III SA/Łd 194/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił skargę funkcjonariusza PSP na decyzję o odmowie uchylenia opinii o służbie, uznając opinię za akt wiedzy niepodlegający kontroli sądu administracyjnego.
Skarżący, funkcjonariusz Państwowej Straży Pożarnej, zaskarżył decyzję Komendanta Wojewódzkiego PSP odrzucającą jego odwołanie od opinii o służbie, która stwierdzała jego nieprzydatność do służby. Sąd administracyjny, powołując się na orzecznictwo NSA, uznał, że opinia o służbie jest aktem wiedzy, a nie decyzją administracyjną, i w związku z tym nie podlega kontroli sądu administracyjnego. Skarga została odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Funkcjonariusz Państwowej Straży Pożarnej wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na decyzję Komendanta Wojewódzkiego PSP, która utrzymała w mocy opinię o służbie stwierdzającą jego nieprzydatność do służby. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów postępowania administracyjnego oraz dowolne wskazanie przyczyny i podstawy prawnej zwolnienia ze służby. Sąd, po zbadaniu dopuszczalności skargi, powołał się na stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, zgodnie z którym opinia o służbie jest aktem wiedzy opisującym przebieg służby strażaka i nie podlega kontroli sądu administracyjnego, ponieważ nie jest decyzją administracyjną w rozumieniu k.p.a. i nie wywołuje bezpośrednich skutków prawnych. W związku z tym, sąd odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd przyznał również wynagrodzenie pełnomocnikowi z urzędu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, opinia o służbie jest aktem wiedzy opisującym przebieg służby strażaka i nie jest decyzją administracyjną w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego, w związku z czym nie podlega kontroli sądu administracyjnego.
Uzasadnienie
Sąd administracyjny, powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, stwierdził, że opinia o służbie nie jest aktem woli organu, nie rozstrzyga sprawy administracyjnej ani nie kształtuje bezpośrednio praw lub obowiązków jednostki. Jest to subiektywna ocena przełożonego, która nie podlega kontroli legalności według kryterium sądowoadministracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (16)
Główne
p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 3 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 104
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 10
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
ustawa o PSP art. 48 § ust. 1
Ustawa z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej
ustawa o PSP art. 48 § ust. 2
Ustawa z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej
ustawa o PSP art. 43 § ust. 2 pkt 2
Ustawa z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej
rozporządzenie MSWiA art. 9 § ust. 1
Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 19 września 2001 r. w sprawie świadectw służby i opinii o służbie strażaków Państwowej Straży Pożarnej
rozporządzenie MSWiA art. 8 § ust. 1
Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 19 września 2001 r. w sprawie świadectw służby i opinii o służbie strażaków Państwowej Straży Pożarnej
rozporządzenie MSWiA art. 8 § ust. 2
Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 19 września 2001 r. w sprawie świadectw służby i opinii o służbie strażaków Państwowej Straży Pożarnej
rozporządzenie MSWiA art. 7 § ust. 4
Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 19 września 2001 r. w sprawie świadectw służby i opinii o służbie strażaków Państwowej Straży Pożarnej
rozporządzenie MS art. 21 § ust. 1 pkt 1 lit. c
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu
rozporządzenie MS art. 4 § ust. 3
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu
Argumenty
Skuteczne argumenty
Opinia o służbie strażaka nie jest decyzją administracyjną podlegającą kontroli sądu administracyjnego. Przedmiotowa opinia jest aktem wiedzy, a nie aktem woli organu rozstrzygającym sprawę administracyjną.
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia przepisów k.p.a. (art. 7, 8, 10, 107 § 3 k.p.a.). Zarzut naruszenia § 8 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia MSWiA poprzez dowolne wskazanie przyczyny i podstawy prawnej zwolnienia ze służby.
Godne uwagi sformułowania
opinia o służbie [...] jest aktem wiedzy opisującym przebieg służby strażaka wymyka się spod zakresu kontroli sądu administracyjnego nie jest wynikiem zastosowania normy prawnej, lecz nie pozbawionej subiektywizmu oceny bezpośredniego przełożonego nie wywołuje bezpośrednich skutków prawnych w sferze prawnej strażaka i nie powoduje żadnych zmian w już zakończonym stosunku służbowym
Skład orzekający
Krzysztof Szczygielski
przewodniczący sprawozdawca
Joanna Wyporska-Frankiewicz
sędzia
Małgorzata Kowalska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska, że opinie o służbie funkcjonariuszy nie podlegają kognicji sądów administracyjnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej kategorii opinii o służbie funkcjonariuszy PSP, ale może mieć zastosowanie analogiczne do innych opinii o charakterze wiedzy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej - dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego na opinie o służbie. Jest to istotne dla funkcjonariuszy i ich praw.
“Czy opinia o służbie strażaka może trafić do sądu? WSA w Łodzi odpowiada.”
Sektor
służby mundurowe
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Łd 194/22 - Postanowienie WSA w Łodzi Data orzeczenia 2022-09-14 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2022-02-23 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Sędziowie Joanna Wyporska-Frankiewicz Krzysztof Szczygielski /przewodniczący sprawozdawca/ Małgorzata Kowalska Symbol z opisem 6195 Funkcjonariusze Straży Pożarnej Hasła tematyczne Odrzucenie skargi Skarżony organ Komendant Państwowej Straży Pożarnej Treść wyniku Odrzucono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 329 art. 3, art. 58 § 1 pkt 1, art. 250 § 1 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz.U. 2019 poz 18 § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c w zw. z § 4 ust. 3 Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu - tekst jedn. Dz.U. 2001 nr 114 poz 1228 § 9 Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 19 września 2001 r. w sprawie świadectw służby i opinii o służbie strażaków Państwowej Straży Pożarnej. Dz.U. 2021 poz 735 art. 5 § 2 pkt 3, art. 104 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn. Sentencja Dnia 14 września 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Joanna Wyporska-Frankiewicz Sędzia WSA Małgorzata Kowalska Protokolant asystent sędziego Beata Drożdż po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2022 roku sprawy ze skargi P. P. na decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w Ł. z dnia 14 grudnia 2021 roku nr WK.128.1.2021 w przedmiocie odmowy uchylenia opinii o służbie postanawia: 1) odrzucić skargę; 2) przyznać adwokat A. W., prowadzącej Kancelarię Adwokacką w Ł. przy ul. [...], kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć i 20/100) złotych obejmującą podatek od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu skarżącemu P.P. i nakazuje wypłacić powyższą kwotę z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Uzasadnienie Decyzją z 14 grudnia 2021 r. nr WK.128.1.2021, Łódzki Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej w Łodzi, na podstawie art. 48 ust. 2 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (tj. Dz. U. z 2021 r. poz. 1940 z późn.zm.; dalej ustawa o PSP) oraz z § 9 pkt 4 ppkt 2 i pkt 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie świadectw służby i opinii o służbie strażaków Państwowej Straży Pożarnej z dnia 19 września 2001 r. (Dz. U. nr 114 poz. 1228; dalej: rozporządzenie MSWiA), po rozpatrzeniu odwołania z 12 listopada 2021 r. st. str. w st. spocz. P.P. (dalej: skarżący, strona) od opinii o służbie z 2 listopada 2021 r. wydanej przez Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w W., nie uwzględnił odwołania st. str. w st. spocz. P.P. w sprawie opinii o służbie z 2 listopada 2021 r. Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w W. Organ odwoławczy ustalił, że 29 września 2021 r. Komendant Powiatowy PSP w W. dokonał okresowej oceny służby st. str. P.P. i w wydanej opinii służbowej stwierdził nieprzydatność opiniowanego do służby w Państwowej Straży Pożarnej. Opinia została wydana z zachowaniem trybu określonego w art. 36a ustawy o PSP oraz zgodnie z rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 19 kwietnia 2006 r. w sprawie opiniowania służbowego strażaka Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. nr 80 poz. 562 ze zm.). Strażak został zapoznany z opinią 29 września 2021 r. oraz pouczony o możliwości wniesienia odwołania w terminie 14 dni od daty zapoznania go z opinią. Strażak nie złożył odwołania od opinii. W związku z powyższym na podstawie art. 43 ust. 2 pkt 2 ustawy o PSP st. str. P.P. decyzją z 20 października 2021 r. nr znak [...] został zwolniony ze służby w Komendzie Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w W. 20 października 2021 r. 27 października 2021 r. st. str. w st. spocz. P.P. złożył wniosek o wydanie opinii o służbie. Komendant Powiatowy PSP w W. sporządził wymaganą opinię o służbie 2 listopada 2021 r. Strona odwołując się od ww. opinii wniosła o jej uchylenie, podnosząc zarzuty do jej pkt 6, który dotyczy przyczyny i podstaw prawnych zwolnienia ze służby. Strona stwierdziła, że punkt ten zawiera nieprawdziwe dane i informacje, do których zamieszczenia nie było podstaw prawnych. Łódzki Komendant Wojewódzki PSP w Łodzi zarządzeniem nr 29/2021 z 29 listopada 2021 r., na podstawie § 9 pkt 3 rozporządzenie MSWiA, powołał trzyosobową komisję do rozpatrzenia odwołania st. str. w st. spocz. P.P. od opinii o służbie wydanej przez Komendanta Powiatowego PSP w W. Komisja 2 grudnia 2021 r. przekazała stanowisko w sprawie opinii o służbie wydanej przez Komendanta Powiatowego PSP w W. wskazując, iż została ona wydana zgodnie z prawem. Uznała zarzuty strony za bezzasadne i wniosła o nieuwzględnienie odwołania. Organ odwoławczy wyjaśnił, że na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy o PSP strażak zwolniony ze służby otrzymuje niezwłocznie świadectwo służby oraz, na swój wniosek, opinię o służbie. W myśl art. 48 ust. 2 ustawy o PSP, strażak może odwołać się do wyższego przełożonego od opinii o służbie w terminie 7 dni od dnia otrzymania opinii. Zgodnie z § 8 pkt 1 rozporządzenie MSWiA, opinia o służbie powinna zawierać dane związane z pełnieniem przez strażaka służby, a w szczególności określać: okres i przebieg służby strażaka, charakterystykę kwalifikacji zawodowych, szczególne osiągnięcia w służbie, uzyskane nagrody i wyróżnienia, nałożone i niezatarte kary dyscyplinarne, przyczyny i podstawę prawną zwolnienia ze służby. Dodatkowo, co wynika z § 8 ust. 2 rozporządzenia MSWiA, przedmiotowa opinia powinna zawierać pouczenie o przysługującym strażakowi prawie odwołania od opinii. W myśl § 7 ust. 4 rozporządzenia MSWiA, opinię o służbie wydaje się na podstawie informacji zawartych w dokumentach znajdujących się w aktach osobowych strażaka. Wydana opinia o służbie st. str. w st. spocz. P.P. przez Komendanta Powiatowego PSP w W. zawiera: Oznaczenie organu wydającego i datę, Nazwisko i imię opiniowanego, Zakres i przebieg służby strażaka, Charakterystykę kwalifikacji zawodowych, Szczególne osiągnięcia w służbie, uzyskane nagrody i wyróżnienia, Nałożone i niezatarte kary dyscyplinarne, Przyczyny i podstawę prawną zwolnienia ze służby, Pouczenie, Podpis wydającego opinię. Z uwagi na to, iż § 8 ust. 1 rozporządzenia MSWiA zawiera sformułowanie "w szczególności", organ odwoławczy przyjął, że przepis ten wskazuje obowiązkowe elementy, które powinny znaleźć się w opinii o służbie. Organ II instancji stwierdził, że analiza wydanej przez Komendanta Powiatowego PSP w W. opinii o służbie z 2 listopada 2021 r. wykazała, iż wszystkie wskazane elementy, które zostały wymienione w § 8 rozporządzenia MSWiA zostały w niej zawarte. Komisja badająca sprawę uznała, że wystąpiły zdarzenia potwierdzające słuszność użytego przez Komendanta sformułowania, tj. "Obrażał Komendanta, wyrażał się o nim pogardliwie, bez należnego szacunku oraz podważył jego autorytet na forum publicznym" i oceny w przedmiotowym zakresie. 