Orzeczenie · 1999-05-07

III SA 5334/98Obowiązki notariusza podatek od darowizn świadczenie na rzecz osoby trzeciej

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
1999-05-07
NSAPodatkoweWysokansa
podatek od darowiznnotariuszpłatnik podatkuświadczenie na rzecz osoby trzeciejart. 393 Kcobowiązki płatnikaNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrzył skargę notariusza Jarosława B. na decyzję Izby Skarbowej dotyczącą podatku od spadków i darowizn. Sprawa wywodziła się z decyzji Urzędu Skarbowego, który uznał notariusza za płatnika podatku od kwoty 70 tys. zł przekazanej Ewie J. w ramach umowy darowizny. Notariusz sporządził akt notarialny, w którym darczyńcy (Wanda i Adam J.) zobowiązali obdarowanych (Grzegorz i Małgorzata J.) do wypłaty tej kwoty Ewie J. Urząd Skarbowy uznał to za wykonanie polecenia darczyńcy i nałożył na notariusza obowiązek poboru podatku. Izba Skarbowa utrzymała tę decyzję w mocy. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że obowiązki notariusza jako płatnika podatku od spadków i darowizn, określone w art. 18 ustawy, nie obejmują obliczenia, pobrania i odprowadzenia podatku od świadczenia pieniężnego ustanowionego w umowie darowizny na rzecz osoby trzeciej (art. 393 Kc). Sąd podkreślił, że taka umowa stanowi odrębny stosunek zobowiązaniowy, a nie polecenie w rozumieniu art. 893 Kc. W konsekwencji sąd zasądził zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja obowiązków notariusza jako płatnika podatku od spadków i darowizn w kontekście umów o świadczenie na rzecz osoby trzeciej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji ustanowienia świadczenia pieniężnego na rzecz osoby trzeciej w ramach umowy darowizny, a nie innych form obciążeń darowizny.

Zagadnienia prawne (1)

Czy notariusz, jako płatnik podatku od spadków i darowizn, ma obowiązek obliczenia, pobrania i odprowadzenia podatku od świadczenia pieniężnego ustanowionego na rzecz osoby trzeciej w umowie darowizny?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, obowiązki notariusza jako płatnika podatku od spadków i darowizn nie obejmują obliczenia, pobrania i odprowadzenia podatku od świadczenia pieniężnego ustanowionego w umowie darowizny na rzecz osoby trzeciej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że świadczenie pieniężne ustanowione na rzecz osoby trzeciej w umowie darowizny, zgodnie z art. 393 Kc, stanowi odrębną umowę o świadczenie na rzecz osoby trzeciej, a nie polecenie w rozumieniu art. 893 Kc. Przepis art. 18 ustawy o podatku od spadków i darowizn, określający obowiązki notariusza jako płatnika, musi być interpretowany ściśle i nie obejmuje tego typu sytuacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję Izby Skarbowej oraz poprzedzającą ją decyzję Urzędu Skarbowego.

Przepisy (14)

Główne

u.p.s.d. art. 18 § 1

Ustawa o podatku od spadków i darowizn

Przepis ten zobowiązuje notariusza do obliczenia i pobrania podatku w dwóch sytuacjach: gdy sporządził akt darowizny, lub gdy przedstawiono mu pismo stwierdzające darowiznę w celu dokonania czynności notarialnej. Obowiązki te muszą być interpretowane ściśle i nie obejmują świadczenia na rzecz osoby trzeciej.

Pomocnicze

Kc art. 393

Kodeks cywilny

Reguluje umowę o świadczenie na rzecz osoby trzeciej.

Kc art. 893

Kodeks cywilny

Definiuje polecenie w umowie darowizny, które nie czyni nikogo wierzycielem.

u.n.s.a. art. 22 § 1

Ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym

Określa możliwości rozstrzygnięć sądu w przypadku uwzględnienia skargi.

u.n.s.a. art. 29

Ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym

u.n.s.a. art. 55 § 1

Ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym

Dotyczy zasądzenia zwrotu kosztów postępowania sądowego.

u.z.p. art. 5 § 3

Ustawa o zobowiązaniach podatkowych

u.z.p. art. 14 § 1

Ustawa o zobowiązaniach podatkowych

u.z.p. art. 14 § 2

Ustawa o zobowiązaniach podatkowych

u.p.s.d. art. 9

Ustawa o podatku od spadków i darowizn

u.p.s.d. art. 14

Ustawa o podatku od spadków i darowizn

u.p.s.d. art. 15

Ustawa o podatku od spadków i darowizn

u.p.s.d. art. 6 § 1

Ustawa o podatku od spadków i darowizn

Wynika z niego, że obowiązek podatkowy przy nabyciu z polecenia darczyńcy powstaje z chwilą wykonania polecenia.

Zarządzenie Ministrów Finansów i Sprawiedliwości art. 7

W sprawie poboru przez notariuszy podatku od spadków i darowizn.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Świadczenie pieniężne ustanowione na rzecz osoby trzeciej w umowie darowizny stanowi umowę o świadczenie na rzecz osoby trzeciej (art. 393 Kc), a nie polecenie darczyńcy (art. 893 Kc). • Obowiązki notariusza jako płatnika podatku od spadków i darowizn, określone w art. 18 ustawy, muszą być interpretowane ściśle i nie obejmują sytuacji świadczenia na rzecz osoby trzeciej.

Odrzucone argumenty

Argumentacja organów podatkowych, że wypłata kwoty 70 tys. zł stanowiła wykonanie polecenia darczyńcy, od którego notariusz powinien pobrać podatek.

Godne uwagi sformułowania

Obowiązki notariusza, jako płatnika podatku od spadków i darowizn /art. 18 cyt. ustawy/, nie obejmują obliczenia, pobrania i odprowadzenia podatku od świadczenia pieniężnego ustanowionego w umowie darowizny na rzecz osoby trzeciej /art. 393 Kc/.

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja obowiązków notariusza jako płatnika podatku od spadków i darowizn w kontekście umów o świadczenie na rzecz osoby trzeciej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ustanowienia świadczenia pieniężnego na rzecz osoby trzeciej w ramach umowy darowizny, a nie innych form obciążeń darowizny.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy niejasności interpretacyjnych przepisów podatkowych i cywilnych w kontekście obowiązków notariusza, co jest istotne dla praktyków prawa i księgowości.

“Czy notariusz odpowiada za podatek od darowizny, gdy pieniądze trafiają do osoby trzeciej?”

Dane finansowe

WPS: 70 000 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst