III SA 1359/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-08-19
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek dochodowynadpłatazwrot podatkuzaległości podatkowepostępowanie podatkowedecyzja kasacyjnaprawo podatkoweOrdynacja podatkowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę podatników na decyzję Izby Skarbowej uchylającą decyzję organu pierwszej instancji i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia w przedmiocie nadpłaty podatku dochodowego.

Podatnicy zaskarżyli decyzję Izby Skarbowej, która uchyliła decyzję odmawiającą zwrotu nadpłaty podatku dochodowego i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów dotyczących zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości podatkowych i przewlekanie postępowania. Sąd uznał, że decyzja kasacyjna Izby Skarbowej była zasadna, gdyż ustalenie stanu faktycznego w zakresie zaległości podatkowych wymagało przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego.

Sprawa dotyczyła skargi Państwa M.T. i W.T. na decyzję Izby Skarbowej w W., która uchyliła decyzję Urzędu Skarbowego w Z. odmawiającą zwrotu nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1995 r. i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia. Decyzja Izby Skarbowej została wydana w związku z wcześniejszym wyrokiem NSA, który uchylił poprzednią decyzję Izby. Izba Skarbowa argumentowała, że zgodnie z art. 29 ustawy o zobowiązaniach podatkowych, nadpłaty podlegają zaliczeniu na zaległe zobowiązania podatkowe, a w razie ich braku podlegają zwrotowi. Ponieważ nie było jasne, czy skarżący posiadali zaległe lub bieżące zobowiązania w momencie powstania nadpłaty, sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Skarżący zarzucili naruszenie art. 29 ustawy i przewlekanie postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, uznając, że decyzja kasacyjna Izby Skarbowej była zgodna z prawem. Sąd zinterpretował art. 233 § 2 Ordynacji podatkowej, wskazując, że organ II instancji może uchylić decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia, jeśli wymaga to przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. Sąd stwierdził, że ustalenie stanu faktycznego w zakresie zaległości podatkowych wymagało takiego postępowania, a organy podatkowe nie przeprowadziły go należycie, naruszając art. 122 i 187 § 1 Ordynacji podatkowej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, decyzja kasacyjna jest zasadna, jeśli rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części, a ustalenie stanu faktycznego w zakresie zaległości podatkowych w momencie powstania nadpłaty wymagało takiego postępowania.

Uzasadnienie

Sąd zinterpretował art. 233 § 2 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym organ II instancji może uchylić decyzję organu I instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia, jeśli wymaga to przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. W ocenie Sądu, ustalenie zaległości podatkowych w momencie powstania nadpłaty wymagało takiego postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

Ordynacja podatkowa art. 233 § § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Organ II instancji może uchylić w całości decyzję organu I instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części.

u.z.p. art. 29 § ust. 1

Ustawa z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych

Kwoty nadpłaconych i nienależnie uiszczonych podatków podlegają z urzędu zaliczeniu na zaległe i bieżące zobowiązania podatkowe, a w razie braku takich zobowiązań podlegają zwrotowi z urzędu w ciągu 3 miesięcy od dnia powstania nadpłaty, chyba że podatnik zgłosi wniosek o zaliczenie nadpłaty na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych.

Pomocnicze

Ordynacja podatkowa art. 220 § § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Przepisy wprowadzające art. 97 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne.

p.p.s.a. art. 145

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uwzględnia skargę na decyzję i uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, lub inne naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W przypadku braku podstaw do uwzględnienia skargi, sąd oddala skargę.

Ordynacja podatkowa art. 122

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Obowiązek organów podatkowych do podejmowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego ustalenia stanu faktycznego i prawnego sprawy.

Ordynacja podatkowa art. 187 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Obowiązek organów podatkowych do zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzja kasacyjna organu drugiej instancji była zasadna, ponieważ ustalenie stanu faktycznego w zakresie zaległości podatkowych wymagało przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego.

Odrzucone argumenty

Zarzut rażącego naruszenia art. 29 ustawy o zobowiązaniach podatkowych poprzez przyjęcie, że przedmiotem ponownego rozpatrzenia jest ustalenie stanu faktycznego w zakresie zaległości podatkowych. Zarzut przewlekania merytorycznego rozpatrzenia sprawy i niewykonania wyroku NSA.

Godne uwagi sformułowania

zwrot w "znacznej części" jest pojęciem nieostrym od okoliczności stanu faktycznego sprawy będzie zależało czy zasadne jest przeprowadzenie stosownego postępowania

Skład orzekający

Małgorzata Długosz-Szyjko

przewodniczący sprawozdawca

Grażyna Nasierowska

sędzia

Jolanta Sokołowska

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 233 § 2 Ordynacji podatkowej w kontekście decyzji kasacyjnych i konieczności przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowe problemy proceduralne w postępowaniu podatkowym, dotyczące decyzji kasacyjnych i konieczności wyjaśnienia stanu faktycznego. Jest to ciekawe dla prawników procesowych i doradców podatkowych.

Kiedy sąd pozwala organom podatkowym na ponowne badanie sprawy? Kluczowa interpretacja przepisów o decyzjach kasacyjnych.

Dane finansowe

WPS: 35 483,6 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA 1359/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-08-19
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2003-06-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Grażyna Nasierowska
Jolanta Sokołowska
Małgorzata Długosz-Szyjko /przewodniczący sprawozdawca/
Skarżony organ
Izba Skarbowa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Długosz-Szyjko (spr.), sędzia WSA Grażyna Nasierowska,, asesor WSA Jolanta Sokołowska, Protokolant Robert Powojski, po rozpoznaniu w dniu 19 sierpnia 2004 r. sprawy ze skargi M.T. i W.T. na decyzję Izby Skarbowej w W. z dnia ... kwietnia 2003 r. Nr ... w przedmiocie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych oddala skargę
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia ... kwietnia 2003 r. nr ... Izba Skarbowa w W. uchyliła decyzję Urzędu Skarbowego w Z. z dnia ... listopada 2000 r. nr ... w sprawie odmowy zwrotu nadpłaty Państwu M.T. i W.T. z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych w wysokości 35.483,60 zł wykazanej w zeznaniu PIT -33 za 1995 r. i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia na podstawie art. 233 § 2 w związku z art. 220 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( Dz.U. nr 137, poz.926 z póź. zm.). Zaskarżona decyzja Izby Skarbowej została wydana w związku z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 stycznia 2003 r. sygn. akt III SA 924/01, który uchylił poprzednio wydaną decyzję Izby Skarbowej w przedmiocie odmowy zwrotu nadpłaty podatku za rok 1995. Izba Skarbowa, kierując się przesłankami, które stały się podstawą uchylenia decyzji Izby Skarbowej przez Naczelny Sąd Administracyjny, doszła do wniosku, że sprawa powinna zostać przekazana do ponownej analizy przez organ I instancji, ponieważ wymaga przeprowadzenia postępowania zmierzającego do ustalenia stanu faktycznego sprawy. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Izba Skarbowa podniosła, że art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych (tekst jednolity Dz.U. z 1993 r. Nr 108 poz.486 z póź. zm.) wskazuje, że kwoty nadpłaconych i nienależnie uiszczonych podatków podlegają z urzędu zaliczeniu na zaległe i bieżące zobowiązania podatkowe a w razie braku takich zobowiązań podatkowych podlegają zwrotowi z urzędu w ciągu 3 miesięcy od dnia powstania nadpłaty, chyba że podatnik zgłosi wniosek o zaliczenia nadpłaty na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych. Wobec powyższego organ podatkowy II instancji, przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, bowiem nie był w stanie ustalić czy w dacie powstania nadpłaty skarżący posiadali zaległe lub bieżące zobowiązania podatkowe. Izba Skarbowa podniosła również, że uchylając decyzję Urzędu Skarbowego i przekazując ją do ponownego rozpatrzenia kierowała się zasadą dwuinstancyjności postępowania podatkowego, zgodnie z którą strona ma prawo do rozpatrzenia jej indywidualnej sprawy przez organ I stopnia i II stopnia.
Z decyzją Izby Skarbowej uchylającą i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia nie zgodzili się skarżący. Wnosząc skargę na powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego zażądali uchylenia w całości zaskarżonej decyzji. Skarżący zarzucili decyzji Izby Skarbowej, rażące naruszenie art. 29 cyt. ustawy o zobowiązaniach podatkowych, poprzez przyjęcie, że obecnie przedmiotem ponownego rozpatrzenia sprawy przez organ podatkowy I instancji ma być ustalenie stanu faktycznego w zakresie, czy w momencie powstania nadpłaty strony posiadały zaległe lub bieżące zobowiązania podatkowe. W ocenie skarżących takie rozstrzygnięcie Izby Skarbowej prowadzi do przewlekania merytorycznego rozpatrzenia sprawy, co w efekcie spowoduje niewykonanie wcześniej wydanego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 stycznia 2003 r. o sygn. akt III SA 924/01. Strony powołują się na cytowany wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego, który ich zdaniem, uchylając decyzję Izby Skarbowej stwierdził o bezprawności działań Izby Skarbowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Przedmiotowa sprawa została rozpoznana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.). Przepis ten stanowi, że sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji bądź aktów sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Sąd - oceniając legalność zaskarżonych orzeczeń - zgodnie z art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270)- (zwanej dalej p.p.s.a.) -uwzględnia skargę na decyzję i uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:
a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Sąd stwierdził, iż w przedmiotowej sprawie organy podatkowe nie naruszyły ani prawa materialnego, ani procesowego, w sposób który mógłby skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji. Na wstępie należy zauważyć, że chodzi o decyzję kasacyjną, mocą której Izba Skarbowa uchyliła w całości decyzję Urzędu Skarbowego w Z. w sprawie odmowy zwrotu nadpłaconego podatku. W takiej sytuacji Sąd ocenia legalność decyzji kasacyjnych w kontekście podstaw do jej wydania a nie zasadności żądania zwrotu nadpłaty. Mając to na uwadze oraz treść skargi w przedmiotowej sprawie należało przede wszystkim zinterpretować art. 233 § 2 ustawy Ordynacja podatkowa. Zgodnie z tym przepisem organ II instancji może uchylić w całości decyzję organu I instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. Z treści cyt. przepisu wynika również, że uchylenie decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia może nastąpić w sytuacji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia organ może wskazać na okoliczności jakie należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrywaniu sprawy. W tym miejscu należy zauważyć, iż zwrot w "znacznej części" jest pojęciem nieostrym. Wobec powyższego, od okoliczności stanu faktycznego sprawy będzie zależało czy zasadne jest przeprowadzenie stosownego postępowania.
Mając na względzie powyższą interpretację art. 233 § 2 Ordynacji podatkowej oraz przyznany przez stronę skarżącą fakt, iż w momencie powstania nadpłaty istniały zaległości podatkowe, w ocenie Sądu, Izba Skarbowa zasadnie uchyliła decyzję Urzędu Skarbowego do ponownego rozpatrzenia, ponieważ ustalenie wysokości zaległych lub bieżących zobowiązań podatkowych w momencie powstania nadpłaty wymagało przeprowadzenia stosownego postępowania przez Urząd Skarbowy. Także dokładna analiza wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 stycznia 2004 r. sygn. akt III SA 924/01 potwierdza, że organy podatkowe nie przeprowadziły stosownego postępowania w sprawie zaliczenia z urzędu powstałej nadpłaty, czym naruszyły art.122 i 187 § 1 Ordynacji podatkowej.
Stwierdzając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153 poz. 1270 ), orzekł jak w sentencji.