć ma nie jego ograniczaniu, a przeciwdziałaniu niekontrolowanej, niszczącej konkurencji tym rynku. W postępowaniu w przedmiocie zezwolenie na uruchomienie i prowadzenie nowej linii regularnej na trasie, która jest obsługiwana w tym samym czasie przez inne linie organ administracji zobowiązany jest zatem cenić, czy wpływ wywierany przez nowoprojektowaną linię nie będzie stanowił zagrożenie dla linii istniejącej. Oceny takiej dokonać należy jednak w ramach postępowania administracyjnego, ze wszystkimi wynikającymi stąd dla strony gwarancjami.
Sąd podziela stanowisko zaprezentowane w skardze, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi z naruszeniem art. 8 k.p.a. wadliwie przyjęło, iż z uwagi na tylko częściowe pokrywanie się planowanej linii komunikacyjnej z linią komunikacyjną, na których Cx. Sp. J. z siedzibą w L. udzielono zezwolenia, nie jest możliwe przyjęcie, że projektowana linia regularna może stanowić zagrożenia dla już istniejących linii regularnych.
Wynikające z art. 28 k.p.a. kryteria decydujące o przyznaniu określonemu podmiotowi statusu strony w postępowaniu administracyjnym, a więc udzielenia jej w tym postępowaniu ochrony interesu pozytywnego lub negatywnego, nie wymagają aby dotyczyło ono jej interesu prawnego bezpośrednio, było powiązane z określoną formą czy sposobem wszczęcia. Interes ten musi być natomiast konkretny, indywidualny i podlegający zaspokojeniu przez organ administracji obiektywnie wpływający poprzez wydawaną decyzję administracyjną na sytuację tego podmiotu.
Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą skargę podziela również argumentację wynikającą z uzasadnienia przywołanego przez stronę skarżącą wyroku WSA w Warszawie z 20 czerwca 2024 r., VI SA/Wa 414/24, w którym za wadliwy uznano pogląd organu twierdzącego, że z uwagi na tylko częściowe pokrywanie się projektowanej linii komunikacyjnej z liniami komunikacyjnymi, na których stronie skarżącej udzielono zezwoleń, nie jest możliwe przyjęcie, że projektowana linia regularna może stanowić zagrożenia dla już istniejących linii regularnych. Za prawidłowy uznać należało przytoczony przez WSA w Warszawie argument strony postępowania, że przyjęcie za zasadne twierdzenia organu prowadziłoby do sytuacji, w której każdy nowy przewoźnik planujący uruchomienie połączeń na istniejącej linii komunikacyjnej, dodawałby jeden przystanek końcowy lub początkowy inny tylko w celu wykluczenia badania przez organy przesłanki określonej w art. 22a ust. 2 pkt. 1 lit. a u.t.d. Prawidłowość powyższych rozważań została potwierdzona w wyroku NSA z 29 kwietnia 2025 r., II GSK 2509/24.
Przepis art. 22a ust. 1 pkt 2 lit a u.t.d. nie ogranicza przymiotu strony postępowania tylko w odniesieniu do podmiotu, wobec którego doszło do "zagrożenia dla już istniejących linii regularnych" Powyższe oznacza, że za stronę postępowania administracyjnego w przedmiocie zezwolenia na wykonywanie przewozów regularnych winien (oprócz wnioskodawcy) zostać uznany każdy podmiot prowadzący tego rodzaju legalną działalność na tej samej trasie w tym samym czasie na tej samej linii bowiem tylko w ramach takiego postępowania mogą oni wykazywać faktyczne istnienie takiego zagrożenia. Ocena przesłanki "zagrożenia dla linii istniejącej" doprowadzić może do wydania decyzji uwzględniającej wniosek w przypadku braku zagrożenia lub odmawiającej wydania zezwolenia w razie potwierdzenia jego zaistnienia, a nie do ograniczenia kręgu stron postępowania. Ponieważ funkcją przywołanego przepisu ustawy o transporcie drogowym jest wobec reglamentowania działalności gospodarczej w zakresie wykonywania transportu drogowego – przeciwdziałanie niekontrolowanej, a zatem niszczącej konkurencji na rynku usług przewozowych, to za uzasadniony należy znać pogląd, że zagrożenie dla już istniejącej linii przewozowej może potencjalnie stanowić każda nowoutworzona linia obsługująca tę samą trasę lub ten sam jakiś jej odcinek, której uruchomienie nie pozostanie bez wpływu na rentowność linii dotychczasowej.
Zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 1 lit. g u.t.d. wykonywanie przewozów regularnych i przewozów regularnych specjalnych na liniach komunikacyjnych wykraczających poza obszar co najmniej jednego województwa wymaga zezwolenia w krajowym transporcie drogowym wydanego, w zależności od zasięgu tych przewozów odpowiednio przez marszałka województwa właściwego dla siedziby albo miejsca zamieszkania przedsiębiorcy, w uzgodnieniu z marszałkami województw właściwymi ze względu na planowany przebieg linii komunikacyjnej. Jakkolwiek sprawdzenia – w aspekcie rynkowym, finansowym lub organizacyjnym – czy projektowana linia stanowić będzie zagrożenie dla już istniejących linii regularnych należeć będzie do kompetencji organu rozstrzygającego wniosek o wydanie zezwolenia na wykonywanie regularnych przewozów w ramach planowanej linii komunikacyjnej to uznać należy, że już na etapie wstępnym rozpoznawania wniosku czyli w toku postępowania uzgodnieniowego w sprawie przebiegu planowanej linii komunikacyjnej organy uzgadniające wypowiadają się na temat tych okoliczności, które są istotne dla udzielenia zezwolenia na danej linii komunikacyjnej w części obejmującej obszar jednostki samorządu terytorialnego, dla którego organ ten jest miejscowo właściwy (art. 18 ust. 1 pkt 1 lit d-g u.t.d.). Przy rozstrzyganiu wniosku strony organ wydający zezwolenie obowiązany jest uwzględnić stanowisko organu uzgadniającego (art. 18 ust. 1 pkt 1 lit d-g u.t.d.). To, że wymagane uzgodnienie w zakresie planowanego przebiegu linii komunikacyjnej ma dla organu wydającego zezwolenie charakter wiążący wynika wprost z redakcji przepisu, który określa, że wykonywanie przewozów regularnych wymaga zezwolenia właściwego organu wydanego "w uzgodnieniu" z odpowiednimi organami właściwymi ze względu na planowany przebieg linii komunikacyjnej.
Obowiązek współdziałania organów, który wynika z art. 18 ust. 1 pkt 1 lit. g u.t.d. oznacza, że konieczność zajęcia stanowiska przez marszałków województw, jako organów współdziałających stanowi wymóg formalny wydania prawidłowej decyzji przez organ uprawniony do merytorycznego załatwienia sprawy, tj. Obowiązek współdziałania wpływa na zakres uprawnień organów współdziałających w ten sposób, że organ współdziałający, nie będąc właściwym do wydania decyzji w sprawie, ma obowiązek zbadania sprawy pod określonym kątem, a organ posiadający kompetencje do załatwienia sprawy, co do istoty (zmianę lub odmowy zmiany zezwolenia), nie może wszystkich okoliczności sprawy oceniać samodzielnie.
Wskazać ponadto należy, że w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 106 k.p.a. organ wyraża samodzielne stanowisko, a wydane postanowienie podlega zaskarżeniu w toku instancji i służy na nie skarga do sądu administracyjnego.
Powyższe oznacza, że skarżąca – Cx. Sp. J. z siedzibą w L. powinna mieć status strony pozwalający jej na korzystanie ze swoich praw i obowiązków procesowych, w tym uprawnienia do wniesienie zażalenia na postanowienie Marszałka Województwa Łódzkiego z 8 kwietnia 2025 r. znak: [...] w przedmiocie uzgodnienia wydania zezwolenia na wykonywanie regularnych przewozów osób w krajowym transporcie drogowym
Stwierdzając niedopuszczalność zażalenia wniesionego przez Cx. Sp. j. z siedzibą w L. od decyzji Marszałka Województwa Łódzkiego z 7 kwietnia 2025 r. w sprawie uzgodnienia wydania zezwolenia Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi naruszyło art. 8 k.pa. 28 k.p.a. w zw. z art. 22a ust. 1 pkt 2 lit a w zw. z art. 18 ust. 1 pkt 1 lit. e u.t.d. oraz art. 134 k.p.a. w zw. z art. 141 § 1 k.p.a. i art. 144 k.p.a. Należy wskazać, że bez wpływu na powyższą ocenę pozostaje przywołane przez organ pismo Marszałka Województwa M. z 16 kwietnia 2025 r., którym Marszałek nie wyraził zgody na dopuszczenie skarżącej do udziału w postępowaniu w charakterze strony bowiem na pismo organu informujące o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu w charakterze strony zażalenie nie przysługuje.
W tym stanie sprawy, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie.
Skoro organ drugiej instancji ustalił, że skarżąca wykonuje przewozy na odcinku linii, w części obejmującej obszar jednostki samorządu terytorialnego, co do którego doszło do uzgodnienia, to uznając – w oparciu o wyżej wskazane argumenty Sądu –że spełniła ona przesłanki do bycia stroną postępowania określone w art. 28 k.p.a., powinien uznać taki jej status i rozpoznać merytorycznie zażalenie.
O kosztach postępowania, wobec uwzględnienia skargi, orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.
d.cz.