III SA/Łd 430/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody, uznając, że Rada Powiatu prawidłowo odmówiła zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym, gdy pracodawca nie wykazał rzeczywistych przyczyn zwolnienia.
Sprawa dotyczyła skargi Powiatu Pajęczańskiego na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody, które stwierdziło nieważność uchwały Rady Powiatu odmawiającej zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym J. R. Rada odmówiła zgody, ponieważ pracodawca (Dyrektor) nie przedstawił konkretnych przyczyn zwolnienia, a jedynie ogólnikową zmianę koncepcji zarządzania, co budziło wątpliwości co do związku z wykonywaniem mandatu. Sąd uznał skargę za zasadną, uchylając rozstrzygnięcie nadzorcze, ponieważ Rada miała prawo odmówić zgody w sytuacji braku wykazania rzeczywistych i niepowiązanych z mandatem przyczyn zwolnienia przez pracodawcę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpoznał skargę Powiatu Pajęczańskiego na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Łódzkiego, które stwierdziło nieważność uchwały Rady Powiatu z dnia 15 marca 2024 r. Uchwała ta odmawiała zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym J. R., zatrudnionym w Starostwie Powiatowym. Podstawą wniosku pracodawcy o zgodę na rozwiązanie stosunku pracy była rzekoma zmiana koncepcji zarządzania biurem powiatowym, niezwiązana z wykonywaniem mandatu radnego. Rada Powiatu odmówiła zgody, powołując się na art. 22 ust. 2 ustawy o samorządzie powiatowym, wskazując, że pracodawca nie sprecyzował przyczyn zwolnienia, a radny sugerował polityczne podłoże zamiaru zwolnienia. Wojewoda stwierdził nieważność uchwały Rady, uznając, że uzasadnienie rady było ogólnikowe i nie odnosiło się do merytorycznych powodów wniosku pracodawcy. Sąd administracyjny uznał skargę Powiatu za zasadną. Sąd podkreślił, że pracodawca ma obowiązek precyzyjnie wykazać rzeczywiste przyczyny rozwiązania stosunku pracy z radnym, które nie są związane z wykonywaniem mandatu. W tej sprawie wniosek pracodawcy był zbyt ogólny i nie zawierał dowodów na poparcie wskazanych przyczyn. Odmowa pracodawcy udzielenia dalszych wyjaśnień pogłębiła wątpliwości Rady. Sąd uznał, że Rada miała prawo odmówić zgody w sytuacji braku wykazania przez pracodawcę rzeczywistych i niepowiązanych z mandatem przyczyn zwolnienia, a tym samym rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody było wadliwe. Sąd uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, Rada Powiatu ma prawo odmówić zgody, jeśli pracodawca nie wykaże rzeczywistych i niepowiązanych z mandatem przyczyn zwolnienia, a jego wniosek jest ogólnikowy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pracodawca ma obowiązek precyzyjnie wykazać rzeczywiste przyczyny rozwiązania stosunku pracy z radnym, które nie są związane z wykonywaniem mandatu. Ogólnikowy wniosek pracodawcy i brak dowodów uzasadniają odmowę zgody przez radę, a tym samym uchylenie rozstrzygnięcia nadzorczego stwierdzającego nieważność uchwały rady.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (6)
Główne
u.s.p. art. 22 § ust. 2
Ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym
u.s.p. art. 79 § ust. 1 i 3
Ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym
p.p.s.a. art. 148
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 7
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i § 2
k.p.a.
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pracodawca nie wykazał rzeczywistych i konkretnych przyczyn rozwiązania stosunku pracy z radnym, a jedynie ogólnikową zmianę koncepcji zarządzania. Odmowa pracodawcy udzielenia wyjaśnień pogłębiła wątpliwości Rady co do związku przyczyn zwolnienia z wykonywaniem mandatu. Rada miała prawo odmówić zgody na rozwiązanie stosunku pracy, gdy nie zostały wykazane przyczyny niezwiązane z mandatem.
Odrzucone argumenty
Uzasadnienie uchwały Rady Powiatu było ogólnikowe i nie zawierało stanowiska Rady odnośnie merytorycznych powodów wniosku pracodawcy. Rada nie była zobowiązana do odmowy zgody, gdyż pracodawca wskazał przyczynę niezwiązaną z wykonywaniem mandatu (zmiana koncepcji zarządzania).
Godne uwagi sformułowania
podstawą rozwiązania stosunku pracy z radnym są zdarzenia niezwiązane z wykonywaniem przez radnego mandatu lecz zmiana koncepcji zarządzania biurem powiatowym wobec braku jakichkolwiek wyjaśnień ze strony pracodawcy dotyczących podstawy rozwiązania stosunku pracy z radnym Rada Powiatu stwierdziła, że istnieją podstawy do uznania, iż podstawą rozwiązania stosunku pracy są zdarzenia związane z wykonywaniem mandatu radnego w jego ocenie uzasadnienie będące załącznikiem do przedmiotowej uchwały nie zawiera stanowiska Rady Powiatu Pajęczańskiego i nie wskazuje przesłanek, jakimi kierowała się rada nie wyrażając zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym nie jest dopuszczalne, aby składający przedmiotowy wniosek podawał inne powody niż faktycznie te, którymi kierował się podejmując zamiar rozwiązania stosunku pracy i jednocześnie przyczyny te nie podlegałyby kontroli radnych nie dające się usunąć wątpliwości co do rzeczywistych motywów pracodawcy były w ocenie sądu wystarczające do przyjęcia ich pozornego charakteru i odmowy wyrażenia zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym
Skład orzekający
Ewa Alberciak
przewodniczący
Małgorzata Kowalska
sprawozdawca
Paweł Dańczak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ochrony stosunku pracy radnych, obowiązki pracodawcy przy wnioskowaniu o zgodę na zwolnienie radnego, zakres kontroli organu nadzoru nad uchwałami rady."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ochrony radnych powiatowych, ale zasady dotyczące wykazywania przyczyn zwolnienia mogą mieć szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ochrony praw radnych i ich stosunku pracy, co jest istotne dla samorządowców i obywateli zainteresowanych funkcjonowaniem samorządu. Pokazuje, jak ważne jest precyzyjne uzasadnianie decyzji przez pracodawców.
“Czy radny może być zwolniony z pracy z dnia na dzień? Sąd wyjaśnia, kiedy rada powiatu musi chronić pracownika.”
Sektor
administracja publiczna
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Łd 430/24 - Wyrok WSA w Łodzi Data orzeczenia 2024-07-18 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-06-21 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Sędziowie Ewa Alberciak /przewodniczący/ Małgorzata Kowalska /sprawozdawca/ Paweł Dańczak Symbol z opisem 6262 Radni 6412 Rozstrzygnięcia nadzorcze dotyczące powiatu; skargi organów powiatu na czynności nadzorcze Hasła tematyczne Samorząd terytorialny Sygn. powiązane III OSK 2538/24 - Wyrok NSA z 2025-02-18 Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Uchylono zaskrżone rozstrzygnięcie nadzorcze Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 1526 art. 22 ust. 2, art. 79 ust. 1 i 3 Ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (t. j.) Dz.U. 2024 poz 935 art. 148 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Dnia 18 lipca 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Alberciak, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Kowalska (spr.), Sędzia WSA Paweł Dańczak, , Protokolant Sekretarz sądowy Ewa Górska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lipca 2024 roku sprawy ze skargi Powiatu Pajęczańskiego na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Łódzkiego z dnia 23 kwietnia 2024 r. nr PNIK-I.4131.313.2024 w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały w sprawie zajęcia stanowiska dotyczącego rozwiązania stosunku pracy z radnym Rady Powiatu Pajęczańskiego uchyla zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze. Uzasadnienie 30 stycznia 2024 r. Dyrektor [...] w Ł. wystąpił do Rady Powiatu Pajęczańskiego z wnioskiem o wyrażenie zgody na rozwiązanie stosunku pracy za wypowiedzeniem z radnym Powiatu Pajęczańskiego – J. R. W uzasadnieniu wnioskodawca podniósł, że radny J. R. jest zatrudniony w [...] na stanowisku Kierownika [...] na podstawie aktu powołania na czas nieokreślony. Dyrektor podkreślił, że podstawą rozwiązania stosunku pracy z radnym są zdarzenia niezwiązane z wykonywaniem przez radnego mandatu lecz zmiana koncepcji zarządzania biurem powiatowym, która nastąpiła w styczniu 2024 r. Rada Powiatu Pajęczańskiego uchwałą z 15 marca 2024 r. nr 452/LXXV/24 odmówiła wyrażenia zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym Rady Powiatu Pajęczańskiego J. R., którego pracodawcą jest [...]. W uzasadnieniu uchwały rada, odwołując się do art. 22 ust. 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 107) - dalej: "u.s.p." wskazała, że rada powiatu obligatoryjnie odmawia wyrażenia zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym, jeżeli podstawą rozwiązania tego stosunku są zdarzenia związane z wykonywaniem przez radnego mandatu. Podniosła nadto, że w ramach toczącego się postępowania wyjaśniającego Przewodniczący Rady Powiatu pismem z 12 lutego 2024 r. wystąpił do radnego z prośbą o wskazanie czy podstawą rozwiązania stosunku pracy są zdarzenia związane z wykonywaniem mandatu radnego. W odpowiedzi na powyższe radny poinformował, iż przyczyna podana przez wnioskodawcę jest niezgodna z rzeczywistością i ma związek z wykonywaniem mandatu radnego. Zdaniem radnego rozwiązanie stosunku pracy jest wynikiem dyskryminacji z powodu przynależności politycznej. Radny zaprzeczył, aby powyższe wynikało ze zmiany koncepcji zarządzania biurem powiatowym. W związku z wątpliwościami w sprawie, pismem z 28 lutego 2024 r., Przewodniczący Rady Powiatu skierował prośbę do Dyrektora [...] w Ł. o sprecyzowanie na czym polega zmiana koncepcji zarządzania biurem powiatowym, uzasadniająca rozwiązanie stosunku pracy z radnym. Dyrektor [...] w Ł. odmówił udzielenia szczegółowych informacji w tym zakresie, wskazując na brak podstawy prawnej do uwzględnienia prośby w przedmiocie doprecyzowania uzasadnienia rozwiązania stosunku pracy z radnym. W ocenie Rady Powiatu, z uwagi na fakt, iż pracodawca odmówił doprecyzowania przyczyny rozwiązania stosunku pracy z radnym, istnieją podstawy do uznania, że powodem rozwiązania tego stosunku są zdarzenia związane z wykonywaniem przez radnego mandatu. 9 kwietnia 2024 r. Wojewoda Łódzki poinformował organ powiatu o wszczęciu postępowania w celu kontroli legalności uchwały. Rozstrzygnięciem nadzorczym z 23 kwietnia 2024 r. Wojewoda Łódzki, na podstawie art. 79 ust. 1 i 3 u.s.p., stwierdził nieważność uchwały nr 452/LXXV/24 Rady Powiatu Pajęczańskiego z 15 marca 2024 r. W uzasadnieniu organ nadzoru wyjaśnił, że w jego ocenie uzasadnienie będące załącznikiem do przedmiotowej uchwały nie zawiera stanowiska Rady Powiatu Pajęczańskiego i nie wskazuje przesłanek, jakimi kierowała się rada nie wyrażając zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym. Z uzasadnienia do przedmiotowej uchwały wynika, że Dyrektor [...] w Ł. we wniosku skierowanym do Rady Powiatu Pajęczańskiego w sprawie wyrażenia zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym wskazał, że jego podstawą nie są zdarzenia związane z wykonywaniem przez niego mandatu radnego. Wnioskodawca jako przyczynę zamiaru rozwiązania umowy o pracę z radnym wskazał zmianę koncepcji zarządzania biurem [...], a co za tym idzie rada nie była zobowiązana do odmowy wyrażenia zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym, zgodnie z dyspozycją art. 22 ust. 2 zdanie drugie u.s.p. Jednocześnie w uzasadnieniu do przedmiotowej uchwały rada w żaden sposób nie odniosła się do wniosku dyrektora. Uzasadnienie przedmiotowej uchwały wskazuje jedynie na to, że we wniosku pracodawcy nie wskazano konkretnych zarzutów oraz zdarzeń, które stanowiłyby podstawę do rozwiązania stosunku pracy. W ocenie organu nadzoru, zweryfikowanie prawidłowości przedmiotowej uchwały podjętej na mocy art. 22 ust. 2 u.s.p. nie jest możliwe na podstawie analizy jej uzasadnienia. Uzasadnienie do uchwały jest ogólnikowe i nie zawiera ustosunkowania się do merytorycznych powodów wniosku. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na powyższe rozstrzygnięcie nadzorcze Powiat Pajęczańskie wniósł o jego uchylenie w całości zarzucają organowi nadzoru naruszenie art. 22 ust. 2, art. 77 i art. 79 ust. 1 u.s.p. W swoim środku zaskarżenia wskazał, że dwuzadaniowe uzasadnienie wniosku Dyrektor [...] w Ł. budziło poważne wątpliwości co do tego, czy podstawą rozwiązania stosunku pracy nie są zdarzenia związane z wykonywaniem przez radnego mandatu, w świetle ostatnich zmian na scenie politycznej i związanych z nimi zmian na stanowiskach, skutkowały wystąpieniem Przewodniczącego Rady Powiatu z pisemną prośbą do pracodawcy o sprecyzowanie na czym polega zmiana koncepcji zarządzania biurem powiatowym, uzasadniająca rozwiązanie stosunku pracy z radnym. Pracodawca odmówił jednak udzielenia informacji w tym zakresie. W ocenie rady odmowa udzielenia jakichkolwiek wyjaśnień w tym zakresie ze strony pracodawcy - jedynie pogłębiła wątpliwości co do tego, czy podstawą rozwiązania stosunku pracy nie są zdarzenia związane z wykonywaniem przez radnego mandatu. Jednocześnie radny zaprzeczył, aby podstawa rozwiązania z nim stosunku pracy wynikała ze zmiany koncepcji zarządzania biurem [...], wskazał natomiast że przynależy do określonego klubu radnych i ten fakt, w świetle ostatnich zmian politycznych jest wyłączną podstawą rozwiązania z nim stosunku pracy. Wobec braku jakichkolwiek wyjaśnień ze strony pracodawcy dotyczących podstawy rozwiązania stosunku pracy z radnym Rada Powiatu stwierdziła, że istnieją podstawy do uznania, iż podstawą rozwiązania stosunku pracy są zdarzenia związane z wykonywaniem mandatu radnego i tym samym odmówiła wyrażenia zgodny na rozwiązanie stosunku pracy z radnym. Rada powiatu wskazała, że stanowisko organu nadzoru wyrażone w rozstrzygnięciu nadzorczym uwzględnia wyłącznie stanowisko pracodawcy, przy jednoczesnym pominięciu stanowiska zainteresowanego radnego. Wojewoda Łódzki w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i motywy, którymi kierował się wydając zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył co następuje: Skarga jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. W myśl zaś § 2 art. 1 tej ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie natomiast do i art. 3 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935.) - dalej "p.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawie skarg na akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego. Na podstawie art. 148 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę jednostki samorządu terytorialnego na akt nadzoru uchyla ten akt, a w razie nieuwzględnienia skargi, na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddala. Przedmiot kontroli sądu w sprawie niniejszej stanowiło rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Łódzkiego z 23 kwietnia 2024 r., którym organ ten działając na podstawie art. 79 ust. 1 i 3 u.s.p. stwierdził nieważność uchwały Rady Powiatu Pajęczańskiego z 15 marca 2024 r. nr 452/LXXV/24 odmawiającej wyrażenia zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym Rady Powiatu Pajęczańskiego J. R.. Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z przywołanym w rozstrzygnięciu nadzorczym art. 79 ust. 1 u.s.p. uchwała organu powiatu sprzeczne z prawem jest nieważna. O nieważności uchwały w całości lub w części orzeka organ nadzoru w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia jej doręczenia organowi nadzoru. Ponadto zgodnie z art. 82 ust. 6 u.s.p. przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się odpowiednio. Pojęcie istotnego naruszenia prawa nie zostało zdefiniowane w żadnej z ustaw samorządowych, ale w orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że za "istotne" naruszenie prawa uznaje się uchybienie, prowadzące do skutków, które nie mogą być akceptowane w demokratycznym państwie prawnym. Do nich zalicza się między innymi naruszenie przepisów prawa ustrojowego oraz prawa materialnego, a także regulujących procedury podejmowania uchwał. Są to zatem takie naruszenia prawa jak: podjęcie uchwały przez organ niewłaściwy, brak podstawy do podjęcia uchwały określonej treści, niewłaściwe zastosowanie przepisu prawnego będącego podstawą podjęcia uchwały, naruszenie procedury podjęcia uchwały (por. M. Stahl, Z. Kmieciak, Akty nadzoru nad działalnością samorządu terytorialnego w świetle orzecznictwa NSA i poglądów doktryny, "Samorząd Terytorialny" 2001 r., z. 1-2, s. 101-102). W wyroku z 15 września 2017 r. w sprawie sygn. akt I OSK 1136/17 (dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych www.orzeczenia.nsa.gov.pl – dalej CBOSA) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że należy przyjąć, że naruszenie jest istotne, jeżeli pociąga za sobą negatywne skutki dla określonego podmiotu prawa, którym może być gmina lub podmiot zewnętrzny. Nie dochodzi do istotnego naruszenia prawa w rozumieniu art. 91 ust. 1 u.s.g. jeżeli rozstrzygniecie zawarte w uchwale lub zarządzeniu nie jest wyraźnie zakazane przez ustawodawcę i mieści się w granicach swobodnego uznania organu. Na wymóg wyraźniej sprzeczności z normą prawną wyższego rzędu w aspekcie stwierdzenia nieważności uchwały rady gminy wskazał również NSA w wyroku z 12 września 2017 r. sygn. akt II OSK 2884/16 (dostępny w CBOSA) podkreślając, że stwierdzenie nieważności uchwały może nastąpić tylko wtedy, gdy uchwała pozostaje w wyraźnej sprzeczności z określonym przepisem prawnym, co jest oczywiste i bezpośrednie oraz wynika wprost z treści tego przepisu. W tym miejscu podkreślenia wymaga, że przy rozpoznawaniu skargi na rozstrzygnięcie nadzorcze dotyczące aktu (np. uchwały, zarządzania) organu jednostki samorządu terytorialnego obowiązkiem sądu jest najpierw zbadanie zgodności z prawem samego aktu, a dopiero w następnej kolejności badanie legalności rozstrzygnięcia nadzorczego, mocą którego stwierdzono nieważność owego aktu (por.: J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, uw. 3 do art. 148; J. Zimmermann, Elementy procesowe nadzoru i kontroli NSA nad samorządem terytorialnym, "Państwo i Prawo" 1991, nr 10, s. 48; wyrok NSA z 5 grudnia 1995 r., SA/Rz 1109/95; wyroki WSA: z 10 maja 2005 r., sygn. akt III SA/Łd 103/05; z 12 sierpnia 2005 r., sygn. akt II SA/Op 207/05; z 6 września 2006 r., sygn. akt II SA/Go 450/06; z 10 stycznia 2013 r., sygn. akt IV SA/Gl 1044/12; z 4 września 2014 r., sygn. akt IV SA/Po 701/14; z 5 lutego 2016 r., sygn. akt III SA/Wr 1282/15, dostępne w CBOSA). Albowiem w sprawach ze skarg na rozstrzygnięcie nadzorcze, gdy przedmiotem tego rozstrzygnięcia jest akt organu jednostki samorządu, chodzi w istocie o to samo, o co chodzi w sprawie ze skargi na taki akt wniesionej na podstawie art. 87 ust. 1 u.s.p. czy też odpowiednio art. 101 ust. 1 u.s.g. - o ocenę legalności danego aktu (por. wyrok NSA z 4 sierpnia 2011 r., II OSK 168/11 dostępny w CBOSA). Oceny tej dokonać należy uwzględniając stan faktyczny i prawny istniejący w dacie jego podejmowania. Podstawę prawną spornej w sprawie uchwały stanowił m.in. art. 22 ust. 2 u.s.p., zgodnie z którym rozwiązanie z radnym stosunku pracy wymaga uprzedniej zgody rady powiatu, której radny jest członkiem. Rada powiatu odmówi zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym, jeżeli podstawą rozwiązania tego stosunku są zdarzenia związane z wykonywaniem mandatu przez tego radnego. Przepis ten zawiera normę nakazującą pracodawcy uzyskanie zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym. Powyższa regulacja wprowadza dodatkową gwarancję trwałości stosunku pracy, w którym pozostaje radny, niezależnie od ochrony prawnej na zasadach ogólnych, określonych w przepisach prawa pracy. Jej celem jest zagwarantowanie radnemu swobodnego sprawowania mandatu. W orzecznictwie sądów administracyjnych dotyczącym zarówno omawianej regulacji prawnej, jak i podobnych regulacji znajdujących się w ustawie o samorządzie województwa i ustawie o samorządzie gminnym nastąpiła pewna ewolucja poglądów dotyczących kompetencji organów samorządu w zakresie kontroli rozwiązana stosunku pracy z radnym. W przeszłości prezentowane było stanowisko zgodnie z którym, co do zasady wyrażenie zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym lub odmowa takiej zgody pozostawione są uznaniu rady, a jedynie w sytuacji, gdy rada uzna, że podstawą rozwiązania stosunku pracy są zdarzenia związane z wykonywaniem przez radnego mandatu, zobowiązana jest odmówić wyrażenia zgody (zob. m. in. wyroki NSA: z 9 maja 2006 r., sygn. akt II OSK 194/06; z 18 września 2008 r., sygn. akt II OSK 952/08; z 5 czerwca 2014 r., sygn. akt II OSK 3133/13, dostępne w CBOSA.). Ten kierunek w orzecznictwie uległ jednak zmianie i można obecnie uznać za dominujący odmienny pogląd prawny, który w pełni podziela sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę. Pogląd ten sprowadza się do przyjęcia, że szczególna ochrona przysługująca radnemu na podstawie przepisów uzależniających rozwiązanie z nim stosunku pracy od zgody rady dotyczy jedynie sytuacji, w których rozwiązanie z nim stosunku pracy związane jest z wykonywaniem przez niego mandatu. W przypadku zaś, gdy taki związek nie istnieje, rada nie może zatem odmówić zgody na rozwiązanie z radnym stosunku pracy (zob. mi. in. wyroki NSA: z 3 grudnia 2021 r., sygn. akt III OSK 4443/21; z 31 maja 2021 r., sygn. akt III OSK 3615/21, z 20 grudnia 2022 r., sygn. akt III OSK 1450/21 i III OSK 1449/21, z 21 marca 2023 r., sygn. akt III OSK 2007/21, dostępne w CBOSA). Taka wykładnia wskazuje na to, że radny, jak każdy inny pracownik może przed sądem pracy wykazywać, że powody rozwiązania z nim stosunku pracy, niezwiązane z wykonywanym mandatem radnego, są niezgodne z prawem i nieuzasadnione. Tym samym, nie ma żadnych powodów, aby rada gminy wkraczała w kompetencje sądu pracy i oceniała zasadność przyczyn rozwiązania stosunku pracy z radnym, z wyłączeniem jedynie sytuacji, gdy ma to związek z oceną, czy rzeczywista przyczyna rozwiązania stosunku pracy nie jest jednak związana z wykonywaniem mandatu radnego (zob. wyrok NSA z 24 października 2018 r.; sygn. akt II OSK 2532/17, dostępny w CBOSA). Zatem aby gwarancja skutecznego i bezpiecznego sprawowania funkcji publicznej przez radnego i jego ochrona przed rozwiązaniem stosunku pracy z powodów związanych ze sprawowanym mandatem nie była iluzoryczna, konieczne jest, by pracodawca, występując do rady powiatu z wnioskiem opartym na art. 22 ust. 2 u.s.p., precyzyjnie określił i wykazał rzeczywisty charakter powodów zamierzonego rozwiązania stosunku pracy. Oczywistym jest bowiem, że pracodawca, zamierzając zwolnić radnego z pracy nie powoła się z reguły w uzasadnieniu wprost na okoliczności związane z wykonywaniem przez niego mandatu. Ograniczenie się przez radę do jedynie formalnego badania, czy wśród podstaw rozwiązania stosunku pracy z radnym, wskazanych przez pracodawcę powołano expressis verbis zdarzenia związane z wykonywaniem mandatu radnego pozbawiałoby jakiegokolwiek znaczenia ochronę wynikającą z art. 22 ust. 2 u.s.p. Tymczasem w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy sam wniosek Dyrektora [...] w Ł. skierowany do rady o wyrażenie zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym w swej treści jest bardzo ogólny i nie pozwala ustalić faktycznych, konkretnych przyczyn leżących u podstaw zamiaru rozwiązania z nim stosunku pracy. Wnioskodawca stwierdził jedynie, że J. R. jest zatrudniony w [...] na stanowisku Kierownika [...] na podstawie aktu powołania na czas nieokreślony. Dyrektor podkreślił, że podstawą rozwiązania stosunku pracy z radnym są zdarzenia niezwiązane z wykonywaniem przez radnego mandatu lecz zmiana koncepcji zarządzania biurem powiatowym, która nastąpiła w styczniu 2024 r. Powołane przyczyny rozwiązania stosunku pracy nie zostały w żaden sposób udokumentowane, czy wykazane. Pracodawca nie przedstawił także faktów, wskazujących, że istotnie doszło do zmiany w koncepcji działania oddziałów [...] czy tez samej Agencji z których wynika, nieprzydatność radnego na dotychczas zajmowanym stanowisku. Takie ogólne stwierdzenia jak przedstawione we wniosku uniemożliwiają jego ocenę w świetle przesłanek określonych w art. 22 ust. 2 u.s.p. Wskazane przez organ przesłanki, które stanowiły podstawę złożenia wniosku o wyrażenie zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym muszą bowiem być rzeczywiste. Nie jest dopuszczalne, aby składający przedmiotowy wniosek podawał inne powody niż faktycznie te, którymi kierował się podejmując zamiar rozwiązania stosunku pracy i jednocześnie przyczyny te nie podlegałyby kontroli radnych. Tym samym nie jest wystarczające tak jak to uczynił wnioskodawca we wniosku wskazanie, że powód rozwiązania stosunku pracy z radnym nie jest związany ze sprawowaniem przez niego mandatu radnego oraz ogólne stwierdzenie, że nastąpiła zmiana koncepcji zarządzania biurem powiatowym. Zaakceptowanie takiego stanowiska czyniłoby ocenę merytoryczną, jaką powinna przeprowadzić rada powiatu przed podjęciem uchwały w oparciu o kryteria określone w art. 22 ust. 2 u.s.p. iluzoryczną, tak jak i ochronę stosunku pracy radnego wynikającą z tego przepisu. To nie na radnych wchodzących w skład rady powiatu spoczywa obowiązek ustalania, jakie przesłanki przemawiają za przyjęciem, że zmiana na kierowniczym stanowisku w danym zakładzie pracy przyczyni się do osiągnięcia lepszych wyników pracy. Wnioskodawca we wniosku winien przedstawić okoliczności uzasadniające taką zmianę, np. nowe wymagania w stosunku do pracownika co do posiadanych umiejętności w związku z koniecznością realizacji nowych zdań lub dotychczas osiągniętych niezadawalających wyników. To wnioskodawca jako pracodawca posiada w tym zakresie stosowną wiedzę, którą winien przekazać radzie w składanym wniosku (zob. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 17 marca 2021 r., sygn. akt II SA/Gp 16/21, dostępny w CBOSA). Za celowe należy uznać w tej sytuacji działania podjęte przez radę, zmierzające do uzyskania wiedzy na temat konkretnych przyczyn zamiaru rozwiązania przez pracodawcę stosunku pracy z radnym, polegające na wystosowaniu prośby do Dyrektora [...] w Ł. o sprecyzowanie na czym polega zmiana koncepcji zarządzania biurem powiatowym, uzasadniająca rozwiązanie stosunku pracy z radnym. Zaniechanie złożenia wyjaśnień przez pracodawcę pozostawiło radę w sytuacji, w której zobowiązana była on do odniesienia się do wniosku pracodawcy, nie znając konkretnych powodów zamierzonego rozwiązania stosunku pracy z radnym i nie mogąc w tej sytuacji wykluczyć, że podstawą zamiaru rozwiązania tego stosunku są zdarzenia związane z wykonywaniem mandatu przez tego radnego. W tej sytuacji brak uzasadnienia wskazującego na rzeczywiste istnienie podwodów, na które wskazywał pracodawca w złożonym wniosku w istocie uniemożliwił radzie ocenę czy w sprawie wystąpiły przesłanki o których mowa w art. 22 ust. 2 u.s.p. zobowiązujące organ do odmowy wyrażenia zgody na rozwiązane stosunku pracy z radnym. Zdaniem sądu, wbrew twierdzeniom zawartym w zaskarżonym rozstrzygnięciu nadzorczym, to nie rada powiatu miała obowiązek wykazania zasadności przyczyn rozwiązania stosunku pracy z radnym, a pracodawca. Podejmując swoje rozstrzygnięcie rada uwzględniła także oświadczenie złożone przez radnego, w którym wskazał on na czysto polityczny charakter jego zwolnienia z zajmowanego stanowiska. Zatem w tak przedstawionym materiale dowodowym rada zasadnie skonstatowała, że w sprawie występuje pozorność podstaw wskazanych przez pracodawcę; wniosek o wyrażenie zgody i brak dokumentacji oraz argumenty powołane przez pracodawcę nie wystarczają do przyjęcia tezy, że zamiar rozwiązania stosunku pracy nie jest w żaden sposób związany z wykonywaniem przez radnego mandatu. Nie dające się usunąć wątpliwości co do rzeczywistych motywów pracodawcy były w ocenie sądu wystarczające do przyjęcia ich pozornego charakteru i odmowy wyrażenia zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym. Zwrócić należy nadto uwagę, że rada nie ma obowiązku prowadzenia postępowania uzupełniającego, wyjaśniającego, a jedynie proceduje w oparciu o przedstawioną dokumentację. To na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania rzeczywistych, uzasadnionych przyczyn i ich udokumentowania, bowiem motywy pracodawcy zamierzającego rozwiązać stosunek pracy z radnym muszą być szczegółowo badane, ponieważ od tych ustaleń zależy stanowisko rady w przedmiocie wyrażenia zgody na rozwiązanie stosunku pracy. Uchwała taka nie może mieć charakteru blankietowego i winna być uzasadniona w sensie obiektywnie weryfikowalnych argumentów oraz mieć oparcie w stanie faktycznym dotyczącym powodów rozwiązania stosunku pracy. Wbrew twierdzeniom organu nadzoru motywy, dla jakich podjęto uchwałę na podstawie art. 22 ust. 2 u.s.p. wynikają z treści jej uzasadnienia. Rada uznała, że ogólnikowość wniosku pracodawcy przemawia za przyjęciem, że rozwiązanie z radnym stosunku pracy związane jest ze sprawowaniem funkcji radnego, co wyklucza możliwość wyrażenia na nie zgody przez sejmik. Końcowo, na marginesie niniejszej sprawy, wskazać trzeba, że ze znajdującego się w aktach sprawy protokołu nr LXXV/24 z LXXV Sesji Rady Powiatu Pajęczańskiego wynika, że radny J. R. został odwołany przez Dyrektora [...] z funkcji Kierownika [...] przed podjęciem przez radę uchwały w sprawie zajęcia stanowiska dotyczącego rozwiązania stosunku pracy z radnym. Należy raz jeszcze podkreślić, że art. 22 ust. 2 u.s.p. wymaga uprzedniej zgody rady powiatu na rozwiązanie z radnym stosunku pracy, co oznacza, że pracodawca ma obowiązek wystąpienia do rady powiatu o podjęcie stosownej uchwały, zanim wypowie umowę o pracę. W niniejszej sprawie nie dopełniono tego obowiązku, albowiem pracodawca odwołał radnego z pełnionej funkcji po złożeniu stosownego wniosku do rady, a przed podjęciem przedmiotowej uchwały. Rozwiązanie stosunku pracy z radnym bez zgody rady, stanowi czynność dokonaną z naruszeniem prawa, uprawniając pracownika do wystąpienia przeciwko pracodawcy z roszczeniami wynikającymi z kodeksu pracy. Biorąc powyższe pod uwagę sąd stwierdził, że zaskarżone rozstrzygnięcie zostało wydane z naruszeniem prawa, gdyż nie zachodziły wskazane w nim podstawy do stwierdzenia nieważności zakwestionowanej uchwały i dlatego uchylił je na podstawie art. 148 p.p.s.a. EC
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI