III SA 1968/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-03-10
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek dochodowy od osób prawnychCIT-2fundacjacele statutowezwolnienie podatkowedziałalność oświatowadziałalność społecznawykładnia prawaOrdynacja podatkowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Fundacji na decyzję Izby Skarbowej odmawiającą zwolnienia z obowiązku składania deklaracji CIT-2, uznając, że cele statutowe fundacji nie są tożsame z celami ustawowymi uprawniającymi do zwolnienia.

Fundacja B. zaskarżyła decyzję Izby Skarbowej odmawiającą zwolnienia z obowiązku składania miesięcznych deklaracji CIT-2. Fundacja argumentowała, że prowadzi działalność oświatową i społeczną, która powinna kwalifikować ją do zwolnienia. Organy podatkowe uznały jednak, że cele statutowe fundacji nie są tożsame z celami określonymi w ustawie o podatku dochodowym od osób prawnych, co wyklucza możliwość skorzystania ze zwolnienia. WSA w Warszawie podzielił stanowisko organów, oddalając skargę.

Sprawa dotyczyła skargi Fundacji B. na decyzję Izby Skarbowej w W., która utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego odmawiającą zwolnienia Fundacji z obowiązku składania miesięcznych deklaracji CIT-2. Fundacja argumentowała, że jej cele statutowe, obejmujące wspieranie organizacji pozarządowych, rozszerzanie wiedzy o nich oraz prowadzenie szkoleń i poradnictwa, mieszczą się w pojęciu działalności oświatowej i społecznej, co powinno uprawniać ją do zwolnienia podatkowego na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Organy podatkowe, a następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, uznały jednak, że cele statutowe Fundacji nie są tożsame z celami wymienionymi w ustawie, a zwolnienia podatkowe stanowią wyjątek i nie mogą być stosowane w drodze wykładni rozszerzającej. Sąd podkreślił, że cele fundacji muszą wynikać wprost ze statutu i nie mogą być ustalane przez organy podatkowe w drodze wykładni. W związku z tym, że pierwszy warunek do skorzystania ze zwolnienia (cele statutowe zgodne z ustawą) nie został spełniony, skarga została oddalona.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, cele statutowe fundacji muszą być tożsame z celami wymienionymi w ustawie, a nie mogą być ustalane w drodze wykładni rozszerzającej przez organy podatkowe.

Uzasadnienie

Sąd podzielił stanowisko organów podatkowych, że cele statutowe Fundacji B. nie są tożsame z celami wymienionymi w art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o CIT, a zwolnienia podatkowe wymagają ścisłej interpretacji przepisów, bez stosowania wykładni rozszerzającej. Cele te muszą wynikać wprost ze statutu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (4)

Główne

u.p.d.o.p. art. 17 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Dochody podatników, których celem statutowym jest działalność naukowa, naukowo-techniczna, oświatowa, kulturalna, w zakresie kultury fizycznej i sportu, ochrony środowiska, wspierania inicjatyw społecznych na rzecz budowy dróg i sieci telekomunikacyjnej na wsi oraz zaopatrzenia wsi w wodę, dobroczynności, ochrony zdrowia i pomocy społecznej, rehabilitacji zawodowej i społecznej inwalidów oraz kultu religijnego - w części przeznaczonej na te cele, są wolne od podatku.

Pomocnicze

u.p.d.o.p. art. 25 § 5

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Podatnicy, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 4-8, mogą być zwolnieni (pod warunkami określonymi w przepisie) na ich wniosek przez Urząd Skarbowy z obowiązku składania deklaracji CIT-2.

o.p. art. 233 § 1

Ordynacja podatkowa

Przepis ten reguluje utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji przez organ odwoławczy.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed Sądami administracyjnymi

Sąd oddala skargę, jeżeli nie stwierdzi naruszenia prawa.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Cele statutowe Fundacji B. są tożsame z celami ustawowymi uprawniającymi do zwolnienia podatkowego. Należy stosować wykładnię rozszerzającą przepisów dotyczących zwolnień podatkowych, uwzględniając humanitarny wymiar działalności fundacji.

Godne uwagi sformułowania

zwolnienia i ulgi podatkowe w systemie prawa polskiego są wyjątkiem, istotnym odstępstwem od zasady sprawiedliwości podatkowej stosowanie tych zwolnień przez organy podatkowe nie może odbywać się według wykładni rozszerzającej cele fundacji [...] muszą wynikać wprost ze statutu fundacji; nie mogą być ustalane przez organy podatkowe w drodze wykładni, do której organy te nie są uprawnione

Skład orzekający

Grażyna Nasierowska

przewodniczący

Krystyna Chustecka

sprawozdawca

Małgorzata Długosz-Szyjko

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zwolnień podatkowych dla fundacji, zasada ścisłej wykładni przepisów podatkowych, brak możliwości stosowania wykładni rozszerzającej przez organy podatkowe."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego przypadku fundacji i jej celów statutowych, a także specyfiki przepisów o CIT.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną zasadę interpretacji przepisów podatkowych i pokazuje, jak kluczowe jest precyzyjne określenie celów statutowych dla organizacji ubiegających się o zwolnienia podatkowe.

Czy cele statutowe fundacji wystarczą do zwolnienia z podatku? Sąd wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA 1968/02 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-03-10
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2002-08-01
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Grażyna Nasierowska /przewodniczący/
Krystyna Chustecka /sprawozdawca/
Małgorzata Długosz-Szyjko
Sygn. powiązane
FSK 1639/04 - Wyrok NSA z 2005-04-07
Skarżony organ
Izba Skarbowa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA G. Nasierowska, Sędzia NSA (del.) K. Chustecka (spr.), Sędzia WSA M. Długosz-Szyjko, Protokolant A. Kot, po rozpoznaniu w dniu 10 marca 2004 r. sprawy ze skargi Fundacji [...] B. w W. na decyzję Izby Skarbowej w W. z dnia[...] czerwca 2002 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy zwolnienia z obowiązku składania miesięcznych deklaracji o wysokości osiągniętego dochodu oddala skargę
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją wydaną na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej oraz art. 25 ust. 5 i art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 15.02.1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych /Dz. U. z 2000 r. nr 54, poz. 654 ze zm./ Izba Skarbowa w W. utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego W. z dnia [...]03.2002 r. nr [...] odmawiającą Fundacji [...] "B" uwzględnienia wniosku w sprawie zwolnienia z obowiązku składania miesięcznych deklaracji CIT-2.
W uzasadnieniu wskazano, że Fundacja prośbę o zwolnienie z obowiązku składania miesięcznych deklaracji CIT-2 w 2002 r. uzasadniła tym, że w ramach działalności statutowej prowadzi działalność oświatową i społeczną i jednocześnie nie prowadzi działalności gospodarczej.
Urząd Skarbowy W. odmówił uwzględnienia wniosku, stwierdzając, że cele statutowe Fundacji nie są tożsame z celami wynikającymi z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.
Izba Skarbowa w W. podzieliła to stanowisko. Stwierdziła, że w statucie fundacji B. jako cel działalności nie została wymieniona ani działalność oświatowa ani pomoc społeczna. Wymienione w § 7 pkt 3 Statutu jako jeden z celów B. , rozszerzanie wiedzy o organizacjach pozarządowych w Polsce i za granicą nie jest celem strickte oświatowym.
Cele statutowe Fundacji nie są tożsame z celami wynikającymi z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, a zatem nie został spełniony podstawowy warunek uprawniający do skorzystania ze zwolnienia podatkowego .
Fundacja nie ma więc uprawnienia do ubiegania się na podstawie art. 25 ust. 5 ustawy o zwolnienie z obowiązku składania deklaracji o wysokości osiągniętego dochodu (straty).
W skardze do Sądu na decyzję Izby Skarbowej Skarżąca wnosi o jej uchylenie. Podnosi, że zgodnie ze Statutem Fundacja B. do swych celów zalicza między innymi: wspieranie organizacji pozarządowych w ich działaniach na rzecz dobra publicznego, animowanie współpracy organizacji pozarządowych z samorządem i administracją rządową, rozszerzanie wiedzy o organizacjach pozarządowych, wspieranie rozwoju organizacji pozarządowych.
Cele te Fundacja realizuje między innymi poprzez przygotowanie i prowadzenie szkoleń, prowadzenie poradnictwa i konsultacji, organizowanie i udział w spotkaniach, prowadzenie działalności informacyjnej. Powyższy zakres działalności, zdaniem Skarżącej, mieści się jak najbardziej w pojęciu "działalności oświatowej". Fundacja prowadzi też od 15 października 1994 roku Niepubliczną Palcówkę Oświatową w zakresie aktywizacji zawodowej.
Uznając za słuszne stanowisko wyrażone w decyzji Izby Skarbowej, iż stosowanie zwolnień i ulg w systemie podatkowym przez urzędy podatkowe jest wyjątkiem, istotnym odstępstwem od zasady sprawiedliwości podatkowej, Skarżąca nie zgadza się, że stosowanie tych zwolnień nie może się odbywać według wykładni rozszerzającej, a zatem wskazanie celów działalności fundacji powinno być dokonywane w sposób analizujący całość działalność statutowej.
Fundacja prowadzi swoją działalność także w oparciu o pomoc społeczną. Powołując się na pisma Ministerstwa Finansów Skarżąca wywodzi, że przez pojęcie "których celem statutowym jest działalność" należy rozumieć nie tylko bezpośrednie prowadzenie przez daną jednostkę organizacyjną placówki oświatowej czy kulturalnej, lecz także wspieranie takiej działalności, o ile wynika to wprost ze statutu.
Przyjmując humanitarny, a więc pozanormatywny wymiar działalności dla której są tworzone fundacje, zdaniem Skarżącej istnieje uzasadniona podstawa wyłączenia obowiązku składania miesięcznych deklaracji o wysokości osiągniętego dochodu CIT-2 przez Fundację B.
W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wniosła o jej oddalenie, podtrzymując zajęte stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga jest nieuzasadniona.
Zgodnie z art. 17ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. z 2000r., Nr 54, poz. 654 ze zm.) wolne od podatku są dochody podatników, z zastrzeżeniem ust. 1c, których celem statutowym jest działalność naukowa, naukowo-techniczna, oświatowa, w tym również polegająca na kształceniu studentów, kulturalna, w zakresie kultury fizycznej i sportu, ochrony środowiska, wspierania inicjatyw społecznych na rzecz budowy dróg i sieci telekomunikacyjnej na wsi oraz zaopatrzenia wsi w wodę, dobroczynności, ochrony zdrowia i pomocy społecznej, rehabilitacji zawodowej i społecznej inwalidów oraz kultu religijnego - w części przeznaczonej na te cele. Stosownie do art. 25 ust. 5 ustawy podatnicy, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 4-8 mogą być zwolnieni (pod warunkami określonymi w przepisie) na ich wniosek przez Urząd Skarbowy z obowiązku składania deklaracji CIT-2.
Uprawnienia do zwolnienia podatkowego na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy Skarżąca uzasadnia tym, że w ramach działalności statutowej prowadzi działalność oświatową i społeczną.
Izba Skarbowa stwierdzając, że do skorzystania z powyższego zwolnienia muszą przez fundację zostać spełnione dwa warunki, jej celem statutowym musi być działalność wymieniona w tym przepisie oraz uzyskane przez jednostkę dochody muszą być wydatkowane na ten cel uznała, że nie został spełniony pierwszy z warunków, a mianowicie, że określone w statucie Skarżącej cele nie są tożsame z celami wymienionymi w powołanym przepisie.
Izba Skarbowa podkreśliła przy tym, że wszelkie zwolnienia i ulgi podatkowe w systemie prawa polskiego są wyjątkiem, istotnym odstępstwem od zasady sprawiedliwości podatkowej /powszechności i równości opodatkowania/, a ich stosowanie przez organy podatkowe nie może odbywać się według wykładni rozszerzającej, powołując się na wyrok z dnia 8.02.1994 r. sygn. akt SA /Lu 1321/93, w którym Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że cele fundacji, będące jednym z warunków do wyłączenia dochodu fundacji od podatku dochodowego od osób prawnych muszą wynikać wprost ze statutu fundacji; nie mogą być ustalane przez organy podatkowe w drodze wykładni, do której organy te nie są uprawnione.
Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela ten pogląd, uznając za nieuprawnione wywody zawarte w skardze dotyczące konieczności stosowania wykładni rozszerzającej przepisów w tym zakresie i wniosku, że uwzględniając humanitarny i pozanormatywny wymiar działalności, dla której są tworzone fundacje, zwolnienia powinny odnosić się do wszystkich fundacji w tym również Fundacji B.
Stwierdzając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed Sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153,poz. 1270) orzekł jak w sentencji.
s.K.Chustecka s.G.Nasierowska s.M.Długosz-Szyjko

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI