III SA 1980/02
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę podatnika na decyzję Izby Skarbowej dotyczącą opodatkowania dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów.
Skarżący R.B. kwestionował decyzję Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję Inspektora Urzędu Kontroli Skarbowej, która ustaliła zobowiązanie podatkowe od dochodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za 2000 r. Podatnik zarzucał naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących oceny dowodów i sposobu prowadzenia postępowania. Sąd administracyjny uznał jednak, że organy podatkowe prawidłowo zastosowały przepisy dotyczące opodatkowania dochodów z nieujawnionych źródeł, a skarżący nie przedstawił wystarczających dowodów na pokrycie wydatków.
Sprawa dotyczyła skargi R.B. na decyzję Izby Skarbowej w W., która utrzymała w mocy decyzję Inspektora Urzędu Kontroli Skarbowej ustalającą zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 r. od dochodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów. Organy podatkowe ustaliły, że kwota [...] zł nie znalazła pokrycia w mieniu zgromadzonym w 2000 r. oraz w latach poprzednich, co stanowiło podstawę do opodatkowania na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Skarżący zarzucał naruszenie art. 180 § 1 i § 2 oraz art. 191 Ordynacji podatkowej, twierdząc, że organy dowolnie oceniły zebrany materiał dowodowy i odrzuciły przedstawione przez niego dowody, takie jak wymiana waluty. Izba Skarbowa nie uwzględniła odwołania, wskazując na brak dowodów potwierdzających źródła pochodzenia środków, w tym na zakup nieruchomości za [...] zł. Sąd administracyjny, rozpoznając skargę, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego ani postępowania. Sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo zastosowały art. 20 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustalając wysokość przychodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach na podstawie poniesionych wydatków i wartości zgromadzonego mienia. Sąd podkreślił, że na podatniku ciąży obowiązek przedstawienia dowodów potwierdzających pokrycie wydatków, a przedstawione przez skarżącego dowody (np. dotyczące wyjazdu do Finlandii czy sprzeczne wyjaśnienia dotyczące sprzedaży dolarów) nie były wystarczająco wiarygodne. Wobec braku ustawowych przesłanek do uwzględnienia skargi, została ona oddalona na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, organy podatkowe prawidłowo oceniły materiał dowodowy i miały podstawy uznać wyjaśnienia strony skarżącej za pozbawione walorów wiarygodności.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przedstawione przez skarżącego dowody, takie jak informacje o wyjeździe do Finlandii czy sprzeczne wyjaśnienia dotyczące sprzedaży dolarów, nie były wystarczająco przekonujące, aby podważyć ustalenia organów podatkowych dotyczące braku pokrycia wydatków w ujawnionych źródłach przychodów.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (12)
Główne
u.p.d.o.f. art. 30 § ust. 1 pkt 7
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Podatek od dochodu z nieujawnionych źródeł przychodów lub nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach.
u.p.d.o.f. art. 20 § ust. 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Ustalanie wysokości przychodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nie ujawnionych.
u.p.d.o.f. art. 20 § ust. 3
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Sposób ustalania wysokości przychodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nie ujawnionych.
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi.
Pomocnicze
u.p.d.o.f. art. 9 § ust. 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Opodatkowanie wszelkiego rodzaju dochodów z wyjątkiem wolnych od podatku.
u.p.d.o.f. art. 10 § ust. 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Źródła przychodów.
u.p.d.o.f. art. 6 § ust. 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Zasada odrębnego opodatkowania małżonków.
o.p. art. 180 § § 1
Ordynacja podatkowa
Dowody w postępowaniu podatkowym.
o.p. art. 180 § § 2
Ordynacja podatkowa
Dowody w postępowaniu podatkowym.
o.p. art. 191
Ordynacja podatkowa
Ocena dowodów przez organ podatkowy.
p.u.s.a. art. 1 § § 1
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Kontrola zgodności z prawem zaskarżonych decyzji.
p.u.s.a. art. 1 § § 2
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Kontrola zgodności z prawem zaskarżonych decyzji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy podatkowe prawidłowo oceniły materiał dowodowy i uznały wyjaśnienia podatnika za niewiarygodne. Podatnik nie przedstawił wystarczających dowodów na pokrycie wydatków z ujawnionych źródeł przychodów. Organy podatkowe prawidłowo zastosowały przepisy dotyczące opodatkowania dochodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 180 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej przez dowolną ocenę dowodów. Naruszenie art. 191 Ordynacji podatkowej przez dowolną ocenę zebranego materiału dowodowego. Niewłaściwe zastosowanie art. 20 ust. 1 i 3 oraz art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Godne uwagi sformułowania
kwota [...] zł nie znajduje pokrycia w mieniu zgromadzonym w 2000r. oraz w latach poprzednich udowodnienie faktu zgromadzenia w ten sposób oszczędności nie może być przeprowadzone na podstawie wizy pobytowej oraz kserokopii paszportu ze stemplami kontroli granicznej Wyjaśnienia podatnika, podobnie jak zeznania świadków oraz inne środki dowodowe muszą zatem prowadzić do przekonania o istnieniu lub nieistnieniu faktów oraz twierdzeń o tych faktach, w przedmiocie źródeł przychodów, bądź mienia zgromadzonego w roku podatkowym oraz w latach poprzednich pokrywających w pełni dokonane w 2000r. wydatki. Zaprezentowane w toku postępowania środki dowodowe nie pozwalają jednak w sposób logiczny i przekonywujący uznać, iż podatnik posiadał środki finansowe, o których mowa, w pełni wystarczające na zakup wraz z małżonką nieruchomości za kwotę [...] zł. Trudno bowiem za takie uznać informacje o wyjeździe do Finlandii, czy sprzeczne wyjaśnienia dotyczące sprzedaży dolarów USA w kantorze w M. i w W. przy ul. [...], przy jednoczesnym przedstawieniu asygnaty z kantoru walut przy ul. [...], a także wyjaśnień, iż jednocześnie sprzedaż waluty nie przekraczała kwoty [...] USA, gdy z asygnaty wynika jednoznacznie kwota sprzedaży wynosząca [...] USD.
Skład orzekający
Antoni Hanusz
przewodniczący sprawozdawca
Małgorzata Długosz-Szyjko
członek
Włodzimierz Kubiak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie dochodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów, ocena dowodów w postępowaniu podatkowym, wymogi dowodowe dotyczące pochodzenia środków finansowych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów w kontekście konkretnych dowodów przedstawionych przez podatnika.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje typowe problemy z udowodnieniem pochodzenia środków finansowych w postępowaniu podatkowym, co jest częstym zagadnieniem dla prawników i podatników.
“Jak udowodnić pochodzenie pieniędzy? Sąd rozstrzyga spór o nieujawnione źródła przychodów.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA 1980/02 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2004-03-16 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2002-08-02 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Antoni Hanusz /przewodniczący sprawozdawca/ Małgorzata Długosz-Szyjko Włodzimierz Kubiak Sygn. powiązane FSK 2183/04 - Wyrok NSA z 2005-05-06 Skarżony organ Izba Skarbowa Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA (del.) Antoni Hanusz (spr.), Sędziowie WSA Małgorzata Długosz-Szyjko, NSA (del.) Włodzimierz Kubiak, Protokolant Robert Powojski, po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2004 r. sprawy ze skargi R. B. na decyzję Izby Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2002 r. Nr [...] w przedmiocie ryczałtów podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych oddala skargę Uzasadnienie 1. Zaskarżoną decyzją z dnia [...].06.2002r., Nr [...], po rozpatrzeniu odwołania R. B. od decyzji Inspektora Urzędu Kontroli Skarbowej w S. z dnia [...].03.2002r. Nr [...], ustalającej zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000r. od dochodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów, Izba Skarbowa w W. utrzymała w mocy decyzję organu I instancji. Jak wynika z motywów powyższej decyzji, w toku przeprowadzonej kontroli, której przedmiotem było ustalenie źródeł pochodzenia środków finansowych na pokrycie posiadanego majątku oraz wydatków w 2000r. ustalono, iż kwota [...] zł nie znajduje pokrycia w mieniu zgromadzonym w 2000r. oraz w latach poprzednich. Dało to podstawę, w ocenie kontrolującego organu, by przyjąć, iż przychód nie znajduje pokrycia w ujawnionych źródłach, a zatem podlega opodatkowaniu na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 26.07.1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000r., Nr 14, poz. 176 ze zm.). W odwołaniu wniesionym od decyzji organu I instancji strona zarzuciła naruszenie dyspozycji art. 180 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej przez przyjęcie do wyjaśnienia sprawy przez organ kontrolujący dowodów, które potwierdzają określone fakty i stany prawne wyłącznie w sposób urzędowy (z wyjątkiem darowizny) i odrzucenie tym samym innych dowodów, o których mowa w wymienionym wyżej przepisie. Zarzuty dotyczące także naruszenia treści art. 191 Ordynacji podatkowej przez dowolną ocenę zebranego materiału dowodowego, gdyż organ kontroli uznał w postępowaniu tylko dowody urzędowo potwierdzone, natomiast wyeliminował wyjaśnienia, informacje oraz dokumenty przedstawione przez skarżącego. W odwołaniu wskazano, że w toku postępowania przedstawiono dowody wymiany waluty (dolary amerykańskie) na złotówki w kantorze, wobec tego w myśl art. 180 § 2 Ordynacji podatkowej, strona nie była zobligowana do przedstawienia innych dowodów w zakresie badanej sprawy, zaś organ nie miał podstawy prawnej żądania informacji potwierdzających, że wymiany waluty dokonano przez skarżącego. 2. Izba Skarbowa w W. nie znalazła podstaw do uwzględnienia odwołania i wskazała, iż aktem notarialnym Rep. A Nr [...] z dnia [...].11.1990r. skarżący wraz z małżonką nabyli zabudowaną nieruchomość w J. o pow. 1 498m2 wraz z budynkiem mieszkalnym o pow. 130m2 za kwotę [...]zł, płatną w dwóch ratach. Pierwszą ratę w wysokości [...] zł zapłacili w dniu podpisania aktu notarialnego, natomiast drugą, także w kwocie [...] zł, zapłacono w dniu [...].03.2000r. W toku przeprowadzonego postępowania skarżący, a także jego żona, zeznali do protokołu, iż od początku trwania ich związku małżeńskiego całość otrzymywanego wynagrodzenia lokowali w dolary amerykańskie z zamiarem zaoszczędzenia pieniędzy na zakup własnego domu. Zaznaczyli jednocześnie, iż nie posiadali nigdy kont dewizowych, ani złotówkowych. Dewizy natomiast były przez nich przechowywane w domu rodziców żony. W toku postępowania nie przedłożyli żadnych dowodów zamiany złotówek na dolary. Skarżący stwierdził natomiast, iż dokonał 2 transakcji wymiany waluty amerykańskiej w dniu [...].01.2000r., które także nie zostały udokumentowane. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, iż przy wyliczaniu kwoty oszczędności uwzględniono zeznania żony skarżącego, iż w dacie od kwietnia 1992r. do kwietnia 2000r. mieszkali u rodziców żony w J. i w tym czasie koszty ich utrzymania oni ponosili. Natomiast organ prowadzący postępowanie w niniejszej sprawie nie uwzględnił oszczędności w kwocie [...] USD z wyjazdów w okresie studenckim za dwu miesięczny okres pobytu w Finlandii, gdzie pracować miała żona skarżącego. Izba Skarbowa zwróciła uwagę, iż udowodnienie faktu zgromadzenia w ten sposób oszczędności nie może być przeprowadzone na podstawie wizy pobytowej oraz kserokopii paszportu ze stemplami kontroli granicznej. Odwoławczy organ podatkowy podniósł także utratę siły nabywczej zgromadzonych środków pieniężnych w stosunku do wartości w latach 1992-1999. Jednocześnie Izba Skarbowa przytoczyła w zaskarżonej decyzji szczegółowe wyliczenie obejmujące źródła pochodzenia przychodów oraz poniesionych wydatków w roku 2000. Na podstawie złożonych zeznań oraz oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego ustalono wysokość zasobów finansowych stanowiących odrębny majątek skarżącego w kwocie [...] zł, natomiast żony w kwocie [...] zł oraz [...] USD. Izba Skarbowa zwróciła uwagę, iż po dokonaniu rozliczenia przychodów i wydatków za następny okres tj. od dnia zawarcia związku małżeńskiego tj. od 19.04.1992r. do 31.12.1999r. wysokość oszczędności wyniosła [...] zł. Z kolei za 2000r. po stronie wydatków należało przyjąć [...] zł. Do wielkości powyższych doliczono kwotę [...] zł w gotówce, zgodnie ze złożonym przez skarżącego oświadczeniem w miejscu pracy skarżącego tj. Urzędzie Celnym oraz przychody z wynagrodzenia, zwrotu nadpłaconego podatku, premii żony oraz wszystkie oszczędności. W konkluzji Izba Skarbowa dowodzi, że [...] zł nie znajduje pokrycia w mieniu zgromadzonym w 2000r. oraz w latach poprzednich. Ustalony stan faktyczny sprawy pozwolił zatem przyjąć za podstawę rozstrzygnięcia art. 20 ust. 1 i 3, a w konsekwencji zastosować treść przepisu art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Przyjmując zasadę odrębnego opodatkowania małżonków wyrażoną w art. 6 ust. 1 tej ustawy zaskarżoną decyzją ustalono zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych w sposób zryczałtowany z zastosowaniem stawki 75 % od dochodu z nieujwnionych źródeł przychodów w kwocie [...] zł. 3. Na powyższą decyzję R. B. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc w niej o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł przede wszystkim naruszenie art. 180 § 1 i § 2, art. 191 Ordynacji podatkowej oraz naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie przepisu art. 20 ust. 1 i 3 a w konsekwencji art. 30 ust. 1, pkt 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Przyjęto bowiem, iż kwota [...] zł jest kwotą nie znajdującą pokrycia w ujawnionych źródłach przychodu. Skarżący twierdzi, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji, wymagającej od strony przedstawienia dowodów potwierdzających źródła pochodzenia majątku, np. deklaracje wwozu lub wszystkie zaświadczenia z kantorów walut nie znajduje odzwierciedlenia w obowiązującym stanie prawnym i jest praktycznie niewykonalne wobec upływu czasu. Strona skarżąca podkreśla, że niedopuszczalnym jest dokonywanie oceny sposobów uzyskania dodatkowych dochodów związanych z gromadzeniem środków. Jej zdaniem organy nie uzasadniły dlaczego ustalenie kwoty oszczędności posiadanych przez stronę musi opierać się o zasady arytmetyki przychodów i wydatków lat poprzednich. 4. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa w W. wniosła o jej oddalenie bowiem jej zarzuty uznała za bezzasadne i podtrzymała stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji wraz z przytoczoną tam argumentacją. 5. Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem w świetle art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25.07.2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) stwierdzić należy, iż wbrew zarzutom skargi, decyzja ta nie narusza ani przepisów prawa materialnego, ani też przepisów postępowania w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Skarga nie zasługuje zatem na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26.07.1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody z wyjątkiem dochodów wolnych od tego podatku. Podlegające opodatkowaniu dochody, uzyskiwane mogą być z różnych źródeł przychodów ujętych w art. 10 ust. 1 powołanej ustawy podatkowej m.in. z innych źródeł. Za przychody z innych źródeł uważa się przychody nie znajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów. Zgodnie z treścią art. 20 ust. 3 tejże ustawy wysokość przychodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nie ujawnionych ustala się na podstawie poniesionych przez podatnika w roku podatkowym wydatków i wartości zgromadzonego w tym roku mienia, jeżeli wydatki te i wartości nie znajdują pokrycia w mieniu zgromadzonym w roku podatkowym oraz w latach poprzednich, pochodzącym z przychodów opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania. W świetle zgromadzonego w aktach sprawy materiału dowodowego należy stwierdzić, iż organy podatkowe właściwie zastosowały przepis art. 20 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Wobec tego organy podatkowe zasadnie zastosowały także przepis art. 30 ust. 1 pkt 7 cytowanej ustawy podatkowej wymierzając podatek od dochodu z nieujawnionych źródeł przychodów lub nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach. Poza sporem w badanej sprawie pozostaje bowiem fakt wydatkowania przez skarżącego kwoty na nabycie w 2000r., wraz z małżonką, nieruchomości za kwotę [...] zł, położonej w J. W postępowaniu podatkowym dotyczącym dochodu z nieujwnionych źródeł przychodu organy podatkowe stwierdzają w sposób logiczny i przekonywujący poniesienie wydatków przekraczających zeznany dochód. Wobec tego na podatniku ciąży przedstawienie lub wskazanie źródeł i środków dowodowych przemawiających za tym, że wydatki te znajdują pokrycie w określonych źródłach przychodów lub posiadanych zasobach. Wyjaśnienia podatnika, podobnie jak zeznania świadków oraz inne środki dowodowe muszą zatem prowadzić do przekonania o istnieniu lub nieistnieniu faktów oraz twierdzeń o tych faktach, w przedmiocie źródeł przychodów, bądź mienia zgromadzonego w roku podatkowym oraz w latach poprzednich pokrywających w pełni dokonane w 2000r. wydatki. Zaprezentowane w toku postępowania środki dowodowe nie pozwalają jednak w sposób logiczny i przekonywujący uznać, iż podatnik posiadał środki finansowe, o których mowa, w pełni wystarczające na zakup wraz z małżonką nieruchomości za kwotę [...] zł. Strona skarżąca nie poparła swego stanowiska przekonywującymi dowodami. Trudno bowiem za takie uznać informacje o wyjeździe do Finlandii, czy sprzeczne wyjaśnienia dotyczące sprzedaży dolarów USA w kantorze w M. i w W. przy ul. [...], przy jednoczesnym przedstawieniu asygnaty z kantoru walut przy ul. [...], a także wyjaśnień, iż jednocześnie sprzedaż waluty nie przekraczała kwoty [...] USA, gdy z asygnaty wynika jednoznacznie kwota sprzedaży wynosząca [...] USD. Kolejnych asygnat skarżący nie posiadał. Wobec powyższego organy podatkowe prowadzące postępowanie miały podstawy by uznać wyjaśnienia strony skarżącej za pozbawione walorów wiarygodności środka dowodowego. Natomiast brak pokrycia wydatków poczynionych przez skarżącego w 2000r. wykazały w sposób przekonywujący i spójny organy podatkowe, czyniąc to, szczegółowo uzasadniły swe stanowisko zgodnie z treścią art. 191 Ordynacji podatkowej. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia treści art. 180 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej, co podnosi skarżący. Zarzuty skargi są natomiast pozbawione merytorycznego uzasadnienia i stanowią w większości polemikę ze stanowiskiem organów. Mając na uwadze powyższe ustalenia i wnioski należy powiedzieć, iż brak jest ustawowych przesłanek do uwzględnienia skargi, w związku z czym należało ją oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270, ze zm.). s. M. Długosz – Szyjko s. A. Hanusz s. W. Kubiak
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI