III SA 1455/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-02-02
NSApodatkoweŚredniawsa
sprzedaż nieruchomościpodatek dochodowyryczałtprzychódkoszty sprzedażyzwolnienie podatkowenieruchomośćakt notarialnyOrdynacja podatkowaustawa o PIT

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę podatnika na decyzję Izby Skarbowej dotyczącą ryczałtowego podatku dochodowego od sprzedaży nieruchomości, uznając prawidłowość interpretacji przepisów przez organ.

Sprawa dotyczyła skargi T. W. na decyzję Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji w przedmiocie 10% zryczałtowanego podatku dochodowego od sprzedaży nieruchomości w 1999 roku. Skarżący kwestionował sposób ustalenia przychodu oraz brak możliwości skorzystania ze zwolnienia podatkowego przy nabyciu innej nieruchomości. Sąd uznał, że przychód ze sprzedaży nieruchomości stanowi wartość wynikającą z umowy, niezależnie od obciążeń nieruchomości, a zwolnienie podatkowe nie przysługuje, gdy nabyty grunt nie jest przeznaczony pod budowę budynku mieszkalnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę T. W. na decyzję Izby Skarbowej w W., która utrzymała w mocy decyzję Pierwszego Urzędu Skarbowego W. określającą 10% zryczałtowany podatek dochodowy od sprzedaży nieruchomości w 1999 roku. Skarżący zarzucał organom naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym art. 19 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (u.p.d.o.f.) poprzez błędne ustalenie przychodu ze sprzedaży, oraz art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a u.p.d.o.f. w związku z brakiem możliwości skorzystania ze zwolnienia podatkowego przy nabyciu innej nieruchomości. Podnosił również zarzuty naruszenia przepisów postępowania. Sąd oddalił skargę, stwierdzając, że przychód ze sprzedaży nieruchomości jest wartością wyrażoną w cenie określonej w umowie, pomniejszoną o koszty sprzedaży, a zadłużenia obciążające nieruchomość nie wpływają na ustalenie podstawy opodatkowania. Sąd podkreślił, że zwolnienie podatkowe przewidziane w art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a u.p.d.o.f. dotyczy wydatków na nabycie gruntu pod budowę budynku mieszkalnego, a nie gruntu z takiego przeznaczenia wyłączonego, co miało miejsce w analizowanej sprawie. Sąd uznał również zarzuty naruszenia przepisów formalnych za chybione, wskazując na prawidłowe zebranie i ocenę materiału dowodowego przez organy podatkowe.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Przychód ze sprzedaży nieruchomości stanowi wartość wyrażoną w cenie określonej w umowie sprzedaży, pomniejszoną o koszty sprzedaży. Zadłużenia obciążające nieruchomość nie mają wpływu na ustalenie podstawy opodatkowania.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na literalnym brzmieniu art. 19 ust. 1 u.p.d.o.f., zgodnie z którym przychodem jest wartość wyrażona w cenie umowy, a ustawodawca przewidział jedynie pomniejszenie o koszty sprzedaży.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (19)

Główne

u.p.d.o.f. art. 19 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Przychód ze sprzedaży nieruchomości jest wartością wyrażoną w cenie określonej w umowie sprzedaży, pomniejszoną o koszty sprzedaży. Zadłużenia obciążające nieruchomość nie mają wpływu na ustalenie podstawy opodatkowania.

u.p.d.o.f. art. 21 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Zwolnienie podatkowe dotyczy wydatków na nabycie gruntu pod budowę budynku mieszkalnego, a nie gruntu z takiego przeznaczenia wyłączonego.

p.u.s.a. art. 1 § 2

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

p.s.a. art. 145

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.p.d.o.f. art. 10 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 28

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Ordynacja podatkowa art. 233 § 1

Ordynacja podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 220 § 2

Ordynacja podatkowa

k.c. art. 65

Kodeks cywilny

Sąd odrzucił zarzut naruszenia art. 65 k.c. przez błędne odczytanie zamiaru stron, gdy taki zamiar deklaruje tylko jedna strona umowy.

u. o. p. art. 187

Ordynacja podatkowa

u. o. p. art. 122

Ordynacja podatkowa

u. o. p. art. 210 § 1

Ordynacja podatkowa

u. o. p. art. 121

Ordynacja podatkowa

u. o. p. art. 124

Ordynacja podatkowa

u. o. p. art. 125

Ordynacja podatkowa

u. o. p. art. 180

Ordynacja podatkowa

u. o. p. art. 145 § 2

Ordynacja podatkowa

Sąd uznał, że doręczenie decyzji II instancji bezpośrednio skarżącemu i pełnomocnikowi nie ograniczyło terminu do skargi, gdyż skuteczne jest doręczenie pełnomocnikowi.

u. o. p. art. 233

Ordynacja podatkowa

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 19 u.p.d.o.f. poprzez błędne ustalenie przychodu ze sprzedaży nieruchomości. Naruszenie art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a u.p.d.o.f. poprzez pozbawienie podatnika przywileju podatkowego. Naruszenie art. 65 k.c. poprzez określenie treści umowy sprzedaży niezgodnie z celem i zamiarem stron. Naruszenie przepisów postępowania (art. 187, 122, 210 § 1 pkt 6, 121, 124, 125, 180, 145 § 2, 233 u.o.p.).

Godne uwagi sformułowania

przychód ze sprzedaży nieruchomości jest wartością wyrażoną w cenie określonej w umowie sprzedaży, pomniejszona koszty sprzedaży długi obciążające nieruchomość nie mają żadnego wpływu na ustalenie podstawy opodatkowania wymogów art. 21 ust. 1 pkt. 32 lit. a u.p.d.o.f. nie spełniają wydatki poniesione na nabycie [...] gruntu, na którym można wybudować budynek mieszkalny przywołany przepis, będący ulgą podatkową, winien być interpretowany ściśle, albowiem stanowi wyjątek od zasady powszechności opodatkowania nie jest istotny abstrakcyjny zamiar podatnika budowy budynku mieszkalnego, a rzeczywiste przeznaczenie gruntu pod budowę takiego budynku

Skład orzekający

B. Dauter

przewodniczący-sprawozdawca

A. Hanusz

członek

G. Krzymień

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ustalania przychodu ze sprzedaży nieruchomości oraz warunków skorzystania ze zwolnienia podatkowego przy nabyciu gruntu pod budowę."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 1999 roku i późniejszych lat, a także specyfiki transakcji sprzedaży nieruchomości z uwzględnieniem zadłużenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy powszechnego zagadnienia podatkowego związanego ze sprzedażą nieruchomości i interpretacją przepisów dotyczących przychodu oraz zwolnień podatkowych, co jest interesujące dla prawników i podatników.

Jak prawidłowo rozliczyć podatek od sprzedaży nieruchomości? Sąd wyjaśnia kluczowe zasady.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA 1455/02 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-02-02
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2002-06-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Antoni Hanusz
Bogusław Dauter /przewodniczący sprawozdawca/
Grzegorz Krzymień
Skarżony organ
Izba Skarbowa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA B. Dauter (spr.), Sędziowie NSA A. Hanusz, G. Krzymień, Protokolant A. Zientara, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 lutego 2004 r. sprawy ze skargi T. W. na decyzję Izby Skarbowej w W. z dnia [...].04.2002 r. Nr [...] w przedmiocie ryczałtów w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001r. oddala skargę ic
Uzasadnienie
Uzasadnienie !
Izba Skarbowa w W. decyzją z dnia [...].04.2002r. na podstawie art. 233 § 1 pkt. 1 oraz art. 220 § 2 Ordynacji podatkowej w zw. Z art. 10 ust. 1 pkt. 8, art. 19 ust. 1, art. 21 ust. 1 pkt. 32 lit. a art. 28 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych po rozpatrzeniu odwołania T. W. od decyzji Pierwszego Urzędu Skarbowego W. z dnia [...].01.2002r. określającej 10 % zryczałtowany podatek dochodowy w kwocie [...] zł z tytułu sprzedaży w 1999r. nieruchomości, zaległość podatkową z tego tytułu oraz odsetki za zwłokę, utrzymała zaskarżoną
decyzję w mocy.
W uzasadnieniu decyzji Izba min. Podniosła, że w myśl art. 19 ust. 1 u.p.d.o.f. przychodem ze sprzedaży nieruchomości jest wartość wyrażona w cenie określonej w umowie sprzedaży, pomniejszona o koszty sprzedaży. Z treści § 2 ust. 1 lit. a i b aktu notarialnego Rep. [...]/99 z dnia [...].12.1999r. wynika, że T. W. sprzedał swoje udziały w nieruchomości położonej w W. przy ul. [...] za cenę [...] zł czego kwota [...] zł stanowiła zadłużenie sprzedającego względem "U" s. c. [...], które kupujący przyjęli zgodnie z § 2 ust. 3 aktu notarialnego. W ocenie Izby długi obciążające nieruchomość nie mają żadnego wpływu na ustalenie podstawy opodatkowania zryczałtowanym podatkiem dochodowym. Wyrażona w cenie wartość jest przychodem i to bez względu na to w jakiej formie cena ta została zapłacona. Dołączona do odwołania umowa przedwstępna oraz zaświadczenie z banku potwierdzające wysokość dokonanej wpłaty na konto skarżącego nie zmieniają stanu faktycznego w sprawie.
Izba Skarbowa stwierdziła nadto, że wymogów art. 21 ust. 1 pkt. 32 lit. a u.p.d.o.f. nie spełniają wydatki poniesione na nabycie aktem notarialnym Rep. Nr [...]/2000 z dnia[...].05.2000r. nieruchomości położonej we wsi M. W dniu nabycia powyższa nieruchomość znajdowała się na terenie o przeznaczeniu podstawowym Ls - tereny lasów i zalesień z zakazem zabudowy. T. W. był więc świadom, że zakupiony grunt nie jest gruntem, na którym można wybudować budynek mieszkalny.
W skardze na powyższe decyzje skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego, a to:
- art. 21 ust. 1 pkt. 32, art. 28, art. 19 u.p.d.o.f. poprzez pozbawienie podatnika przysługującego mu przywileju podatkowego,
-art.65 k. c. poprzez określenie treści umowy sprzedaży niezgodnie z celem tej umowy i zgodnym zamiarem stron.
Naruszenie przepisów prawa formalnego, w szczególności:
- art.187 u. o. p. poprzez nie zebranie i nie rozpatrzenie całego materiału dowodowego,
-art.122 u. o. p. poprzez nie podjęcie wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia sprawy,
-art. 210 § 1 pkt. 6 u.o.p. poprzez brak uzasadnienia faktycznego odnośnie ustalenia ceny sprzedaży udziałów w nieruchomości,
-art.121 u. o. p. poprzez prowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania do organów podatkowych,
-art. 124 u. o. p. poprzez nie wyjaśnienie przesłanek jakimi kierowano się przy załatwieniu sprawy,
-art. 125 u. o. p. poprzez nie wnikliwe działanie,
-art. 180 u. o. p. poprzez nie przeprowadzenie zgłoszonych w odwołaniu wniosków dowodowych;
-art.145 § 2 u. o. p. poprzez doręczenie decyzji II instancji bezpośrednio skarżącemu i pełnomocnikowi przez co ograniczono termin do skargi i pozbawiono skarżącego prawa do obrony jego praw,
-art. 233 u. o. p. poprzez utrzymanie w mocy decyzji rażąco naruszającej prawo.
W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonych decyzji, umorzenie postępowania w sprawie, zwrotu nadpłaconej kwoty wraz z odsetkami oraz zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa w W. wniosła o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.
Skarga jest niezasadna. Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Rozpoznając skargę na decyzję administracyjną sąd administracyjny jest władny wydać jedno z rozstrzygnięć, o których mowa w art. 145 lub art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ) - zwanej dalej p.s.a. . W związku z tym żądanie umorzenia postępowania podatkowego oraz nakazanie zwrotu nadpłaconej kwoty podatku nie znajduje podstaw prawnych.
Przechodząc do zarzutów merytorycznych skargi Sąd w pierwszej kolejności odniesie się do zrzutów naruszenia prawa materialnego jako dalej idących.
Zgodnie z treścią art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych ( zwanej dalej u. p. d. o. f. ) w brzmieniu obowiązującym w 1999r. przychodem ze sprzedaży nieruchomości i praw majątkowych oraz innych rzeczy, w warunkach określonych w art.10 ust. 1 pkt. 8, jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie sprzedaży, pomniejszonej koszty sprzedaży.
Z treści aktu notarialnego Rep. [...]99 z dnia [...].12.1999r. wynika, skarżący T. W. sprzedał swoje udziały w nieruchomości położonej w W. przy ul. [...] za cenę [...] zł przy czym kwota [...] zł płatna była na rzecz "U" s .c. [...]. Kwota ta, co wynika wprost z § 2 aktu notarialnego była kwotą wynikającą z zadłużenia sprzedających względem "U" s. c. [...]. Całość zapisu § 2 aktu notarialnego w sposób nie budzący wątpliwości świadczy o tym, że wartość przedmiotowe nieruchomości wyrażona w cenie, w części dotyczącej skarżącego, wyniosła kwotę przyjętą przez organy podatkowe za przychód, tj. [...] zł. W ocenie Sądu nie może budzić wątpliwości, na ustalenie wartości sprzedawanej nieruchomości nie mają wpływu wszelkiego rodzaju zadłużenia bądź inne ciężary obciążające nieruchomość (por. wyrok NSA z dnia 29.10.1998r., sygn. Akt I SA/Ka 265/97, Glosa 1999, nr 6, str. 31). Ustawodawca przychód z tego tytułu pomniejszył tylko i wyłącznie o koszty sprzedaży. Chybione są wywody skargi w części odmiennie interpretującej, jednoznaczne w treści zapisy aktu notarialnego. Należy zauważyć, że dokument ten mający walor prawdziwości, został sporządzony zgodnie z przepisami prawa i wolą wszystkich stron umowy. Twierdzenie, że interpretacja zapisów aktu notarialnego dokonana przez organy podatkowe skutkuje działaniem na szkodę Skarbu Państwa, gdyż oznacza uznanie długu i otwiera skarżącemu drogę do domagania się zapłaty ceny jest pozbawione jakichkolwiek podstaw faktycznych i prawnych. W żaden sposób bowiem, logicznie, takiego wniosku z ustalonego stanu faktycznego nie da się wyprowadzić.
Nie można czynić zarzutu naruszenia art. 65 k. c. przez błędne odczytanie zamiaru stron i celu umowy, jeżeli określonego zamiaru i celu umowy doszukuje się wyłącznie jedna z tych stron , a mianowicie sprzedający. Z akt sprawy nie wynika, aby na inny zamiar sporządzonej umowy sprzedaży, niż wynikający z treści aktu notarialnego, wskazywała druga strona umowy, tj. kupujący.
Nie może być również uwzględniony zarzut naruszenia art. 21 ust. 1 pkt. 32 lit. a) u.p.d.o.f. Zgodnie z jego treścią wolne od podatku dochodowego są przychody uzyskane z tytułu sprzedaży nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt. 8 lit. a-c w części wydatkowanej na nabycie w kraju, nie później niż w okresie dwóch lat od dnia sprzedaży, .... gruntu, albo prawa wieczystego użytkowania gruntu pod budowę budynku mieszkalnego. Przywołany przepis, będący ulgą podatkową, winien być interpretowany ściśle, albowiem stanowi wyjątek od zasady powszechności opodatkowania. Skoro więc przepis ten mówi o przychodach wydatkowanych na nabycie gruntu albo prawa użytkowania gruntu pod budowę budynku mieszkalnego tzn., że nie może się odnosić do gruntu albo prawa użytkowania gruntu, które pod budowę nie są przeznaczone. W ocenie Sądu nie jest istotny abstrakcyjny zamiar podatnika budowy budynku mieszkalnego, a rzeczywiste przeznaczenie gruntu pod
budowę takiego budynku. Uzasadniony jest pogląd, że intencją ustawodawcy było zwolnienie z opodatkowania przychodów wydatkowanych na grunty przeznaczone pod budowę budynków mieszkalnych, a nie na grunty z takiego przeznaczenia wyłączone. W sprawie jest bezsporne, że przedmiotowa nieruchomość znajdowała się w strefie chronionego krajobrazu włączonego spod budownictwa mieszkaniowego. Skarżący od samego początku miał tego świadomość. Podejmowane przez niego , nieskuteczne zresztą, zmiany przeznaczenia nieruchomości nie mogły mieć żadnego wpływu na dokonaną przez organy podatkowe, w pełni podzieloną przez Sąd, interpretację podlegających zastosowaniu w sprawie przepisów.
Chybione są także zarzuty dotyczące naruszenia przepisów prawa formalnego. Zdaniem Sądu powołanie tych przepisów w skardze bez dokładnego wskazania na czym konkretnie ich naruszenie polegało i jaki to mogło mieć wpływ na wynik sprawy nie może odnieść pożądanego skutku. Organy podatkowe prawidłowo zebrały materiał dowodowy sprawy i dokonały jego wszechstronnej oceny. Ocena ta jest logiczna , zgodna z zasadami wiedzy i doświadczenia życiowego i przez skarżącego podważona nie została. Uzasadnienie decyzji odpowiada wymogom prawa i zawiera wyczerpujące wywody faktyczne jak i prawne.
Co się tyczy naruszenia art. 145 § 2 u. o. p. to równoczesne doręczenie decyzji stronie i pełnomocnikowi powoduje, że doręczenie decyzji stronie nie ma znaczenia procesowego. Skuteczne jest tylko doręczenie decyzji pełnomocnikowi.
Z tych wszystkich względów Sąd na podstawie art. 151 p. s. a. . orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI