III SA/Łd 363/23

III SA/Łd 363/23 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2023-09-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-06-06
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Ewa Alberciak
Joanna Wyporska-Frankiewicz /przewodniczący/
Krzysztof Szczygielski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne
Szkolnictwo wyższe
Sygn. powiązane
III OSK 131/24 - Wyrok NSA z 2025-04-24
Skarżony organ
Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2492
art. 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - t.j.
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 119 pkt 2, art. 134, art. 135, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 200, art. 205 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2022 poz 574
art. 17 ust. 1 pkt 1, art. 23, art. 203, art. 207
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (t. j.)
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3, art. 268a
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Sentencja
Dnia 27 września 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Wyporska-Frankiewicz Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski (spr.) Sędzia WSA Ewa Alberciak po rozpoznaniu w dniu 27 września 2023 roku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. G. na decyzję Rektora Uniwersytetu Łódzkiego z dnia 13 marca 2023 roku w przedmiocie skreślenia z listy doktorantów 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Rektora Uniwersytetu Łódzkiego z dnia 13 grudnia 2022 roku; 2) zasądza od Rektora Uniwersytetu Łódzkiego na rzecz M. G. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. R.T-M.
Uzasadnienie
-Sygn. akt III SA/Łd 363/23
UZASADNIENIE
Decyzją z 13 marca 2023 r. Rektor Uniwersytetu Łódzkiego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. 2022 r. poz. 2000 ze zm.), dalej k.p.a., w zw. art. 203 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 574 ze zm.), dalej p.s.w.n., oraz z § 12 ust. 2 pkt 2 Regulaminu Szkoły Doktorskiej [...] Uniwersytetu Łódzkiego przyjętego na mocy uchwały nr [...] Senatu UŁ z dnia [...]r. w sprawie uchwalenia Regulaminu Szkoły Doktorskiej [...] Uniwersytetu Łódzkiego (dalej: RSD[...]), po złożeniu przez M. G. wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy utrzymał w mocy decyzję z 13 grudnia 2022 r. w przedmiocie skreślenia z listy doktorantów Szkoły Doktorskiej [...] (dalej: SD[...]).
Zaskarżona decyzja zapadła w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i prawne:
Decyzją z 13 grudnia 2022 r. strona została skreślona z listy doktorantów SD[...] z powodu niewywiązywania się z obowiązków doktoranta, o których mowa w przepisach § 11 RSD[...]. Przepisy te stanowią, że obowiązkiem doktoranta jest: realizacja programu kształcenia i Indywidualnego Planu Badawczego (dalej IPB); przedstawianie promotorowi corocznie sprawozdania dotyczącego postępów w przygotowaniu rozprawy doktorskiej oraz pracy naukowej w terminie umożliwiającym realizację obowiązku określonego w § 11 pkt 4 RSD[...]; składanie Dyrektorowi dokumentów określonych w § 7 ust. 1 RSD[...] w terminach określonych w § 4 ust. 5, 6, 7, 8 RSD[...]. W myśl § 12 ust. 3 RSD[...] skreślenie z listy doktorantów następuje w drodze decyzji administracyjnej wydawanej przez Dyrektora, działającego w ramach upoważnienia Rektora UŁ. Przesłanki skreślenia w ramach uznania administracyjnego zawarte w § 12 ust. 2 RSD[...] uwzględniają wymieniony w pkt 2 niedostatek wywiązywania się z obowiązków, o których mowa w § 11 RSD[...].
Do obowiązków doktoranta należy w szczególności realizacja programu kształcenia, który określa ramy kształcenia doktorantów oraz zakres wymagań, których wypełnienie skutkuje zaliczeniem roku kształcenia przez doktoranta, co wskazano w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organu I instancji. Dokumentację przebiegu kształcenia oraz terminy jej składania określają odpowiednio przepisy § 7 ust. 1 RSD[...] i § 4 ust. 5-7 RSD[...]. Z brzmienia § 4 ust. 5 wynika, że termin uzyskania określonych przepisami § 7 ust. 1 zaliczeń i ocen oraz złożenia odnośnej dokumentacji upływa 15 września, z zastrzeżeniem trzech wyjątków. Dwa ze wspomnianych wyjątków nie stosują się do sytuacji strony, natomiast pozostały wyjątek, czyli termin złożenia IPB określony jest przepisem § 4 ust. 7. Termin złożenia IPB w przypadku strony upłynął w ciągu 12 miesięcy od daty ślubowania (tj. od 7 października 2021 r.), czyli z upływem 7 października 2022 r. Organ odwoławczy zwrócił uwagę na konieczność złożenia opinii promotora lub promotorów jako elementu składanego do Dyrektora SD[...] sprawozdania z realizacji IPB.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że 15 września 2022 r. w systemie informatycznym USOS wprowadzono ocenę niedostateczną strony z przedmiotu "[...]", ponieważ uprawniona do wprowadzenia wpisu Dyrektor SD[...], dr hab. I. Ś., prof. UŁ nie otrzymała od prowadzącej przedmiot prof. C. S. (visiting professor, bez możliwości dokonania wpisu w USOS), informacji wystarczającej do podjęcia decyzji o wpisie oceny pozytywnej. 28 września 2022 r. sekretarz SD[...] poinformował mailowo stronę o braku w systemie USOS trzech spośród wymaganych programem zaliczeń oraz ocenie niedostatecznej z przedmiotu, stanowiącego część programu kształcenia. 30 września 2022 r. sekretarz szkoły otrzymał z rąk osoby trzeciej dokumenty przebiegu kształcenia doktorantki, w tym IPB obarczony wadą formalną w postaci braku podpisu i opinii promotora dr. hab. G. W., prof. UŁ. 10 października 2022 r. sekretariat SD[...] ponownie poinformował mailowo doktorantkę o brakach wymaganych zaliczeń. Następnie odniesiono się do nieprzewidzianej w treści regulaminu SD[...] prośby doktorantki o przedłużenie sesji, czyli przesunięcia terminu złożenia zaliczeń wyrażonej w wiadomości elektronicznej z 14 października 2022 r. 18 października 2022 r. wysłano za pomocą poczty elektronicznej prośbę o uzupełnienie dokumentacji i uzasadnienie zaistniałej sytuacji. W związku z brakiem odpowiedzi ze strony doktorantki w przedmiocie wspomnianej korespondencji 25 października 2022 r. wysłano z sekretariatu SD[...] listem poleconym za potwierdzeniem odbioru zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego, mającego na celu skreślenie z listy doktorantów z pouczeniem dotyczącym możliwości zapoznania się w ciągu 7 dni z materiałami zebranymi w sprawie. 26 października 2022 r. w systemie USOS znalazło się brakujące zaliczenie przedmiotu "[...]", który prowadzi dr hab. P. B., prof. UŁ. 28 października 2022 r. trafiły do sekretariatu SD[...] dokumenty przebiegu kształcenia oraz IPB uzupełnione o podpis i opinię promotora dotyczące I roku kształcenia doktorantki. Natomiast w kwestii wpisanej 15 września 2022 r. oceny niedostatecznej z przedmiotu "[...]" Dyrektor SD[...] nie otrzymała od prowadzącej przedmiot podstawy do zmiany statusu zaliczenia. W odpowiedzi na zawiadomienie o wszczęciu postępowania doktorantka wysłała do SD[...] listem poleconym 14 listopada 2022 r. wyjaśnienia w sprawie, doręczone SD[...] 16 listopada 2022 r. We wspomnianym piśmie doktorantka wskazała na trudności administracyjno-techniczne (zamknięcie protokołów w systemie informatycznym), wskutek których promotor nie miał możliwości umieszczenia w USOS zaliczeń, ponadto odniosła się do konsultacji z promotorem i uzupełnienia dokumentacji 25 października 2022 r. oraz trudności w otrzymaniu informacji zwrotnej od prowadzącej zajęcia w przedmiocie ocenionym na ocenę niedostateczną prof. C. D. (visiting professor, bez możliwości wpisu w USOS), w imieniu której zaliczenia w systemie USOS wprowadza dr hab. I. Ś., prof. UŁ, Dyrektor SD[...]. W uzasadnieniu decyzji przedstawiono (odnosząc się tym samym do pisma doktorantki zawierającego wyjaśnienia w sprawie) fakt zamknięcia odnoszących się do wspomnianych zaliczeń protokołów w USOS 30 września 2022 r. i ich ponownego otwarcia 18 października 2022 r. z planowanym terminem zamknięcia 30 grudnia 2022 r. oraz brak informacji dla szkoły od promotora (stan na 16 listopada 2022 r.) o problemach z wpisaniem zaliczenia do protokołu. W związku z kontaktem telefonicznym z doktorantką 29 listopada 2022 r. sekretarz SD[...] zorganizował spotkanie w trybie online doktorantki z Dyrektor SD[...] za pośrednictwem platformy MS Teams. Z danych SD[...] wynika, że doktorantka po raz pierwszy dołączyła do spotkania ponad 15 minut po umówionej godzinie (spotkanie z Dyrektor SD[...] rozpoczęło się o godz. 9:01:23, zakończyło się o godz. 9:14:47, Doktorantka nie była obecna na spotkaniu i pierwszy raz dołączyła o 9:17:03, podczas gdy strona utrzymuje, że oczekiwała w poczekalni od ok. godziny 8:50, po czym o godz. 9:12 zamknęła program, a o godz. 9:14 dołączyła ponownie z użyciem linka). SD[...] nie otrzymała odpowiedzi doktorantki na wysłaną o godzinie 9:30 pocztą elektroniczną wiadomość, dotyczącą nieobecności skarżącej na spotkaniu. W otrzymanej przez SD[...] 12 grudnia 2022 r. opinii promotora dr hab. G. W., prof. UŁ, zwrócił uwagę na wykazywaną przez doktorantkę tendencję do zmiany koncepcji pracy bez konsultacji z opiekunem naukowym, ocenił przedstawiony temat i strukturę pracy na odpowiadające zaledwie wymaganiom dla prac magisterskich, wyraził też obawę co do terminowości przygotowania rozprawy doktorskiej. Ponadto z nadesłanej korespondencji (datowanej na 14 listopada 2022 r.) z prowadzącą zajęcia z przedmiotu "[...]" prof. C. D. wynika nadmierne (szacowane na cztery miesiące) opóźnienie w nadesłaniu przez doktorantkę pracy zaliczeniowej i powierzenie rozstrzygnięcia decyzji, czy praca złożona po terminie może w ogóle zostać przyjęta i podlegać ocenie prof. I. Ś. jako osobie uprawnionej do dokonania wpisu. 13 grudnia 2022 r. promotor wpisał zaliczenie II semestru seminarium w USOS z ocenę dostateczną plus, jednakże I semestr seminarium pozostawił bez wpisu oceny (zaliczenie przedmiotu jest roczne). Również 13 grudnia 2022 r. członkowie Rady Szkoły na posiedzeniu pozytywnie zaopiniowali decyzję o skreśleniu strony z listy doktorantów SD[...]. 4 stycznia 2023 r. SD[...] otrzymała podanie doktorantki z 19 grudnia 2022 r. z prośbą o rozliczenie I roku kształcenia. 9 stycznia 2023 r. SD[...] wysłała do doktorantki decyzję o skreśleniu, natomiast 19 stycznia 2023 r. wysłano odpowiedź na podanie doktorantki, odnosząc się do decyzji o skreśleniu.
Organ odwoławczy stwierdził, że podstawę prawną funkcjonowania szkół doktorskich określa p.s.w.n. W art. 203 p.s.w.n. ustawodawca określił sytuacje, w których doktorant może być skreślony z listy doktorantów, a art. 207 ust. 1 i ust. 2 p.s.w.n. stanowi, że doktorant jest obowiązany postępować zgodnie z regulaminem szkoły doktorskiej oraz do realizacji programu kształcenia i IPB. Zgodnie z art. 205 ust. 1 p.s.w.n. Regulamin szkoły doktorskiej określa organizację kształcenia w zakresie nieuregulowanym w ustawie, w szczególności: 1) sposób wyznaczania i zmiany promotora, promotorów lub promotora pomocniczego; 2) sposób dokumentowania przebiegu kształcenia; 3) sposób przeprowadzania oceny śródokresowej; 4) warunki przedłużania terminu złożenia rozprawy doktorskiej. Problematyka niniejszej sprawy została zatem unormowana także przepisami RSD[...]. Analizując materiały zgromadzone w aktach sprawy i odnosząc się do wskazanych powyżej okoliczności uzasadniających, zdaniem skarżącej odstąpienie od procedury skreślenia jej z listy doktorantów w szkole doktorskiej, organ zauważył, że sprawa doktorantki była oceniona zgodnie z obowiązującymi regulacjami prawnymi.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy doktorantka zarzuciła Dyrektorowi SD[...] brak przedstawienia jasnej i przekonującej argumentacji i niepoczynienie precyzyjnych ustaleń co do stanu faktycznego. Ponadto wnioskująca zarzuciła organowi brak wiadomości o zamiarze zakończenia postępowania w sprawie. Użycie nieostrych, obarczonych subiektywizmem kwantyfikatorów odwraca uwagę od faktu rozpoznania przez Dyrektora [...]DS argumentacji i dokumentacji, pochodzącej zarówno od doktorantki, jak i sekretariatu szkoły oraz powiązanych z kształceniem doktoranckim podmiotów zaangażowanych w sprawę (Rada Szkoły, Samorząd Doktorantów, visiting professor). Organ stwierdził, iż doktorantka nie wzięła czynnego udziału w zorganizowanym przez SD[...] spotkaniu w trybie online, służącym przedstawieniu przez Dyrektora SD[...] wszelkiej możliwej argumentacji oraz możliwości dalszych działań. Przedstawiony przez doktorantkę materiał dowodowy, mający uzasadnić jej nieobecność na spotkaniu, jest ograniczony treściowo, zaś nadesłany przez nią opis wydarzenia zawiera istotną niespójność z danymi, którymi dysponuje SD[...]. Zgodnie z nimi doktorantka dołączyła do spotkania z istotnym opóźnieniem w stosunku do umówionej godziny spotkania z oczekującą na nią Dyrektor SD[...], nie zareagowała też na wiadomość wysłaną z SD[...] pocztą elektroniczną.
Ponadto wnioskująca stwierdziła, że organ, wydając przedmiotową decyzję administracyjną, nie wskazał konkretnie obowiązku, którego nie dopełniła skarżąca, pomimo, że w uzasadnieniu decyzji wymieniono elementy programu kształcenia (wraz z nazwami w j. polskim i angielskim oraz kodami USOS), z których doktorantka nie uzyskała zaliczeń lub otrzymała ocenę niedostateczną. Precyzyjnie wskazano braki w składanej dokumentacji wobec przewidzianych regulaminem terminów. Wszystkie uchybienia, których naprawy od doktorantki domagała się SD[...], nazwano w sposób jednoznaczny i niepozwalający na pomyłkę.
Zarzut pominięcia, względnie uznania za niewiarygodne, argumentów z pisma doktorantki z 14 listopada 2022 r. jest w świetle dokumentacji SD[...] daleki od trafności. Choć nie ulega wątpliwości fakt zamknięcia zaliczeń protokołów w USOS 30 września 2022 r., organ zwrócił uwagę na ich ponowne otwarcie 18 października 2022 r. z planowanym terminem zamknięcia 30 grudnia 2022 r., co stworzyło wystarczająco szerokie okno czasowe w celu wpisania ewentualnych brakujących zaliczeń. Z nadesłanego w załącznikach do pisma materiału dowodowego wynika ponadto, że doktorantka przesłała do promotora dokumenty przebiegu kształcenia w celu wypełnienia dopiero 28-30 września 2022 r., podczas gdy zgodnie z Regulaminem SD[...] 15 września 2022 r. minął termin na złożenie ww. dokumentów (po uprzednim uzyskaniu podpisu promotora) do sekretarza SD[...]. Odnośnie pracy zaliczeniowej z przedmiotu "[...]", organ stwierdził znaczne opóźnienie jej nadesłania przez doktorantkę do prowadzącej przedmiot – już po zamknięciu protokołów w systemie USOS i około 4 miesiące po terminie wyznaczonym przez prowadzącą przedmiot. Z późniejszych materiałów dowodowych sprawy wynika, że w następstwie odbioru spóźnionej pracy prowadząca poprosiła obsługującą system USOS w jej imieniu Dyrektor SD[...] o podjęcie decyzji, czy praca złożona po terminie może zostać przyjęta i podlegać ocenie (a zatem, czy wystawiona w USOS ocena niedostateczna może ulec w wyżej opisanym indywidualnym przypadku zmianie).
Odnosząc się do zarzutu jakoby Dyrektor SD[...] łączyła rolę osoby rozstrzygającej kwestię skreślenia doktorantki i osoby kompetentnej w sprawie oceny pracy z przedmiotu, organ podkreślił, że wpis dokonany przez dr hab. I. Ś. prof. UŁ, Dyrektor SD[...], ma charakter wyłącznie formalny. Ocena merytoryczna pracy doktorantki nie należy bowiem do Dyrektor SNDS, ale do prowadzącej przedmiot, zaś fakt jej dokonania przez prof. C. D. potwierdza materiał dowodowy.
Wnioskująca zadała pytanie, dlaczego Dyrektor SD[...] przez blisko miesiąc zwlekał z próbą doręczenia decyzji i zasugerowała, że była to próba stworzenia podstawy do nieuwzględnienia podania z 19 grudnia 2022 r. Zgodnie z art. 35 k.p.a. załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, z tym że w judykaturze określono wspomniane terminy jako procesowe, ich upływ ani nie pozbawia organu możliwości orzekania w sprawie, ani też nie powoduje wadliwości wydanej w takim postępowaniu decyzji. Z uwagi na faktyczne trudności w funkcjonowaniu SD[...] w okresie między datowaniem a nadaniem decyzji (niedobory dostępności pracowników w budynku, przerwa świąteczna), opóźnienie wysyłki jest w zarysowanych ramach czasowych usprawiedliwione. Dodatkowo 19 stycznia 2023 r. wysłano do doktorantki odpowiedź na podanie z 19 grudnia 2022 r. Na tym tle podana przez skarżącą sugestia próby nieuwzględnienia podania nie stanowi uprawnionego zarzutu.
Zarzucając w piśmie z 6 lutego 2023 r. SD[...] naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego, w szczególności przez niewłaściwą ocenę zebranego materiału dowodowego, doktorantka wniosła o odwołanie od decyzji administracyjnej w sprawie skreślenia z listy doktorantów, postulując jej uchylenie oraz umorzenie postępowania w przedmiotowej sprawie.
W odpowiedzi na zarzut nierozpatrzenia zebranego materiału dowodowego oraz przekroczenia granicy swobodnej oceny dowodów, organ odwoławczy stwierdził, że fakty stanowiące podstawę decyzji zostały obiektywnie i bezstronnie udowodnione z użyciem stosownej dokumentacji (art. 7 k.p.a.), ponadto zebrany materiał dowodowy został rozpatrzony i właściwie oceniony (art. 77 § 1 k.p.a.) w granicach przewidzianej ustawowo swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.). Stronie zapewniono czynny udział w toku postępowania administracyjnego (art. 10 § 1 k.p.a.), klarownie informując o wszczęciu postępowania przez SD[...] oraz zapewniając możliwości złożenia wyjaśnień, również w obecności Dyrektora SD[...]. Zarzut nieuwzględnienia żądania strony w zakresie przeprowadzenia dowodu z wyjaśnień strony w toku postępowania jest nietrafiony, w szczególności nie nastąpiło bowiem naruszenie art. 78 k.p.a. Wskazane w piśmie doktorantki trudności w funkcjonowaniu systemu informatycznego zostały w całości zweryfikowane przez szkołę. W świetle zebranego materiału dowodowego organ stwierdził, że w przedmiotowej sprawie szkoła działała zgodnie z zasadą budzenia zaufania obywatela do organów władzy publicznej (art. 8 § 1 k.p.a.), wykazując wyrozumiałość wobec istotnych opóźnień, których dopuściła się doktorantka w realizacji przewidzianych programem kształcenia zadań i dostarczaniu wymaganej regulaminem SD[...] dokumentacji.
Zdaniem organu ocena niedostateczna z przedmiotu "[...]" została należycie uzasadniona, jest ostateczna i nie podlega rewizji. Ponadto na tle opinii promotora, wyrażającej wątpliwości co do jakości pracy naukowej (zastrzeżenia co do terminowości i niekonsultowanych zmian koncepcji rozprawy) oraz negatywnej opinii Rady Szkoły co do istotnych dla uzasadnienia niniejszej decyzji aspektów kształcenia doktorantki, zaskarżona decyzja Dyrektora SD[...] jawi się jako przedmiotowo uzasadniona.
Organ odwoławczy zauważył, że na posiedzeniu 13 grudnia 2022 r. członkowie Rady Szkoły, dysponując specjalistyczną wiedzą w zakresie danej dyscypliny, dokonali obiektywnej oceny postępów doktorantki i wnikliwie analizując dokumentację, pozytywnie zaopiniowali skreślenie skarżącej z listy doktorantów.
W związku z powyższym w ocenie Rektora UŁ wniosek doktorantki o uchylenie decyzji w sprawie skreślenia i umorzenie postępowania w przedmiotowej sprawie nie zasługiwało na uwzględnienie.
Skargę na powyższą decyzję Rektora UŁ wniosła strona, zarzucając rażące naruszenie przepisów prawa materialnego:
1. art. 203 ust. 3 p.s.w.n., w zw. z art. 19 k.p.a., poprzez przyjęcie, że Rektor UŁ jest organem właściwym do rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy złożonego od decyzji w sprawie skreślenia doktoranta z listy doktorantów SD[...];
oraz naruszenie przepisów prawa procesowego:
1. art. 7 Konstytucji RP i art. 6 k.p.a. w zakresie zasady legalizmu;
2. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. i art. 78 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie sprawy w sposób wszechstronny oraz poprzez nierozpatrzenie zebranego materiału dowodowego w sposób bezstronny poprzez nieuwzględnienie pisemnych wyjaśnień złożonych przez stronę i pominięcie dowodów ze złożonych przez stronę wyjaśnień; 3. art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 203 ust 2 pkt 2 p.s.w.n. poprzez arbitralne korzystanie ze swobodnego uznania, co doprowadziło do naruszenia zasady proporcjonalności.
Wobec powyższych zarzutów skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji administracyjnej, a w przypadku nieuwzględnienia ww. żądania wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji administracyjnej i zasądzenie kosztów postępowania administracyjnego według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 203 ust. 3 p.s.w.n. w zw. z art. 19 k.p.a., tj. braku właściwości Rektora UŁ w zakresie rozpatrzenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, w ocenie organu zarzut ten jest bezpodstawny. Skarżąca w uzasadnieniu swojej skargi podniosła, że organem właściwym do ponownego rozpatrzenia sprawy powinien być Dyrektor SD[...], a nie Rektor UŁ z uwagi na brak właściwości Rektora do rozpatrzenia wniosku, co miałoby skutkować nieważnością zaskarżonej decyzji. Skarżąca zarzuciła, iż § 12 Regulaminu SD[...] jest sprzeczny z postanowieniami ustawy p.s.w.n. w ten sposób, że regulacje wewnętrzne uczelni powodują, że przyjęcie jako środka odwoławczego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy do Rektora UŁ stanowi o odwołanie od decyzji, a więc to rozwiązanie narusza art. 203 ust. 3 p.s.w.n. Skarżąca podniosła, że uczelnia samowolnie zmodyfikowała w Regulaminie SD[...] zapisy ustawy, nadając im odmienne znaczenie, a względy natury systemowej przemawiają za przyznaniem Dyrektorowi SD[...] kompetencji do rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Organ nie zgodził się z powyższą argumentacją skarżącej. Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 p.s.w.n. organami uczelni są rada uczelni, rektor, senat oraz inne organy przewidziane przez statut. W przypadku UŁ organami uczelni wskazanymi w statucie, poza organami ustawowymi, są komisje ds. nadawania stopni naukowych. Systemowo organem uczelni uprawnionym do wydawania decyzji administracyjnych jest Rektor, co wynika z art. 23 ust. 4 p.s.w.n., zgodnie z którym od decyzji administracyjnych wydawanych przez Rektora służy wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W katalogu organów uczelni nie ma dyrektorów szkół doktorskich, którzy pełnią funkcję kierowniczą na podstawie § 29 ust. 1 pkt 5 Statutu UŁ. Zgodnie z art. 23 ust. 2 pkt 9 p.s.w.n. szkoły doktorskie tworzy Rektor. SD[...] została utworzona na mocy zarządzenia nr 66 Rektora UŁ z dnia 27 maja 2019 r. w sprawie utworzenia Szkoły Doktorskiej [...] Uniwersytetu Łódzkiego. Zgodnie z ówczesnym brzmieniem § 3 ust. 1 zarządzenia Dyrektora Szkoły powołuje Rektor UŁ - aktualnie zasady powoływania dyrektora zostały ujęte w Regulaminie SD[...] i pozostały niezmienione (§ 2 ust. 3 Regulaminu SD[...]). Dyrektor SD[...] został powołany przez Rektora na stanowisko 29 września 2020 r. Szkoła Doktorska zgodnie z art. 198 ust. 2 p.s.w.n. jest zorganizowaną formą kształcenia w co najmniej 2 dyscyplinach. Z powyższych informacji wynika, że Szkoła Doktorska nie jest odrębną od UŁ jednostką administracji, jak również Dyrektor Szkoły Doktorskiej nie jest organem uczelni, a co za tym idzie nie jest odrębnym od Rektora UŁ organem administracji. W celu wyjaśnienia, dlaczego ustawodawca użył w art. 203 ust. 3 sformułowania "wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy", który sugeruje brak dewolutywności środka zaskarżenia, w ocenie organu należy przyjąć jako zasadę, że wszelkie decyzje administracyjne, o których mowa w ustawie wydawane są przez Rektora UŁ, co jest konsekwencją art. 23 ust. 4 p.s.w.n. Podkreślenia wymaga, że uczelnia publiczna, jaką jest Uniwersytet Łódzki, jest instytucją, która wykonuje szereg usług na rzecz społeczności, w tym przede wszystkim kształci studentów i doktorantów. Wszelkie decyzje administracyjne w sprawach studenckich i doktoranckich co do zasady wydaje Rektor UŁ. Z uwagi na masowy charakter wydawanych aktów administracyjnych w ramach procesu funkcjonowania uczelni nie jest możliwe, aby Rektor UŁ mógł samodzielnie i osobiście wydawać dziesiątki lub nawet setki decyzji administracyjnych dziennie. Z tego względu Rektor UŁ korzysta z uprawnienia przewidzianego w art. 268a k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej (którym jest Rektor uczelni) może upoważniać, na piśmie utrwalonym w postaci papierowej lub elektronicznej, pracowników, obsługujących ten organ, do załatwiania spraw w jego imieniu w ustalonym zakresie, a w szczególności do wydawania decyzji administracyjnych, postanowień, zaświadczeń, a także do poświadczania za zgodność odpisów dokumentów przedstawionych przez stronę na potrzeby prowadzonych postępowań z oryginałem. Powszechnie stosowaną w uczelni praktyką jest wydawanie przez Rektora upoważnień wszystkim osobom pełniących funkcje kierownicze w uczelni, w których zakresie obowiązków leży, m.in. wydawanie decyzji administracyjnych w konkretnych sprawach. Taka praktyka jest stosowana w szczególności w zakresie udzielania upoważnień dziekanom i prodziekanom Wydziałów uczelni do wydawania decyzji administracyjnych w sprawach studenckich (art. 108 p.s.w.n.) oraz dyrektorom szkół doktorskich w zakresie wydawania decyzji administracyjnych związanych z tokiem kształcenia w szkole doktorskiej. Organ podkreślił, że decyzję wydaną przez osobę upoważnioną przez organ w trybie art. 268a k.p.a. należy traktować jak wydaną przez organ, który wydał upoważnienie. Przepis art. 268a k.p.a. reguluje tzw. przedstawicielstwo administracyjne, które służy dekoncentracji zadań realizowanych przez organ administracji publicznej. Upoważnienie, o którym mowa w tym przepisie, jest instrumentem dekoncentracji wewnętrznej. Udzielenie takiego upoważnienia jest czynnością o charakterze wewnętrznym i nie powoduje ono utraty przez organ udzielający kompetencji do załatwienia sprawy, w szczególności do wydawania decyzji administracyjnych, gdyż podmiot upoważniony działa w tym zakresie w imieniu organu i na jego odpowiedzialność. Upoważnienie przyznane Dyrektorowi SD[...] wynika również z § 12 ust. 3 Regulaminu SD[...], zgodnie z którym skreślenie z listy doktorantów następuje w drodze decyzji administracyjnej, wydawanej przez Dyrektora, działającego w ramach upoważnienia Rektora UŁ. Z uwagi na powyższą argumentację organ uznał, że decyzja o skreśleniu doktoranta z listy doktorantów wydawana jest przez Dyrektora Szkoły, działającego z upoważnienia Rektora UŁ i prawidłowo służy od niej wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, który należy złożyć do Rektora UŁ, tak więc w obu instancjach zachowana jest de facto tożsamość organu administracji wydającego decyzję.
Skarżąca zarzuciła zaskarżonej decyzji przekroczenie granic uznania administracyjnego przy podjęciu decyzji o skreśleniu z listy doktorantów poprzez nieuwzględnienie zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym dokumentacji przedkładanej w toku postępowania przez skarżącą. W jej ocenie skreślenie z listy doktorantów z powodu niewywiązywania z obowiązków doktoranta wskazanych w § 11 pkt 4 Regulaminu SD[...] stanowiło przekroczenie granic uznania administracyjnego i stanowi nadmierną dolegliwość w świetle zaistniałych w sprawie uchybień w wykonywaniu obowiązków doktoranta. Organ zauważył, że art. 203 ust 2 p.s.w.n. przewiduje możliwość fakultatywnego skreślenia doktoranta z listy doktorantów z powodu niezadowalającego postępu w przygotowywaniu rozprawy doktorskiej oraz niewywiązywania się z obowiązków, o których mowa w art. 207 p.s.w.n., tj. obowiązku postępowania zgodnie z regulaminem szkoły doktorskiej oraz obowiązku realizowania programu kształcenia i IPB. Obowiązki doktoranta zostały określone w § 11 Regulaminu SD[...], wśród których wymienia się obowiązek składania Dyrektorowi SD[...] dokumentów określonych w § 7 ust. 1 Regulaminu w terminach określonych w § 4 ust. 5-8 Regulaminu. Obowiązki nałożone na doktorantów dotyczą jednakowo wszystkich doktorantów szkoły i rolą Dyrektora Szkoły jest weryfikacja przestrzegania obowiązujących w szkole przepisów. Wymaga podkreślenia, że szkoła doktorska to forma kształcenia, której celem jest przygotowanie rozprawy doktorskiej przez doktoranta, która ma być podstawą do nadania stopnia naukowego doktora. Wymagania stawiane doktorantom związane z obowiązkiem sprawozdawania poczynionych postępów w przygotowywaniu rozprawy, realizacji IPB oraz uzyskiwania zaliczeń objętych programem kształcenia wymagają od doktorantów jak najwyższej staranności, rzetelności i skrupulatności ich dochowywania. Ten etap kształcenia cechuje wysoki próg wymogów naukowych stawiany doktorantom już na etapie ich rekrutacji do szkoły doktorskiej, jak również wymogów proceduralnych związanych z procesem kształcenia. Z powyższych względów organ uznał za całkowicie chybiony argument skarżącej, iż opóźnienie w dostarczeniu IPB wraz z arkuszem oceny i sprawozdaniem, które nastąpiło 28 października 2022 r. oraz opóźnienie w przesłaniu pracy zaliczeniowej z przedmiotu [...], którego skarżąca dokonała 20 października 2022 r. jest opóźnieniem nieistotnym. Zgodnie z § 4 ust. 5 Regulaminu SD[...] termin uzyskania przez doktoranta wynikających z programu zaliczeń i ocen oraz złożenia dokumentacji, o której mowa w § 7 ust. 1 Regulaminu, upływa 15 września. Opóźnienie w wykonaniu obowiązków wynosiło zatem 5-6 tygodni. Sekretarz Szkoły podjął kontakt z doktorantką 28 września 2022 r. celem ustalenia, czy będzie kontynuować kształcenie z uwagi na brak dostarczenia dokumentów rozliczających I rok kształcenia oraz brak 4 zaliczeń - email został wysłany do doktorantki po upływie 2 tygodni od upływu terminu do wykonania nałożonych na doktorantkę obowiązków. Wcześniej doktorantka z własnej inicjatywy nie skontaktowała się ze szkołą w celu wyjaśnienia przyczyn opóźnienia w zaliczeniu roku i złożenia dokumentacji. 14 października 2022 r. skarżąca skierowała do Dyrektora SD[...] wiadomość elektroniczną z prośbą o przedłużenie sesji egzaminacyjnej, mimo że Regulamin SD[...] takiej możliwości nie przewiduje. 18 października 2022 r. Sekretarz Szkoły skierował do skarżącej emaila z prośbą o uzupełnienie dokumentacji i złożenie pisma wyjaśniającego zaistniałe opóźnienie do 20 października 2022 r. - pismo to pozostało bez odpowiedzi, wobec czego pismem z 25 października 2022 r. zawiadomiono skarżącą o wszczęciu postępowania w sprawie skreślenia z listy doktorantów oraz poinformowano o prawie do zapoznania się z materiałami zgromadzonymi w sprawie, z którego to prawa skarżąca nie skorzystała. 28 października 2022 r. szkoła otrzymała uzupełnioną dokumentację przebiegu kształcenia i IPB uzupełnione o podpis i opinię promotora. Organ wyjaśnił, że brak przesłania pracy zaliczeniowej z przedmiotu [...] we właściwym terminie, a w konsekwencji niezaliczenie przedmiotu, również stanowiło podstawę do podjęcia decyzji o skreśleniu z listy doktorantów. W aktach sprawy znajduje się email z 20 października 2022 r. skierowany przez skarżącą do prowadzącej zajęcia, w którym skarżąca w załączeniu wysłała pracę zaliczeniową - opóźnienie w przesłaniu pracy względem daty ostatecznego uzyskania zaliczeń wyniosło ponad miesiąc. Ocena niedostateczna z przedmiotu została wprowadzona do systemu USOS 15 września 2022 r. przez Dyrektora SD[...]. Zdaniem organu opóźnienie w przesłaniu pracy zaliczeniowej było istotne. Nie jest rolą doktoranta samowolne ustalanie obowiązujących go terminów uzyskiwania zaliczeń i dowolne kształtowanie swojego harmonogramu pracy związanego z procesem kształcenia w szkole doktorskiej. Program kształcenia oraz harmonogram i terminy dokonywania wszelkich czynności w toku kształcenia jest taki sam dla wszystkich doktorantów szkoły i zobowiązani są go realizować na tych samych zasadach. Z uwagi na powyższe okoliczności ocena z przedmiotu [...] została w pełni uzasadniona.
Zdaniem organu zarzut przekroczenia granic uznania administracyjnego przeczy również z okolicznościami wydania decyzji o skreśleniu z listy doktorantów. Decyzja nie została wydana od razu po zakończeniu roku akademickiego (30 września), lecz poprzedziło ją podjęcie działań zmierzających do ustalenia stanu faktycznego nieuzyskania przez skarżącą wymaganych zaliczeń: nawiązano korespondencję emaliową, wyznaczono termin na przedstawienie wyjaśnień przez skarżącą, zostały otwarte protokoły w systemie USOS celem umożliwienia promotorowi dokonania stosownych wpisów do systemu po upływie terminu rozliczenia roku, ustalono termin spotkania online skarżącej z Dyrektorem SD[...], na którym skarżąca się nie stawiła (dane logowania do spotkania w aktach sprawy), jak również sprawa skarżącej została poddana ocenie Rady Szkoły. Dyrektor SD[...] podjął wiele działań wykraczających poza zapisy regulaminowe celem dogłębnego wyjaśnienia okoliczności sprawy celem uniknięcia pochopnego podjęcia decyzji w sprawie skreślenia z listy doktorantów. Organ zauważył, że ocena realizacji IPB przedstawiona w arkuszu oceny przez promotora jest pozytywna, jednak została uzupełniona o stanowisko promotora skierowane do Sekretarza SD[...], w którym wyraził sceptyczny pogląd o możliwości skutecznej realizacji doktoratu w ramach zaproponowanego IPB. 13 grudnia 2022 r. sprawa skreślenia skarżącej z listy doktorantów była objęta porządkiem obrad Rady SD[...], która pozytywnie zaopiniowała skreślenie skarżącej z listy doktorantów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r., poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.) - dalej: "p.p.s.a.", który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
Skarżącą skreślono z listy doktorantów na podstawie art. 203 ust. 2 pkt 2 p.s.w.n. oraz § 12 ust. 2 pkt 2 regulaminu Szkoły Doktorskiej [...] Uniwersytetu Łódzkiego. Zgodnie z powołanym przepisem p.s.w.n. doktorant może zostać skreślony z listy doktorantów w przypadku niewywiązywania się z obowiązków, o których mowa w art. 207. W myśl art. 207 p.s.w.n. doktorant jest obowiązany:
- postępować zgodnie z regulaminem szkoły doktorskiej ( ust. 1 ),
- do realizacji programu kształcenia i indywidualnego planu badawczego ( ust. 2).
W § 12 ust. 2 pkt 2 regulaminu przewidziano możliwość skreślenia doktoranta z listy doktorantów w przypadku niewywiązywania się z obowiązków, o których mowa w regulaminie.
Uzasadniając zaskarżoną do sądu decyzję rektor stwierdził, że zebrany materiał dowodowy oraz analiza dokumentacji pozwalają na ustalenie, że postępy doktorantki w pisaniu rozprawy doktorskiej nie są wystarczające, a negatywna ocena wystawiona z przedmiotu [...] oraz brak zaliczenia seminarium doktorskiego są uzasadnione i stanowią niepodważalną podstawę skreślenia strony z listy doktorantów.
Zaskarżona decyzja wydana została na podstawie art. 203 ust. 2 pkt 2 p.s.w.n. Użyte w tym przepisie sformułowanie "doktorant może być skreślony" oznacza, że decyzja o skreśleniu doktoranta z listy uczestników studiów doktoranckich podejmowana jest w ramach tzw. uznania administracyjnego.
Sądowa kontrola legalności decyzji uznaniowych sprowadza się do oceny, czy organ prawidłowo zgromadził materiał dowodowy, czy wyciągnięte wnioski w zakresie merytorycznym są logiczne i poprawne i mają swoje uzasadnienie w zebranym materiale dowodowym oraz czy dokonana ocena mieści się w ustawowych granicach. Podkreślić należy, że decyzja wydawana na podstawie art. 203 ust. 2 ustawy (jak każda decyzja uznaniowa) nie może mieć cech dowolności, ale musi wynikać z wszechstronnego i dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy oraz w należyty sposób wyważać interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.). Zatem sąd administracyjny weryfikuje, czy zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności, czy organ wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia i czy wyboru tego rozstrzygnięcia dokonał po ustaleniu i należytym rozważeniu wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności.
W orzecznictwie sądów administracyjnych zwraca się uwagę na znaczenie, jakie ma prawidłowe uzasadnienie decyzji uznaniowej. Wskazuje się, że wymogi, jakim powinna odpowiadać decyzja wydana w ramach uznania administracyjnego, są dalej idące niż ma to miejsce w odniesieniu do tzw. decyzji związanej. Z uzasadnienia decyzji uznaniowej powinno bowiem wynikać, że wszystkie okoliczności istotne dla sprawy zostały rozważone i ocenione, a ostateczne rozstrzygnięcie jest ich logiczną konsekwencją. Niedopuszczalne jest uchylanie się od oceny zarzutów podnoszonych przez stronę, natomiast organ w przypadku rozstrzygnięcia negatywnego dla strony powinien wykazać, że nie mógł inaczej orzec z uwagi na konkretne okoliczności prawne lub faktyczne. W przeciwnym wypadku organ naraża się na skuteczny zarzut naruszenia zasady prawdy obiektywnej i obowiązku wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.) oraz wadliwie sporządzonego uzasadnienia (art. 107 § 3 k.p.a.), a zatem dowolności (arbitralności) rozstrzygnięcia. W utrwalonym orzecznictwie sądowym i piśmiennictwie przyjmuje się, że w przypadku, gdy prawo materialne pozostawia rozstrzygnięcie organu uznaniu administracyjnemu, czyli umożliwia organowi wybór rodzaju rozstrzygnięcia, obowiązkiem organu jest załatwić sprawę po dokładnym wyważeniu interesu społecznego i słusznego interesu strony (por. wyrok SN z dnia 18 listopada 1993 r. sygn. akt III ARN 49/93; publ. OSNC 1994/0/181). Rozstrzygnięcia wydane w tego typu sprawach powinny być zatem starannie uzasadnione, z odniesieniem się do okoliczności danej sprawy (v. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 22 września 2021 r.; sygn. III OSK 1962/21; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl).
Powyższe uwagi są istotne z tego względu, że w sprawie ze skargi na decyzję o skreśleniu z listy uczestników studiów doktoranckich sąd administracyjny nie może odnosić się do kwestii stricte naukowych, w tym dokonywać oceny, czy przedłożone opiekunowi naukowemu materiały zostały zasadnie uznane za spełniające czy niespełniające wymogów stawianych publikacjom naukowym, względnie czy dokonania naukowe doktoranta rokowały złożenie rozprawy doktorskiej w niedalekiej przyszłości (v .Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyroku z dnia 4 grudnia 2020 r.; sygn. akt III SA/Gd 554/20; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl).
Przenosząc poczynione wyżej uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy sąd uznał, że wydane w sprawie decyzje zostały podjęte z przekroczeniem granic uznania administracyjnego.
Zdaniem sądu na uwzględnienie zasługuje zarzut skargi nierozważenia przez rektora wszystkich istotnych okoliczności faktycznych sprawy.
Skarżąca niewątpliwie do dnia 15 września 2022 r. nie złożyła dokumentacji dotyczącej przebiegu kształcenia. Także nie dochowała rocznego terminu (7 października 2022 r.) na złożenie podpisanego przez promotora Indywidualnego Planu Badawczego. Dokumenty te zdołała jednak przedstawić jeszcze przed wydaniem decyzji w pierwszej instancji.
W uzasadnieniu zaskarżonej do sądu decyzji nie wyjaśniono, czy ponowne otwarcie zaliczeń protokołów w USOS 18 października 2022 r. było równoznaczne z wyrażeniem zgody na złożenie przez doktorantkę dokumentacji po wyznaczonych pierwotnie terminach, to jest po 15 września i 7 października). Jeśli tak, to złożona do 30 grudnia 2022 r. dokumentacja powinna zostać oceniona. Szczególnie wyjaśnienia wymaga odmowa przyjęcia i ocenienia pracy doktorantki z przedmiotu "[...] (prof. C. D.).
Zdaniem sądu powyższej kwestii nie wyjaśnia konstatacja "Dyrektor SD[...] nie otrzymała od prowadzącej przedmiot podstawy do zmiany statusu zaliczenia". Rektor uzasadniając niekorzystne dla strony orzeczenie przyznał, że prowadząca zajęcia prof. C. D. dokonała merytorycznej oceny pracy. Prosiła jednocześnie o rozważenie przyjęcia pracy po terminie. Niezbędne jest zatem wyjaśnienie, dlaczego rektor uważa za niemożliwą zmianę oceny niedostatecznej (wpisanej 15 września 2022 r. z powodu złożenia pracy po terminie), skoro do dnia 30 grudnia 2022 r. otwarty był termin zaliczeń protokołów w USOS. Zaliczenie także tego przedmiotu mogłoby nastąpić w przypadku pozytywnej oceny merytorycznej złożonej pracy.
Okoliczność nieprzeprowadzenia w dniu 29 listopada 2022 r., w trybie online, spotkania z doktorantką nie mogła stanowić uzasadnionej przyczyny odmowy zmiany oceny. Organ dysponował bowiem w tym dniu pracą z przedmiotu "[...]" i akceptował możliwość przyjmowania dokumentacji do dnia 30 grudnia 2022 r.
W ocenie sądu uzasadnienie decyzji sprowadza się przede wszystkim do wskazania uchybień doktorantki i pozbawione jest rozważań odnoszących się do słusznego interesu skarżącej, w sytuacji gdy ukarano ją bardzo surowo. Nie odniesiono się w uzasadnieniu do okoliczności, iż mimo opóźnień zgromadziła ona dokumentację i sporządziła prace zaliczeniowe w zakresie przewidzianym regulaminem studiów. Skarżąca jest zatem osobą posiadającą potencjał intelektualny i zawodowy umożliwiający ukończenie rozprawy doktorskiej. Potwierdza to ocena promotora dotycząca realizacji zadań doktorantki wskazanych w IPB, a także sukcesy odniesione przez nią w międzynarodowych konkursach prawniczych. Podstawowym mankamentem jest natomiast brak samodyscypliny w terminowym zaliczaniu prac z zakresu studiów doktoranckich.
Zadaniem rektora wydającego decyzję uznaniową jest rozważenie, czy w interesie społecznym leży umożliwienie doktorantce kontynuowania studiów. Szczególnie w przypadku, że jest osobą bardzo młodą i istnieje duża szansa na zmianę jej dotychczasowego postępowania. Dała tego przykład usuwając wszelkie zaległości zaliczeniowe w krótkim czasie.
W ocenie sądu niezasadny jest natomiast zarzut skargi dotyczący braku właściwości Rektora Uniwersytetu Łódzkiego do rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, złożonego od decyzji w sprawie skreślenia doktoranta z listy doktorantów Szkoły Doktorskiej [...].
Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 1 p.s.w.n. organami uczelni publicznej są: rada uczelni, rektor i senat. Statut uczelni może przewidywać również inne organy uczelni (ust. 2).
Statut Uniwersytetu Łódzkiego nie przewiduje, by dyrektor szkoły doktorskiej był organem uczelni. Dyrektor jest powoływany przez Rektora UŁ na zasadach określonych w Statucie UŁ (§ 2 ust. 3 Regulaminu Szkoły Doktorskiej [...] UŁ). Rektor jako organ uczelni uprawniony jest tworzyć szkoły doktorskie i nadawać im regulaminy określające organizację oraz zasady działania administracji uczelni ( art. 23 ust. 2 pkt 9 i ust. 3 p.s.w.n.)
W myśl art. 23 ust. 4 p.s.w.n. od decyzji administracyjnej wydanej przez rektora służy wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Przewidziana w art. 203 ust. 3 p.s.w.n. decyzja o skreśleniu z listy doktorantów wydawana jest przez działającego w imienia rektora dyrektora szkoły. Jest to jednak decyzja rektora i wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy rozpatruje także rektor. Zaskarżona do sądu decyzja jest zatem decyzją wydaną przez organ właściwy.
Zgodnie z § 12 ust. 3 regulaminu Szkoły Doktorskiej [...] UŁ skreślenie z listy doktorantów następuje w drodze decyzji administracyjnej wydanej przez Dyrektora, działającego w ramach upoważnienia Rektora UŁ. W § 12 ust. 6 regulaminu przewidziano, że od decyzji o skreśleniu z listy doktorantów przysługuje wniosek do Rektora UŁ.
Rektor niezasadnie jednak wywodzi, w odpowiedzi na skargę, uprawnienie dyrektora szkoły z przepisu art. 268 a k.p.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w obecnym składzie w pełni podziela stanowisko wyrażone w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 listopada 2021 r. sygn. akt III OSK 4449/21 (v. LEX nr 3326324), iż w przypadku uczelni wyższych to przepisy ustawy z 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, statuty i regulaminy studiów określają organy i zasady ich reprezentowania, a nie przepisy art. 268 a k.p.a.
W ocenie sądu zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy, z uwagi na stwierdzone naruszenie przez organ przepisów prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy Sąd - na podstawie 145 § 1pkt 1 c w zw. z art. 135 p.p.s.a.- uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą, uznając to za niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy.
Wskazania co do dalszego postępowania wynikają wprost z treści uzasadnienia niniejszego wyroku i sprowadzają się przede wszystkim do ponownego rozpoznania sprawy w jej całokształcie, z uwzględnieniem oceny sądu co do konieczności ustalenia istotnych okoliczności faktycznych, a następnie rozważenia ich w kontekście art. 203 ust. 2 pkt 2 ustawy oraz wszechstronnego i wyczerpującego umotywowania swojego stanowiska, stosownie do treści art. 107 § 3 k.p.
O kosztach, postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w z. z art. 205 § 1 p.p.s.a.
Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a.
eg