III SA 2157/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-10-04
NSApodatkoweŚredniawsa
nadpłata podatkuzaliczki na podatekpodatek dochodowy od osób fizycznychOrdynacja podatkowaakcjestosunek pracypłatnikpostępowanie podatkoweskarżącyIzba Skarbowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę podatnika na decyzję Izby Skarbowej umarzającą postępowanie w sprawie stwierdzenia nadpłaty podatku dochodowego od osób fizycznych, uznając, że po powstaniu zobowiązania podatkowego nie można już orzekać o nadpłacie w zaliczkach pobranych przez płatnika.

Skarżący domagał się stwierdzenia nadpłaty podatku dochodowego od osób fizycznych za 2001 r., twierdząc, że zaliczki pobrane przez pracodawcę od akcji otrzymanych w ramach umowy o pracę były nienależne. Izba Skarbowa uchyliła decyzję organu pierwszej instancji i umorzyła postępowanie, uznając, że instytucja stwierdzenia nadpłaty nie ma zastosowania po powstaniu zobowiązania podatkowego. WSA w Warszawie oddalił skargę, podzielając stanowisko organu odwoławczego.

Sprawa dotyczyła wniosku skarżącego o stwierdzenie nadpłaty podatku dochodowego od osób fizycznych za 2001 r. z tytułu zaliczek pobranych przez płatnika (pracodawcę) od akcji otrzymanych w ramach umowy o pracę. Organ pierwszej instancji odmówił stwierdzenia nadpłaty, uznając, że akcje stanowiły przychód ze stosunku pracy i płatnik prawidłowo odprowadził zaliczki. Izba Skarbowa uchyliła tę decyzję i umorzyła postępowanie, argumentując, że instytucja stwierdzenia nadpłaty ma zastosowanie tylko w określonych sytuacjach, a po powstaniu zobowiązania podatkowego nie można już orzekać o nadpłacie w zaliczkach. Skarżący złożył skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. WSA w Warszawie oddalił skargę, podzielając stanowisko Izby Skarbowej. Sąd wskazał, że zaliczki na podatek i samo zobowiązanie podatkowe są odrębnymi konstrukcjami prawnymi, a po powstaniu zobowiązania podatkowego nie można już orzekać o nadpłacie w zaliczkach. Postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty po powstaniu zobowiązania podatkowego może być wszczęte jedynie na wniosek podatnika złożony wraz z korektą zeznania w trybie art. 79 § 2 i 2a Ordynacji podatkowej, czego skarżący nie uczynił. Sąd nie uwzględnił również zarzutów naruszenia przepisów procedury podatkowej, uznając, że nie miały one istotnego wpływu na wynik sprawy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, po powstaniu zobowiązania podatkowego nie można już orzekać o nadpłacie w zaliczkach pobranych przez płatnika.

Uzasadnienie

Zaliczki na podatek dochodowy i samo zobowiązanie podatkowe są odrębnymi konstrukcjami prawnymi. Po powstaniu zobowiązania podatkowego kończy swój byt prawny zaliczka na ten podatek.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (12)

Główne

Ordynacja podatkowa art. 79 § § 1

Ustawa Ordynacja podatkowa

Zakres postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty wyznaczony tym przepisem odnosi się wyłącznie do badania zasadności i prawidłowości pobranego przez płatnika podatku w sytuacji, gdy konkretny rok podatkowy nie minął (jeszcze trwa).

Ordynacja podatkowa art. 79 § § 2

Ustawa Ordynacja podatkowa

Postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty po powstaniu zobowiązania w podatku od osób fizycznych wszczęte może być jedynie na wniosek podatnika złożony wraz z korektą zeznania w trybie art. 79 § 2 i 2a ustawy Ordynacja podatkowa.

u.p.d.o.f. art. 12

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Dotyczy przychodów ze stosunku pracy.

u.p.d.o.f. art. 17 § pkt 6

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Dotyczy przychodów z kapitałów pieniężnych lub innych praw majątkowych.

u.p.d.o.f. art. 9

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Dotyczy ogólnych zasad opodatkowania przychodów.

Pomocnicze

Ordynacja podatkowa art. 79 § § 2a

Ustawa Ordynacja podatkowa

Dotyczy korekty zeznania w trakcie postępowania o stwierdzenie nadpłaty.

Ordynacja podatkowa art. 169

Ustawa Ordynacja podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 200

Ustawa Ordynacja podatkowa

Dotyczy terminu do zapoznania się z zebranym materiałem.

P.u.s.a. art. 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Kontrola sądowa zaskarżonych decyzji bądź aktów sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem.

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przesłanki uchylenia zaskarżonej decyzji.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi.

Ustawa Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § § 1

Dotyczy właściwości sądu administracyjnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Po powstaniu zobowiązania podatkowego nie można orzekać o nadpłacie w zaliczkach pobranych przez płatnika. Postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty po powstaniu zobowiązania podatkowego może być wszczęte jedynie na wniosek podatnika złożony wraz z korektą zeznania.

Odrzucone argumenty

Akcje otrzymane w ramach umowy o pracę nie stanowiły przychodu ze stosunku pracy. Naruszenie przepisów procedury podatkowej (art. 169, 200 Ordynacji podatkowej) miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Godne uwagi sformułowania

zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych i samo zobowiązanie są odrębnymi konstrukcjami prawnymi z momentem powstania zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych kończy swój osobny byt prawny zaliczka na ten podatek i po tym czasie nie można orzec ani o wysokości zaległości z tytułu zaliczek ani o nadpłacie w zaliczkach

Skład orzekający

Małgorzata Długosz-Szyjko

przewodniczący sprawozdawca

Jan Rudowski

sędzia

Bożena Dziełak

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących stwierdzenia nadpłaty w zaliczkach pobranych przez płatnika po powstaniu zobowiązania podatkowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy wniosek o stwierdzenie nadpłaty został złożony po terminie lub bez wymaganej korekty zeznania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w prawie podatkowym, ale jej stan faktyczny jest dość specyficzny i nie budzi szerszego zainteresowania.

Dane finansowe

WPS: 553 326,09 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA 2157/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-10-04
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2003-08-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Bożena Dziełak
Jan Rudowski
Małgorzata Długosz-Szyjko /przewodniczący sprawozdawca/
Sygn. powiązane
II FSK 49/05 - Wyrok NSA z 2006-01-05
Skarżony organ
Izba Skarbowa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Długosz-Szyjko (spr.), sędzia NSA Jan Rudowski,, sędzia WSA Bożena Dziełak, Protokolant Małgorzata Szamocka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 października 2004 r. sprawy ze skargi J.K. na decyzję Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie o stwierdzenie nadpłaty z tytułu pobranych przez płatnika zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych. oddala skargę
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2003 r. nr [...] Izba Skarbowa w W. uchyliła w całości decyzję Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] października 2002 r. nr [...] odmawiającą - na podstawie art. 79 § 2 pkt 1 lit. a) w zw. z art. 79 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.)- stwierdzenia nadpłaty podatku dochodowego od osób fizycznych za 2001 r. i umorzyła postępowanie w tym przedmiocie.
W dniu 25.02.2002 r. skarżący działając przez pełnomocnika złożył do Urzędu Skarbowego w P. wniosek o stwierdzenie nadpłaty z tytułu nienależnie pobranej zaliczki podatku dochodowego od osób fizycznych za 2001 r. przez pracodawcę - [...] z siedzibą w W. W piśmie z dnia 28 marca 2002 r. skierowanym do Urzędu Skarbowego w P. pełnomocnik skarżącego wniósł o przekazanie powyższego wniosku do Urzędu Skarbowego W., gdzie zostało złożone zeznanie o wspólnych dochodach skarżącego i jego małżonki.
Urząd Skarbowy W. po rozpatrzeniu wniosku decyzją z dnia [...].10.2002 r. odmówił stwierdzenia nadpłaty podatku dochodowego za 2001 r. W uzasadnieniu organ I Instancji podniósł, że akcje [...] - które skarżący otrzymał zgodnie z postanowieniami zawartej w dniu 19.02 2000 r. umowy o pracę - w myśl art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 26.07.1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. jedn. Dz.U. 2000r., Nr 14, poz. 176 ze zm.) stanowiły przychód, w związku z czym płatnik prawidłowo odprowadził zaliczki na podatek dochodowy.
Od tej decyzji w dniu 12.11.2002 r. pełnomocnik skarżącego wniósł odwołanie, w którym zarzucił rozstrzygnięciu naruszenie art. 17 ust. 1 pkt 6 oraz art. 12 cytowanej ustawy w zw. z art. 187 w zw. z art. 122 Ordynacji podatkowej. W ocenie skarżącego przychód ze zbycia akcji o ograniczonej zbywalności przyznanych - na podstawie pkt 3.6 umowy o pracę - w związku z rezygnacją z akcji poprzedniego pracodawcy nie są przychodem ze stosunku pracy, ponieważ akcje te nie są wynagrodzeniem za wykonywaną pracę.
Izba Skarbowa w W. uchyliła w całości decyzję organu I instancji i umorzyła postępowanie w sprawie. W ocenie Izby Skarbowej instytucja stwierdzenia nadpłaty znajduje zastosowanie w wypadkach, gdy powstanie nadpłaty jest rezultatem pomyłki lub wadliwego działania podatnika, płatnika bądź inkasenta. Katalog zamknięty tych sytuacji ustawodawca zamieścił w art. 79 § 1 i § 2 ustawy -Ordynacja podatkowa. Zdaniem organu odwoławczego sytuacja określona w art. 79 § 1 cytowanej ustawy nie ma miejsca w stanie faktycznym rozpatrywanej sprawy, ponieważ zakres postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty wyznaczony tym przepisem odnosi się wyłącznie do badania zasadności i prawidłowości pobranego przez płatnika podatku w sytuacji, gdy konkretny rok podatkowy nie minął (jeszcze trwa). Izba Skarbowa uznała, że nie powstała nadpłata w rezultacie złożonego przez skarżącego zeznania podatkowego PIT-37 za 2001 r., bowiem otrzymane bezpłatnie od pracodawcy akcje bez względu na sposób zakwalifikowania źródła przychodu podlegają opodatkowaniu na podstawie art. 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Skarżący nie zgodził się z argumentacją Izby Skarbowej i złożył skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w której zarzuca naruszenie zaskarżoną decyzją art. 79 § 1 i § 2, art. 169 i art. 200 Ordynacji podatkowej oraz art. 9 i 17 pkt 6 ustawy z dnia 26.07.1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych. Podnosi, iż przychód ze zbycia akcji nie był przychodem ze stosunku pracy. W konsekwencji pobranie zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych jak od przychodów ze stosunku pracy było niezgodne z przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Ponadto skarżący podniósł, iż w istniejącym stanie faktycznym zaistniały przesłanki określone w art. 79 Ordynacji podatkowej uzasadniające złożenie wniosku o stwierdzenie nadpłaty. Jego zdaniem wniosek w sprawie był uzasadniony zarówno przed złożeniem zeznania w podatku dochodowym od osób fizycznych jak i po złożeniu zeznania. W ocenie skarżącego Izba Skarbowa dokonała błędnej kwalifikacji przychodów do poszczególnego źródła. Skarżący wniósł o uchylenie decyzji Izby Skarbowej w W.
Odpowiadając na skargę Izba Skarbowa w W. podtrzymała stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji w części dotyczącej art. 79 Ordynacji. Izba Skarbowa podkreśla, że brak było podstaw prawnych do wydania odrębnej decyzji o stwierdzeniu nadpłaty i jej zwrocie z przesłanek uzasadniających stosowanie w sprawie art. 79 § 1 Ordynacji. W ocenie organu z tych względów właśnie zarzut co do naruszenia art. 79 § 1 Ordynacji nie jest zasadny. Również zarzut naruszenia art. 79 § 2 Ordynacji nie zasługuje na uwzględnienie skoro w takim trybie nie złożono wniosku, a organ w takim trybie jej nie rozpoznawał. Organ odwoławczy przyznał, iż nie zapoznał podatnika z zebranym w sprawie materiałem mając na uwadze fakt, że wszczęcie postępowania w sprawie nadpłaty w pobranych przez płatnika zaliczkach na podatek dochodowy za 2001 r. nastąpiło na wniosek podatnika, a organ I instancji pismem z dnia 27.09.2002 r. nr [...] wyznaczył podatnikowi na podstawie art. 200 Ordynacji termin do zapoznania się z zebranym w sprawie materiałem, który nie był uzupełniany przez organ odwoławczy.
Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który stał się właściwy do rozpoznania tej sprawy stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji bądź aktów sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Sąd nie stwierdził naruszeń prawa, które stosownie do postanowień art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) stanowić mogłyby podstawę jej uchylenia.
Jak wynika z akt sprawy Skarżący w dniu 1.03. 2002r. złożył wraz z małżonką zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu w roku podatkowym 2001, natomiast w dniu 25.02.2002 złożył wniosek o stwierdzenie nadpłaty " z tytułu nienależnie pobranej zaliczki przez pracodawcę". Jako podstawę swojego żądania powołał art. 79 § 5 Ordynacji podatkowej- błędnie, bowiem taka jednostka redakcyjna w ustawie tej nie występuje.
W złożonym zeznaniu nie wykazał osobno dochodów ze sprzedaży akcji. Nie złożył także w trakcie trwającego postępowania o stwierdzenie nadpłaty korekty zeznania, o której mowa a art. 79 § 2a ustawy Ordynacja podatkowa (w brzmieniu obowiązującym w 2002r.).
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Sąd podziela zasadność stanowiska organu odwoławczego, który potraktował owo pismo jako wniosek złożony na podstawie art. 79 § 1 Ordynacji podatkowej, tj. wniosek o stwierdzenie nadpłaty w zaliczkach pobranych przez płatnika.
Sąd zważył również, iż zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych i samo zobowiązanie w podatku są odrębnymi konstrukcjami prawnymi. Jednolicie w doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się, iż z momentem powstania zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych kończy swój osobny byt prawny zaliczka na ten podatek i po tym czasie nie można orzec ani o wysokości zaległości z tytułu zaliczek ani o nadpłacie w zaliczkach (p. Wyrok NSA z dnia 14 sierpnia 1998r. sygn. I SA/Gd 408/98, Ordynacja podatkowa. Komentarz B. Brzeziński, M. Kalinowski, M. Masternak, A. Olesińska. Toruń 2002).
Zasadnie więc Izba Skarbowa w W. umorzyła postępowanie w sprawie.
Postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty po powstaniu zobowiązania w podatku od osób fizycznych wszczęte może być jedynie na wniosek podatnika złożony wraz z korektą zeznania w trybie art. 79 § 2 i 2a ustawy Ordynacja podatkowa -w brzmieniu obowiązującym w 2002r. (art. 75 § 2 i § 3 - w brzmieniu obecnie obowiązującym). Takiego wniosku Skarżący dotąd nie złożył. Tym samym zarzuty Skarżącego dotyczące naruszenia art. 79 § 1 i § 2 są niezasadne.
Sąd nie uwzględnił także zarzutów dotyczących naruszenia przepisów procedury podatkowej tj. art. 169 i 200, albowiem naruszenie przepisów postępowania jest przesłanką uchylenia zaskarżonej decyzji tylko wtedy, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Takiej zależności w rozpoznawanej sprawie nie było. Strona była wzywana do zapoznania się z zebranym materiałem w postępowaniu przed organem I instancji, w postępowaniu odwoławczym nie prowadzono postępowania dowodowego dokonując rozstrzygnięcia w oparciu o materiał zgromadzony przez urząd skarbowy.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 169 Ordynacji podatkowej stwierdzić należy, iż żądanie wniosku było jednoznacznie sformułowane, chociaż z błędnie przytoczoną podstawą prawną. Wniosek ten pomimo niemożności merytorycznego rozpoznania nie był dotknięty brakami formalnymi. Z tego względu zarzut ten jest również niezasadny.
Sąd nie odniósł się do tych zarzutów Skarżącego, które dotyczą merytorycznego rozstrzygnięcia sposobu opodatkowania dochodu w kwocie 553 326, 09 zł, albowiem kwestia ta nie była rozstrzygnięta zaskarżoną decyzją, a w kompetencjach sądu administracyjnego leży jedynie ocena zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a nie merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy podatkowej.
Biorąc pod uwagę powyższe Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) skargę oddalił.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI