III SA 3127/03
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę podatnika, uznając, że brak zapłaty za wykonane usługi budowlane nie stanowi nowej okoliczności faktycznej uzasadniającej wznowienie postępowania podatkowego w sprawie VAT.
Skarżący domagał się wznowienia postępowania podatkowego w sprawie VAT za marzec i kwiecień 2000 r., argumentując, że nie otrzymał zapłaty za wykonane roboty budowlane i że inne podmioty działały niezgodnie z prawem. Organy podatkowe oraz WSA w Olsztynie uznały, że brak zapłaty, nawet spowodowany działaniami innych podmiotów, nie jest nową okolicznością faktyczną w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, która uzasadniałaby wznowienie postępowania, zwłaszcza gdy usługi zostały wykonane i potwierdzone protokołem odbioru.
Sprawa dotyczyła skargi A. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję odmawiającą uchylenia wcześniejszej decyzji w przedmiocie podatku VAT za marzec i kwiecień 2000 r. Skarżący wnioskował o wznowienie postępowania, powołując się na nowe okoliczności, takie jak brak zapłaty za wykonane roboty budowlane i rzekomo niezgodne z prawem działania innych podmiotów. Organy podatkowe uznały, że przedstawione przez Skarżącego okoliczności nie spełniają przesłanek z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, który wymaga, aby nowe okoliczności faktyczne lub dowody istniały w dniu wydania decyzji, były nieznane organowi, a miały wpływ na odmienne rozstrzygnięcie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie podzielił to stanowisko, podkreślając, że obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wykonania usługi, niezależnie od otrzymania zapłaty, a ocena działań innych podmiotów czy trudna sytuacja finansowa skarżącego nie mają znaczenia dla wymiaru podatku VAT. Sąd stwierdził, że materiał dowodowy został zebrany wyczerpująco, a decyzje organów były zgodne z prawem, w związku z czym oddalił skargę.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, brak zapłaty za wykonane usługi, nawet jeśli wynika z działań innych podmiotów lub trudnej sytuacji finansowej, nie stanowi nowej okoliczności faktycznej w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, która uzasadniałaby wznowienie postępowania podatkowego.
Uzasadnienie
Obowiązek podatkowy w VAT powstaje z chwilą wykonania usługi, niezależnie od otrzymania zapłaty. Okoliczności dotyczące braku zapłaty lub oceny działań innych podmiotów nie wpływają na powstanie obowiązku podatkowego i nie są uznawane za nowe okoliczności faktyczne w rozumieniu przepisów o wznowieniu postępowania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (10)
Główne
O.p. art. 240 § § 1 pkt 5
Ordynacja podatkowa
Wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję. Muszą to być okoliczności lub dowody, które mogłyby wpłynąć na odmienne rozstrzygnięcie sprawy.
u.p.t.u.
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
Przepisy regulujące opodatkowanie VAT robót budowlanych, zgodnie z którymi brak zapłaty nie jest okolicznością wpływającą na zmianę decyzji.
Dz.U. Nr 153, poz. 1270 art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna oddalenia nieuzasadnionej skargi.
Pomocnicze
O.p. art. 122
Ordynacja podatkowa
Obowiązek organu podatkowego do zebrania materiału dowodowego w sposób wyczerpujący.
O.p. art. 187 § § 1
Ordynacja podatkowa
Obowiązek organu podatkowego do zebrania materiału dowodowego w sposób wyczerpujący.
O.p. art. 191
Ordynacja podatkowa
Zasada swobodnej oceny dowodów przez organ podatkowy.
k.p.a. art. 9
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada informowania strony w toku postępowania administracyjnego.
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 15
Kodeks postępowania administracyjnego
Dz.U. Nr 153, poz. 1271 art. 97 § § 1
Ustawa - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przekazanie spraw do rozpoznania wojewódzkim sądom administracyjnym.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Brak zapłaty za wykonane usługi budowlane jako podstawa wznowienia postępowania. Działania innych podmiotów niezgodne z prawem jako podstawa wznowienia postępowania. Trudna sytuacja finansowa przedsiębiorstwa jako podstawa wznowienia postępowania. Naruszenie zasad postępowania administracyjnego (art. 8, 9, 15 k.p.a.).
Godne uwagi sformułowania
obowiązek podatkowy jest kategorią prawną i faktyczną zobiektywizowaną powstaje w warunkach przez prawo określone, niezależnie od woli podmiotów temu obowiązkowi podlegających brak zapłaty za wykonane usługi nie jest okolicznością, która ma wpływ na zmianę decyzji
Skład orzekający
Tadeusz Piskozub
przewodniczący sprawozdawca
Zofia Skrzynecka
członek
Wojciech Czajkowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek wznowienia postępowania podatkowego (art. 240 § 1 pkt 5 O.p.) w kontekście braku zapłaty za wykonane usługi oraz zasady powstania obowiązku podatkowego w VAT."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w 2000 roku (VAT z 1993 r.), ale ogólne zasady dotyczące wznowienia postępowania i powstania obowiązku podatkowego pozostają aktualne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważną zasadę prawa podatkowego dotyczącą obowiązku podatkowego niezależnego od zapłaty, co jest kluczowe dla przedsiębiorców prowadzących działalność budowlaną.
“Czy brak zapłaty za wykonaną usługę budowlaną zwalnia z podatku VAT? Sąd wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA 3127/03 - Wyrok WSA w Olsztynie Data orzeczenia 2004-10-21 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2003-11-19 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie Sędziowie Tadeusz Piskozub /przewodniczący sprawozdawca/ Wojciech Czajkowski Zofia Skrzynecka Symbol z opisem 611 Podatki i inne świadczenia pieniężne, do których mają zastosowanie przepisy Ordynacji podatkowej, oraz egzekucja t Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Tadeusz Piskozub (spr.) Sędzia WSA - Zofia Skrzynecka Asesor WSA - Wojciech Czajkowski Protokolant - Anna Fic po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 października 2004r. sprawy ze skargi A. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie utrzymania w mocy własnej decyzji, mocą której po wznowieniu postępowania odmówiono uchylenia decyzji Izby Skarbowej z dnia 6 czerwca 2001r. w sprawie podatku VAT za miesiące marzec i kwiecień 2000r. oddala skargę. Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją z dnia 07.10.2003r. Nr: "[...]" Dyrektor Izby Skarbowej, po rozpatrzeniu odwołania A. P. (zwanego dalej Skarżącym) z dnia 4.08.2003r. utrzymał w mocy decyzję Izby Skarbowej z dnia 24.07.2003r. znak: "[...]", w której odmówiono uchylenia własnej decyzji ostatecznej z dnia 6.06.2001 r., znak: "[...]". Decyzją wydaną w I instancji Izba Skarbowa odmówiła uchylenia własnej decyzji ostatecznej w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące marzec i kwiecień 2000r. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż okoliczności przedstawione w żądaniu Skarżącego nie spełniają warunków zawartych w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Organ orzekający stwierdził, iż Skarżący nie udowodnił ani nie uprawdopodobnił, aby brak uregulowania należności za wykonaną usługę mogłoby mieć wpływ na odmienne (formalne i merytoryczne) rozstrzygnięcie sprawy. Wskazano ponadto, iż z uwagi na przepisy ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, brak zapłaty za wykonane usługi nie jest okolicznością, która miałaby wpływ na zmianę decyzji. W odwołaniu, Skarżący wniósł o ponowne rozpatrzenie wniosku i stwierdził, iż brak zapłaty jest konsekwencją niemożności ustalenia adresata roszczeń po wykonaniu i odebraniu części robót. Podkreślił, że nie mógł zaewidencjonować faktur w skutek braku ich potwierdzenia przez zleceniodawców. Podniósł, iż nową okolicznością w sprawie jest pozaprawne działanie Instytutu w K. oraz Spółki A, które to działania były z góry zaplanowane i dotyczyły wielu osób. Stwierdził, że Izba Skarbowa powinna uwzględnić fakty wskazujące, iż jest ofiarą machinacji prawnych. Zarzucił Izbie Skarbowej, iż nie odniosła się do treści załącznika do protokołu odbioru robót, dotyczącego m.in. przesunięcia terminów płatności. Ponadto powołał się na trudną sytuację finansową swojego przedsiębiorstwa. W uzasadnieniu decyzji Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, iż w postępowaniu podatkowym obowiązuje ustanowiona w art. 128 Ordynacji podatkowej zasada trwałości decyzji podatkowych, zgodnie z którą decyzje ostateczne mogą być wzruszone tylko przez właściwy organ podatkowy i w przypadkach wyraźnie unormowanych w przepisach postępowania podatkowego. Zdaniem organu orzekającego, okoliczności podniesione w odwołaniu nie stanowią istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych, mających wpływ na zmianę decyzji, o których jest mowa w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Izba Skarbowa podkreśliła, iż pod pojęciem nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów należy rozumieć zarówno okoliczności lub dowody nowo odkryte, jak również po raz pierwszy zgłoszone przez stronę. Okoliczności faktyczne lub dowody dla sprawy istotne to te, które dotyczą przedmiotu sprawy i mają znaczenie prawne, a więc mają w konsekwencji wpływ na zmianę treści decyzji w kwestiach zasadniczych. Izba Skarbowa stwierdziła, iż pozostaje poza sporem fakt, że Skarżący wykonał określone w umowach: nr "[...]" z dnia 4.05.1999r. i nr "[...]" z dnia 20.07.1999r., roboty budowlano-instalacyjne. Zostało to udokumentowane podpisanymi w dniu 31.03.2000r. protokołami w sprawie odbioru końcowego i przekazania do użytkowania: komina stalowego i pieca c.o. w kotłowni S. Organ odwoławczy odmówił zasadności twierdzeniom Skarżącego, iż nie mógł on zaewidencjonować faktur z powodu braku potwierdzenia ich przez zleceniodawców, ponieważ przepisy regulujące opodatkowanie podatkiem od towarów i usług robót budowlanych i budowlano- montażowych nie uzależniają wykonania ustawowego obowiązku od "potwierdzenia" przez nabywcę faktury dokumentującej tę usługę. Zdaniem organu, w sytuacji, gdy roboty bezspornie zostały wykonane, Skarżący obowiązany był zadeklarować podatek należny z tego tytułu. Izba Skarbowa w uzasadnieniu decyzji odniosła się do zawartej w odwołaniu oceny działania Instytutu Zootechniki w K. oraz Spółki A w O. Zdaniem organu nie ma znaczenia w sprawie wymiaru podatku od towarów i usług, iż w opinii Skarżącego w/w podmioty działały niezgodnie z prawem, w skutek czego nie było możliwe ustalenie osoby dłużnika ani wyegzekwowanie należności za wykonane roboty. Organ odwoławczy podkreślił, iż obowiązek podatkowy jest kategorią prawną i faktyczną zobiektywizowaną. Oznacza to, że powstaje w warunkach przez prawo określonych, niezależnie od woli podmiotów temu obowiązkowi podlegających. Dlatego argumentacja dotycząca negatywnych dla Skarżącego skutków działania innych jednostek także aktualnej złej sytuacji finansowej przedsiębiorstwa nie może być uwzględniona. Organ orzekający stwierdził, iż w zaskarżonej decyzji I instancji nie ustosunkowano się wprost do treści "Załącznika do protokołu odbioru robót wykonywanych w kotłowni S." z dnia 31.03.2000r. oraz powołanego we wniosku orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego. Podniósł, iż kwestia zapłaty, w sytuacji gdy usługa została wykonana i potwierdzona protokołem odbioru robót, nie jest okolicznością, która ma wpływ na zmianę decyzji. Także nie stanowi przesłanki z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej powołanie się na orzecznictwo NSA w zakresie art. 9 Kodeksu postępowania administracyjnego, ustanawiającego zasadę informowania strony w toku postępowania administracyjnego. Organ odwoławczy nie stwierdził, aby w toku postępowania podatkowego naruszono art. 121§2 Ordynacji podatkowej tj. nie udzielono Skarżącemu niezbędnych informacji i wyjaśnień o przepisach prawa podatkowego materialnego i procesowego pozostających w związku z przedmiotem tego postępowania. W skardze wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie A. P. zarzucił Izbie Skarbowej błędną ocenę jego działań zmierzających do uczciwego wyjaśnienia sprawy, zignorowanie załącznika do protokołu odbioru robót, przedłużającego termin zakończenia robót i płatności oraz wydanie decyzji bez uwzględnienia, iż Skarżący nie odzyska zarobionych pieniędzy. Wskazał na naruszenie przepisów art. 8, 9 i 15 Kodeksu postępowania administracyjnego. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z 2002r.). Skarga nie jest zasadna. Sąd dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji stwierdził, że materiał dowodowy został zebrany w sposób wyczerpujący zgodnie z wymogami art. 122 i 187 § 1 Ordynacji podatkowej oraz dokonano jego szczegółowej analizy i oceny, mieszczącej się w granicach zakreślonych art. 191 Ordynacji Podatkowej. Badając w takim zakresie decyzję będącą przedmiotem skargi, Sąd nie stwierdził naruszenia prawa kwalifikującego decyzję do wycofania z obrotu prawnego. W ocenie Sądu organy podatkowe rozstrzygając sprawę prawidłowo oceniły, iż nie zachodzi w niniejszej sprawie podstawa wznowienia przewidziana w art. 240 §1 pkt 5 ustawy Ordynacja podatkowa, na którą powołał się Skarżący, wnosząc żądanie wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące marzec i kwiecień 2000r. Art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej stanowi, iż wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję. Przepis ten kumuluje kilka przesłanek, które muszą wystąpić łącznie, aby powstał powód wznowienia postępowania, a mianowicie: ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody, istotne dla sprawy są nowe, istniały w dniu wydania decyzji oraz nie były znane organowi, który wydał decyzję. Winny być to zatem fakty lub dowody, które same lub w powiązaniu z ustalonymi w postępowaniu innymi faktami mogły stać się podstawą wydania decyzji o odmiennej treści, gdyby te fakty lub dowody były znane we wcześniejszym postępowaniu. W ocenie Sądu nie stanowią przesłanki określonej w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej wskazane przez Skarżącego działania Instytutu Zootechniki w K. oraz Spółki A w O. W sprawie wymiaru podatku od towarów i usług nie ma znaczenia ocena Skarżącego, iż w/w podmioty działały niezgodnie z prawem, wobec czego nie było możliwe ustalenie osoby dłużnika ani wyegzekwowanie należności za wykonane roboty. Także trudna sytuacja finansowa przedsiębiorstwa Skarżącego nie stanowi spełnienia warunków określonych w przepisie art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Sąd nie uwzględnił argumentów Skarżącego, iż nie mógł zaewidencjonować faktur z powodu nie potwierdzenia ich przez zleceniodawców. Jak wynika z akt sprawy Skarżący wykonywał określone w umowach z dnia 4.05.1999r. i z dnia 20.07.1999r. roboty budowlano- instalacyjne, co zostało udokumentowane podpisanymi w dniu 31.03.2000r. protokołami w sprawie odbioru końcowego i przekazania do użytkowania: komina stalowego i pieca c.o. w kotłowni S. Należy zauważyć, iż przepisy ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym nie uzależniały powstania obowiązku podatkowego od podatku od towarów i usług od zapłaty w sytuacji, gdy usługa została wykonana i potwierdzona protokołem odbioru robót. Zatem, brak zapłaty za wykonane usługi nie jest okolicznością uzasadniającą zmianę treści decyzji ostatecznej, a w przypadku zakończenia robót budowlanych Skarżący zobowiązany był zadeklarować podatek należny z tego tytułu. Sąd przychylił się do stanowiska organów podatkowych dotyczącego "Załącznika do protokołu odbioru robót wykonanych w kotłowni S" z dnia 31.03.2000r. i stwierdził, iż dokument ten nie stanowi podstawy do zmiany rozstrzygnięcia decyzji po wznowieniu postępowania. Okoliczność otrzymania zapłaty w sytuacji, gdy usługa została wykonana i potwierdzona protokołem odbioru robót nie ma wpływu na zmianę tej decyzji. Sąd nie znalazł podstaw do podzielenia stanowiska Skarżącego dotyczącego naruszenia zasad postępowania administracyjnego, uregulowanych w Kodeksie postępowania administracyjnego. W postępowaniu podatkowym mają zastosowanie odpowiednie przepisy Ordynacji podatkowej. Art. 121 § 1 tej ustawy ustanawia zasadę prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych. Zdaniem Sądu, organ orzekający prowadził postępowanie zgodnie z przepisami prawa procesowego oraz prawidłowo zastosował przepisy prawa materialnego. Zatem poczynione przez Izbę Skarbową ustalenia w sprawie, w której zapadła zaskarżona decyzja są logiczne, spójne i dostatecznie udokumentowane. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie zaskarżona decyzja nie narusza prawa, dlatego na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) oddalił skargę jako nieuzasadnioną.