III SA/Łd 100/26

III SA/Łd 100/26 - Postanowienie WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2026-02-27
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2026-02-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Paweł Dańczak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Rada Gminy
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2025 poz 1153
art. 18b ust. 1, art. 101 ust. 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j.)
Dz.U. 2025 poz 1691
art. 223 § 1, art. 237 § 1 i § 3 oraz art. 238 § 1, art. 227, art. 229
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks  postępowania administracyjnego
Dz.U. 2026 poz 143
art. 3, art. 58 § 1 pkt 1 i § 3, art. 232 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
art. 63
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
Sentencja
Dnia 27 lutego 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Dańczak po rozpoznaniu w dniu 27 lutego 2026 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K.K. na uchwałę Rady Gminy Goszczanów w przedmiocie rozpatrzenia skargi na działania Wójta Gminy Goszczanów postanawia: 1) odrzucić skargę; 2) zwrócić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na rzecz K.K. kwotę 300 (trzysta) złotych uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi, zaksięgowaną w dniu 12 stycznia 2026 r., pod pozycją 96. d.j.
Uzasadnienie
Uchwałą z dnia 5 grudnia 2025 r. nr XVIII/98/25 Rada Gminy Goszczanów uznała skargę, wniesioną 7 listopada 2025 r. przez K.K. (dalej jako skarżący) na działalność Wójta Gminy Goszczanów w zakresie gospodarowania mieniem gminnym – świetlicą w P. znajdującą się na działce 307/4, za bezzasadną na podstawie art. 18b ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1153 ze zm., dalej jako u.s.g.) w związku z art. 223 § 1, art. 237 § 1 i § 3 oraz art. 238 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego. Uzasadnienie stanowiska Rady Gminy Goszczanów zostało zawarte w załączniku do uchwały.
Skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na ww. uchwałę Rady Gminy Goszczanów z dnia 5 grudnia 2025 r. nr XVIII/98/25 w sprawie rozpatrzenia skargi, wnosząc o stwierdzenie jej nieważności w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy Goszczanów, jako reprezentujący Radę Gminy Goszczanów, wniósł o odrzucenie skargi, względnie o jej oddalenie w całości. Wyjaśnił, że zgodnie z art. 101 ust. 1 u.s.g., każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Nie podlegają skardze na podstawie art. 101 u.s.g. uchwały załatwiające skargi i wnioski z działu VIII ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1691, dalej jako k.p.a.). Uchwała podjęta przez radę gminy w trybie postępowania skargowego regulowanego przepisami k.p.a. nie może być w żadnym wypadku kwalifikowana jako akt podlegający zaskarżeniu. Instytucja skarg i wniosków ma na celu ochronę interesu faktycznego, a nie interesu prawnego, a zatem uchwała załatwiająca skargę lub wniosek nie narusza interesu prawnego, co jest wymagane do wykazania legitymacji skargowej. Skarga lub wniosek uruchamia jednoinstancyjne postępowanie administracyjne uproszczone, które nie kończy się decyzją administracyjną władczo kształtującą sytuację prawną adresata, lecz czynnością materialno-techniczną, tj. zawiadomieniem o sposobie załatwienia skargi lub wniosku. Niezależnie jednak od braku podstaw do wniesienia przedmiotowej skargi, Wójt Gminy Goszczanów nadmienił, że zakres obowiązywania przepisów k.p.a. regulujących ogólne postępowanie administracyjne jest ograniczony do rozpoznawania i rozstrzygania spraw indywidualnych w formie decyzji administracyjnych. Zasady i tryb postępowania w sprawie dotyczącej skarg na uchwały organu stanowiącego i kontrolnego jednostki samorządu terytorialnego jest określony przepisami u.s.g. oraz działem VIII k.p.a. Stosowanie k.p.a. w innych zakresach działania organów administracji publicznej wymaga regulacji w ustawach odsyłających do ich mocy obowiązującej, a u.s.g. w tym zakresie nie odsyła do przepisów k.p.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Rozpatrywana skarga podlega odrzuceniu, bowiem sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Przed przystąpieniem do merytorycznej oceny zasadności skargi sąd jest zobligowany ustalić, czy sprawa będąca przedmiotem skargi należy do właściwości sądu administracyjnego. Przedmiotowy zakres kontroli sądu administracyjnego określony został w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r., poz. 143, dalej jako p.p.s.a.). Zgodnie z zapisem art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zakres kontroli sprecyzowany został w art. 3 § 2 p.p.s.a. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty w nim wymienione. Ponadto sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Artykuł ten wyczerpująco określa zakres przedmiotowy właściwości sądu, a zatem skarga wykraczająca poza ten zakres jest niedopuszczalna i podlega zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. odrzuceniu.
Jak wskazano powyżej, w rozpatrywanej sprawie skarżący wniósł skargę na uchwałę Rady Gminy Goszczanów, którą uznała skargę osoby fizycznej (skarżącego) wniesioną 7 listopada 2025 r. na działania Wójta Gminy Goszczanów za bezzasadną.
Należy wyjaśnić, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony jest pogląd, który sąd podziela, że w sprawach dotyczących postępowania skargowego nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Bowiem do powyższego postępowania mają zastosowanie przepisy działu VIII k.p.a. Postępowanie to stanowi rodzaj uproszczonego postępowania administracyjnego. W jego ramach zaś realizowane jest zagwarantowane każdemu w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z 1997 r., nr 78, poz. 483), prawo składania petycji, skarg i wniosków, m.in. do organów władzy publicznej (art. 63 Konstytucji RP). Tryb skargowy z działu VIII k.p.a. ma na celu sprawdzenie prawidłowości i terminowości działania organów administracyjnych i ich pracowników oraz zbadanie potrzeby podjęcia określonych czynności w celu wyeliminowania ustalonych nieprawidłowości. Przedmiotem skargi wniesionej w tym trybie (art. 227 i nast. k.p.a.) może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe i biurokratyczne załatwianie sprawy. Brak jest stron postępowania, nie wydaje się również rozstrzygnięć adresowanych do skarżącego, jedynie zawiadamia się o czynnościach wewnętrznych zmierzających do wyjaśnienia okoliczności podniesionych w skardze. Celem takiego postępowania jest ocena skutków działania, czy też bezczynności określonych organów. Nie kończy się ono zatem władczym aktem podlegającym ocenie sądu administracyjnego z punktu widzenia legalności aktu, bowiem przybiera formę zawiadomienia o sposobie załatwienia skargi zawierającego informację o czynnościach organu załatwiającego skargę i ich rezultatach. To czynność materialno-techniczna (por. np. postanowienia: NSA z 1 grudnia 2017 r., sygn. akt I OSK 2490/17, NSA z 9 listopada 2006 r., sygn. akt I OZ 1133/06, WSA w Gliwicach z 29 marca 2023 r., sygn. akt III SA/Gl 941/22, dostępne na stronie internetowej https://cbois.nsa.gov.pl/, dalej: CBOSA), która może przybrać formę uchwały organu, jeżeli jest nim organ kolegialny. Uchwała organu jednostki samorządu terytorialnego bowiem, podjęta na podstawie art. 227 k.p.a., jest taką samą czynnością informującą o sposobie załatwienia skargi, jak czynności innych organów wymienionych w art. 229 k.p.a., którym uchwała nie jest przypisana jako prawna forma działania (por. np. postanowienia NSA z: 28 stycznia 2016 r., sygn. akt I OSK 60/16, 3 lutego 2016 r., sygn. akt I OSK 125/16, CBOSA). Skarga z art. 227 k.p.a. jest odformalizowanym środkiem ochrony różnych interesów jednostki, niedającym podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego. Tym samym ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII k.p.a. nie podlega kognicji sądów administracyjnych (por. postanowienia NSA z 7 października 2025 r. sygn. akt III OSK 1523/25, i z 27 sierpnia 2015 r., sygn. akt I OSK 1899/15, CBOSA).
Postępowanie zainicjowane przez skarżącego zakończyło się wydaną 5 grudnia 2025 r. zaskarżoną uchwałą w sprawie rozpatrzenia skargi na działalność Wójta Gminy Goszczanów, podjętą na podstawie art. 18b ust. 1 u.s.g. w związku z art. 223 § 1, art. 237 § 1 i § 3 oraz art. 238 § 1 k.p.a., czyli zawiadomieniem o sposobie załatwienia skargi dotyczącej działalności wójta, tj. aktem, który nie jest objęty dyspozycją przepisów wymienionych w początkowej części uzasadnienia (czyli art. 3 p.p.s.a.). Zaskarżona uchwała stanowi w istocie jedynie zawiadomienie, o którym mowa w art. 237 § 3 k.p.a., nie rozstrzyga konkretnej indywidualnej sprawy administracyjnej, jedynie kończy jednoinstancyjne uproszczone postępowanie poprzez zawiadomienie skarżącego o sposobie rozpoznania skargi. Nie jest to więc uchwała stanowiąca akt prawa miejscowego bądź inna podjęta w sprawie z zakresu administracji publicznej, która podlegałaby kognicji sądu administracyjnego na podstawie art. 3 p.p.s.a. Stanowisko wyrażone przez właściwy do rozpoznania skargi organ nie może być poddane kontroli organu wyższego stopnia, jak też sądu administracyjnego. Kontroli sądowoadministracyjnej nie podlega również ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów Działu VIII k.p.a.
Poglądu tego w żaden sposób nie zmienia fakt, że zaskarżona czynność przybrała formę uchwały. Wynika to bowiem tylko z tego, że uchwała jest właściwą formą dla działania organu kolegialnego, jakim jest rada gminy. Należy więc zgodzić się z Wójtem Gminy Goszczanów, że uchwała podjęta przez radę gminy w trybie postępowania skargowego, regulowanego przepisami k.p.a., nie może być w żadnym wypadku kwalifikowana jako akt podlegający zaskarżeniu na podstawie art. 101 u.s.g.
Zaskarżona uchwała w sprawie rozpatrzenia skargi wniesionej w trybie art. 227 k.p.a., jako stanowiąca jedynie zawiadomienie o sposobie załatwienia sprawy, nie podlega zatem kognicji sądów administracyjnych.
Z tego względu, działając na podstawie z art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi orzekł jak w sentencji postanowienia.
O zwrocie uiszczonego wpisu sądowego orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
d.j.