9 września 2021 r. została sporządzona notatka służbowa dowódcy zmiany III JRG, która zawiera opis sytuacji, jaka miała miejsce na terenie JRG KP PSP w W. - cytat: "Wtedy st. str. P.P. podniesionym tonem powiedział, że idzie do Komendanta, mówiąc: [...]". Notatka służbowa została podpisana przez 7 strażaków pełniących w tym dniu służbę i będących świadkami tej rozmowy. Ponadto st. str. w st. spocz. P.P. sam stwierdził w odwołaniu od opinii o służbie w pkt 7, że w trakcie rozmowy z dowódcą JRG KP PSP w W. powiedział: "Nie uważam, aby wyrażone przeze mnie przypuszczenie, że jeżeli dowódca JRG nie zamierza rozwiązać tematu mojego wypadku w pracy jak należy, to będę zmuszony iść do komendanta i jeśli się okaże, [...].". Zdaniem organu odwoławczego, ustalenia te jednoznacznie wskazują, że strona użyła obraźliwych słów wobec Komendanta, wyraziła się o nim pogardliwie, bez należnego szacunku oraz podważyła jego autorytet w obecności współpracowników i podwładnych. Mając na względzie powyższe, organ odwoławczy stwierdził, że zarzut podniesiony przez stronę w pkt 7 odwołania od opinii o służbie nie jest zasadny. Ponadto odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu od opinii o służbie dotyczących, zdaniem strony, nieprawdziwych danych, krzywdzących, bez podstawy prawnej do ich zamieszczenia, organ odwoławczy stwierdził, że sformułowane uwagi do postawy oceny zachowania strażaka należą do kompetencji przełożonego, czyli Komendanta Powiatowego PSP w W. Podstawą prawną ich zamieszczenia jest § 8 pkt 1 ww. rozporządzenia, który wymienia elementy, jakie w szczególności musi zawierać opinia o służbie oraz § 7 ust. 4 ww. rozporządzenia, który wskazuje, że opinię o służbie wydaje się na podstawie informacji zawartych w dokumentach znajdujących się w aktach osobowych strażaka. Organ odwoławczy podkreślił, że Komendant Powiatowy PSP jako kierownik jednostki organizacyjnej i przełożony funkcjonariusza miał obowiązek opisać przyczyny, na podstawie których została wydana opinia stwierdzająca nieprzydatność strażaka do służby, co z kolei stanęło u podstaw wydania decyzji o zwolnieniu ze służby w Państwowej Straży Pożarnej, zgodnie z art. 43 ust. 2 pkt 2 ustawy o PSP. Komendant Powiatowy PSP w W. sporządzając opinię o służbie z 2 listopada 2021 r. oparł się na udokumentowanych okolicznościach i faktach oraz na opinii służbowej dotyczącej strażaka, z którą strażak został zapoznany, co potwierdził własnoręcznym podpisem oraz od której się nie odwołał, pomimo stosownego pouczenia. W pkt 6 opinii o służbie "Przyczyny i podstawa prawna zwolnienia ze służby" Komendant Powiatowy PSP w W. przedstawił przyczyny zwolnienia ze służby oraz podał podstawę prawną zwolnienia ze służby strażaka. Podstawa prawna zwolnienia ze służby w PSP została wskazana prawidłowo, gdyż w sytuacji istnienia niezaskarżonej opinii stwierdzającej nieprzydatność do służby przełożony strażaka miał obowiązek na podstawie art. 43. ust. 2 pkt 2 ustawy o PSP zwolnić strażaka ze służby. Organ odwoławczy stwierdził też, iż opinia o służbie to ocena służby, a więc powinna zawierać również elementy oceny o funkcjonariuszu. Opinia o służbie jest więc w istocie oświadczeniem wiedzy o określonym stanie faktycznym. Zgodnie z definicją słownikową "opinia" oznacza ocenę, zdanie, pogląd, osąd, charakterystykę osoby, pogląd na jakąś sprawę, sposób, w jaki oceniają kogoś inni. Podsumowując powyższe, organ odwoławczy uznał, że opinia Komendanta Powiatowego PSP w W. o służbie dotycząca st. str. w st. spocz. P.P. z 2 listopada 2021 r. jest zasadna i została wydana zgodnie z przepisami prawa, a zatem brak jest podstaw do jej uchylenia. Skargę na powyższą decyzję Łódzkiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w Łodzi z 14 grudnia 2021 r. wniósł P.P., zarzucając: 1. naruszenie przepisów postępowania mających wpływ na treść decyzji, tj.: a) art. 7 k.p.a. poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej z uwagi na niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego; b) art. 8 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i w związku z tym prowadzenie postępowania w sposób, który spowodował utratę zaufania do władzy publicznej oraz niezastosowanie zasady proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania; c) art. 10 k.p.a. poprzez niezapewnienie czynnego udziału stronie w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji uniemożliwiono wypowiedzenie się stronie co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; d) art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej; 2. naruszenie § 8 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie świadectw służby i opinii o służbie strażaków Państwowej Straży Pożarnej poprzez dowolne wskazanie przyczyny i podstawy prawnej zwolnienia ze służby. W uzasadnieniu skargi skarżący wyjaśnił, m.in. że podczas jego służby w KP PSP w W. doszło do konfliktu osobowego pomiędzy nim a dowódcą JRG, w maju 2021 r. z powodu ćwiczeń do pożarniczych zawodów sportowych, braku w nich udziału skarżącego, a następnie zaostrzenia konfliktu poprzez "przymuszenie" przez skarżącego pracownika służby BHP - dowódcy JRG do sporządzenia protokołu powypadkowego nr 1/2021 z 24 września 2021 r., w którym stwierdzono, że wypadek z 23 lipca 2021 r., w jakim skarżący brał udział był wypadkiem pozostającym w związku ze służbą w PSP. Jego zadaniem, najbardziej krzywdzące i nie znajdujące podstaw prawnych do zamieszczenia w opinii jest stwierdzenie: "Stał się osobą konfliktową i roszczeniową, w opinii przełożonych czasami nawet wykazującą cechy osoby niestabilnej emocjonalnie.". Chciałby też, aby opinia, którą być może będzie chciał wykorzystać podczas naborów do pracy zawierała informacje rzetelne, także informację o pozytywnej opinii o przebiegu służby w 2020 r., co zostało pominięte. Mając na uwadze powyższe, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji organu odwoławczego z 14 grudnia 2021 r., ponowne rozpoznanie sprawy oraz zmianę opinii o służbie wydanej przez organ I instancji z 2 listopada 2021 r., a także zasądzenie od organu odwoławczego na rzecz skarżącego kosztów wpisu od skargi. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Postanowieniem z 25 maja 2022 r., sygn. akt III SPP/Łd 48/22, starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego poprzez ustanowienie adwokata. W piśmie procesowym z 12 września 2022 r. pełnomocnik organu wniósł o rozważenie odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. z powodu niedopuszczalności jej wniesienia do sądu administracyjnego na rozstrzygnięcie w zakresie opinii o służbie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje. Merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejś z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi. Zakres właściwości rzeczowej sądu administracyjnego określa art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.) w skrócie: p.p.s.a., zgodnie z którym kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, 1491 i 2052), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540, 1598, 2076 i 2105), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2021 r. poz. 422, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. W niniejszej sprawie przedmiot skargi stanowi decyzja Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w Łodzi utrzymująca w mocy opinię o służbie skarżącego. Dokonanie oceny tej decyzji uprawnia do wskazania, że nie należy ona do form działania administracji publicznej wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a. poddanych kognicji sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, w obecnym składzie, podziela stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego przedstawione w postanowieniu z dnia 24 maja 2022 r. sygn. III OSK 949/21 (v. LEX nr 3368794), iż opinia o służbie, o której mowa w art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej), jest aktem wiedzy opisującym przebieg służby strażaka wymyka się spod zakresu kontroli sądu administracyjnego, gdyż ze swej istoty zawiera ocenę formułowaną na podstawie własnego przekonania bezpośredniego przełożonego. Opinia ta nie jest wynikiem zastosowania normy prawnej, lecz nie pozbawionej subiektywizmu oceny bezpośredniego przełożonego o strażaku. Opinia nie wywołuje bezpośrednich skutków prawnych w sferze prawnej strażaka i nie powoduje żadnych zmian w już zakończonym stosunku służbowym. Decyzja wydana na podstawie § 9 ust. 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 19 września 2001 r. w sprawie świadectw służby i opinii o służbie strażaków Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. z 2001 r. Nr 114, poz. 1228 – dalej: rozporządzenie) nie odpowiada cechom decyzji w rozumieniu art. 104 k.p.a. (art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a.), gdyż nie jest aktem woli organu i nie rozstrzyga sprawy administracyjnej, nie kształtuje bezpośrednio i jednostronnie prawa lub obowiązków jednostki. Analiza treści rozporządzenia prowadzi do wniosku, iż zawiera ono względnie kompleksowy zespół przepisów procesowych regulujących tryb wydawania opinii o służbie, jej treść, zasady i tryb kwestionowania opinii oraz rozpoznawania odwołania od opinii. Rozwiązania te wraz z jednoczesnym brakiem przepisu nakazującego stosowanie k.p.a. do postępowania w przedmiocie wydawania opinii o służbie strażaka, wskazują, iż wolą prawodawcy było wyłączenie stosowania przepisów k.p.a. w tego rodzaju sprawach. Nie przesądza także o formie procesowej decyzji w rozumieniu art. 104 k.p.a. samo posłużenie się tym terminem przez przepis § 9 ust. 5 rozporządzenia. To samo odnieść należy do użycia wyrażenia "odwołania" jako środka prawnego kwestionowania treści wydanej opinii o strażaku, czy pojęcia "ostateczności decyzji" z § 9 ust. 5 rozporządzenia. Samo użycie terminów zbieżnych z terminami funkcjonującymi w k.p.a. nie może być uznane za wystarczające do zakwalifikowania decyzji wyższego przełożonego w sprawie odwołania jako decyzji w rozumieniu k.p.a. Pojęcie decyzji z § 9 ust. 5 rozporządzenia użyte zostało w ujęciu podmiotowym i funkcjonalnym, tj. dla oznaczenia pomiotu, który ma rozstrzygnąć odwołanie strażaka oraz dla oznaczenia, że jego rozpoznanie odbywa się w określonym trybie decyzyjnym, szczegółowo uregulowanym w § 9 rozporządzenia. Należy podkreślić również, iż opinie wydają bezpośredni przełożeni funkcjonariusza, a odwołanie rozpoznaje wyższy przełożony. Przepisy rozporządzenia zrywają z pojęciem organu administracji publicznej w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 3 k.p.a. To zaś, że w rozpoznawanej sprawie bezpośrednim przełożonym oraz wyższym przełożonym był organ administracji publicznej w rozumieniu tych przepisów było zbiegiem czysto przypadkowym. Także i z tych względów nie sposób uznać sporządzonej opinii za decyzję administracyjną. Jak wyjaśnił NSA w uzasadnieniu powołanego postanowienia z dnia 24 maja 2022 r. zauważyć także należy, iż istota problemu prawnego, który wystąpił na gruncie rozpoznawanej sprawy, jest w pewnym zakresie tożsama z problemem, który został rozstrzygnięty uchwałą składu 7 sędziów NSA z dnia 5 grudnia 2011 r., I OPS 2/11. Podobieństwo związane jest z istotą opinii jako takiej i brakiem cech aktu woli, którego klasycznym przykładem jest decyzja administracyjna oraz brakiem możliwości dokonania kontroli sądowoadministracyjnej opinii będącej w pewnym zakresie subiektywną oceną strażaka wypływającą z osobistego przekonania przełożonego o sposobie pełnienia służby przez strażaka wymykającą się spod możliwości kontroli według kryterium legalności. Jedyna różnica wiąże się zaś tylko z tym, iż przedmiotem uchwały była opinia wydana w trakcie trwania stosunku służbowego. Z tych względów, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia. O wynagrodzeniu adwokata, świadczącego pomoc prawną z urzędu, Sąd orzekł na podstawie art. 250 § 1 p.p.s.a. oraz § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c w zw. z § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 18 ze zm.). bg
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI