III SA/Łd 1096/21

III SA/Łd 1096/21 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2022-04-07
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2021-12-06
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Ewa Alberciak /przewodniczący sprawozdawca/
Janusz Nowacki
Paweł Dańczak
Symbol z opisem
6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
II GSK 1088/22 - Wyrok NSA z 2023-05-30
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 200, art. 205 par. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Dz.U. 2017 poz 1257
art. 7, art. 77 par. 1, art. 107 par. 3, art. 80, art. 127
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Dnia 7 kwietnia 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Alberciak (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Janusz Nowacki, Sędzia WSA Paweł Dańczak, Protokolant Starszy asystent sędziego Dominika Trella po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 kwietnia 2022 roku sprawy ze skargi L. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wydania uprawnienia do kierowania pojazdami 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz L. G. kwotę 697,- (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Decyzją z [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. - po rozpatrzeniu odwołania L. G. od decyzji Starosty Z. z [...] r. o wydaniu uprawnienia do kierowania pojazdami, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.), art. 10, art. 13 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2021 r. poz. 1212) - utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny.
Wnioskiem z 16 marca 2021 r. L. G. zwróciła się do organu o wydania prawa jazdy kategorii A.
Starosta Z. decyzją z [...] r. przyznał wnioskodawczyni (osobie, o której mowa w części A wniosku) uprawnienia do kierowania pojazdami i wydał prawo jazdy ważne do dnia 11 marca 2036 r. nr [...]. Jednocześnie w rubryce H, w tabeli "Prawo jazdy" Starosta wskazał poszczególnie kategorie, tj. AM, A1, A2, A, B1 i B z datą ważności do 11 marca 2036 r.
W oparciu o powyższą decyzję strona 10 września 2021 r. otrzymała dokument prawa jazdy nr [...] serii [...]. Decyzja została stronie ogłoszona ustnie 10 września 2021 r.
W dniu 17 września 2021 r. L. G. wniosła do organu I instancji pismo zatytułowane "Odwołanie od decyzji Starosty Z. o wydanie dokumentu prawa jazdy nr [...]", skierowane do Starosty Z.. W ww. piśmie wskazała, że odebrała prawo jazdy, w którego treści zauważyła, że przy uprawnieniach kat. B, które posiada od 2007 r. - bezterminowe, dopisano termin ważności wynikający z orzeczenia, które było dodatkiem do złożonego wniosku o rozszerzenie uprawnień o kat. A i w żadnym wypadku nie dotyczy kat. B. Strona wskazała, że bezpodstawnie zmieniono jej przysługujące bezterminowe uprawnienia kat. B. L. G. wniosła o wymianę wydanego dokumentu zgodnie z przysługującymi jej uprawnieniami poprzez wpisanie znaku "-" w poz. 11 przy kat. B. Jednocześnie wskazała, że absolutnie nie neguje terminu ważności uprawnień przy kat. A, które nabyła po zmianie ustawodawstwa w tym zakresie.
Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy powyższe rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu organ wskazał, że w rozpoznawanej sprawie nie jest spornym, że zaskarżona decyzja została podjęta na podstawie ustawy z 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, która w art. 10 ust. 1 stanowi, iż prawo jazdy jest wydawane przez starostę, w drodze decyzji administracyjnej, na wniosek osoby zainteresowanej, za opłatą oraz po uiszczeniu opłaty ewidencyjnej.
Organ wskazał, że zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy prawo jazdy kategorii AM, A1, A2, A, B1, B, B+E lub T wydaje się na okres 15 lat, z tym że:
a) okres ten może być krótszy, o ile wynika to z orzeczenia lekarskiego, o którym mowa w art. 11 ust. 1 pkt 2 lit. a,
b) prawo jazdy kategorii B uzyskane po raz pierwszy wydaje się na okres, o którym mowa w art. 91 ust. 1, z zastrzeżeniem art. 92 ust. 1;
Kolegium powołało również treść art. 124 ust. 1-7 ustawy oraz odwołało się do art. 3 ust. 3 dyrektywy nr 2006/126/WE, zgodnie z którym państwa członkowskie Unii Europejskiej zobowiązane zostały do zapewnienia tego, aby do dnia 19 stycznia 2033 r. wszystkie prawa jazdy wydawane lub znajdujące się w obiegu spełniały wszystkie wymagania niniejszej dyrektywy. Ponadto wskazało, że art. 7 ust. 2 w ww. dyrektywy zalecił wprowadzenie administracyjnych okresów ważności praw jazdy wydawanych przez państwa członkowskie, które dla praw jazdy kategorii AM, A1, A2, A, B, B1 i BE powinny wynosić 10 lat, o ile państwo członkowskie nie skorzysta z możliwości wprowadzenia 15-letniego okresu ich ważności, zaś dla praw jazdy kategorii C, CE, C1, C1E, D, DE, D1, D1E powinny wynosić 5 lat.
Zgodnie z art. 7 ust. 3 dyrektywy ważność praw jazdy, po wygaśnięciu administracyjnego okresu ich ważności, powinna zostać przedłużona, o ile kierowca nieprzerwanie spełnia minimalne wymagania dotyczące fizycznej i psychicznej zdolności do kierowania pojazdami kategorii C, CE, C1, C1E, D, DE, D1, D1E oraz ma miejsce zamieszkania na terytorium państwa członkowskiego wydającego prawo jazdy lub przedłoży dowód potwierdzający, że uczy się w tym państwie co najmniej od sześciu miesięcy. Państwa członkowskie mogą uzależnić przedłużenie ważności prawa jazdy kategorii AM, A1, A2, A, B, B1 i BE od wyników badań stwierdzających spełnianie minimalnych wymagań w zakresie fizycznej i psychicznej zdolności do kierowania pojazdami.
SKO wyjaśniło, że implementacji powyższych przepisów dyrektywy 2006/126/WE ustawodawca polski dokonał w ustawie z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami. Zgodnie z art. 124 ust. 6 ustawy podlegające wymianie prawa jazdy zachowują ważność w okresie, na jaki zostały wydane, nie dłużej niż do terminów wymiany ustalonych zgodnie z przepisami ust. 4, pod rygorem utraty ważności dokumentu.
SKO wskazało, że strona kwestionuje wydanie jej nowego dokumentu prawa jazdy z zakreślonym terminem ważności (w zakresie posiadanego już prawa jazdy kat. B) wskazując, że powinna mieć wydane prawo jazdy w tym zakresie bezterminowo, tak jak dotychczas.
Ustosunkowując się do zarzutów strony Kolegium odwołało się do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 12 grudnia 2013 r. (sygn. akt: K 5/13; OTK-A 2013/9/17), w którym stwierdzono, że art. 124 ust. 6 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. Nr 30, poz. 151, Nr 92, poz. 530, Nr 106, poz. 622, Nr 205, poz. 1210, Nr 227, poz. 1367 i Nr 244, poz. 1454, z 2012 r. poz. 113 oraz z 2013 r. poz. 82, 657, 700 i 829) w zakresie, w jakim dotyczy wymiany praw jazdy wydanych bezterminowo, jest zgodny z zasadami określoności przepisów prawa, ochrony zaufania do państwa i stanowionego przez nie prawa oraz ochrony praw słusznie nabytych wynikającymi z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Kolegium powołało również obszerny fragment uzasadnienia powyższego wyroku TK i wskazało, że wnioskodawczyni posiadając prawo jazdy kat. B złożyła 16 marca 2021 r. wniosek o wydanie jej prawa jazdy kat. A. Organ I instancji decyzją [...] r. orzekł o wydaniu uprawnienia do kierowania pojazdami prawa jazdy nr [...] kategorii AM, A1, A2, A, BI i B i zakreślił datę ważności dokumentu na lat piętnaście, to jest do dnia 11 marca 2036 r. Zdaniem SKO takie rozstrzygnięcie zawarte w decyzji, jak i też pozostała treść zaskarżonej decyzji zgodne są ze wskazanym brzmieniem art. 13 ust. 1 i art. 124 ust. 6 ustawy o kierujących pojazdami, oraz że decyzja ta nie należy do kategorii decyzji uznaniowych, w związku z czym organ administracji publicznej stosując przepisy tej ustawy obowiązany jest do jej wydania.
W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. treść wydanej decyzji jest zgodna z powołanymi powyżej przepisami, a nadto jak wyjaśnił to, cytowany w znacznej części - wyrok Trybunału Konstytucyjnego, przepis nie pozbawia strony dotychczasowych bezterminowych uprawnień, a jedynie określa datę ważności dokumentu prawa jazdy, który te uprawnienia potwierdza. Jak wyjaśnił dalej Trybunał Konstytucyjny obowiązek wymiany dotychczasowych praw jazdy obejmie w latach 2028-2033 wszystkich tych posiadaczy dokumentów wydanych przed 18 stycznia 2013 r., nawet jeśli żadne zmiany danych po ich stronie nie wystąpią.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi L. G. zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, których naruszenie miało wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 16 § 1 K.p.a. w zw. z § 29 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z 24 lutego 2016 r. w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami, polegające na dokonaniu zmiany udzielonych uprawnień kat. B, podczas gdy uprawnienia te zostały udzielone skarżącej bezterminowo, tym samym została podważona zasada trwałości wydanych decyzji administracyjnych, w sytuacji gdy nie zaszły okoliczności powodujące zmianę przyznanych uprawnień; podczas gdyby organ II instancji prawidłowo zastosował te przepisy uprawnienia kat. B przyznane już skarżącej nie zostały by określone w dokumencie prawo jazdy seria [...] w sposób terminowy.
Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji organu II instancji i przekazanie sprawy do organowi I instancji do ponownego rozpoznania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i orzeczenie co do istoty sprawy oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
Zdaniem skarżącej Starosta Z. bezpodstawnie zmienił przysługujące skarżącej bezterminowo uprawnienia kat. B. Czym innym jest data ważności prawa jazdy, jako dokumentu, a czym innym jest data ważności uprawnienia, wpisywana na drugiej stronie dokumentu prawa jazdy w kolumnie (pozycji) 11, korespondującej z pozycją w kolumnie 9 wskazującą na konkretną kategorię posiadanego uprawnienia". Jeśli chodzi o pojęcie "prawo jazdy", to występuje w przepisach prawa w dwóch znaczeniach. Po pierwsze, oznacza ono uprawnienie do prowadzenia pojazdów mechanicznych określonego rodzaju. Po drugie, używane jest ono na określenie dokumentu urzędowego potwierdzającego posiadanie przez jego posiadacza uprawnienia do prowadzenia pojazdów wskazanych w nim kategorii (wyrok NSA z dnia 21 marca 2017 r., o sygn. I OSK 1686/15).
Dlatego wymaga wyraźnego zaznaczenia konieczności odróżnienia uprawnień do kierowania pojazdami, które stanowią publiczne prawo podmiotowe uprawniające do kierowania danego rodzaju pojazdem od samego dokumentu prawa jazdy, który w świetle art. 4 ust. 1 ustawy o kierujących pojazdami stanowi wyłącznie dokument potwierdzający posiadanie uprawnień do kierowania motorowerem, pojazdem silnikowym lub zespołem pojazdów składający się z pojazdu silnikowego i przyczepy lub naczepy. Prawo jazdy jest więc urzędowym dowodem posiadania przez oznaczoną w jego treści osobę fizyczną uprawnień do kierowania pojazdami (art. 76 § 1 K.p.a.).
Zdaniem skarżącej nie można stawiać znaku równości pomiędzy datą ważności prawa jazdy a datą ważności uprawnień do kierowania pojazdami. Dlatego też organ powinien wydać osobie uprawnionej do kierowania pojazdami nowy dokument prawa jazdy z uaktualnionymi danymi objętymi (tj. danymi dotyczącymi uzyskania nowych uprawnień – kat. A). Natomiast nowo wydany dokument, o jaki mowa w art. 18 ust. 2 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami udostępniany osobie wnioskującej o jego wydanie z powodu zmiany stanu faktycznego wymagającego zamiany danych w nim zawartych powinien poza uzasadnioną zmianą jedynie powtarzać zapisy zawarte w dokumencie poprzednim. Dokonane zmiany nie mogą dotyczyć w żadnym wypadku posiadanych już uprawnień do kierowania pojazdami, co wynika m.in. z faktu konstytucyjnej zasady ochrony praw słusznie nabytych oraz związanej z tym kodeksowej zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych. Potwierdzeniem powyższego jest § 29 ust. 1 rozporządzenia w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami.
Do skargi skarżąca załączyła m.in. kserokopię wydanego prawa jazdy.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm. dalej: "p.p.s.a."), który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
Oceniając skargę przy zastosowaniu powyższych kryteriów oceny Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa w stopniu obligującym do jej wyeliminowania z obrotu prawnego.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że postępowanie w niniejszej sprawie zostało zainicjowane wnioskiem skarżącej z dnia 16 marca 2021 r. o wydanie uprawnienia do kierowania pojazdami kat. A. W wyniku rozpoznania powyższego wniosku Starosta Z. decyzją z [...] r. przyznał wnioskodawczyni (osobie, o której mowa w części A ww. wniosku) uprawnienie do kierowania pojazdami i wydał prawo jazdy ważne do dnia 11 marca 2036 r. nr [...]. Jednocześnie w rubryce H, w tabeli "Prawo jazdy" Starosta wskazał poszczególne kategorie posiadane przez skarżącą, tj. AM, A1, A2, A, B1 i B z datą ważności do 11 marca 2036 r.
W dniu 17 września 2021 r. L. G. wniosła do organu I instancji pismo zatytułowane "Odwołanie od decyzji Starosty Z. o wydanie dokumentu prawa jazdy nr [...]". W ww. piśmie wskazała, że odebrała prawo jazdy, w którego treści przy uprawnieniach kat. B, które posiada od 2007 r. - bezterminowe, dopisano termin ważności wynikający z orzeczenia lekarskiego, które było dodatkiem do złożonego wniosku o rozszerzenie uprawnień o kat. A i w żadnym wypadku nie dotyczy kat. B. Skarżąca wskazała, że bezpodstawnie zmieniono jej przysługujące bezterminowe uprawnienia kat. B i wniosła o wymianę wydanego dokumentu zgodnie z przysługującymi uprawnieniami, poprzez wpisanie znaku "-" w poz. 11 przy kat. B. Jednocześnie wskazała, że absolutnie nie neguje terminu ważności uprawnień przy kat. A, które nabyła po zmianie ustawodawstwa w tym zakresie.
Powyższe pismo Starosta Z. przekazał do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł.. Kolegium zaś pismo to potraktowało jako odwołanie od decyzji Starosty Z. z dnia [...] r. o przyznaniu wnioskodawczyni uprawnienia kategorii A do kierowania pojazdami i wydaniu prawa jazdy ważnego do dnia 11 marca 2036 r. nr [...].
Zdaniem Sądu, Kolegium powinno ocenić, czy pismo zatytułowane "Odwołanie od decyzji Starosty Z. o wydanie dokumentu prawa jazdy nr [...]", skierowane bezpośrednio i wyłącznie do Starosty Z., istotnie stanowi odwołanie od decyzji Starosty Z. i zainicjowało postępowanie odwoławcze, a jeśli tak - czy jest wniesione w terminie, czy też należało je potraktować inaczej. O tym, czy pismo jest odwołaniem, decyduje jego treść, a nie forma zewnętrzna pisma. Tymczasem organ odwoławczy nie podjął próby oceny pisma skarżącej z 17 września 2021 r.
Natomiast w ocenie Sądu istotne znacznie ma to, że po pierwsze, wprawdzie z akt sprawy wynika, że powyższe pismo zostało wniesione w terminie do wniesienia odwołania od decyzji z [...] r. o przyznaniu wnioskodawczyni uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii A, jednakże decyzja uwzględniała w całości żądanie skarżącej i dlatego odstąpiono od jej uzasadnienia.
Po drugie, pismo to pomimo pouczenia zawartego w uzasadnieniu decyzji nie zostało skierowane do organu odwoławczego, tj. Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., a bezpośrednio do Starosty Z..
Po trzecie, organ odwoławczy nie podjął próby oceny, czy wobec jego treści, w sytuacji gdy skarżąca w piśmie wskazała, że odebrała prawo jazdy, w którego treści przy uprawnieniach kat. B, które posiada od 2007 r. - bezterminowe, dopisano termin ważności wynikający z orzeczenia lekarskiego, które było dodatkiem do złożonego wniosku o rozszerzenie uprawnień o kat. A i w żadnym wypadku nie dotyczyło kat. B, oraz że bezpodstawnie zmieniono jej przysługujące bezterminowe uprawnienia, oraz że wniosła o wymianę wydanego dokumentu zgodnie z przysługującymi jej uprawnieniami i wpisanie znaku "-" w poz. 11 przy kat. B. Jednocześnie wskazała, że absolutnie nie neguje terminu ważności uprawnień przy kat. A, które nabyła po zmianie ustawodawstwa w tym zakresie.
W tej sytuacji biorąc pod uwagę treść wystąpienia skarżącej organ nie rozważył, czy nie należy potraktować pisma skarżącej, np. jako skargi na czynność Starosty Z.o w przedmiocie wpisania do prawa jazdy terminu przysługującego jej uprawnienia kat. B.
Wobec powyższego, w ocenie Sądu treść pisma skarżącej z 17 września 2019 r., powinna była skłonić organ do podjęcia próby wyjaśnienia rzeczywistego charakteru żądania strony. Tym bardziej, że skarżąca w piśmie tym jednoznacznie nie wskazywała, że kwestionuje datę ważności wydanego dokumentu prawa jazdy, czy też datę ważności uprawnienia w zakresie kat. A, nabytego w czasie obowiązywania nowych przepisów. Natomiast wnosiła o wymianę wydanego dokumentu zgodnie z przysługującymi jej uprawnieniami i wpisanie w poz. 11 przy kat. B znaku "-" (bezterminowe). Natomiast organ odwoławczy, zupełnie pomijając żądanie strony, w uzasadnieniu swojej decyzji odnosi się do ważności dokumentu prawa jazdy, a nie do kwestionowanego przez stronę terminu ważności uprawnienia w zakresie wcześniej nabytej kat. B oraz w zakresie wpisu do dokumentu prawa jazdy w poz. 11 przy kat. B daty ważności uprawnienia.
Wskazać w tym miejscu należy, że w sytuacji, gdy pismo strony skierowane do organu, jest dalece nieprecyzyjne w zakresie żądania lub uzasadnienia, zawiera znaczne sprzeczności lub uzasadnienie pisma w ogóle nie odnosi się do treści żądania, a strona działa samodzielnie, bez profesjonalnego pełnomocnika, organ powinien wezwać stronę do złożenia dodatkowych wyjaśnień, sprecyzowania swych twierdzeń lub żądań, tak, aby usunąć wszelkie wątpliwości, co do rzeczywistej woli osoby wnoszącej pismo. Nadto organ, powinien dążyć do wyjaśnienia, czy podmiot wnoszący pismo zdaje sobie sprawę ze swej sytuacji prawnej, a także ze skutków swych działań i zaniechań. W myśl bowiem art. 8 § 1 K.p.a. organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Z zasady wyrażonej w tym przepisie wynika przede wszystkim wymóg praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania i rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji publicznej, co jest zasadniczą treścią zasady praworządności. Tylko postępowanie odpowiadające takim wymogom i decyzje wydane w wyniku postępowania tak ukształtowanego mogą wzbudzać zaufanie obywateli do władzy publicznej nawet wtedy, gdy decyzje administracyjne nie uwzględniają ich żądań.
Dlatego też w sytuacji, gdy skarżąca wyraźnie nie określiła w piśmie datowanym na 17 września 2021 r., że wnosi o uchylenie decyzji z dnia [...] r. o przyznaniu jej nowego uprawnienia do kierowania pojazdami, o który wnioskowała, tj. kat. A (o które to uprawnienie wnosiła we wniosku, a decyzja jest w tym zakresie dla niej korzysta, ponieważ uwzględnia jej żądanie) oraz nie kwestionuje ważności dokumentu prawa jazdy nr [...] do dnia 11 marca 2036 r., obowiązkiem organu odwoławczego, do którego organ I instancji przekazał pismo skarżącej z dnia 17 września 2021 r., było udzielenie skarżącej wskazówek i wyjaśnienie jej żądania.
Wobec powyższego stwierdzić należy, że organ nie ustalił żądania skarżącej. Wskazać też należy, że zgodnie z art. 61 § 1 K.p.a. organ jest związany żądaniem strony, a treść tego żądania wyznacza rodzaj sprawy będącej przedmiotem postępowania. W wypadku, gdy wniosek wszczynający postępowanie administracyjne budzi wątpliwości co do jego treści organ jest zobowiązany do podjęcia z urzędu czynności w zakresie ustalenia rzeczywistej woli osoby, od której wniosek pochodzi. Organy władzy publicznej nie mogą dokonywać swobodnej kwalifikacji przedmiotu żądania wszczęcia postępowania administracyjnego. W świetle art. 64 § 2 K.p.a. organ jest zobowiązany wezwać wnoszącego podanie do usunięcia jego braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. Tego rodzaju działanie organu winno ponadto być dokonane z poszanowaniem zasad ogólnych postępowania, w tym wynikającej z art. 9 K.p.a. zasady informowania stron.
Analiza treści pisma skarżącej z dnia 17 września 2021 r. nie wskazuje, że kwestionuje wszystkie elementy rozstrzygnięcia organu I instancji i uzasadnia dlaczego decyzja ta, w jej ocenie, jest błędna. Pismo to wyraża niezadowolenie z wydanego dokumentu prawa jazdy w zakresie wpisu w poz. 11. Przy czym niewykluczone jest także, że skarżąca oprócz zakwestionowania dokonanego wpisu do dokumentu prawa jazdy w poz. 11 w zakresie daty ważności prawa jazdy (daty ważności uprawniania) kategorii B, kwestionuje również wpis w tabeli w części H wniosku o wydanie prawa jazdy.
Tymczasem organ odwoławczy, bez uprzedniego wyjaśnienia zakresu żądania skarżącej, arbitralnie zdecydował, że będzie prowadził postępowanie odwoławcze, pomimo iż pismo zostało skierowane do Starosty Z. celem wydania prawidłowego dokumentu z prawidłowo określonymi uprawnieniami w zakresie kat. B. Zgodnie z treścią art. 128 K.p.a. odwołanie nie wymaga szczególnego uzasadnienia. Wystarczy, jeżeli z odwołania wynika, że strona nie jest zadowolona z wydanej decyzji. Przepisy szczególne mogą ustalać inne wymogi co do treści odwołania. Z wymienionego przepisu wynika, iż odwołanie jest niesformalizowanym co do treści środkiem prawnym. O tym czy pismo jest odwołaniem decyduje intencja strony. Zasadnicze znaczenie ma tutaj niezadowolenie z rozstrzygnięcia wydanego przez organ I instancji. Pismo, w którym jest wyrażone niezadowolenie z takiego rozstrzygnięcia przesądza o zakwalifikowaniu takiego pisma jako odwołanie. Niezadowolenie takie należy traktować jako zawierające żądanie ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy. O charakterze pisma decyduje zatem zawsze intencja strony i jej wola. Pogląd taki jest powszechnie przyjęty w orzecznictwie i piśmiennictwie. Pogląd taki wyraził Sąd Najwyższy w wyroku z 20 czerwca 1996 r. w spr. III ARN 14/96 (OSNP nr 2 z 1999 r. poz.16) oraz Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 5 czerwca 2008 r. w spr. I OSK 839/07 (Lex nr 493223) i z 2 grudnia 2010 r. w spr. I OSK 1661/10 (Lex nr 745118). Pogląd taki został również wyrażony w Kodeksie postępowania administracyjnego – Komentarz B.Adamiak i J.Borkowski (wydawnictwo C.H.Beck Warszawa 2011r. str.491-492) oraz w Kodeksie postępowania administracyjnego – Komentarz M.Jaśkowska i A.Wróbel (wydawnictwo Zakamycze 2005 r. str.754-755).
Przechodząc do dalszej części rozważań przypomnieć należy, że podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia w rozpoznawanej sprawie stanowiły ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2021 r. poz. 1212) - dalej u.k.p..
Z decyzji Starosty Z. z dnia [...] r., wydanej na podstawie art. 10 ust. 1-3 u.k.p., wynika, że wprawdzie organ wydał decyzję zgodną z żądaniem strony z uwagi na zmianę stanu faktycznego i przyznał skarżącej uprawnienie kat. A i wydał dokument prawa jazdy nr [...] ważny do dnia 11 marca 2036 r., jednakże z decyzji tej (wydanej na druku) wynika także, że organ dokonał wpisu w części H wniosku w zakresie już posiadanego przez skarżącą prawa jazdy kat. B daty ważności uprawnienia kat. B do dnia 11 marca 2036 r. Organ odwoławczy nie wyjaśnił co oznacza wpis w rubryce wniosku w części H decyzji, czy jest to data ważności prawa jazdy jako dokumentu, czy data ważności uprawnienia do kierowania pojazdami.
Zgodnie z art. 18 ust. 1 u.k.p., osoba posiadająca prawo jazdy lub pozwolenie na kierowanie tramwajem jest obowiązana zawiadomić starostę o utracie tego dokumentu, jego zniszczeniu w stopniu powodującym nieczytelność, a także o zmianie stanu faktycznego wymagającego zmiany danych w nim zawartych, w terminie 30 dni od dnia zaistnienia tego zdarzenia. W myśl art. 18 ust. 2 pkt 2 u.k.p. na wniosek osoby uprawnionej w przypadkach, o których mowa w ust. 1, starosta wydaje, za opłatą, o której mowa w art. 10 ust. 1 lub w art. 16 ust. 1, oraz po uiszczeniu opłaty ewidencyjnej:1) wtórnik dokumentu pod warunkiem: a) złożenia oświadczenia o utracie dokumentu, pod rygorem odpowiedzialności karnej wynikającej z art. 233 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny (Dz. U. z 2020 r. poz. 1444 i 1517), zwanej dalej "Kodeksem karnym", albo b) zwrotu zniszczonego dokumentu; 2) nowy dokument pod warunkiem zwrotu dokumentu wymagającego zmiany danych.
Z powyższego przepisu wynika, że została w nim określona procedura wydania prawa jazdy m.in. w przypadku zmiany danych w nim zawartych. W świetle obowiązującego orzecznictwa sądów administracyjnych nowo wydany dokument, o jakim mowa w art. 18 ust. 2 u.k.p., udostępniany osobie wnioskującej o jego wydanie z powodu zmiany danych w nim zawartych, powinien poza uzasadnioną zmianą jedynie powtarzać zapisy w dokumencie poprzednim. Dokonane zmiany nie mogą dotyczyć w żadnym wypadku posiadanych już uprawnień do kierowania pojazdami.
Stosownie zaś do art. 10 ust. 1 ustawy o kierujących pojazdami prawo jazdy jest wydawane przez starostę, w drodze decyzji administracyjnej, na wniosek osoby zainteresowanej, za opłatą oraz po uiszczeniu opłaty ewidencyjnej.
Zdaniem Sądu, mając powyższe na uwadze należało uznać, że postępowanie organu było nieprawidłowe. Podkreślić należy, że treść odwołania wyznacza ramy postępowania administracyjnego oraz zakres sądowej kontroli legalności podjętego przez organ rozstrzygnięcia. Zgodnie bowiem z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (niemającym w sprawie zastosowania). Granice rozpoznania wojewódzkiego sądu administracyjnego określa zatem sprawa administracyjna będąca przedmiotem zaskarżenia, a treść i zakres sprawy administracyjnej wyznaczają normy prawa, które determinują treść rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonym akcie. A zatem wobec braku wezwania skarżącej przez organ odwoławczy do sprecyzowania treści żądania zawartego w piśmie z dnia 17 września 2021 r. nie zostały wyznaczone ramy postępowania administracyjnego.
Przypomnieć w tym miejscu należy, że w niniejszej sprawie skarżąca we wniosku z dnia 16 marca 2021 r. domagała się wydania nowego dokumentu prawa jazdy w związku z uzyskaniem dodatkowych uprawnień do kierowania pojazdami kategorii A. Skarżąca posiadała już uprawnienie do kierowania pojazdami kat. B ważne bezterminowo. Wraz z wnioskiem skarżąca złożyła wymagane przez art. 13 ustawy o kierujących pojazdami dokumenty, tj. orzeczenie lekarskie z dnia 11 marca 2021 r., nr 2 o braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami.
Po rozpatrzeniu wniosku skarżącej o wydanie prawa jazdy kategorii A, w oparciu o przepis art. 10 ust. 1 u.k.p. Starosta Z., wydał decyzję administracyjną posługując się typowym drukiem wniosku o wydanie prawa jazdy (wzór wniosku i decyzji o wydaniu prawa jazdy lub pozwolenia określony został w załączniku do rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016 r. w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U z 2016 r., poz. 231 ze zm.) - dalej jako rozporządzenie w sprawie wydawania dokumentów. W części H tego wniosku znajduje się treść sentencji decyzji administracyjnej, zgodnie z którą organ przyznaje osobie, o której mowa w części A wniosku, uprawnienia do kierowania pojazdami i wydaje jej prawo jazdy ważne, w tym wypadku do dnia 11 marca 2036 r. nr [...].
Tak sformułowana treść decyzji oznacza, że rozstrzygnięcie w niej zawarte jest pozytywne dla skarżącej, uwzględnia bowiem w całości jej wniosek zawarty w części C wniosku. Z tego względu w znajdującym się w części H uzasadnieniu decyzji zawarta jest wyłącznie informacja, że na podstawie art. 107 § 4 k.p.a. organ odstępuje od uzasadnienia, ze względu na fakt, że decyzja uwzględnia w całości żądanie strony.
Przyznanie tego nowego uprawnienia wygenerowało po stronie Starosty obowiązek wymiany posiadanego przez skarżącego dokumentu prawa jazdy. Jak już wyżej wskazano, taka wymiana dokumentu prawa jazdy dokonywana jest poprzez wydanie nowego dokumentu prawa jazdy na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 2 u.k.p. W zakresie, w jakim nie dotyczy to przyznania nowych uprawnień (kategorii A), dokonana w tym trybie wymiana prawa jazdy nie wpływa na zakres posiadanych uprawnień i obowiązków wnioskodawcy. Nowo wydany dokument, poza uzasadnioną zmianą (czyli wynikająca ze złożonego wniosku) powinien jedynie powtarzać zapisy zawarte w dokumencie poprzednim - pierwotnym (z uwzględnieniem zakresu uprawnień wynikających z przyjętych przez ustawodawcę kategorii prawa jazdy, zgodnie z treścią art. 6 ust. 1 u.k.p.).
Na gruncie rozpoznawanej sprawy, odzwierciedleniem powyższego na wspomnianym druku wniosku o wydanie prawa jazdy są dalsze zapisy części H druku, na którym wydawana jest decyzja o wydaniu uprawnienia do kierowania pojazdami. Część ta zawiera również tabelę opatrzoną tytułem "Prawo jazdy". W pierwszej kolumnie tej tabeli znajdują się wszystkie możliwe do uzyskania kategorie prawa jazdy. Druga kolumna dotyczy natomiast daty uzyskania uprawnień, trzecia daty ważności, a czwarta ograniczeń. Wpisanie danych do tabeli znajdującej się w części H wniosku, a także do wydawanego dokumentu prawa jazdy odbywa się według zasad określonych we wskazanym powyżej rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 24 lutego 2016 r. w sprawie wydawania dokumentów. Zgodnie z § 10 ust. 1 pkt 5 lit. a tego rozporządzenia, w celu wydania prawa jazdy w wyniku pozytywnej weryfikacji dokumentów należy wypełnić wniosek o wydanie prawa jazdy w części H, tj. również wspomnianą tabelę - jeżeli wydaje się decyzję administracyjną. Natomiast w § 10 ust. 3 rozporządzenia wskazano szczegółowy sposób wypełnienia wniosku oraz prawa jazdy, w tym m.in. w zakresie dotyczącym ważności uprawnienia według zasad szczegółowo opisanych w § 10 ust. 3 pkt 10 rozporządzenia.
Odnośnie formy załatwienia wniosku skarżącego o wydanie nowego dokumentu prawa jazdy stanowisko sądów administracyjnych jest jednolite - wymiana dokumentu prawa jazdy realizowana przez wydanie nowego dokumentu w oparciu o przepis art. 18 ust. 2 u.k.p. stanowi czynność z zakresu administracji publicznej - czynność materialno-techniczną dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisu prawa. Wynika to z charakteru tej czynności - skoro wydanie nowego dokumentu następuje z powodu zmiany stanu faktycznego wymagającego zmiany danych, to skutkiem takiej czynności organu nie jest powstanie lub odjęcie po stronie osoby wnioskującej o wymianę dokumentu jakichkolwiek uprawnień, czy też czasowe ich ograniczenie (wyrok NSA z dnia 30 stycznia 2018 r., sygn. akt. I OSK 585/16, wyrok z dnia 5 listopada 2013 r., sygn. akt III SA/Po 848/13).
Powyższe oznacza, że daty ważności poszczególnych kategorii prawa jazdy ujęte w tabeli części H wniosku oraz do dokumentu prawa jazdy nie stanowią elementu rozstrzygnięcia zawartego w wydanej decyzji administracyjnej dotyczącej nowych uprawnień, w rozpoznawanej sprawie w zakresie kategorii A. Wpisanie w dokumencie prawa jazdy w części H danych, zgodnie z § 10 ust. 1 pkt 5 lit. a i § 10 ust. 3 rozporządzenia stanowi wyłącznie czynność materialno-techniczną. Innymi słowy wydawanie przez starostę na wniosek osoby zainteresowanej prawa jazdy w zakresie nowych uprawnień następuje w drodze decyzji administracyjnej ujętej w części H pkt 1 druku wniosku o wydanie prawa jazdy. Natomiast wpisanie daty ważności poszczególnych kategorii prawa jazdy do tabeli części H wniosku oraz do dokumentu prawa jazdy, poprzez wydanie nowego dokumentu prawa jazdy na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 2 u.k.p., stanowi czynność materialno-techniczną.
Konsekwencją powyższego jest to, że od decyzji ujętej w części H pkt 1 druku wniosku o wydanie prawa jazdy w zakresie nowych uprawnień, stronie przysługuje prawo odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Natomiast czynność materialno-techniczna polegająca na wpisaniu daty ważności poszczególnych kategorii prawa jazdy do tabeli części H wniosku oraz do dokumentu prawa jazdy objęta jest kontrolą sprawowaną przez sądy administracyjne i podlega zaskarżeniu w drodze skargi wnoszonej bezpośrednio do sądu administracyjnego, na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.
W ramach powyższych rozważań podkreślić należy, że zgodnie z procedurą określoną w art. 18 ust. 1 u.k.p. organ powinien wydać osobie uprawnionej do kierowania pojazdami nowy dokument prawa jazdy z uaktualnionymi danymi objętymi zmianą. Powyższa regulacja ma na celu zapewnienie aktualności danych ujętych w dokumencie prawa jazdy tak, aby brak było jakichkolwiek wątpliwości co do tego, jakie konkretnie kategorie uprawnienia do kierowania pojazdem posiada określona osoba.
Podstawa do wpisania daty ważności uprawnienia wynika z przepisów rozporządzenia. Według § 10 ust. 3 pkt 10 lit. a rozporządzenia wniosek oraz prawo jazdy lub pozwolenie wypełnia się w następujący sposób: "data ważności uprawnienia - najwcześniejsza z dat określonych w orzeczeniu lekarskim i odpowiednio w orzeczeniu psychologicznym dla przeprowadzenia ponownych badań lekarskich lub psychologicznych w zakresie określonej kategorii prawa jazdy lub 15 lat od daty wydania prawa jazdy w przypadku prawa jazdy kategorii AM, A1, A2, A, B, B1, B+E i T, jeżeli dla określonej kategorii prawa jazdy w orzeczeniu lekarskim nie ustalono tej daty lub orzeczenie zostało wydane bez określenia terminu ważności, z zastrzeżeniem ust. 4 oraz art. 13 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy, przy czym: a) w przypadku prawa jazdy kategorii AM, A1, A2, A, В1, B, B+E i T - za datę stosowaną do określenia daty ważności tych uprawnień przyjmuje się jedną datę określoną w najpóźniej wydanym orzeczeniu lekarskim; stosuje się również w zakresie prawa jazdy kategorii C1, C1+E, C, C+E, D1, D1+E, D i D+E, z zastrzeżeniem lit. b-f". Z kolei według § 10 ust. 4 rozporządzenia w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami, wpis potwierdzający uzyskanie kwalifikacji wstępnej, kwalifikacji wstępnej przyspieszonej, kwalifikacji wstępnej uzupełniającej, kwalifikacji wstępnej uzupełniającej przyspieszonej lub ukończenie szkolenia okresowego, o których mowa w przepisach ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, jest dokonywany w postaci kodu "95" w układzie "95.DD.MM.RRRR", we wniosku i na dokumencie prawa jazdy w pozycji "ograniczenia" przy odpowiednich posiadanych kategoriach prawa jazdy wymienionych w aktualnym świadectwie kwalifikacji zawodowej, przy czym w przypadku kierowcy, o którym mowa w art. 39d ust. 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, posiadającego aktualne świadectwo kwalifikacji zawodowej potwierdzające ukończenie szkolenia okresowego w zakresie jednego bloku programowego, wpis jest dokonywany przy wszystkich kategoriach prawa jazdy spośród posiadanych kategorii C1, C1+E, C, C+E, D1, D1+E, D oraz D+E. Datą ważności wpisu jest data 5 lat liczona od dnia wydania świadectwa kwalifikacji zawodowej. Zgodnie zaś z § 10 ust. 5. "Dokonując wpisu, o którym mowa w ust. 4, w pozycji "data ważności uprawnienia" wpisuje się datę ważności uprawnienia w zakresie poszczególnych kategorii prawa jazdy. Datą ważności uprawnienia jest przypadający najwcześniej termin upływu ważności odpowiednio badania lekarskiego, badania psychologicznego albo data ukończenia pierwszego albo następnego szkolenia okresowego."
W ww. wyroku z dnia 24 lutego 2021 r., sygn. akt I OSK 2312/20 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że aczkolwiek literalne odczytanie § 10 ust. 5 rozporządzenia może potwierdzać sposób interpretacji organu, bowiem użyte w tym przepisie określenie: "w pozycji "data ważności uprawnienia" może być rozumiane jako upoważnienie do określenia daty ważności nie tylko uprawnień, o których mowa w art. 15 u.k.p., ale również uprawnień nabytych bezterminowo, to jednak taki rezultat wykładni należy uznać za wadliwy, bo nieuwzględniający kontekstu systemowego, w tym argumentacji a rubrica. Stanowisko zaprezentowane przez organ pozostaje w sprzeczności z § 29 rozporządzenia w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami.
Przepis ten rozróżnia pojęcia "daty ważności prawa jazdy" i "daty ważności uprawnienia". Zgodnie z § 29 ust. 1 wyżej wymienionego przepisu w przypadku osób, które posiadały w dniu wejścia w życie ustawy uprawnienia do kierowania pojazdami, których data ważności nie była ograniczona orzeczeniem lekarskim lub psychologicznym, w pozycji "data ważności uprawnienia" umieszcza się symbol "-" jako informację, że dana kategoria prawa jazdy jest ważna bezterminowo. Natomiast o ważności prawa jazdy stanowi ust. 2, według którego w przypadku osób, o których mowa w ust. 1, data ważności prawa jazdy, o której mowa w § 10 ust. 3 pkt 4 lit. a, nie może być dłuższa niż 15 lat. Przepis ten odnosi się do uregulowań zawartych w u.k.p. rozróżniających przysługujące stronie prawo podmiotowe – uprawnienie do kierowania pojazdem, od samego dokumentu prawa jazdy – blankietu, który jedynie potwierdza posiadanie przez daną osobę tego uprawnienia.
Na blankiecie prawa jazdy ujawnieniu winny podlegać odrębnie - data ważności dokumentu prawa jazdy oraz data ważności samego uprawnienia do kierowania pojazdami. Utrata prawa jazdy z jakichkolwiek powodów, w tym również z powodu utraty jego ważności, nie jest tożsama z utratą uprawnień do kierowania pojazdami. Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.k.p. dokument prawa jazdy według nowego wzoru mają ściśle określony termin ważności. Jednakże z przepisu tego nie wynika, że nabyte bezterminowo uprawnienia do kierowania pojazdami, nabyte przez osoby pod rządami poprzednich przepisów, tracą ważność. Przy ubieganiu się o nowe prawo jazdy osoby takie nie muszą zatem ubiegać się jednocześnie o ponowne nabycie uprawnień do kierowania pojazdami (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 grudnia 2013 r., sygn. akt K 5/13, OTK-A 2013/9/137). Z kolei ograniczenia wynikające z wdrożenia dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006 r., nr 2006/126/WE, w sprawie praw jazdy (Dz.U.UE.L z 2006 r. Nr 403, poz. 18 z późn. zm.), która w art. 7 ust. 2 przewiduje administracyjny okres ważności praw jazdy poszczególnych kategorii, nie dotyczą uprawnień do kierowania pojazdami przyznanych przed 19 stycznia 2013 r. i nie podlegają ograniczeniu lub unieważnieniu przez przepisy tejże dyrektywy.
Przechodząc na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że rację ma skarżąca, iż przyjęcie za poprawne stanowiska Starosty Z. doprowadziłoby do sytuacji, w której złożenie wniosku o wymianę dokumentu prawa jazdy z powodu zmiany danych stwarzałoby podstawę do prowadzenia powtórnej weryfikacji uprawnień nabytych bezterminowo. Podstawę prawną zaś do cofnięcia lub ograniczenia uprawnień nabytych z mocy decyzji ostatecznej stanowiłyby przepisy rozporządzenia wykonawczego do ustawy. Oznaczałoby to naruszenie podstawowej dyrektywy wykładni systemowej nakazującej respektowanie hierarchii aktów normatywnych. Ponadto nabyte bezterminowo uprawnienia administracyjne doznawałyby ograniczeń na podstawie regulacji zawartej w rozporządzeniu, która w tym zakresie nie mieści się w upoważnieniu ustawowym.
Mając powyższe na uwadze, stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie doszło do naruszenia zasady wyrażonej w 9 K.p.a., tj. obowiązku udzielania stronie informacji faktycznej i prawnej, co należy uznać na gruncie rozpatrywanej sprawy za mające istotny wpływ na jej wynik. Zgodnie z powołanym przepisem, na organie administracyjnym ciąży powinność informowania strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy muszą zatem czuwać nad tym, aby strony postępowania nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa i w tym celu powinny udzielać im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Organ ustalając treść żądania strony winien wskazać na możliwości procedowania i udzielić stronie wyczerpującej informacji. W przeciwnym razie dochodzi do naruszenia art. 7 i art. 9 K.p.a. mogącego mieć wpływ na istotę rozstrzygnięcia. Organ obowiązany jest bowiem informować stronę o uprawnieniach i obowiązkach wynikających zarówno z przepisów prawa procesowego, jak i prawa materialnego, których realizacja będzie miała wpływ na wynik sprawy. Dodatkowo z brzmienia art. 8 K.p.a. wynika, że na organach prowadzących postępowanie ciąży obowiązek działania w sposób budzący zaufanie uczestników tego postępowania do władzy publicznej Prowadzenie postępowania w sposób budzący zaufanie obywatela do władzy publicznej, a konkretnie do organu administracji sprowadza się nie tylko do działań podejmowanych w ramach obowiązujących przepisów (czy to materialnych, czy też procesowych), lecz również na uwzględnieniu faktu, iż władza publiczna, respektując słabszą pozycję obywatela, dokłada starań, aby ten, poprzez swoją niewiedzę lub brak doświadczenia nie poniósł negatywnych konsekwencji tam, gdzie do ich uniknięcia wystarczająca jest świadomość obowiązujących regulacji i następstw prawnych określonych działań lub zaniechań. Tak pojmowana zasada zaufania obywatela do władzy publicznej może być traktowana jako element definicji demokratycznego państwa prawa, o której mowa w art. 2 Konstytucji RP.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ odwoławczy powinien uwzględnić rozważania zawarte w niniejszym uzasadnieniu, w szczególności wyjaśnić intencje skarżącej zawarte w piśmie z dnia 17 września 2021 r., zatytułowanym "Odwołanie od decyzji Starosty Z. o wydanie dokumentu prawa jazdy nr [...]", mając na uwadze art. 9 K.p.a. Organ odwoławczy powinien zatem udzielić stronie takich wyjaśnień i wskazówek, które doprowadzą do szybkiego zakończenia sprawy i wydania dokumentu z prawidłowymi wpisami w pozycji 11. W szczególności organ powinien pouczyć skarżącą o możliwości wniesienia skargi do sądu administracyjnego na czynność Starosty Z. dotyczącą wydania prawa jazdy nr [...] i wyjaśnić, czy jej pismo z 17 września 2021 r. nie jest taką skargą.
Ponadto organ odwoławczy nie może stracić z pola widzenia tego, że ze względu na brak wyjaśnienia żądania strony zawartego w piśmie z dnia 17 września 2021 r., organ naruszył przepis art. 12 K.p.a., oraz że podstawę do wydania nowego dokumentu prawa jazdy stanowiła decyzja administracyjna z [...] r., która zawiera w części H wpis niezgodny § 10 ust. 1 pkt 5, § 10 ust. 3 w związku z § 29 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016 r. w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami. Przyjmując zaś, zgodnie z wcześniejszymi rozważeniami, że daty ważności poszczególnych kategorii prawa jazdy ujęte w tabeli części H wniosku oraz w dokumencie prawa jazdy nie stanowią elementu rozstrzygnięcia zawartego w wydanej decyzji administracyjnej dotyczącej nowych uprawnień, w rozpoznawanej sprawie w zakresie kategorii A, a wpisanie w decyzji w części H wniosku danych, zgodnie z § 10 ust. 1 pkt 5 lit. a i § 10 ust. 3 rozporządzenia stanowi wyłącznie czynność materialno-techniczną, organ winien rozważyć pouczenie skarżącej o możliwości przekazania pisma z 17 września 2021 r. do organu I instancji, jako adresata tego pisma, celem wydania nowego dokumentu prawa jazdy z prawidłowymi wpisami i sprostowania zapisu w decyzji z dnia [...] r.
W konsekwencji stwierdzić należy, że nie ma przeszkód, by pouczyć skarżącą o możliwości jednocześnie wniesienia skargi do sądu oraz przekazania pisma z dnia 17 września 2021 r., zatytułowanego "Odwołanie od decyzji Starosty Z. o wydanie dokumentu prawa jazdy nr [...]" do Starosty Z..
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w związku § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265 ze zm.). Na koszty postępowania złożyły się: wpis od skargi - 200 zł, wynagrodzenie pełnomocnika - 480 zł i opłata skarbowa od pełnomocnictwa - 17 zł.
eg