III SA/Łd 242/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2010-10-05
NSAAdministracyjneŚredniawsa
dodatek mieszkaniowyprawo administracyjnepostępowanie administracyjneKodeks postępowania administracyjnegodecyzja kasacyjnauchylenie decyzjiponowne rozpatrzenie sprawyprawo lokaloweubezpieczenia społeczne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę T.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., uznając, że uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia było zgodne z prawem.

Skarga T.S. dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta P. odmawiającą przyznania dodatku mieszkaniowego i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia. Sąd uznał, że organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 KPA, ponieważ ustalenie stanu faktycznego wymagało uzupełnienia postępowania dowodowego. Skarżąca wniosła o sprostowanie uzasadnienia decyzji, jednak sąd stwierdził brak podstaw do uwzględnienia skargi.

Sprawa dotyczyła skargi T.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta P. odmawiającą przyznania dodatku mieszkaniowego i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania dodatku, ponieważ wyliczona kwota była niższa niż 2% najniższej emerytury. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło tę decyzję, wskazując na konieczność uzupełnienia postępowania dowodowego, w tym przeprowadzenia wywiadu środowiskowego w celu ustalenia sposobu korzystania z lokalu i ponoszonych opłat. Skarżąca wniosła skargę do WSA, domagając się sprostowania uzasadnienia decyzji, ale jednocześnie uznała decyzję Kolegium za zasadną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę, uznając, że decyzja kasacyjna organu odwoławczego była zgodna z art. 138 § 2 KPA, ponieważ wymagała ona uzupełnienia postępowania wyjaśniającego. Sąd podkreślił, że organ odwoławczy nie może rozstrzygać merytorycznie sprawy, a jedynie wskazać okoliczności do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Wniosek o sprostowanie decyzji nie mógł być uwzględniony, gdyż nie został złożony do organu administracji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, organ odwoławczy może uchylić decyzję organu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia, jeśli rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że art. 138 § 2 KPA dopuszcza wydanie decyzji kasacyjnej, gdy organ odwoławczy stwierdzi braki w ustaleniu stanu faktycznego lub zgromadzeniu dowodów, które wymagają ponownego przeprowadzenia postępowania. Organ odwoławczy nie rozstrzyga wówczas merytorycznie sprawy, a jedynie wskazuje organowi pierwszej instancji, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (14)

Główne

k.p.a. art. 138 § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części.

u.d.m. art. 7 § 6

Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych

Dodatku mieszkaniowego nie przyznaje się, jeżeli jego kwota byłaby niższa niż 2% najniższej emerytury w dniu wydania decyzji.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 1 § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 1 § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 136

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 113

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Organ administracji publicznej może na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach.

u.d.m. art. 2

Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych

u.d.m. art. 3

Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych

u.d.m. art. 5

Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych

u.d.m. art. 6

Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych

u.s.k.o. art. 1 § 1

Ustawa z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych

p.p.s.a. art. 250

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 KPA, ponieważ ustalenie stanu faktycznego wymagało uzupełnienia postępowania dowodowego.

Odrzucone argumenty

Wniosek skarżącej o sprostowanie decyzji w skardze do sądu administracyjnego.

Godne uwagi sformułowania

Wykładnia rozszerzająca art. 138 § 2 k.p.a. jest niedopuszczalna. Organ odwoławczy nie może przesądzać treści rozstrzygnięcia sprawy, gdyż uprawnienie w tym zakresie posiada wyłącznie organ pierwszej instancji.

Skład orzekający

Ewa Alberciak

przewodniczący sprawozdawca

Janusz Nowacki

sędzia

Monika Krzyżaniak

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 138 § 2 KPA dotyczącego decyzji kasacyjnej organu odwoławczego oraz zasady składania wniosków o sprostowanie decyzji administracyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy procedury administracyjnej i interpretacji przepisów KPA, co jest istotne dla prawników procesualistów, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Łd 242/10 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2010-10-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2010-04-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Ewa Alberciak /przewodniczący sprawozdawca/
Janusz Nowacki
Monika Krzyżaniak
Symbol z opisem
6210 Dodatek mieszkaniowy
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
I OSK 76/11 - Wyrok NSA z 2011-04-29
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 138 par. 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Alberciak (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Janusz Nowacki Sędzia WSA Monika Krzyżaniak Protokolant Tomasz Porczyński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 października 2010 r. sprawy ze skargi T.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [..] r. nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego 1. oddala skargę; 2. przyznaje radcy prawnemu P.J. prowadzącemu Kancelarię Prawa Gospodarczego w Ł. przy ul. A. nr [...], kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa i 80/100) złote obejmującą podatek od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu skarżącej T.S. i nakazuje wypłacić powyższą kwotę radcy prawnemu P.J. z funduszu Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. bg
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., po rozpatrzeniu odwołania T. S. od decyzji nr [...] roku, wydanej przez Prezydenta Miasta P., w sprawie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego, na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2000 r. Nr 98 , poz. 1071 ze zm. ), art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tj. Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 ze zm.), art. 2, art. 3, art. 5, art. 6 art. 7 ustawy z dnia 21 czerwca 2001r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 200lr. Nr 71, poz.734 ze zm.), uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia.
W sprawie ustalono następujący stan faktyczny:
Decyzją z dnia [...]. Prezydent Miasta P. odmówił przyznania T. S. dodatku mieszkaniowego ze względu na to, iż wyliczony zgodnie z przepisami prawa dodatek osiągnął wartość mniejszą niż 2 % najniższej emerytury. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, organ I instancji wyjaśnił, iż w takiej sytuacji dodatku mieszkaniowego nie przyznaje się, ponieważ jego kwota jest niższa niż 2 % najniższej emerytury w dniu wydania decyzji.
Od powyższej decyzji odwołała się T. S.. Podniosła, iż nie zgadza się z wydaną decyzją i prosi o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. rozpatrując powyższe odwołanie postanowiło uchylić zaskarżoną decyzję organu I instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania.
Kolegium wyjaśniło, że z przeprowadzonego postępowania administracyjnego, którego podstawę stanowią dane zawarte we wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego jak i deklaracji o dochodach wynika, że w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku, tj. w miesiącach: wrzesień, październik, listopad 2009r., dochodem T. S. była comiesięczna emerytura z ZUS w wysokości [...] zł. oraz renta socjalna syna w wysokości [...] zł. Łączna kwota dochodu brutto dwuosobowego gospodarstwa domowego T. S. w ww. okresie wyniosła [...] zł. Z materiału zgromadzonego w aktach sprawy wynika, że T.S. posiada tytuł prawny - spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu nr [...] w P. Powierzchnia użytkowa lokalu wynosi 61,39 m2. Z wyroku Sądu Apelacyjnego w Ł. sygn. akt [...]. o rozwód, wynika: " że przez czas wspólnego zamieszkiwania we wspólnym mieszkaniu stron, położonym w P. przy ul. [...], powód – R.S.będzie miał do swej wyłącznej dyspozycji mały pokój (na lewo od wejścia), oznaczony na planie (k. 68) numerem I, pozwana zaś – T. S. będzie miała do swej wyłącznej dyspozycji mały pokój (na prawo od wejścia) oznaczony na planie (k. 68) numerem II, zaś z przedpokoju, kuchni, łazienki i ubikacji strony korzystać będą wspólnie". W związku z tym, iż w wyroku sądowym brak jest określenia, co do sposobu użytkowania dużego pokoju, organ I instancji wezwał T.S. do złożenia wyjaśnień, czy posiada inny wyrok ustalający sposób korzystania z trzeciego pokoju o powierzchni użytkowej 19,90 m2. Na powyższe wezwanie strona złożyła w Wydziale Spraw Lokalowych Urzędu Miejskiego w P. dwa pisma, które nie zawierają odpowiedzi, co do sposobu korzystania z dużego pokoju przez wnioskodawczynię i jej byłego męża. W tej sytuacji organ I instancji uznał, iż duży pokój o powierzchni 19,90 m2 (co do którego brak jest dyspozycji w wyroku ustalającym sposób korzystania z lokalu na czas wspólnego zamieszkiwania byłych małżonków) jest przez nich użytkowany wspólnie. W związku z powyższym ustalono powierzchnię użytkową części lokalu zajmowanego przez T. S., tj. 32,90 m2. P. Spółdzielnia Mieszkaniowa podała informację o wysokości opłat za lokal o powierzchni 61,39 m2 zajmowany przez 3 osoby. W oparciu o tę informację organ I instancji ustalił opłaty za część lokalu o powierzchni 32,90 m2 użytkowaną przez T. S. i jej syna w wysokości 213,07 zł. Organ I instancji dokonał matematycznego wyliczenia dodatku mieszkaniowego. Skutkiem przeprowadzenia działań matematycznych był wynik o wartości 6,40 zł, co wykluczyło możliwość przyznania dodatku mieszkaniowego zgodnie z przepisem art. 7 ust. 6, który brzmi: " Dodatku mieszkaniowego nie przyznaje się, jeżeli jego kwota byłaby niższa niż 2% najniższej emerytury w dniu wydania decyzji". Kwota 2% najniższej emerytury w dniu wydania decyzji wynosiła 13,50 zł.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. stwierdziło, iż organ I instancji nie rozważył wszystkich aspektów stanu faktycznego sprawy. Organ I instancji nie odniósł się do treści odwołania T.S., w którym podnosiła, iż od roku 1989 były mąż R. S. nie zamieszkuje w lokalu i sama ponosi opłaty związane z utrzymaniem całego lokalu, a nie części. Ponadto organ I instancji w piśmie przewodnim z dnia [...] r. stwierdził, iż odwołanie T. S. nie zasługuje na uwzględnienie między innymi dlatego, że były mąż – R. S. pobiera dodatek mieszkaniowy na część lokalu przy ul. [...] w P., co nie ma żadnego potwierdzenia w aktach administracyjnych sprawy. W związku z powyższym organ I instancji powinien przeprowadzić wywiad środowiskowy w celu ustalenia czy strona zajmuje cały lokal i ponosi koszty utrzymania całego lokalu, czy też jego części.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżąca wniosła o sprostowanie uzasadnienia decyzji. Jednocześnie wskazała, że zaskarżoną decyzję uważa za w pełni zasadną.
Na rozprawie w dniu 5 października 2010 r. pełnomocnik skarżącej oświadczył, że organ wydał pozytywną decyzję dla skarżącej. Natomiast skarżąca wniosła o sprostowanie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej sformułowania, że R.S. posiada połowę lokalu. Skarżąca oświadczyła, że jest to nieprawda.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wnosiło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy).
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, czy jest ona zgodna z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Badając legalność zaskarżonej decyzji Sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego bądź procesowego uzasadniającego jej uchylenie.
Podstawę prawną rozstrzygnięcia organu administracji II instancji stanowił art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071 ze zm.) - zwanej dalej k.p.a. Przepis ten stanowi, że organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części.
Regulacja zawarta w art. 138 § 2 k.p.a. przewidująca wydanie przez organ odwoławczy decyzji kasacyjnej powodującej przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji jest wyjątkiem od zasady merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej. Oznacza to, iż wykładnia rozszerzająca art. 138 § 2 k.p.a. jest niedopuszczalna. Tego rodzaju decyzja nie może być zatem wydana w sytuacji innej, niż określona w tym przepisie.
Dopuszczalność wydania przez organ odwoławczy tego typu decyzji kasacyjnej jest ograniczona przez to, że art. 138 § 2 w związku z art. 136 k.p.a. przyjmuje jako przesłankę wydania tego rodzaju decyzji określony zakres czynności postępowania wyjaśniającego (rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części). W przypadku wydania przez organ odwoławczy decyzji kasacyjnej połączonej z przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji może on wskazać jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy przez organ pierwszej instancji. Nie rozstrzyga on wówczas o meritum sprawy, nie przeprowadza też merytorycznej kontroli decyzji organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy nie może bowiem przesądzać treści rozstrzygnięcia sprawy, gdyż uprawnienie w tym zakresie posiada wyłącznie organ pierwszej instancji (por. wyrok NSA z dnia 19 kwietnia 2001 r. sygn. akt II SA 734/00, Lex nr 53455, wyrok NSA z dnia 27 października 1999 r. sygn. akt SA 2127/98, Lex nr 48721).
Wobec powyższego wskazać należy, że treść przepisów art. 136 k.p.a. i 138 § 2 k.p.a. wskazuje, że organ odwoławczy może przeprowadzić tylko uzupełniające postępowanie dowodowe, którego zakres nie jest znaczny. Natomiast gdy zakres koniecznego uzupełnienia jest znaczny, lub też postępowanie dowodowe wymaga ponownego przeprowadzenia w całości, organ odwoławczy winien zastosować art. 138 § 2 k.p.a.
Sytuacja taka zachodzi w sprawie niniejszej. Zgodzić się bowiem należy z organem odwoławczym, że braki w zakresie ustalenia stanu faktycznego oraz zgromadzenia dowodów, a także ich oceny nakazywały uchylenie decyzji organu pierwszej instancji, w celu ponownego przeprowadzenia postępowania.
Zaskarżona decyzja nie narusza zatem art. 138 § 2 k.p.a. Uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oznacza, iż postępowanie administracyjne będzie toczyło się od nowa, z tym że organ pierwszej instancji powinien wziąć pod uwagę dyspozycje wydane przez organ drugiej instancji. Zaskarżona decyzja, jako decyzja kasacyjna nie przesądza o ostatecznym wyniku postępowania. Organ pierwszej instancji przeprowadzi ponownie postępowanie, uzupełni dowody i dokona ich prawidłowej oceny zgodnie ze wskazaniami organu odwoławczego. Dopiero wówczas będzie mógł prawidłowo zastosować przepisy ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. z 2001 r. Nr 71, poz. 734 ze zm.).
Odnośnie wniosku skarżącej dotyczącego sprostowania zaskarżonej decyzji w części dotyczącej sformułowania, że R. S. posiada połowę lokalu, wskazać należy, że zgodnie z art. 113 k.p.a. organ administracji publicznej może na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Skarżąca takiego wniosku do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł.nie składała.
W tym stanie rzeczy brak jest podstaw do uwzględnienia skargi.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd oddalił skargę. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 250 tej ustawy.
tp

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI