III RN 139/01
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuRewizja nadzwyczajna została wniesiona od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA), który oddalił skargę Zenona M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Miasta B.W. o stwierdzeniu nieważności czynności zameldowania Zenona M. na pobyt stały. Organy administracyjne uznały zameldowanie za wadliwe, ponieważ potwierdzenie uprawnienia do przebywania w lokalu zostało dokonane przez osobę posiadającą służebność mieszkania, a nie przez właścicieli nieruchomości. NSA w swoim wyroku również skupił się na formalnych brakach zgłoszenia meldunkowego, stwierdzając, że brak podpisu właściciela na formularzu wyklucza możliwość zameldowania. Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego zarzucił NSA rażące naruszenie prawa, w tym art. 301 § 1 KC i art. 47 ustawy o ewidencji ludności, wskazując, że NSA nie rozpoznał istoty sprawy, która polegała na rozstrzygnięciu materialnoprawnych przesłanek zameldowania, a nie tylko na ocenie formalnej zgłoszenia. Sąd Najwyższy przychylił się do tych zarzutów, podkreślając, że postępowanie administracyjne ma na celu rozstrzygnięcie o materialnoprawnych przesłankach zameldowania, a nie tylko o formalnych wymogach rejestracji. Zaznaczył, że NSA błędnie ograniczył się do oceny formularza zgłoszenia, nie rozstrzygając spornej kwestii uprawnień do przebywania w lokalu. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok NSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na potrzebę rozstrzygnięcia sprawy według przepisów o rozstrzyganiu wątpliwości co do danych zgłoszenia meldunkowego, a nie tylko według przepisów o rejestracji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja różnicy między czynnością materialno-techniczną a postępowaniem administracyjnym w sprawach meldunkowych; podkreślenie znaczenia materialnoprawnych przesłanek rozstrzygnięcia.
Przepisy dotyczące obowiązku wykazywania uprawnienia do lokalu przy zameldowaniu uległy zmianie po wydaniu orzeczenia (art. 9 ust. 2 u.e.l. utracił moc).
Zagadnienia prawne (2)
Czy rozstrzygnięcie o zameldowaniu w postępowaniu administracyjnym powinno opierać się na materialnoprawnych przesłankach zameldowania, czy jedynie na formalnej ocenie zgłoszenia meldunkowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Rozstrzygnięcie o zameldowaniu w postępowaniu administracyjnym powinno opierać się na materialnoprawnych przesłankach zameldowania, a nie tylko na sprawdzeniu formularza zgłoszenia meldunkowego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy rozróżnił postępowanie rejestracyjne (czynność materialno-techniczną) od postępowania administracyjnego w sprawie zameldowania. Stwierdził, że NSA błędnie ograniczył się do oceny formalnej zgłoszenia, nie rozstrzygając istoty sprawy, którą jest badanie materialnoprawnych przesłanek zameldowania zgodnie z art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności.
Czy osoba posiadająca służebność mieszkania może potwierdzić uprawnienie do przebywania w lokalu na potrzeby zameldowania, czy też wymagane jest potwierdzenie właściciela nieruchomości?
Odpowiedź sądu
Sąd Najwyższy nie rozstrzygnął bezpośrednio tej kwestii w kontekście obowiązującego prawa w momencie wydania wyroku, ale wskazał, że NSA błędnie pominął potrzebę rozstrzygnięcia tej materialnoprawnej kwestii w postępowaniu administracyjnym.
Uzasadnienie
Rewizja nadzwyczajna zarzucała NSA obrazę art. 301 § 1 KC poprzez przejście do porządku nad uprawnieniami osoby mającej służebność mieszkania. Sąd Najwyższy uznał, że NSA nie rozpoznał istoty sprawy, która obejmowała rozstrzygnięcie spornej kwestii uprawnień do przebywania w lokalu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Zenon M. | osoba_fizyczna | skarżący |
| Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. | instytucja | organ odwoławczy |
| Burmistrz Miasta B.W. | organ_państwowy | organ pierwszej instancji |
| Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego | organ_państwowy | wnioskodawca rewizji nadzwyczajnej |
Przepisy (10)
Główne
u.e.l. art. 47 § ust. 2
Ustawa o ewidencji ludności i dowodach osobistych
Dotyczy rozstrzygania wątpliwości meldunkowych w drodze decyzji administracyjnej, co stanowi istotę postępowania administracyjnego w sprawie zameldowania.
Pomocnicze
u.e.l. art. 47 § ust. 1
Ustawa o ewidencji ludności i dowodach osobistych
Dotyczy rejestracji zameldowania jako czynności materialno-technicznej.
u.e.l. art. 9 § ust. 2
Ustawa o ewidencji ludności i dowodach osobistych
Wymóg przedstawienia potwierdzenia uprawnienia do przebywania w lokalu przy zameldowaniu. Przepis ten utracił moc w dniu 19 czerwca 2002 r. na skutek wyroku TK K 20/01.
k.c. art. 301 § § 1
Kodeks cywilny
Dotyczy uprawnień osoby mającej służebność mieszkania do przyjmowania do mieszkania innych osób.
KPA
Kodeks postępowania administracyjnego
Stosowany w postępowaniu administracyjnym dotyczącym rozstrzygania wątpliwości meldunkowych.
u.NSA art. 27 § ust. 1
Ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym
u.NSA art. 22 § ust. 2 pkt 1
Ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym
KPC art. 39313 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Ustawa o Sądzie Najwyższym art. 10
rozp. MSW art. 7 § ust. 1 pkt 14 i 15
Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 28 czerwca 1984 r. w sprawie wykonania obowiązku meldunkowego i prowadzenia ewidencji ludności
Argumenty
Skuteczne argumenty
NSA błędnie ograniczył się do oceny formalnej zgłoszenia meldunkowego, zamiast rozstrzygnąć materialnoprawne przesłanki zameldowania. • Istotą postępowania administracyjnego w sprawie zameldowania jest rozstrzyganie o materialnoprawnych przesłankach, a nie tylko o formalnych wymogach rejestracji. • Naruszenie art. 301 § 1 KC poprzez nieuwzględnienie uprawnień osoby posiadającej służebność mieszkania.
Godne uwagi sformułowania
Podstawę rozstrzygnięcia wątpliwości w przedmiocie zameldowania w postępowaniu, które kończy decyzja administracyjna, stanowi wyjaśnienie materialnoprawnych przesłanek zameldowania, a nie sprawdzenie formularza zgłoszenia meldunkowego. • Dokonanie zameldowania w trybie rejestracji zgłoszenia jest tak zwaną czynnością materialno-techniczną... • Zupełnie inna jest natomiast struktura realizacji obowiązku meldunkowego, jeżeli zgłoszone dane budzą wątpliwości. W takim wypadku o dokonaniu zameldowania (lub wymeldowania) rozstrzyga właściwy organ gminy. • Istotą tego postępowania wyraźnie dostrzegalną w porównaniu z postępowaniem rejestracyjnym, jest rozstrzyganie - według reguł ogólnego postępowania administracyjnego - o tym czy zachodzą materialnoprawne przesłanki zameldowania.
Skład orzekający
Kazimierz Jaśkowski
przewodniczący
Jerzy Kwaśniewski
sprawozdawca
Andrzej Wróbel
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja różnicy między czynnością materialno-techniczną a postępowaniem administracyjnym w sprawach meldunkowych; podkreślenie znaczenia materialnoprawnych przesłanek rozstrzygnięcia."
Ograniczenia: Przepisy dotyczące obowiązku wykazywania uprawnienia do lokalu przy zameldowaniu uległy zmianie po wydaniu orzeczenia (art. 9 ust. 2 u.e.l. utracił moc).
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje subtelne różnice między formalnym a materialnym aspektem postępowania administracyjnego, co jest kluczowe dla praktyków. Pokazuje też, jak Sąd Najwyższy koryguje błędy niższych instancji w interpretacji przepisów.
“Czy formalności zameldowania ważniejsze niż prawo do mieszkania? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.