III RN 182/01

Sąd Najwyższy2002-10-08
SAOSpodatkowepodatek dochodowy od osób fizycznychWysokanajwyższy
podatek od nieruchomościkoszty uzyskania przychodurok podatkowyustawa o PITdecyzja podatkowarachunkowość

Podatnik może zaliczyć do kosztów uzyskania przychodu podatek od nieruchomości zapłacony w roku otrzymania decyzji, nawet jeśli dotyczył poprzedniego roku podatkowego.

Sąd Najwyższy rozpatrzył rewizję nadzwyczajną dotyczącą możliwości zaliczenia przez podatnika podatku od nieruchomości za poprzedni rok do kosztów uzyskania przychodu w roku, w którym otrzymał decyzję ustalającą ten podatek i go zapłacił. Sąd uznał, że jeśli podatek nie mógł być zaliczony do kosztów w roku, którego dotyczył (z powodu braku decyzji ustalającej jego wysokość), to może być zaliczony w roku jego poniesienia, zgodnie z art. 22 ust. 5 ustawy o PIT.

Sprawa dotyczyła wykładni art. 22 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w kontekście zaliczania podatku od nieruchomości do kosztów uzyskania przychodu. Podatnik prowadzący księgi rachunkowe chciał zaliczyć do kosztów uzyskania przychodu za 1997 rok podatek od nieruchomości za 1996 rok, który został zapłacony w 1997 roku. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że nie jest to możliwe. Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł rewizję nadzwyczajną, zarzucając rażące naruszenie przepisów. Sąd Najwyższy przychylił się do argumentacji rewizji, wskazując, że jeśli decyzja ustalająca podatek od nieruchomości została doręczona podatnikowi w 1997 roku, to nie było możliwości zaliczenia go do kosztów w 1996 roku, gdyż nie znana była jego kwota. Zgodnie z ustawą, koszty, których zarachowanie nie było możliwe w danym roku, są potrącalne w roku ich poniesienia. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli podatek ten nie mógł być zaliczony do kosztów w roku, którego dotyczył, z powodu braku możliwości ustalenia jego kwoty (np. z powodu braku decyzji ustalającej), może być zaliczony do kosztów uzyskania przychodu w roku jego poniesienia.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 22 ust. 5 ustawy o PIT, koszty uzyskania przychodu są potrącalne w roku podatkowym, którego dotyczą. Jednakże, jeśli zarachowanie kosztów nie było możliwe w danym roku (np. z powodu nieznajomości kwoty zobowiązania podatkowego wynikającego z decyzji), są one potrącalne w roku, w którym zostały poniesione.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego

Strony

NazwaTypRola
Sławomir S.osoba_fizycznaskarżący
Izba Skarbowa w Ł.organ_państwowyorgan podatkowy
Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnegoorgan_państwowywnioskodawca rewizji nadzwyczajnej
Naczelny Sąd Administracyjny-Ośrodek Zamiejscowy w Łodziorgan_państwowysąd niższej instancji

Przepisy (6)

Główne

u.p.d.o.f. art. 22 § ust. 5

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Koszty uzyskania przychodu są potrącalne w roku podatkowym, którego dotyczą. Jeśli zarachowanie kosztów nie było możliwe w danym roku, są one potrącalne w roku, w którym zostały poniesione.

Pomocnicze

u.p.d.o.f. art. 22 § ust. 6

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Przepis ust. 5 ma zastosowanie do podatników prowadzących podatkową księgę przychodów i rozchodów, pod warunkiem prowadzenia ksiąg w sposób umożliwiający wyodrębnienie kosztów odnoszących się tylko do danego roku podatkowego.

KPC art. 328 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym art. 59

Ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym art. 27 § ust. 1

Ustawa o zmianie Kodeksu postępowania cywilnego art. 10

Argumenty

Skuteczne argumenty

Podatek od nieruchomości, którego wysokość została ustalona decyzją doręczoną w danym roku podatkowym, nie mógł być zaliczony do kosztów uzyskania przychodu w roku poprzednim, jeśli decyzja ta nie była znana. Jeśli zarachowanie kosztów uzyskania przychodu nie było możliwe w danym roku podatkowym, są one potrącalne w roku, w którym zostały poniesione.

Odrzucone argumenty

Podatek od nieruchomości za poprzedni rok, zapłacony w bieżącym roku, nie może być zaliczony do kosztów uzyskania przychodu w bieżącym roku, jeśli dotyczy poprzedniego roku podatkowego.

Godne uwagi sformułowania

decyzja ustalająca podatek od nieruchomości ma charakter konstytutywny - powoduje powstanie zobowiązania podatkowego jeżeli nie było możliwości zarachowanie kosztów uzyskania przychodu w danym roku podatkowym, to są one potrącalne w roku, w którym zostały poniesione

Skład orzekający

Kazimierz Jaśkowski

przewodniczący-sprawozdawca

Katarzyna Gonera

członek

Andrzej Wasilewski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zaliczania podatków do kosztów uzyskania przychodów, zwłaszcza w sytuacjach, gdy wysokość zobowiązania podatkowego jest ustalana decyzją administracyjną."

Ograniczenia: Dotyczy podatników prowadzących księgi rachunkowe i specyficznej sytuacji braku możliwości zarachowania kosztu w roku jego powstania z powodu braku decyzji ustalającej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego zagadnienia podatkowego, jakim jest zaliczanie wydatków do kosztów uzyskania przychodu, z interesującym niuansem dotyczącym momentu powstania zobowiązania podatkowego.

Kiedy zapłacony podatek staje się kosztem? Wyjaśnienie Sądu Najwyższego.

Sektor

podatki

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Wyrok z dnia 8 października 2002 r. III RN 182/01 Podatnik prowadzący księgi rachunkowe (handlowe) może jako koszt uzyskania przychodu potrącić podatek od nieruchomości zapłacony w tym roku podatkowym, w którym otrzymał decyzję ustalającą ten podatek i zapłacił go, mimo że dotyczył on poprzedniego roku. Przewodniczący SSN Kazimierz Jaśkowski (sprawozdawca), Sędziowie SN: Katarzyna Gonera, Andrzej Wasilewski. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 października 2002 r. sprawy ze skargi Sławomira S. na decyzję Izby Skarbowej w Ł. z dnia 4 marca 1999 r. [...] w przedmiocie określenia podatku dochodowego od osób fizycznych za 1997 r., na skutek rewizji nadzwyczajnej Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego [...] od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego-Ośrodka Zamiejscowego w Łodzi z dnia 10 kwietnia 2001 r. [...] u c h y l i ł zaskarżony wyrok i sprawę przekazał Naczelnemu Sądowi Admi- nistracyjnemu-Ośrodkowi Zamiejscowemu w Łodzi do ponownego rozpoznania. U z a s a d n i e n i e Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł rewizję nadzwyczajną od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego-Ośrodka Zamiejscowego w Łodzi z dnia 10 kwietnia 2001 r. [...] w sprawie ze skargi Sławomira S. na decyzję Izby Skarbowej w Ł. z dnia 4 marca 1999 r. w przedmiocie określenia podatku dochodowego od osób fizycznych za 1997 r. Wyrokowi temu zarzucił rażące naruszenie art. 22 ust. 5 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (jednolity tekst: Dz.U. z 1993 r. Nr 90, poz. 416 ze zm.) oraz art. 328 § 2 KPC w związku z art. 59 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74, poz. 368 ze zm.), jak również art. 27 ust. 1 tej ustawy. 2 Wniósł o uchylenie powyższego wyroku i przekazanie sprawy Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu - Ośrodkowi Zamiejscowemu w Łodzi do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Rewizja nadzwyczajna jest uzasadniona. W sprawie chodzi o wykładnię art. 22 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Stanowi on, że u po- datników prowadzących księgi rachunkowe (handlowe) koszty uzyskania przycho- dów objętych tymi księgami są potrącane tylko w tym roku podatkowym, którego do- tyczą, tj. są potrącalne także koszty uzyskania poniesione w latach poprzedzających rok podatkowy, lecz dotyczące przychodów roku podatkowego oraz określone co do rodzaju i kwoty koszty uzyskania, które zostały zarachowane, chociaż ich jeszcze nie poniesiono, jeżeli odnoszą się do przychodów danego roku podatkowego, chyba że zarachowanie ich nie było możliwe; w tym wypadku są one potrącalne w roku, w któ- rym zostały poniesione. Przepis ten ma - na podstawie art. 22 ust. 6 tej ustawy - za- stosowanie do skarżącego, który (wspólnie z żoną) prowadził podatkową księgę przychodów i rozchodów, pod warunkiem, że stale w każdym roku podatkowym księgi te są prowadzone w sposób umożliwiający wyodrębnienie kosztów uzyskania odnoszących się tylko do tego roku podatkowego. Naczelny Sąd Administracyjny przyjął - tak jak organy podatkowe - że skarżą- cy nie mógł zaliczyć do kosztów uzyskania przychodu w 1997 r. podatku od nieru- chomości za 1996 r., który został zapłacony w 1997 r. W rewizji nadzwyczajnej traf- nie podniesiono, że jeżeli decyzję ustalającą ten podatek doręczono skarżącemu w 1997 r. (tak było według jego twierdzeń, a organy nie dokonały w tym zakresie usta- leń faktycznych), to nie było możliwości zaliczenia go do kosztów uzyskania przy- chodu w 1996 r. Nie była wówczas znana kwota podatku, a decyzja ustalająca po- datek od nieruchomości ma charakter konstytutywny - powoduje powstanie zobowią- zania podatkowego. Jak wynika z końcowej części przepisu art. 22 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jeżeli nie było możliwe zarachowanie kosztów uzyskania przychodu w danym roku podatkowym, to są one potrącalne w roku, w którym zostały poniesione. Natomiast potrącanie zarachowanych kosztów uzyskania przychodu jeszcze nie poniesionych w danym roku podatkowym dotyczy 3 kosztów o znanej wysokości. Art. 22 ust. 5 tej ustawy stanowi bowiem, że chodzi tu o „określone co do rodzaju i kwoty koszty uzyskania”. Z tych względów na podstawie art. 39313 § 1 KPC w związku z art. 10 ustawy z dnia 1 marca 1996 r. o zmianie Kodeksu postępowania cywilnego (Dz.U. Nr 43, poz. 189 ze zm.) orzeczono jak w sentencji. ========================================

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI