III RN 181/98

Sąd Najwyższy1999-04-22
SAOSAdministracyjnepostępowanie administracyjneŚrednianajwyższy
gminaopłata eksploatacyjnaprawo geologiczneKPAstatus stronyinteres prawnyinteres faktycznyrewizja nadzwyczajna

Gmina nie jest stroną w postępowaniu administracyjnym dotyczącym obniżenia opłaty eksploatacyjnej, nawet jeśli stanowi ona jej dochód.

Minister Sprawiedliwości wniósł rewizję nadzwyczajną od wyroku NSA, który oddalił skargę Gminy L. na decyzję Ministra Ochrony Środowiska w sprawie opłaty eksploatacyjnej. Gmina domagała się obniżenia opłaty, ale NSA uznał, że nie ma ona statusu strony w takim postępowaniu, gdyż przepis prawa geologicznego stanowi inaczej niż ogólne zasady KPA. Sąd Najwyższy oddalił rewizję, potwierdzając, że gmina ma status strony tylko przy podwyższeniu opłaty, a w przypadku jej obniżenia ma jedynie głos opiniodawczy.

Minister Sprawiedliwości wniósł rewizję nadzwyczajną od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 kwietnia 1998 r., który oddalił skargę Gminy L. na decyzję Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 19 grudnia 1997 r. w przedmiocie opłaty eksploatacyjnej. Zaskarżonym wyrokiem NSA oddalono skargę Gminy L. z powodu braku jej statusu strony w postępowaniu administracyjnym. Zgodnie z art. 84 ustawy Prawo geologiczne i górnicze, gmina ma status strony w postępowaniu dotyczącym wysokości opłaty eksploatacyjnej tylko w przypadku jej podwyższenia. W niniejszej sprawie chodziło o obniżenie opłaty. Minister Sprawiedliwości zarzucił rażące naruszenie przepisów KPA i Prawa geologicznego, argumentując, że skoro 60% opłaty stanowi dochód gminy, to ma ona interes prawny i powinna być stroną. Sąd Najwyższy oddalił rewizję nadzwyczajną, stwierdzając, że przepis art. 84 ust. 8 Prawa geologicznego i górniczego jest przepisem szczególnym wobec art. 28 KPA. W sprawach obniżenia opłaty gmina ma jedynie głos opiniodawczy. Interes ekonomiczny gminy w uzyskaniu wyższych wpływów należy traktować jako interes faktyczny, a nie prawny.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, gmina nie ma statusu strony w postępowaniu dotyczącym obniżenia opłaty eksploatacyjnej. Posiada jedynie głos opiniodawczy.

Uzasadnienie

Przepis art. 84 ust. 8 Prawa geologicznego i górniczego stanowi przepis szczególny wobec art. 28 KPA. Gmina ma status strony tylko w przypadku podwyższenia opłaty eksploatacyjnej. W przypadku jej obniżenia, jej interes ekonomiczny należy traktować jako interes faktyczny, a nie prawny.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie rewizji nadzwyczajnej

Strona wygrywająca

Minister Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa

Strony

NazwaTypRola
Gmina Miejska L.instytucjaskarżąca
Minister Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwaorgan_państwowyorgan wydający decyzję
Minister Sprawiedliwościorgan_państwowywnoszący rewizję nadzwyczajną

Przepisy (4)

Główne

p.g.g. art. 84 § ust. 8

Ustawa - Prawo geologiczne i górnicze

Gmina ma status strony w postępowaniu dotyczącym podwyższenia opłaty eksploatacyjnej. W sprawach obniżenia tej opłaty gmina ma głos opiniodawczy.

Pomocnicze

KPA art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

Definicja strony postępowania, która została uznana za przepis ogólny, ustępujący wobec przepisu szczególnego z Prawa geologicznego i górniczego.

KPA art. 106

Kodeks postępowania administracyjnego

Reguluje kwestię opinii, na którą służy zażalenie, co dotyczy głosu opiniodawczego gminy w sprawach obniżenia opłaty eksploatacyjnej.

Ustawa z dnia 1 marca 1996 r. o zmianie Kodeksu postępowania cywilnego art. 10

Podstawa prawna orzekania przez Sąd Najwyższy w tej sprawie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Art. 84 Prawa geologicznego i górniczego stanowi przepis szczególny wobec art. 28 KPA. Gmina ma status strony tylko w postępowaniu dotyczącym podwyższenia opłaty eksploatacyjnej. Interes ekonomiczny gminy w wyższych wpływach z opłat jest interesem faktycznym, a nie prawnym w kontekście obniżenia opłaty.

Odrzucone argumenty

Gmina, jako odbiorca 60% opłaty eksploatacyjnej, ma interes prawny w postępowaniu dotyczącym jej wysokości i powinna być stroną na podstawie art. 28 KPA.

Godne uwagi sformułowania

gmina ma głos opiniodawczy (art. 84 ust. 6 powołanej ustawy) interes ekonomiczny gminy w uzyskaniu jak najwyższych wpływów finansowych z opłat eksploatacyjnych należy traktować – jak to przyjął NSA – jako interes faktyczny, a nie prawny.

Skład orzekający

Kazimierz Jaśkowski

przewodniczący-sprawozdawca

Jerzy Kwaśniewski

sędzia

Andrzej Wasilewski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie statusu strony gminy w postępowaniach administracyjnych dotyczących opłat, gdy przepisy szczególne modyfikują ogólne zasady KPA."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji obniżenia opłaty eksploatacyjnej i interpretacji przepisów Prawa geologicznego i górniczego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z prawami gmin w postępowaniach administracyjnych, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Czy gmina zawsze ma prawo głosu w sprawach finansowych? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

energetyka

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Wyrok z dnia 22 kwietnia 1999 r. III RN 181/98 Gmina nie jest stroną w postępowaniu dotyczącym obniżenia opłaty eksploatacyjnej (art. 84 ust. 8 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. Prawo geologiczne i górnicze, Dz.U. Nr 27, poz. 96 ze zm.). Przewodniczący: SSN Kazimierz Jaśkowski (sprawozdawca), Sędziowie SN: Jerzy Kwaśniewski, Andrzej Wasilewski. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 1999 r. sprawy ze skargi Gminy Miejskiej L. na decyzję Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 19 grudnia 1997 r. [...] w przedmiocie opłaty eksploatacyjnej, na skutek rewizji nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości [...] od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 kwietnia 1998 r. [...] o d d a l i ł rewizję nadzwyczajną. U z a s a d n i e n i e Minister Sprawiedliwości wniósł rewizję nadzwyczajną od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 kwietnia 1998 r. [...] dotyczącego wysokości opłaty eksploatacyjnej w sprawie ze skargi Gminy L. Zaskarżonym wyro- kiem oddalono skargę Gminy L. z tego względu, że nie przysługiwało jej prawo strony w postępowaniu administracyjnym. Zgodnie bowiem z art. 84 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. - Prawo geologiczne i górnicze (Dz.U. Nr 27, poz. 96 ze zm.) gmina ma status strony w postępowaniu dotyczącym wysokości opłaty eksploatacyjnej tylko w przypadku podwyższenia tej opłaty, a w niniejszej sprawie chodzi o jej obniżenie. W rewizji nadzwyczajnej zarzucono rażące naruszenie art. 28 KPA oraz art. 84 ust. 6 pkt 1 – 3 i art. 86 ust. 1 ustawy - Prawo geologiczne i górnicze wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zdaniem Ministra Sprawiedliwości skoro 60% opłaty eksploatacyjnej stanowi dochód gminy, to ma ona przymiot strony w postępowaniu dotyczącym jej wysokości, gdyż dotyczy 2 ono jej interesu prawnego, a stroną – jak wynika z art. 28 KPA – jest każdy, czyjego interesu prawnego dotyczy postępowanie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Rewizja nadzwyczajna nie jest uzasadniona. Przepis art. 84 ust. 8 zdanie drugie w związku z ust. 5 ustawy - Prawo geolo- giczne i górnicze stanowi, że jeżeli gmina zgłosi swój udział w postępowaniu doty- czącym podwyższenia opłaty eksploatacyjnej, to ma prawa strony. W postępowa- niach w sprawach obniżenia tej opłaty gmina ma głos opiniodawczy (art. 84 ust. 6 powołanej ustawy). Jest to więc opinia w rozumieniu art. 106 KPA, na którą służy zażalenie (art. 106 § 5 KPA). W niniejszej sprawie chodzi o obniżenie (o 25%) opłaty eksploatacyjnej. Wynika stąd, iż rewizja nadzwyczajna nie jest uzasadniona, jako że unormowanie z art. 84 ust. 8 ustawy - Prawo geologiczne i górnicze stanowi przepis szczególny wobec art. 28 KPA, a zatem interes ekonomiczny gminy w uzyskaniu jak najwyższych wpływów finansowych z opłat eksploatacyjnych należy traktować – jak to przyjął NSA – jako interes faktyczny, a nie prawny. Ustawa - Prawo geologiczne i górnicze oraz Kodeks postępowania administracyjnego mają jednakową moc prawną, tak więc regulacja z tej ustawy jako szczególna ma pierwszeństwo przed unormowaniem kodeksowym. Z tych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 39312 KPC w związku z art. 10 ustawy z dnia 1 marca 1996 r. o zmianie Kodeksu postępowania cywilnego...(Dz.U. Nr 43, poz. 189 ze zm.). ========================================

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI