III SA/Łd 436/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2005-07-27
NSAinneWysokawsa
świadczenie przedemerytalnezasiłek przedemerytalnyurząd pracyrejestracjabezrobotnyprawo pracyustawa o zatrudnieniuk.p.a.obowiązek informacyjnyorzecznictwo

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje odmawiające przyznania świadczenia przedemerytalnego, uznając, że skarżąca spełniła warunki do jego nabycia po ponownym zarejestrowaniu się w urzędzie pracy i została wprowadzona w błąd co do trybu postępowania.

Skarżąca H. O. ubiegała się o świadczenie przedemerytalne po zakończeniu zatrudnienia, jednak organy administracji odmówiły przyznania świadczenia, uznając, że nie spełniała warunków na nowych zasadach. Sąd administracyjny uchylił te decyzje, stwierdzając, że skarżąca spełniła warunki do świadczenia w dniu ponownej rejestracji w urzędzie pracy po podjęciu zatrudnienia i że organ administracji naruszył obowiązek informacyjny, wprowadzając ją w błąd co do sposobu ubiegania się o świadczenie.

Sprawa dotyczyła odmowy przyznania świadczenia przedemerytalnego H. O. przez Prezydenta Miasta Ł. i Wojewodę. Skarżąca, która wcześniej pobierała zasiłek przedemerytalny, podjęła zatrudnienie, a po jego zakończeniu ponownie zarejestrowała się w urzędzie pracy, ubiegając się o świadczenie przedemerytalne. Organy administracji uznały, że nie spełnia ona warunków do świadczenia na nowych zasadach obowiązujących po 1 stycznia 2002 r., ponieważ nie złożyła wniosku o świadczenie przedemerytalne, a jedynie o odwieszenie zasiłku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżone decyzje. Sąd uznał, że dzień ponownego zgłoszenia się do urzędu pracy należy traktować jako dzień rejestracji, w którym skarżąca spełniła warunki do świadczenia przedemerytalnego. Ponadto, sąd stwierdził naruszenie przez organ administracji przepisów k.p.a. dotyczących obowiązku informacyjnego i pouczenia strony, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd podkreślił, że skarżąca została wprowadzona w błąd co do trybu postępowania, a organ powinien był ją poinformować o możliwości ubiegania się o świadczenie przedemerytalne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli w dniu ponownej rejestracji spełniała warunki określone w ustawie, a organ administracji naruszył obowiązek informacyjny.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że ponowna rejestracja w urzędzie pracy po zakończeniu zatrudnienia powinna być traktowana jako nowy początek do ustalenia uprawnień, a skarżąca spełniła warunki do świadczenia przedemerytalnego w dniu tej rejestracji. Dodatkowo, organ administracji nie poinformował skarżącej o możliwości ubiegania się o świadczenie przedemerytalne, co stanowiło naruszenie przepisów k.p.a.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (16)

Główne

u.o.z.p.b. art. 37k § ust. 1

Ustawa z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu

u.o.z.p.b. art. 37l § ust. 1

Ustawa z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu

u.o.z.p.b. art. 23 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu

u.o.z.p.b. art. 2 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1a i 1c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.o.z.p.b. art. 37j

Ustawa z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu

u.o.z.p.b. art. 37l § ust. 3

Ustawa z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu

u.o.z.p.b. art. 37m § ust. 1

Ustawa z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu

u.o.z.p.b. art. 37o

Ustawa z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu

u.o.z.p.b. art. 6 § pkt 6 lit. b

Ustawa z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu

u.o.z.p.b. art. 37n § ust. 2

Ustawa z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu

Dz. U. Nr 154, poz. 1793 art. 11 § ust. 1 i 2

Ustawa z dnia 17 grudnia 2001r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ustawy o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest, ustawy o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych i Wojewódzkich Komisjach dialogu społecznego oraz ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentów szkół

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

u.n.s.a. art. 55 § ust. 1

Ustawa z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym

Dz. U. Nr 153, poz. 1271 art. 97 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżąca spełniła warunki do świadczenia przedemerytalnego w dniu ponownej rejestracji w urzędzie pracy. Organ administracji naruszył obowiązek informacyjny i pouczenia strony (art. 9 k.p.a.). Skarżąca została wprowadzona w błąd co do trybu postępowania.

Odrzucone argumenty

Organy administracji uznały, że skarżąca nie spełnia warunków do świadczenia przedemerytalnego na nowych zasadach, ponieważ nie złożyła wniosku o świadczenie, a jedynie o odwieszenie zasiłku. Organy administracji błędnie zinterpretowały przepisy dotyczące rejestracji w urzędzie pracy i nabywania uprawnień po zmianie przepisów.

Godne uwagi sformułowania

Dzień ponownego zgłoszenia się skarżącej w urzędzie pracy należy traktować jako dzień rejestracji w rozumieniu art. 37l ust. 1 ustawy. Organ administracji naruszył przepisy art. 8 i 9 k.p.a. Naruszenie przepisu art. 9 k.p.a. przez organ administracji nie może skutkować wydaniem rozstrzygnięcia niekorzystnego dla strony.

Skład orzekający

Krzysztof Szczygielski

przewodniczący

Monika Krzyżaniak

sprawozdawca

Janusz Nowacki

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących świadczeń przedemerytalnych w kontekście ponownej rejestracji w urzędzie pracy po podjęciu zatrudnienia oraz znaczenie obowiązku informacyjnego organów administracji."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 2005 roku i specyficznej sytuacji skarżącej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak błędy proceduralne organów administracji mogą wpływać na prawa obywateli i jak ważne jest prawidłowe informowanie stron. Jest to przykład walki o należne świadczenie, gdzie sąd staje po stronie obywatela przeciwko błędnym decyzjom administracyjnym.

Błąd urzędnika kosztował seniorkę świadczenie? Sąd stanął w jej obronie!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Łd 436/05 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2005-07-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-07-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Janusz Nowacki
Krzysztof Szczygielski /przewodniczący/
Monika Krzyżaniak /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6332 Należności  przedemerytalne
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Dnia 27 lipca 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski, Sędziowie Asesor Monika Krzyżaniak (spr.), Sędzia NSA Janusz Nowacki, Protokolant asystent sędziego Żywilla Krac, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lipca 2005 roku przy udziale sprawy ze skargi H. O. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie świadczenia przedemerytalnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] nr [...], 2. zasądza od Wojewody [...] na rzecz H. O. kwotę 10 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
III SA/Łd 436/05
UZASADNIENIE
Decyzją nr [...] z dnia [...] Prezydent Miasta Ł., działając na podstawie art. 37j, 37l ust. 3, 37m ust. 1, 37o i art. 6 pkt 6 lit. b ustawy z dnia 14 grudnia 1994r.o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tj. Dz. U. z 2001r. Nr 6 poz. 56 z późn. zm.), orzekł o przyznaniu H. O. zasiłku przedemerytalnego, od dnia 3 listopada 2001r., w wysokości 120% kwoty zasiłku podstawowego.
W dniu [...] wydana została decyzja nr [...] o wstrzymaniu wypłaty H. O. zasiłku przedemerytalnego od dnia 24 kwietnia 2002r. z uwagi na podjęcie przez nią zatrudnienia w Zakładach Przemysłu Bawełnianego A w Ł.
Decyzją z dnia [...] nr [...] Prezydent Miasta Ł., działając na podstawie art. 37n ust. 2 i art. 6 pkt 6 lit. b ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tj. Dz. U. z 2001r. Nr 6 poz. 56 z późn. zm.) oraz art. 11 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 17 grudnia 2001r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ustawy o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest, ustawy o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych i Wojewódzkich Komisjach dialogu społecznego oraz ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentów szkół (Dz. U. Nr 154, poz. 1793), orzekł o wznowieniu wypłaty zasiłku przedemerytalnego H. O. od dnia 2 maja 2003r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ podał, iż H. O. od dnia 1 maja 2003r. nie pracuje i nie osiąga dodatkowych przychodów, co potwierdza świadectwo pracy wystawione przez ZPB A w Ł., wobec czego zaistniały podstawy do wznowienia wypłaty zasiłku przedemerytalnego.
Decyzją z dnia [...] nr [...] Prezydent Miasta Ł., działając na podstawie art. 6 pkt 6 lit. b, art. 37k ust. 1, art. 37l ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tj. Dz. U. z 2003r. Nr 58, poz. 514), orzekł o odmowie przyznania H. O. prawa do świadczenia przedemerytalnego. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, iż w dniu [...] H. O. wniosła odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] w sprawie wznowienia wypłaty zasiłku przedemerytalnego od dnia 2 maja 2003r. W odwołaniu podniosła, iż w dniu 1 stycznia 2002r. ukończyła 50 lat życia oraz posiadała staż pracy wynoszący 31 lat, wobec czego zaistniały podstawy do przyznania jej świadczenia przedemerytalnego. Podała, iż w Zakładach A w Ł. była zatrudniona w okresie od dnia 24 kwietnia 2002r. do dnia 30 kwietnia 2003r. i zwolniona została z przyczyn dotyczących zakładu pracy. Organ wskazał, iż warunki nabywania i przyznawania świadczeń przedemerytalnych po dniu 12 stycznia 2002r. określa art. 37k ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, jednak dotyczy on wyłącznie osób rejestrujących się w powiatowym urzędzie pracy po dniu 12 stycznia 2002r. Podniósł, iż z akt sprawy wynika, iż H. O. została zarejestrowana w PUP nr 1 w dniu [...], składając jednocześnie wniosek o przyznanie prawa do zasiłku przedemerytalnego, co oznacza, iż dla ustalenia uprawnień zarówno w dniu [...] jak i [...] mają zastosowanie przepisy obowiązujące do 12 stycznia 2002r. Organ podał, iż w aktualnie obowiązującym stanie prawnym świadczenie przedemerytalne może nabyć osoba, która warunki do jego nabycia spełniła w dniu rejestracji, a więc w dniu w którym ustalane są uprawnienia zasiłkowe tej osoby. Zdaniem organu, w dniu 2 maja 2003r. tj w dniu złożenia wniosku o odwieszenie wypłaty zasiłku przedemerytalnego H. O. miała wprawdzie ukończone 50 lat życia, została zwolniona w dniu 30.04.2003r. z przyczyn dotyczących zakładu pracy oraz legitymowała się okresem uprawniającym do emerytury wynoszącym 31 lat, lecz znowelizowane przepisy art. 37k ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, obowiązujące po 12 stycznia 2002r., nie mają wobec niej zastosowania i dlatego brak jest podstaw do przyznanie jej świadczenia przedemerytalnego.
W odwołaniu od powyższej decyzji H. O. podniosła, iż po zwolnieniu jej z pracy z dniem 30 kwietnia 2003r. zgłosiła się ponownie do PUP nr 1 celem zarejestrowania jako osoba bezrobotna. Dodała, iż w dniu 1 stycznia 2002r. ukończyła 50 lat, a łączny staż pracy wynosił 31 lat. W Urzędzie kazano jej natomiast napisać wniosek o odwieszenie zasiłku przedemerytalnego. Podniosła, iż w gazecie "Rzeczpospolita" nr 45 z dnia 19 lutego 2003r. opisano dwa przypadki, w których kobiety spełniały warunki do świadczenia, po wcześniejszym korzystaniu z zasiłku przedemerytalnego, i według zamieszczonych tam opinii osób reprezentujących Departament Polityki Rynku Pracy w Ministerstwie Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej, kobiety te miały prawo do świadczenia przedemerytalnego, jeżeli przed datą ponownej rejestracji przepracowały minimum 365 dni. Wskazała, iż w dniu 2 maja 2003r. spełniła wszystkie warunki do przyznania jej świadczenia przedemerytalnego.
Decyzją z dnia [...] nr [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. Organ podał, iż począwszy od dnia 1 stycznia 2002r. prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje osobie, która złożyła wniosek o przyznanie tego świadczenia, a w dniu rejestracji w powiatowym urzędzie pracy spełniała warunki do jego nabycia, określone w art. 37k ust. 1 ustawy. Zasady te dotyczą osób rejestrujących się w urzędach pracy po dniu 1 stycznia 2002r., a osoby, które dokonały rejestracji i spełniły warunki do nabycia zasiłku lub świadczenia przedemerytalnego najpóźniej do dnia 12 stycznia 2002r. (data ogłoszenia w Dzienniku Ustaw przepisów nowelizacji) nabywają te świadczenia zgodnie z zasadami obowiązującymi do dnia 31 grudnia 2001r. Wojewoda podniósł, iż w ustawie o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz w ustawach ją nowelizujących brak jest podstaw stwarzających możliwość ponownej weryfikacji uprawnień i przyznania świadczenia przedemerytalnego na nowych zasadach osobom, które nabyły prawo do zasiłku przedemerytalnego przed dniem 31 grudnia 2001r., a nie spełniły warunków do zmiany przyznanego świadczenia do dnia 12 stycznia 2002r. włącznie. Z tych też powodów brak jest możliwości przyznania świadczenia przedemerytalnego osobie, która na podstawie art. 37n ust. 2 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu zawiesiła pobieranie zasiłku przedemerytalnego z powodu podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy, i po ustaniu tego zatrudnienia zgłasza się ponownie do Urzędu Pracy, gdyż w tym przypadku wypłata zawieszonego zasiłku ulega z mocy prawa wznowieniu. Zdaniem organu, osoba zgłaszająca się do urzędu po ustaniu zatrudnienia nie dokonuje ponownej rejestracji w rozumieniu art. 13 ust. 1a ustawy, a ustanie prawa do zasiłku przedemerytalnego może nastąpić tylko, gdy osoba uprawniona przestaje spełniać warunki określone w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy, uzasadniające posiadanie statusu osoby bezrobotnej. Wobec tego, że z akt sprawy wynika, iż H. O. zarejestrowała się w Powiatowym Urzędzie Pracy nr [...] w Ł. w dniu [...] i w tym dniu, jak również do dnia 12 stycznia 2002r., nie spełniła warunków do przyznania świadczenia przedemerytalnego na podstawie obowiązującego do dnia 31 grudnia 2001 r. art. 37k ust. 1 ustawy, brak było w ocenie organu podstaw do pozytywnego rozpatrzenia jej wniosku.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego H. O. wniosła o uchylenie decyzji Wojewody [...] z dnia [...]. Ponownie podniosła, iż gdy zgłosiła się w dniu 2 maja 2003r. po ustaniu zatrudnienia w Urzędzie Pracy kazano jej napisać wniosek o odwieszenie zasiłku przedemerytalnego, mimo, że informowała o chęci ubiegania się o świadczenie przedemerytalne. Wskazała, iż urzędnik PUP nr [...] w Ł. wprowadził ją w błąd każąc napisać wniosek o odwieszenie zasiłku przedemerytalnego, gdyż wyraźnie informowała, że spełnia warunki i chce skorzystać z możliwości przyznania jej świadczenia przedemerytalnego. Podniosła, iż organ prowadzący postępowanie powinien wyjaśnić stronom tego postępowania całokształt okoliczności faktycznych i prawnych i czuwać by strona nie poniosła szkody z powodu nieznajomości prawa, tymczasem w wyniku niewłaściwego poinformowania ona poniosła szkodę.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Postanowieniem z dnia 22 września 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), zawiesił postępowanie w sprawie dotyczącej przyznania H. O. świadczenia przedemerytalnego. Przyczyną zawieszenia postępowania był fakt, iż przed Trybunałem Konstytucyjnym zawisła sprawa o zbadanie konstytucyjności ustawy z dnia 17 grudnia 2001r. zmieniającej ustawę o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.
Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego w sprawie o sygn. akt K 19/02 zapadło w dniu 30 marca 2005r. (sentencja wyroku została ogłoszona w Dz. U. z dnia 12 kwietnia 2005r. Nr 59, poz. 517), co spowodowało, iż odpadła przyczyna zawieszenia postępowania w niniejszej sprawie i Sąd, na rozprawie w dniu 27 lipca 2005r., podjął zawieszone postępowanie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje;
Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W związku z tym, że skarga H. O. wniesiona została w dniu 29 lipca 2003r. i do dnia 1 stycznia 2004r. postępowanie sądowe nie zostało zakończone, właściwym do rozpoznania tej skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:
a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;
3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.
Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej, obowiązującym w dacie wydawania zaskarżonej decyzji.
Na wstępie należy zaznaczyć, iż wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 marca 2005r. w sprawie o sygn. akt K 19/02, w którym orzekł on m.in., iż art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 17 grudnia 2001r. ustawy o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ustawy o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest, ustawy o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego oraz ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół (Dz. U. Nr 154, poz. 1793), w części w jakiej zawiera zwrot: "zarejestrowały się w powiatowym urzędzie pracy i", wyłączający nabycie prawa na dotychczasowych zasadach przez osoby, które przed dniem wejścia w życie tej ustawy spełniły warunki do nabycia prawa do świadczenia przedemerytalnego, lecz nie zarejestrowały się w powiatowym urzędzie pracy, jest niezgodny z art. 2 Konstytucji oraz umorzył postępowanie w zakresie, w jakim zakwestionowane przepisy utraciły moc obowiązującą, pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. Z akt administracyjnych wynika bowiem, iż H. O. zarejestrowała się we właściwym powiatowym urzędzie pracy w dniu [...], a więc przed wejściem w życie ustawy z dnia 17 grudnia 2001r.
W rozpoznawanej sprawie Sąd uznał, iż organy administracji publicznej naruszyły przepisy prawa materialnego oraz przepisy postępowania administracyjnego i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tj. Dz. U. z 2001r. Nr 6, poz. 56 z późn. zm.). Zgodnie z treścią art. 37k ust. 1 pkt 2 wymienionej ustawy, w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2002r., świadczenie przedemerytalne przysługuje osobie spełniającej określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku, jeżeli do dnia rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, ukończyła co najmniej 50 lat dla kobiet oraz osiągnęła okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 30 lat dla kobiet. W myśl natomiast art. 37l ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2002r., prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje osobie, która spełniła warunki do jego nabycia w dniu rejestracji w powiatowym urzędzie pracy. Prawo do świadczenia przedemerytalnego ustala się na wniosek tej osoby.
W rozpatrywanej sprawie zasadnicze znaczenie miało ustalenie, czy spełnione zostały warunki do przyznania skarżącej świadczenia przedemerytalnego w dniu jego rejestracji w urzędzie pracy. Z zebranego materiału dowodowego wynika, iż H. O. zostało przyznane prawo do zasiłku przedemerytalnego od dnia 3 listopada 2001r., natomiast od dnia 24 kwietnia 2002r. prawo to zostało zawieszone z uwagi na podjęcie przez skarżącą zatrudnienia w ZPB A w Ł. H. O. była zatrudniona w tym zakładzie do dnia 30 kwietnia 2003r., zaś w dniu 2 maja 2002r. ponownie zgłosiła się do urzędu pracy i przedłożyła świadectwo pracy wystawione przez ZPB A. W ocenie Sądu, dzień ponownego zgłoszenia się skarżącej w urzędzie pracy należy traktować jako dzień rejestracji w rozumieniu art. 37l ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. H. O. "wypracowała" ponownie warunki do uzyskania zasiłku dla bezrobotnych, określone w art. 23 ust. 1 pkt 2 wymienionej ustawy. W ciągu ostatnich 18 miesięcy była bowiem zatrudniona przez okres co najmniej 365 dni i osiągała wynagrodzenie w kwocie co najmniej najniższego wynagrodzenia. Powinna zatem zostać uznana jako osoba ponownie zarejestrowana.
Sąd nie podzielił poglądu organów zatrudnienia, iż skarżącej nie przysługuje prawo do świadczenia przedemerytalnego, gdyż oznaczałoby to "przejście" z zasiłku przedemerytalnego na świadczenie przedemerytalne, co jest niedopuszczalne. Faktem jest, iż nie można "przejść" z zasiłku przedemerytalnego na świadczenie przedemerytalne, gdyż ustawa z 14 grudnia 1994r. w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2002r. nie przewiduje takiej możliwości. Skarżącej nie przysługiwałoby zatem prawo do świadczenia przedemerytalnego w sytuacji, gdyby od dnia 3 listopada 2001r. nieprzerwanie pobierała zasiłek przedemerytalny, zaś po dniu 1 stycznia 2002r. złożyła wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego. W takim przypadku skarżąca nie spełniłaby warunków do nabycia świadczenia w dniu rejestracji w urzędzie pracy. W rozpoznawanej sprawie sytuacja taka nie miała jednak miejsca. H. O. po uzyskaniu zasiłku przedemerytalnego ponownie podjęła zatrudnienie i pozostawała w stosunku pracy przez ponad rok czasu. Ponownie zatem "wypracowała" warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i powinna zostać potraktowana jako osoba zgłaszająca się do rejestracji.
Pogląd, iż osoba, która po uzyskaniu prawa do zasiłku przedemerytalnego podjęła zatrudnienie i ponownie "wypracowała" warunki umożliwiające uzyskanie statusu bezrobotnego ma prawo do świadczenia przedemerytalnego, wyrażony został w artykule Tadeusza Olejarza "Zmiany w przepisach o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu" (Służba Pracownicza nr 2 z 2002r. str. 30, w Vademecum Rzeczypospolitej – "Dla bezrobotnych i zwalnianych z pracy" – pytania i odpowiedzi (nr 45 z dnia 19 lutego 2003r.) oraz artykule Marzeny Jurczewskiej "Świadczenia pieniężne z Funduszu Pracy" (Gazeta Prawna nr 21 z 30 stycznia 2002r. nr 12). Poglądy wyrażone w wymienionych publikacjach są stanowiskiem Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej. Nie mają one charakteru wiążącego. Są jednak logiczne, przekonywujące i oparte na przepisach ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Podobny pogląd wyraził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w wyroku z dnia 26 lutego 2004r. w sprawie 3 II SA/Łd 378/02 (nie publikowanym) i w wyroku z dnia 25 marca 2004r. w sprawie 3 II SA/Łd 693/02 (nie publikowanym). Sąd w obecnym składzie podzielił poglądy wyrażone w wymienionych artykułach i wyrokach.
Konsekwencją uznania, iż dzień 2 maja 2003r. stanowi dzień rejestracji w rozumieniu art. 37l ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. jest to, iż spełnienie warunków do uzyskania świadczenia przedemerytalnego winno zostać ocenione na ten dzień. W ocenie Sądu, H. O. w tym dniu spełniała przesłanki do nabycia świadczenia przedemerytalnego. Ukończyła bowiem 50 lat, miała okres uprawniający do emerytury wynoszący ponad 30 lat, była zatrudniona w ZPB A w Ł. przez okres dłuższy niż 6 miesięcy i stosunek pracy został rozwiązany z przyczyn dotyczących zakładu pracy. Skarżąca spełniła także warunki do otrzymania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, określone w art. 23 ust. 1 pkt 1 i 2a ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, gdyż w okresie ostatnich 18-tu miesięcy była zatrudniona przez okres 365 dni i osiągała wynagrodzenie w kwocie co najmniej najniższego wynagrodzenia.
W ocenie Sądu, H. O. spełniała również przesłanki do uzyskania statusu bezrobotnego, wymienione w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. W dniu zgłoszenia się do urzędu pracy, tzn. 2 maja 2003r., nie była bowiem nigdzie zatrudniona, była zdolna i gotowa do podjęcia pracy i nie pobierała zasiłku przedemerytalnego. W roku 2001 przyznano jej wprawdzie prawo do tego zasiłku, lecz z dniem 24 kwietnia 2002r. jego wypłata została zawieszona i w dniu 2 maja 2003r. nie pobierała tego świadczenia. Można zatem uznać, iż spełniała warunki do uzyskania statusu osoby bezrobotnej. W przekonaniu Sądu, H. O. spełniła wszelkie warunki do otrzymania świadczenia przedemerytalnego.
Rozważenia wymaga jeszcze kwestia wniosku o przyznanie świadczenia przedemerytalnego. W aktach administracyjnych znajduje się bowiem prośba H. O. z dnia 2 maja 2003r. o odwieszenie zasiłku przedemerytalnego. Jak wynika ze skargi i odwołania od decyzji organu pierwszej instancji, H. O. podjęła w 2002r. zatrudnienie, aby uzyskać wymagany staż pracy niezbędny do otrzymania świadczenia przedemerytalnego, a kiedy zgłosiła się do urzędu pracy w 2003r. poinformowano ją, że musi złożyć wniosek o odwieszenie zasiłku przedemerytalnego. Należy zaznaczyć, iż przepisy dotyczące przyznania świadczenia przedemerytalnego zmieniły się z dniem 1 stycznia 2002r. Skoro zatem w dniu 2 maja 2003r. H. O. zgłosiła się do urzędu pracy ze świadectwem wystawionym przez ZPB A, to winna zostać poinformowana o możliwości i trybie ubiegania się zarówno o odwieszenie zasiłku przedemerytalnego jak i o przyznanie prawa do świadczenia przedemerytalnego. W szczególności powinna zostać poinformowana, iż w sytuacji, gdyby chciała otrzymać świadczenie przedemerytalne powinna zrezygnować z zasiłku przedemerytalnego, a następnie zarejestrować się i złożyć wniosek o świadczenie przedemerytalne. Pogląd o dopuszczalności takiego postępowania wyrażony został przez Ministerstwo Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej – pismo Ministerstwa: karta 6 akt sądowych i jako załącznik skargi w aktach administracyjnych. Obowiązek wyczerpującego informowania stron oraz udzielania im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek przez organy administracji publicznej wynika wprost z przepisu art. 9 k.p.a. W aktach sprawy brak jest dowodu, iż H. O. została poinformowana o możliwości i trybie ubiegania się o świadczenie przedemerytalne, co uzasadnia przyjęcie tezy, że takiego pouczenia nie było. Naruszenie przepisu art. 9 k.p.a. przez organ administracji nie może skutkować wydaniem rozstrzygnięcia niekorzystnego dla strony. W sytuacji gdyby H. O. spełniała warunki do uzyskania świadczenia przedemerytalnego lecz nie została pouczona o możliwości i trybie ubiegania się o to świadczenie, to nie można odmówić skarżącej przyznania tego świadczenia, tylko dlatego, że w dniu 2 maja 2003r. nie złożyła wniosku o jego przyznanie. Stanowiłoby to bowiem usankcjonowanie naruszenia przez organ administracji przepisu art. 9 k.p.a. W przekonaniu Sądu, organ administracji nie pouczając skarżącej o możliwości i sposobie ubiegania się o świadczenie przedemerytalne w momencie zgłoszenia się jej do urzędu pracy w 2003r., naruszył przepisy art. 8 i 9 k.p.a.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd uznał, iż skarga H. O. zasługuje na uwzględnienie. Organy administracji obu instancji naruszyły przepisy prawa materialnego, a mianowicie art. 37k ust. 1 pkt 2 i art. 37l ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz przepisy art. 7, 8 i 9 k.p.a., co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z tych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a i 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...]
Z uwagi na to, iż skarga została uwzględniona, na podstawie art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 z późn. zm.) w związku z art. 97 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271), Sąd zasądził od Wojewody [...] na rzecz H. O. kwotę 10 złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ administracji, po wcześniejszym pouczeniu skarżącej w trybie art. 9 k.p.a., winien ustalić jakie świadczenie chciała ona uzyskać zgłaszając się do urzędu pracy po zakończeniu zatrudnienia w ZPB A i w zależności od wyniku tego ustalenia podjąć dalsze czynności w sprawie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI