III SA 3106/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w OlsztynieOlsztyn2004-05-25
NSApodatkoweŚredniawsa
ulga podatkowanieruchomościdziałki rolnebudownictwo wielorodzinnepodatek dochodowyPITstatus prawny gruntuplan zagospodarowania przestrzennego

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę podatników na decyzję Izby Skarbowej, uznając, że zakupione działki rolne nie spełniały warunków do odliczenia ulgi podatkowej na budowę budynku wielorodzinnego.

Podatnicy Z. i S. G. odliczyli od dochodu za 1997 rok wydatki na zakup działek rolnych, które zamierzali przeznaczyć pod budowę wielorodzinnego budynku mieszkalnego na wynajem. Organy podatkowe zakwestionowały to odliczenie, wskazując, że działki w momencie zakupu miały status rolny i nie spełniały wymogów art. 26 ust. 1 pkt 8 ustawy o p.d.o.f. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie podzielił stanowisko organów, oddalając skargę.

Sprawa dotyczyła skargi Z. i S. G. na decyzję Izby Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1997 rok. Podatnicy odliczyli od dochodu kwotę 69.567,50 zł wydatkowaną na zakup działek rolnych, które według nich miały być przeznaczone pod budowę wielorodzinnego budynku mieszkalnego na wynajem. Izba Skarbowa powołała się na art. 26 ust. 1 pkt 8 ustawy o p.d.o.f., który dopuszcza odliczenie wydatków na zakup działki pod budowę takiego budynku, ale tylko gdy grunt w chwili zakupu, ze względu na swój status prawny, uwarunkowania techniczne i wolę podatnika, może być przeznaczony pod budowę. Organy ustaliły, że działki były rolne, opodatkowane podatkiem rolnym, a ich przekształcenie wymagało uzyskania zgody na wyłączenie z użytkowania rolniczego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, analizując stan faktyczny i prawny, stwierdził, że skarżący nie nabyli prawa do ulgi, ponieważ nabyty grunt posiadał status prawny nieruchomości rolnej. Sąd powołał się na wcześniejsze orzecznictwo NSA, podkreślając, że wszystkie przesłanki (status prawny, uwarunkowania techniczne, wola podatnika) muszą wystąpić łącznie w momencie zakupu gruntu. Wobec braku naruszenia prawa przez zaskarżoną decyzję, Sąd oddalił skargę.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, ponieważ działki w momencie zakupu posiadały status prawny nieruchomości rolnej i nie spełniały wszystkich przesłanek wymaganych przez przepis.

Uzasadnienie

Przepis art. 26 ust. 1 pkt 8 ustawy o p.d.o.f. wymaga, aby grunt pod budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego, z przeznaczeniem na wynajem co najmniej pięciu lokali, miał odpowiedni status prawny, uwarunkowania techniczne i wolę podatnika już w momencie zakupu. Nabycie działek rolnych, które nie zostały jeszcze formalnie wyłączone z produkcji rolniczej i nie uzyskały pozwolenia na budowę, nie spełnia tych wymogów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (4)

Główne

u.p.d.o.f. art. 26 § 1 pkt 8

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Odliczenie wydatków na zakup działki pod budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z przeznaczeniem na wynajem co najmniej pięciu lokali jest dopuszczalne tylko wtedy, gdy grunt w chwili zakupu, ze względu na swój status prawny, uwarunkowania techniczne i wolę podatnika, może być przeznaczony pod budowę takiego budynku. Wszystkie te przesłanki muszą wystąpić łącznie w momencie zakupu.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Działki w momencie zakupu posiadały status rolny i nie spełniały wymogów art. 26 ust. 1 pkt 8 ustawy o p.d.o.f. dotyczących gruntu pod budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego.

Odrzucone argumenty

Podatnicy zamierzali przeznaczyć zakupione działki rolne pod budowę wielorodzinnego budynku mieszkalnego na wynajem i odliczyli wydatki na ich zakup od dochodu. Plan zagospodarowania przestrzennego przeznaczał teren pod zabudowę mieszkalno-usługową. Ustawa o p.d.o.f. nie określa terminu rozpoczęcia inwestycji, a prawo do odliczenia mogło być wykorzystane do 31 grudnia 2003r.

Godne uwagi sformułowania

grunt w chwili zakupu z uwagi na swój status prawny, uwarunkowania techniczne i wolę podatnika może być przeznaczony pod budowę budynku mieszkalnego. Wszystkie wyżej wymienione przesłanki muszą występować łącznie w momencie dokonywania zakupu gruntu.

Skład orzekający

Andrzej Błesiński

przewodniczący

Renata Kantecka

sprawozdawca

Włodzimierz Kędzierski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja warunków odliczenia ulgi podatkowej na zakup gruntu pod budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego, zwłaszcza w kontekście statusu prawnego gruntu w momencie zakupu."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 1997 roku i specyficznych okoliczności faktycznych sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników zajmujących się prawem podatkowym i nieruchomościami ze względu na szczegółową analizę warunków skorzystania z ulgi podatkowej.

Czy zakup działki rolnej pod przyszłą inwestycję budowlaną uprawnia do ulgi podatkowej? Sąd wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 69 567,5 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA 3106/02 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2004-05-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2002-11-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
Andrzej Błesiński /przewodniczący/
Renata Kantecka /sprawozdawca/
Włodzimierz Kędzierski
Symbol z opisem
611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Sygn. powiązane
FSK 2317/04 - Wyrok NSA z 2005-10-27
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Andrzej Błesiński Sędzia del. NSA - Włodzimierz Kędzierski Asesor WSA - Renata Kantecka (spr.) Protokolant - Paweł Guziur po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2004r. sprawy ze skargi Z. G., S. G. na decyzję Izby Skarbowej z dnia "[...]" r. Nr "[...]" w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 1997 oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją Izba Skarbowa w O. utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego w O. z dnia 9 lipca 2002r. nr "[...]" w sprawie określenia Z. i S. G. należnego podatku dochodowego od osób fizycznych za 1997r., zaległość w tym podatku oraz odsetki od zaległości na dzień wydania decyzji.
W uzasadnieniu decyzji wskazano, że Z. i S. G. w zeznaniu rocznym PIT-33 za 1997r. odliczyli od dochodu kwotę 69.567,50 zł. wydatkowaną na zakup działek położonych w S. Z aktu notarialnego z dnia 29 grudnia 1997r. rep "[...]" wynika, iż przedmiotem umowy były działki nieruchomości rolnej o numerach: 180/4, 180/5, 180/6, 180/7, 180/8 i 180/9 o łącznej powierzchni 4990 m2 oraz udział wynoszący 6/13 części w prawie własności działki nr 180/3 o powierzchni 1569 m2. Łączna cena nabycia stanowiła kwotę 65.000 zł. Nadto podatnicy ponieśli koszty opłaty skarbowej w kwocie 3.250 zł., opłaty notarialnej w kwocie 1.167,50 zł., wypisów aktu notarialnego w kwocie 150 zł.
Izba Skarbowa powołała art.26 ust.1 pkt 8 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jedn.: Dz.U. z 1993r., nr 90, poz.416 ze zm., zwana dalej jako ustawa o p.d.o.f.), z którego wywiodła, że zastosowanie ulgi podatkowej polegającej na odliczeniu od podstawy opodatkowania wydatków poniesionych przez podatników na budowę własnego lub stanowiącego współwłasność budynku mieszkalnego wielorodzinnego, z przeznaczeniem znajdujących się w nim co najmniej pięciu lokali mieszkalnych na wynajem oraz wydatków na zakup działki pod budowę tego budynku, jest dopuszczalny jedynie gdy nabywany grunt w chwili zakupu z uwagi na swój status prawny, uwarunkowania techniczne i wolę podatnika może być przeznaczony pod budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego. Zaznaczyła przy tym, że wszystkie przesłanki muszą wystąpić łącznie w momencie dokonania zakupu.
Podniosła, że Z. i S. G., jak wynika z § 1 wymienionego aktu notarialnego zakupili działki rolne powstałe z podziału nieruchomości rolnej. Fakt, że zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego wsi S. teren, na którym są one położone, przeznaczony został pod zabudowę mieszkalno-usługową, nie zmienił statusu prawnego działek. O powyższym świadczy decyzja Urzędu Gminy S., z dnia 11 lipca 2002r., o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, która nakłada na podatników obowiązek wystąpienia do Starostwa Powiatowego w O. o zgodę na wyłączenie gruntów z użytkowania rolniczego. Nie zgodziła się z twierdzeniem podatników, że wyłączenia gruntów z użytkowania rolniczego dokonuje się dopiero tuż przed uzyskaniem pozwolenia na budowę i tylko do części działki "podlegającej fizycznemu zagospodarowaniu pod inwestycję".
Nadto organ odwoławczy zauważył, iż z informacji uzyskanej z Urzędu Gminy S. wynika jednoznacznie, iż działki o numerach od 180/4 do 180/9 wchodzą w skład gospodarstwa rolnego i podlegają opodatkowaniu podatkiem rolnym. Działki sklasyfikowane są jako użytek rolny Bp RV. Natomiast działka nr 180/3, będąca współwłasnością trzech osób, opodatkowana jest podatkiem od nieruchomości.
Konkludując Izba stwierdziła, że przyjęcie przez organy podatkowe, że odliczeniu w ramach opisanej ulgi podatkowej podlegają wydatki na zakup gruntów rolnych, które w nieokreślonej przyszłości i powierzchni zostaną przekształcone w działkę budowlaną, naruszyłoby art.26 ust.1 pkt 8 ustawy o p.d.o.f.
W skardze Z. i S. G. wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji jako niezgodnej z prawem. Podnieśli, że na zakupionych działkach zamierzali wybudować dom wielorodzinny składający się z pięciu lokali na wynajem i zgodnie z przepisami wydatki poniesione na ich nabycie odliczyli od dochodu w 1997r. Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie określa terminu rozpoczęcia inwestycji, a prawo do przedmiotowego odliczenia mogło być wykorzystane do 31 grudnia 2003r. Zaznaczyli, że Urząd Gminy S. w decyzji wymiarowej dotyczącej podatku od nieruchomości za 1998r. uwzględnił nabyte działki. Stwierdzili, iż wyłączenie gruntów z użytkowania rolniczego następuje na etapie uzyskiwania zgody na budowę. Skarżący załączyli opinię prof. dr hab. R. C. z Katedry Planowania i Zagospodarowania Przestrzennego Uniwersytetu "[...]", z którego wynika, że działka budowlana powstała w wyniku podziału terenu przeznaczonego na cele budownictwa mieszkaniowego spełnia w pełni warunek "gruntu pod budynek mieszkalny".
Izba Skarbowa w O. odpowiadając na skargę wniosła o jej oddalenie i w całości podtrzymała argumenty przedstawione w zaskarżonej decyzji.
W kolejnym piśmie procesowym z dnia 17 maja 2004r. pełnomocnik skarżących podtrzymał stanowisko wyrażone w skardze. Za wystarczającą przesłankę uznania nabytych działek za grunt pod budowę budynku mieszkalnego uważał fakt przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne dokonane w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Przytoczone przez Izbę orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 października 1998r., sygn. akt I SA/Gd 436/97 uznał za przemawiające na korzyść skarżących, bowiem wywiódł z niego, że przeznaczenie gruntu pod zabudowę mieszkalną w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego jest wystarczającą przesłanką do uznania zakupionych działek jako gruntu pod budowę budynku mieszkalnego.
Zauważył, że o woli podatników w zakresie przeznaczenia działek pod budownictwo mieszkaniowe świadczy § 2 aktu notarialnego, w którym wytłuszczono, że opisane działki przeznaczone są pod zabudowę mieszkalno -usługową z zabudową jedno i wielorodzinną według zapotrzebowania, a jedna z nich stanowi ulicę. Stwierdził, że ustawa o p.d.o.f. nie przewiduje terminu rozpoczęcia inwestycji, a zatem ocena organów podatkowych, że brak działań skarżących w tym kierunku świadczy o tym, że budowa przedmiotowego budynku nie była zamiarem skarżących jest nieuprawniona i niedopuszczalna w świetle art.26 ust.1 pkt 8 ustawy o p.d.o.f.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Mają uprawnienia wyłącznie kasacyjne, co oznacza, że nie zastępują organów administracji w rozstrzyganiu spraw, a stwierdzając, że zaskarżona decyzja (postanowienie) narusza prawo materialne bądź przewidziane przepisami zasady postępowania administracyjnego, mogą uchylić zaskarżony akt lub stwierdzić jego nieważność.
Stanowią o tym art.3 i art.145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz.1270).
Badając zaskarżoną decyzję w tej płaszczyźnie stwierdzić należy, iż nie narusza ona prawa.
Zgodnie z art.26 ust.1 pkt 8 ustawy o p.d.o.f., w brzmieniu obowiązującym w 1997r., podatnik uzyskiwał prawo do odliczenia od podstawy opodatkowania wydatków poniesionych w roku podatkowym po pierwsze na budowę własnego lub stanowiącego współwłasność budynku mieszkalnego wielorodzinnego, z przeznaczeniem znajdujących się w nim co najmniej pięciu lokali mieszkalnych na wynajem oraz po drugie za zakup działki pod budowę tego budynku.
W rozpoznawanej sprawie bezsporne jest, że skarżący nabyli sześć działek rolnych o łącznej powierzchni 4990 m2 i udział we współwłasności działki stanowiącej drogę (§ 1 aktu notarialnego z dnia 29 grudnia 1997r.). Z § 2 ww. aktu notarialnego wynika jedynie, iż okazano ostateczną decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w O. z dnia 1 lipca 1997r. nr "[...]" zatwierdzającą projekt podziału nieruchomości rolnej położonej w S. oraz stwierdzającą, że w planie zagospodarowania przestrzennego gminy S. działki będące przedmiotem umowy o numerach od 180/4 do180/9 przeznaczone są pod zabudowę mieszkalno-usługową z zabudową jedno i wielorodzinną według zapotrzebowania, a działka nr 180/3 stanowi ulicę "[...]". Nadto organy podatkowe bezspornie ustaliły, ze przedmiotowe działki opodatkowane są podatkiem rolnym, a działka nr 180/3 (ulica) podatkiem od nieruchomości "[...]". Z Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w O. uzyskano z kolei informację, że w okresie od 1 stycznia 1997r. do 1 lipca 1999r. dla żadnej z wymienionych działek nie wydano pozwolenia na budowę (od dnia 1 lipca 1999r. organem właściwym w sprawach wydawania pozwoleń na budowę stał się Wójt Gminy S.), a także że do dnia sporządzenia pisma, tj. do 8 marca 2002r., nie wpłynął wniosek o wyłączenie którejkolwiek z przedmiotowych działek z produkcji rolniczej i leśnej "[...]". Jednocześnie w załączonej przez skarżących do odwołania decyzji Urzędu Gminy S. z dnia 11 lipca 2002r., nr "[...]" ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu pod budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z pięcioma mieszkaniami na wynajem wynika, iż skarżący muszą wystąpić do Starostwa Powiatowego w O. o zgodę na wyłączenie gruntów z użytkowania rolniczego "[...]". W powołanej decyzji zaznaczono również, iż wygasa ona jeżeli inny wnioskodawca uzyska pozwolenie na budowę lub z dniem wejścia w życie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub jego zmiany, gdy decyzja ta będzie sprzeczna z ustaleniami tego planu.
Wobec powyższego stanu rzeczy, zdaniem Sądu skarżący nie nabyli prawa do ulgi przewidzianej w art.26 ust.1 pkt 8 ustawy o p.d.o.f., albowiem nabyty grunt posiadał status prawny nieruchomości rolnej.
Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 7 października 1998r., sygn. akt I SA/Gd 436/97 stwierdził: "(...) Nie może więc budzić wątpliwości, że przywilej ten ograniczony jest jedynie do takiej sytuacji gdy podatnik ponosi wydatek na zakup gruntu, który w chwili zakupu z uwagi na swój status prawny, uwarunkowania techniczne i wolą podatnika może być przeznaczony pod budowę budynku mieszkalnego. Wszystkie wyżej wymienione przesłanki muszą występować łącznie w momencie dokonywania zakupu gruntu".
W tym stanie rzeczy, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa, Sąd oddalił skargę jako nieuzasadnioną, na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
B.S./R.K.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI