III SA/Łd 200/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2005-01-28
NSApodatkoweŚredniawsa
należności celnezwrot cłaodsetki celnepochodzenie towaruweryfikacja świadectwabłąd organupostępowanie celnekodeks celnyprawo procesowe

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Dyrektora Izby Celnej odmawiającą zwrotu odsetek celnych, uznając istotne naruszenie prawa procesowego przez organ celny.

Sprawa dotyczyła odmowy zwrotu odsetek celnych pobranych z tytułu nieterminowego uiszczenia należności celnych oraz zapłaty odsetek od zwracanych należności. Skarżący domagał się zwrotu, argumentując, że niewłaściwe ustalenie kwoty należności było wynikiem błędu organu celnego. Sąd administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając istotne naruszenie przepisów prawa procesowego przez organy celne, w szczególności w zakresie weryfikacji dokumentów pochodzenia towaru i braku należytego wyjaśnienia stanu faktycznego.

Skarżący P.W. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł., która odmówiła zwrotu odsetek celnych pobranych z tytułu nieterminowego uiszczenia należności oraz zapłaty odsetek od zwracanych należności. Wcześniej Dyrektor Izby Celnej zwrócił skarżącemu kwotę cła, ale odmówił zwrotu odsetek, argumentując, że niewłaściwe ustalenie kwoty należności nie było wynikiem błędu organu celnego, a skarżący przyczynił się do powstania błędu poprzez przedstawienie nieprawidłowego dokumentu pochodzenia. Skarżący odwołał się, podnosząc, że decyzja o odmowie zwrotu odsetek jest sprzeczna z wcześniejszymi ustaleniami i przepisami Kodeksu celnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uznał skargę za zasadną. Sąd stwierdził istotne naruszenie przepisów prawa procesowego przez organy celne, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. W szczególności, sąd zwrócił uwagę na rozbieżności w opisie stanu faktycznego między decyzjami organów obu instancji oraz na brak kluczowych dokumentów w aktach sprawy. Sąd wskazał również na potencjalne omyłkowe przesłanie wniosku o weryfikację świadectwa pochodzenia do niewłaściwego kraju, co mogło wpłynąć na nieprawidłowe ustalenie należności celnych. Z uwagi na te uchybienia, sąd uchylił zaskarżoną decyzję.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, odmowa zwrotu odsetek jest niezasadna w sytuacji, gdy organ celny dopuścił się błędu w ustaleniu kwoty należności, a dłużnik nie przyczynił się do jego powstania. Sąd stwierdził istotne naruszenie przepisów prawa procesowego przez organ celny.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy celne naruszyły przepisy prawa procesowego, w szczególności w zakresie weryfikacji dokumentów pochodzenia towaru i wyjaśnienia stanu faktycznego. Brak jest możliwości ustalenia, czy działanie organów celnych było wolne od błędu, a rozbieżności w opisie stanu faktycznego oraz potencjalne omyłki w procedurze weryfikacji świadectw pochodzenia wskazują na naruszenie prawa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (21)

Główne

k.c. art. 249

Ustawa z dnia 9 stycznia 1997r. Kodeks celny

k.c. art. 250 § § 3

Ustawa z dnia 9 stycznia 1997r. Kodeks celny

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

o.p. art. 207

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 210

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 233 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 122

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 187 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 191

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa

k.c. art. 252

Ustawa z dnia 9 stycznia 1997r. Kodeks celny

k.c. art. 252¹

Ustawa z dnia 9 stycznia 1997r. Kodeks celny

k.c. art. 262

Ustawa z dnia 9 stycznia 1997r. Kodeks celny

u.n.s.a. art. 38 § 2

Ustawa z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 września 2003r. w sprawie zwrotu lub umarzania należności celnych art. 2 § pkt 10

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 września 2003r. w sprawie zwrotu lub umarzania należności celnych art. 6

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 października 1997r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia art. 20a § §

p.u.s.a. art. 1 § 1 i 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 152

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu art. 18 § 1 pkt 1a

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu art. 6 § pkt 3

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewłaściwe ustalenie kwoty należności celnych było wynikiem błędu organu celnego. Skarżący w żaden sposób nie przyczynił się do powstania błędu organu celnego. Organy celne naruszyły przepisy prawa procesowego, w tym w zakresie weryfikacji dokumentów pochodzenia towaru. Rozbieżności w opisie stanu faktycznego między decyzjami organów obu instancji. Potencjalne omyłkowe przesłanie wniosku o weryfikację świadectwa pochodzenia do niewłaściwego kraju.

Odrzucone argumenty

Organ celny działał zgodnie z przepisami prawa, weryfikując przedstawiane dokumenty. Nie można uznać, że organ celny popełnił błąd w ustaleniu kwoty należności. Strona przyczyniła się do powstania błędu, przedstawiając nieprawidłowy dokument EUR 1. Wątpliwości co do pochodzenia towaru były uzasadnione.

Godne uwagi sformułowania

naruszyły w sposób istotny przepisy prawa procesowego, a naruszenie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy brak jest możliwości ustalenia, czy faktycznie działanie organów celnych pozbawione było błędu omyłkowe przesłanie przez polską administrację celną pytania o weryfikację świadectwa pochodzenia towaru do kraju nie będącego krajem importu, należy uznać za postępowanie sprzeczne z przepisami

Skład orzekający

Janusz Furmanek

przewodniczący

Irena Krzemieniewska

członek

Monika Krzyżaniak

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zwrotu odsetek celnych, obowiązków organów celnych w zakresie weryfikacji pochodzenia towarów oraz konsekwencji błędów proceduralnych organów administracji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z procedurami celnymi i weryfikacją dokumentów pochodzenia towaru. Interpretacja przepisów Kodeksu celnego i Ordynacji podatkowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak błędy proceduralne organów celnych mogą prowadzić do sporów o zwrot należności i odsetek, podkreślając znaczenie prawidłowego postępowania administracyjnego.

Błąd urzędu celnego kosztował podatnika odsetki – sąd przywraca sprawiedliwość.

Dane finansowe

WPS: 42 360,1 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Łd 200/04 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2005-01-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-03-08
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Irena Krzemieniewska
Janusz Furmanek /przewodniczący/
Monika Krzyżaniak /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6305 Zwrot należności celnych
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Dnia 28 stycznia 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Furmanek, Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska, Asesor WSA Monika Krzyżaniak (spr.), Protokolant asystent sędziego Paweł Pijewski, po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2005 roku na rozprawie sprawy ze skargi P.W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zwrotu należności celnych 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. orzeka, że do czasu uprawomocnienia się wyroku zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w Ł. na rzecz skarżącego P.W. kwotę 808,- (osiemset osiem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
III SA/Łd 200/04
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] Nr [...] Dyrektor Izby Celnej w Ł., działając na podstawie art. 207 i 210 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.), art. 252, art. 252¹ w związku z art. 249 i art. 250 § 3, art. 262 ustawy z dnia 9 stycznia 1997r. Kodeks celny (tj. Dz. U. z 2001r. Nr 75, poz. 802 z późn. zm.), § 6 w związku z § 2 pkt 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 września 2003r. w sprawie zwrotu lub umarzania należności celnych (Dz. U. Nr 170, poz. 1653), orzekł o: 1/ zwrocie P.W. cła w kwocie: 42.360,10 zł, stanowiącej różnicę między cłem wyegzekwowanym na podstawie decyzji Naczelnika Urzędu Celnego I w Ł. nr [...] z dnia [...], a cłem wynikającym z decyzji Dyrektora Izby Celnej w Ł. Nr [...] z dnia [...], 2/ odmowie zwrotu P.W. odsetek pobranych przez organ celny z tytułu nieterminowego uiszczenia należności celnych i zapłaty odsetek od zwracanych należności celnych. W uzasadnieniu podano, iż w dniu 11 lutego 2000r. firma P.W. A zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu 23.334kg przędzy poliestrowej przywiezionej ze Słowacji. Do zgłoszenia celnego dołączone zostało Świadectwo EUR 1 nr [...] i wniosek o zastosowanie obniżonej zerowej stawki celnej na towar pochodzący ze Słowacji. Rewizja celna wykazała, iż przesyłka zawierała przędzę z etykietami producenta słowackiego tylko w ilości 434kg., a pozostała przędza była bez oznaczeń kraju producenta. Dokument EUR 1 nr [...] nie mógł być więc uznany za prawidłowy dowód potwierdzający preferencyjne, słowackie pochodzenie towaru. W dniu 28 lutego 2000r. strona przedstawiła organowi celnemu oryginał świadectwa pochodzenia, potwierdzający, iż 22.900kg przędzy jest pochodzenia czeskiego, co uprawnia do zastosowania 6% stawki celnej konwencyjnej. Wobec powyższego organ celny wydał decyzję z dnia [...] nr [...], w której uznał zgłoszenie celne z dnia [...] za nieprawidłowe i określił dług celny od 434kg przędzy z etykietami wskazującymi na jej słowackie pochodzenie w kwocie 415,50 zł obliczony według 25 % stawki celnej autonomicznej i dług celny od 22.900kg przędzy pochodzenia czeskiego w kwocie 5.776,40zł, obliczony według 6% stawki celnej konwencyjnej. Równocześnie Świadectwo EUR 1 nr [...] i świadectwo pochodzenia nr [...] wysłane zostało do weryfikacji przez właściwe władze celne kraju wywozu. W dniu 11 września 2000r. Urząd Celny w Ł. otrzymał wynik weryfikacji świadectwa EUR 1 nr [...], w którym słowackie władze celne potwierdziły, że 434 kg przędzy poliestrowej jest pochodzenia słowackiego, a do dnia 3 stycznia 2003r. nie wpłynął wynik weryfikacji dokonanej przez czeskie władze celne. Dlatego też, po wznowieniu postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...] nr [...], uchylono tę decyzję i w dniu [...] wydano nową, w której określono dług celny od 22.900kg przędzy niewiadomego pochodzenia w kwocie 48.136,50zł z zastosowaniem 25% autonomicznej stawki celnej powiększonej o 100%. Należności określone tą decyzją organ celny wyegzekwował wraz z odsetkami z tytułu ich nieterminowego uiszczenia. Decyzja z dnia [...] nr [...] utrzymana została w mocy przez Dyrektora Izby Celnej w Ł. decyzją nr [...] z dnia [...], od której strona wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W dniu 9 września 2003r., przed rozpoznaniem sprawy przez NSA, do Izby Celnej w Ł. wpłynął pozytywny wynik weryfikacji potwierdzający czeskie pochodzenie 22.900 kg przędzy poliestrowej. W związku powyższym, Dyrektor Izby Celnej w Ł. wydał, w trybie art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, decyzję nr [...] z dnia [...], którą uchylił w całości decyzję z dnia [...] oraz decyzję organu I instancji dnia [...] i określił kwotę długu celnego od 22.900kg przędzy pochodzenia czeskiego w wysokości 5.776,40zł, obliczoną według 6% stawki celnej konwencyjnej.
Organ wskazał, iż w dniu 9 października 2003r. wpłynęło do niego podanie firmy A o zwrot należności celnych wyegzekwowanych na podstawie decyzji z dnia [...], uchylonej w dniu [...]. Podanie to zostało uzupełnione przez stronę pod względem formalnym w dniu 30 października 2003r. i równocześnie strona dołączyła żądanie zwrotu nadwyżki wyegzekwowanych należności celnych, zwrotu kosztów egzekucyjnych, zwrotu odsetek pobranych z tytułu nieterminowego uiszczenia należności celnych oraz zapłaty odsetek od zwracanych należności celnych.
Dyrektor Izby Celnej w Ł. wskazał, iż żądanie strony dotyczące zwrotu nadwyżki wyegzekwowanych należności celnych i zwrotu kosztów egzekucyjnych zostanie rozstrzygnięte w odrębnym postępowaniu prowadzonym przez ten organ.
Organ powołał się na art. 249 Kodeksu celnego, zgodnie z którym nie podlegają zwrotowi odsetki, które zostały pobrane z tytułu nieterminowego uiszczenia należności celnych, chyba, że niewłaściwe ustalenie kwoty należności było wynikiem błędu organu celnego, a dłużnik w żaden sposób nie przyczynił się do powstania tego błędu oraz art. 250 § 3 Kodeksu celnego, w myśl którego od zwracanych należności celnych przywozowych nie płaci się odsetek, chyba że niewłaściwe ustalenie kwoty należności było wynikiem błędu organu celnego, a dłużnik w żaden sposób nie przyczynił się do powstania tego błędu. Zdaniem organu, w przedmiotowej sprawie nie można uznać, że organ celny popełnił błąd w niewłaściwym ustaleniu kwoty należności, bowiem działał zgodnie z przepisami prawa, gdy weryfikował przedstawiane przez stronę dokumenty uprawniające do skorzystania z preferencji celnych i wystawił decyzję w sytuacji nie otrzymania od czeskich władz celnych, w terminie 10 miesięcy, odpowiedzi dotyczącej weryfikacji świadectwa pochodzenia towaru nr [...]. Organ podniósł również, iż nie można uznać, że strona nie przyczyniła się do powstania błędu, bowiem przedstawiła nieprawidłowy dokument EUR 1 nr [...], na podstawie którego zawnioskowała o zastosowanie obniżonej zerowej stawki celnej. Powyższe okoliczności dawały, w ocenie organu, podstawę do odmowy zwrotu P.W. odsetek pobranych przez organ celny z tytułu nieterminowego uiszczenia należności celnych i zapłaty odsetek od zwracanych należności celnych.
W dniu 23 grudnia 2003r. P.W. złożył odwołanie od drugiej części decyzji Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] i wniósł o jej zmianę. Wskazał, iż w decyzji z dnia [...] Dyrektor Izby Celnej potwierdził bezprawność decyzji będących podstawą do pobrania cła i odsetek, a tym samym potwierdził błąd organu celnego. Podniósł, iż decyzja o odmowie zwrotu odsetek i zapłaty odsetek od zwracanych należności celnych jest sprzeczna z decyzja wcześniejszą i nie jest zgodna z art. 249 i 250 § 3 Kodeksu celnego.
Decyzją z dnia [...] nr [...] Dyrektor Izby Celnej w Ł., na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.) w związku z art. 262 ustawy z dnia 9 stycznia 1997r. Kodeks celny (tj. Dz. U. z 2001r. Nr 75, poz. 802 z późn. zm.), utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, iż z analizy przepisów art. 249 i 250 ustawy Kodeks celny wynika, że dla pozytywnego rozstrzygnięcia w przedmiocie wypłaty odsetek od zwróconych należności lub zwrotu odsetek pobranych z tytułu nieterminowego uregulowania długu, koniecznym jest łączne spełnienie dwóch przesłanek tj. z jednej strony stwierdzenie, iż niewłaściwe ustalenie kwoty długu celnego było wynikiem błędu organu, zaś z drugiej bezwzględny brak winy po stronie dłużnika. Organ podniósł, iż stwierdzenie strony, iż ustalenie uiszczonej przez nią kwoty należności było wynikiem błędu organu, należy uznać za bezzasadne, gdyż w trakcie postępowania organy działały prawidłowo. W szczególności, zdaniem organu, właściwie wyjaśnione zostały zasady stosowania stawek celnych dla towarów wymienionych w wykazie nr 3 stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15.10.1997r. w sprawie szczegółowego określenia zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia, zaś wątpliwości odnośnie autentyczności i rzetelności dowodu pochodzenia rozstrzygnięte zostały ściśle wg. wskazanych w przepisach procedur. Organ wskazał, iż decyzja Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] wydana została nie wobec stwierdzenia uchybień w postępowaniu, ale wobec nadejścia – po jej wydaniu – pozytywnego wyniku weryfikacji świadectwa pochodzenia towaru. Ponadto, organ zauważył, iż importer wnioskując o zastosowanie wobec sprowadzonego towaru obniżonej stawki celnej, przedstawił nieprawidłowy dokument pochodzenia w postaci EUR 1 [...] i organ nie może ponosić odpowiedzialności za nieprawidłowości w prawidłowym udokumentowaniu sprowadzonego towaru.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższe rozstrzygnięcie wniósł pełnomocnik P.W. i wskazał, iż decyzja narusza art. 249 i 250 § 3 Kodeksu celnego. Podniósł, iż decyzja Dyrektora Izby Celnej w Ł. pozbawiona jest uzasadnionych podstaw prawnych, gdyż jest oczywiste, że niewłaściwe ustalenie kwoty należności celnych nastąpiło wskutek błędu organu, a importer w żaden sposób nie przyczynił się do powstania tego błędu. Potwierdza to, zdaniem strony skarżącej, zmiana decyzji i zwrot nadpłaconego cła. Ponadto, organ celny nie wykazał, iż wątpliwości co do pochodzenia towaru, a w szczególności jego części były uzasadnione, a w ostateczności okazało się, że nie. Pełnomocnik skarżącego podniósł, iż powyższe oznacza, że importer przedstawił właściwe dokumenty i wywiązał się z obciążających go prawem ustanowionych rygorów, a nie miał przecież wpływu na długotrwałość weryfikacji świadectwa pochodzenia towaru. Z uwagi na powyższe strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w Ł. wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje;
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:
a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;
3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.
Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
W rozpoznawanej sprawie Sąd, oceniając legalność zaskarżonej decyzji, stwierdził, iż organy administracji publicznej naruszyły w sposób istotny przepisy prawa procesowego, a naruszenie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Wszczęcie postępowania w sprawie zwrotu cła wraz z odsetkami nastąpiło w czasie obowiązywania ustawy z dnia 9 stycznia 1997r. Kodeks celny (tj. Dz. U. z 2001r. Nr 75, poz. 802 z późn. zm.) i dlatego do zasad zwrotu odsetek pobranych przez organ celny z tytułu nieterminowego uiszczenia należności celnych i zapłaty odsetek od zwracanych należności celnych zastosowanie miały regulacje prawne zawarte w art. 249 i 250 tej ustawy.
Należy zaznaczyć, iż przedmiot sporu w niniejszej sprawie ogranicza się do zasadności odmowy zwrotu odsetek pobranych przez organ celny z tytułu nieterminowego uiszczenia należności celnych i zapłaty odsetek od zwracanych należności celnych, gdyż decyzją z dnia [...] Dyrektor Izby Celnej w Ł. dokonał zwrotu, na rzecz skarżącego, kwoty cła w wysokości 42.360, 10 zł, stanowiącej różnicę między cłem wyegzekwowanym na podstawie decyzji Naczelnika Urzędu Celnego I w Ł. nr [...] z dnia [...] a cłem wynikającym z decyzji Dyrektora Izby Celnej w Ł. nr [...] z dnia [...] i w tej części powyższa decyzja nie została zakwestionowana przez skarżącego w odwołaniu z dnia 23 grudnia 2003r.
Zgodnie z art. 250 § 3 Kodeksu celnego, organy celne zobowiązane są do zwrotu cła wraz z odsetkami, gdy niewłaściwe ustalenie kwoty należności było wynikiem błędu organu celnego, a dłużnik w żaden sposób nie przyczynił się do powstania tego błędu. Również w myśl art. 249 tej ustawy, odsetki, które zostały pobrane z tytułu nieterminowego uiszczenia należności celnych podlegają zwrotowi w sytuacji, gdy niewłaściwe ustalenie kwoty należności było wynikiem błędu organu celnego, a dłużnik w żaden sposób nie przyczynił się do powstania tego błędu. W razie spełnienia wskazanych w tych przepisach przesłanek na organach celnych ciąży obowiązek zwrotu odsetek pobranych przez organ celny z tytułu nieterminowego uiszczenia należności celnych i zapłaty odsetek od zwracanych należności celnych. Podstawową przesłanką uzasadniającą zwrot odsetek pobranych przez organ celny z tytułu nieterminowego uiszczenia należności celnych i zapłaty odsetek od zwracanych należności celnych jest stwierdzenie, że "niewłaściwe ustalenie kwoty należności było wynikiem błędu organu celnego".
W rozpoznawanej sprawie organ celny odmówił P.W. zwrotu odsetek pobranych z tytułu nieterminowego uiszczenia należności celnych i zapłaty odsetek od zwracanych należności celnych z uwagi na fakt, iż nie dopatrzył się błędu w działaniu administracji celnej.
Skład rozpatrujący niniejszą sprawę, uznał, iż w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oraz dokumenty załączone do akt sprawy, brak jest możliwości ustalenia, czy faktycznie działanie organów celnych pozbawione było błędu.
Przede wszystkim należy zauważyć, iż stan faktyczny sprawy, opisany w decyzji I i II instancji znaczne różni się między sobą, a wobec braku w aktach sprawy dokumentów, odnoszących się do faktów, opisanych w tych uzasadnieniach, Sąd nie miał możliwości merytorycznego rozpoznania sprawy. Z uzasadnienia decyzji pierwszej instancji wynika, iż organy celne wystąpiły o weryfikację świadectwa EUR 1 nr [...] i świadectwa pochodzenia nr [...] przez właściwe organy celne kraju importu. Świadectwa dotyczyć miały towaru sprowadzonego przez skarżącego na polski obszar celny w dniu 11 lutego 2000r. z Czech i Słowacji. Organ podał, iż w dniu 11 września 2000r. do urzędu celnego wpłynął wynik weryfikacji świadectwa nr EUR 1 nr [...] przez słowackie władze celne, nie otrzymał natomiast wyniku weryfikacji świadectwa nr [...] od czeskich władz celnych. Brak odpowiedzi czeskich władz celnych przez okres 10 miesięcy, podany został w decyzji pierwszej instancji, jako powód wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. z dnia [...] i wydania decyzji z dnia [...], która określała dług celny skarżącego w wyższej kwocie. Decyzja ta utrzymana została w mocy decyzją Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...]. Wskazane zostało również, iż w dniu 10 września 2003r. do organu wpłynął pozytywny wynik weryfikacji świadectwa nr [...], potwierdzający czeskie pochodzenie części towaru sprowadzonego przez skarżącego w dniu 11 lutego 2000r. Okoliczność ta spowodowała wydanie przez Dyrektora Izby Celnej w Ł. decyzji z dnia [...], uchylającej decyzje organów celnych z dnia [...] i [...].
Z opisu stanu faktycznego, przedstawionego w uzasadnieniu decyzji drugiej instancji, wynika natomiast, iż całość towaru sprowadzonego przez skarżącego w dniu 11 lutego 2000r. pochodziła ze Słowacji, oraz wskazano, że świadectwo przewozowe EUR 1 nr [...] i świadectwo pochodzenia nr [...] przesłano do weryfikacji do kraju importu, tj. Słowacji. Napisano, również iż słowackie władze celne dokonały weryfikacji świadectwa EUR 1 nr [...], brak było natomiast odpowiedzi tych władz w przedmiocie świadectwa o nr [...]. Podano, iż w dniu 10 września 2003r. wpłynęło do Izby Celnej w Ł. pismo pochodzące od słowackich władz celnych, stanowiące odpowiedź na zapytanie polskiej administracji celnej z dnia [...], informujące o pozytywnym wyniku weryfikacji ww. świadectwa.
Ustalenie, dotyczące okoliczności, którego kraju władze celne - Czech czy Słowacji, nie udzieliły odpowiedzi polskiej administracji celnej na zapytanie w przedmiocie weryfikacji świadectwa [...], jest o tyle istotne, iż z załączonej do akt sprawy decyzji Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...], uchylającej decyzje z dnia [...] i [...], wynika, że wniosek o weryfikację świadectw zamiast do władz celnych kraju eksportu, został omyłkowo przesłany do Czech. Wobec tego, w przypadku, gdyby to właśnie brak odpowiedzi od słowackich władz celnych, był powodem wznowienia postępowania w przedmiocie ustalenia wartości celnej towarów sprowadzonych przez skarżącego w dniu 11 lutego 2000r. i wydania decyzji z dnia [...] i [...], podwyższających wartość celną towaru, to omyłkowe przesłanie przez polską administrację celną pytania o weryfikację świadectwa pochodzenia towaru do kraju nie będącego krajem importu, należy uznać za postępowanie sprzeczne z § 20a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 października 1997r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia (Dz. U. Nr130, poz. 851 z późn. zm.). Przepis ten daje organom celnym uprawnienie do sprawdzenia autentyczności świadectwa pochodzenia towarów lub prawidłowości danych w nim zawartych poprzez skierowanie świadectwa do weryfikacji, ale tylko do organu wystawiającego świadectwo, a nie do innego organu.
W uzasadnieniu decyzji obu instancji pominięta została kwestia omyłkowego przesłania zapytania o weryfikacje świadectw pochodzenia towaru do kraju, nie będącego krajem importu tego towaru, jak również nie wykazano, iż powyższe uchybienie nie miało wpływu na nieprawidłowe ustalenie należności celnych w niniejszej sprawie.
W aktach sprawy brak jest również treści pytania polskich władz celnych z dnia [...] o weryfikację świadectw pochodzenia towarów, odpowiedzi (czeskich czy też słowackich organów) z dnia [...] oraz decyzji w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe z dnia [...] i [...], które to dokumenty, zdaniem Sądu, są niezbędne do podjęcia merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie.
Dodatkowo, należy podnieść, iż w uzasadnieniach decyzji, zwłaszcza, w utrzymanej w mocy zaskarżonym orzeczeniem, decyzji pierwszej instancji, przedstawiono sposób rozumowania, cechujący się dużą niekonsekwencją. Z jednej strony, bowiem, organ, powołując się na treść art. 249 i 250 § 3 ustawy Kodeks celny, wykazywał, że działanie organów celnych w niniejszej sprawie pozbawione było błędu, a jednocześnie podnosił okoliczność, iż strona przyczyniła się do powstania błędu, gdyż przedstawiła nieprawidłowy dokument EUR 1 nr [...].
Z tych wszystkich względów uznając, iż zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów prawa, zwłaszcza art. 122, 187 § 1 i 191 ustawy Ordynacja podatkowa, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270) orzekł, jak w sentencji.
Z uwagi na to, iż skarga została uwzględniona, na podstawie art. 200 ww. ustawy w związku z § 18 ust. 1 pkt 1a, § 6 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1348 z późn. zm.), Sąd zasądził od Dyrektora Izby Celnej w Ł. na rzecz skarżącego kwotę 808,00zł. tytułem zwrotu kosztów postępowania. Powyższa suma składa się z kwoty 193,00zł. tytułem zwrotu wpisu sądowego oraz kwoty 615,00zł. tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
Uwzględniając treść art. 152 cytowanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym, w razie uwzględnienia skargi sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonane, Sąd stwierdza, iż do czasu uprawomocnienia się wyroku zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI