III SA 979/03

FSK 2368/04 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2005-11-22
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-10-29
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Antoni Hanusz
Grzegorz Borkowski
Jerzy Rypina /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
Hasła tematyczne
Podatkowe postępowanie
Podatek dochodowy od osób prawnych
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
III SA 979/03 - Wyrok WSA w Warszawie z 2004-06-25
Skarżony organ
Minister Finansów
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 1997 nr 137 poz. 926
art. 14 par. 1 pkt 2, art. 14 par. 4, art. 240 par. 1 pkt 5
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Tezy
Nowa interpretacja przepisów dokonana przez organy podatkowe w trybie art. 14 par. 1 pkt 2 i par. 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./ nie stanowi przesłanki do wzruszenia ostatecznej decyzji w trybie wznowieniowym /art. 240 par. 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej/.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu na rozprawie w Wydziale II Izby Finansowej skargi kasacyjnej B. S. w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 czerwca 2004 r. III SA 979/03 w sprawie ze skargi B. S. w K. na decyzję Ministra Finansów z dnia 19 marca 2003 r. (...) w przedmiocie odmowy uchylenia po wznowieniu postępowania decyzji w sprawie o podatek dochodowy od osób prawnych za 1997 r. - oddala skargę kasacyjną; (...).
Uzasadnienie
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 25 czerwca 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę B. S. w K. na decyzję Ministra Finansów z dnia 19 marca 2003 r. w przedmiocie odmowy uchylenia po wznowieniu postępowania decyzji w sprawie o podatek dochodowy od osób prawnych za 1997 r.
W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd pierwszej instancji stwierdził, iż wnosząc o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Izby Skarbowej w B. z dnia 29 stycznia 2001 r. strona skarżąca powołała się na przyjęcie w tej decyzji odmiennej interpretacji mającej zastosowanie w sprawie przepisów art. 17 ust. 1 pkt 14 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych niż wynikające z pisma Ministerstwa Finansów z dnia 14 listopada 2001 r. Jako przyczynę wznowienia postępowania wskazano przepis art. 240 par. 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej.
Podzielając pogląd organów orzekających obu instancji, iż przytoczone we wniosku strony skarżącej okoliczności nie mieściły się w granicach przesłanek wznowienia postępowania określonych w art. 240 par. 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Sąd wyjaśnił, iż zgodnie z tym przepisem w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowania, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję. Uwzględniając przyjęte wyżej reguły interpretacyjne. Sąd stwierdził, że przez pojęcie dowodów lub okoliczności nieznanych organowi, który wydał decyzję rozumieć trzeba tylko takie dowody, które nie były przedmiotem badania w postępowaniu zwyczajnym, oraz tylko takie okoliczności, które z badanego materiału nie wynikały.
Sąd wyjaśnił, że w orzecznictwie utrwalił się pogląd, że okoliczności faktyczne to zdarzenia niezależne od treści przepisów prawa, a tym bardziej od jego wykładni. Stąd też należy przyjąć, że nowa wykładnia przepisu prawnego dokonana przez organ stosujący prawo nie jest nowym faktem ani dowodem, który mógłby stanowić przesłankę wznowienia postępowania. Nie stanowi też przesłanki do wznowienia postępowania ustalona w judykaturze nowa wykładnia przepisów prawnych, której zastosowanie spowodowałyby odmienną decyzję. Dotyczy to wykładni dokonywanej przez wszystkie organy stosujące prawo. W szczególności wykładnia przepisów prawa materialnego, dokonana przez Ministra Finansów, nie jest ani nową okolicznością faktyczną ani nowym dowodem uzasadniającym wznowienie postępowania administracyjnego.
Wobec tego, że żądanie nie opierało się na podstawach wznowienia określonych w powołanym przepisie art. 240 par. 1 Ordynacji podatkowej, to organ nie mógł uwzględnić wniosku o wznowienie postępowania.
W tej sytuacji, w ocenie Sądu, rozstrzygając sprawę na podstawie art. 240 par. 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej organy orzekające trafnie oceniły, iż nie zachodzi w niniejszej sprawie podstawa wznowienia postępowania określona w tym przepisie, na którą powołała się strona skarżąca, wnosząc żądanie wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją wymiarową w podatku dochodowym od osób prawnych.
Sąd wskazał nadto, iż w zaistniałej sytuacji nie zachodzi również żadna z pozostałych podstaw wznowienia postępowania. Oparcie się przy dokonywaniu rozliczenia podatku dochodowego od osób prawnych za 1999 r. na informacji organu podatkowego I instancji, udzielnej na podstawie art. 14 par. 4 Ordynacji podatkowej również nie mogło uzasadniać wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną. Nie mogło również w tej samej sprawie zostać wszczęte postępowania o stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych. W tym bowiem wypadku zobowiązanie podatkowe zostało określone na podstawie art. 21 par. 3 Ordynacji podatkowej w decyzji organu podatkowego. Ponowne wszczęcie postępowania w tej samej sprawie dotknięte byłoby wadą nieważności, o której mowa w art. 247 par. 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej.
Wpływu na wynik rozpoznawanej sprawy nie mogło mieć również to, iż wydana w dniu 4 kwietnia 2002 r. przez organ orzekający pierwszej instancji decyzji uwzględniała w części wniosek złożony przez stronę skarżącą. Decyzja ta bowiem okazała się błędna i z tego powodu podlegała uchylenia przez organ odwoławczy. Motywy podjęcia decyzji kasacyjnej z dnia 5 sierpnia 2002 r. zostały szczegółowo wyjaśnione w jej uzasadnieniu przez organ odwoławczy. Rozpoznając skargę na tę decyzję Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 30 marca 2003 r. III SA 2474/02 ją oddalił. Istniały zatem podstawy do ponownego rozpoznania wniosku strony skarżącej w przedmiocie wznowienia postępowania i ponownego wydania decyzji w sprawie.
Wpływu na podjętą ocenę przez Sąd nie mogła też mieć treść uchwały podjętej w składzie siedmiu sędziów NSA z dnia 25 sierpnia 2003 r. FPS 7/03 - ONSA Nr 1 poz. 4. W uchwale Sąd stwierdził, iż zwolnienie od podatku dotacji otrzymanych z budżetu państwa, przewidziane w art. 17 ust. 1 pkt 14 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych w brzmieniu obowiązującym w 1999 r. ma zastosowanie do dochodów banku z tytułu dopłat do kredytów, otrzymanych na zasadzie przepisu art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 5 stycznia 1995 r. o dopłatach do oprocentowania niektórych kredytów bankowych /Dz.U. nr 13 poz. 60 ze zm./.
W myśl bowiem obowiązującego do dnia 1 stycznia 2004 r. przepisu art. 49 ust. 5 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ uchwała Sądu wyjaśniająca wątpliwość prawną wiązała w danej sprawie, w której te wątpliwości powstały. Nie mogła również zostać uznana za nową okoliczność faktyczną, o której mowa w art. 240 par. 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej z tych samych powodów, które już wcześniej zostały omówione.
W skardze kasacyjnej B. S. w K. zarzucił wyrokowi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie naruszenie przepisów art. 141 par. 4 i art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, polegającym na oddaleniu skargi i nietrafnym wyjaśnieniu podstawy prawnej rozstrzygnięcia w sytuacji, gdy zaskarżona decyzja naruszała art. 240 par. 1 pkt 5, art. 234 i art. 14 par. 6 Ordynacji podatkowej.
Wskazując na powyższą podstawę kasacyjną wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnego w Warszawie oraz zasądzenie kosztów.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Skarga kasacyjna jest szczególnym środkiem prawnym o ograniczonym zakresie podmiotowym, przedmiotowym i czasowym. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w jej granicach, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania /art. 183 par. 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/. Autor skargi kasacyjnej wskazał jako jej podstawę uchybienia prawu procesowemu, które miałoby polegać na nietrafnym wyjaśnieniu podstawy prawnej rozstrzygnięcia zawartym w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku.
Powyższy zarzut naruszenia przepisów postępowania, a mianowicie art. 141 par. 4 i art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest nieusprawiedliwiony i nie może się utrzymać w konfrontacji z treścią uzasadnienia zaskarżonego wyroku. Wojewódzki Sąd Administracyjny dokonał szczegółowej, wyczerpujące i logicznie umotywowanej oceny dowodów, połączonej z oceną zarzutów skargi dotyczącej ustaleń organu podatkowego.
Podatnik wskazując jako podstawę prawną żądania wznowienia postępowania art. 240 par. 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej uznał, iż nowa interpretacja prawa dokonana przez Urząd Skarbowy, a także Ministra Finansów wydana w trybie art. 14 par. 1 pkt 2 par. 4 Ordynacji podatkowej - stanowi przesłankę, o której mowa w art. 240 par. 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, a mianowicie jest nowym dowodem istniejącym w dniu wydania decyzji a nie znanym organowi, który wydał decyzję.
Otóż wbrew bezpodstawnemu zarzutowi skargi kasacyjnej nie można przypisać sądowi pierwszej instancji "nietrafnego wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia w sytuacji, gdy zaskarżona decyzja naruszała przepisy art. 240 par. 1 pkt 5 i art. 14 par. 6 Ordynacji podatkowej".
Ocena Sądu opierała się na wskazanych i omówionych przez organy podatkowe dowodach i zostały w wyroku w sposób szczegółowy wykazane.
Sąd w sposób prawidłowy dokonał wykładni art. 240 par. 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej wskazując, że nowa interpretacja przepisów dokonana przez organy podatkowe w trybie art. 14 par. 1 pkt 2 i par. 4 Ordynacji podatkowej nie stanowi przesłanki do wzruszenia ostatecznej decyzji w trybie wznowieniowym.
W tym miejscy należy podnieść, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznający skargę kasacyjną kontroluje jedynie przestrzeganie prawa procesowego, a ta kontrola dokonywana jest w aspekcie legalności, oraz że dokonaną przez Sąd ocenę przedstawionych mu dowodów można skutecznie zakwestionować w skardze kasacyjnej tylko wtedy, gdy wykazano, że była ona oczywiście błędna lub rażąco wadliwa.
Podniesiony przez autora skargi kasacyjnej zarzut naruszenia art. 141 par. 4 i art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należy ocenić jako nieuzasadniony i w związku z tym na podstawie art. 184 i art. 204 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzec jak w sentencji.