III RN 12/97
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuRewizja nadzwyczajna została wniesiona od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, który oddalił skargę na decyzję Wojewody K. utrzymującą w mocy pozwolenie na budowę wydane przez Prezydenta Miasta K. Spółdzielnia Budowy Domów Jednorodzinnych "W." uzyskała decyzję lokalizacyjną w 1990 r., a następnie pozwolenie na budowę w grudniu 1994 r. Po wydaniu pozwolenia, ale przed jego wejściem w życie, zmieniono miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, przeznaczając teren pod zabudowę na obszar rolny bez prawa zabudowy. Hodowla Buraka Pastewnego Skarbu Państwa wniosła skargę, argumentując, że zmiana planu unieważnia pozwolenie. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając, że pozwolenie było zgodne z prawem w dacie jego wydania i inwestor posiadał prawo do terenu. Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego zarzucił w rewizji nadzwyczajnej rażące naruszenie prawa, w tym niewykonalność decyzji. Sąd Najwyższy oddalił rewizję, wyjaśniając, że zmiana planu zagospodarowania przestrzennego nie powoduje wygaśnięcia decyzji o pozwoleniu na budowę, jeśli została ona wydana zgodnie z prawem obowiązującym w dacie jej wydania, a inwestor dysponował prawem do gruntu i ostateczną decyzją lokalizacyjną. Podkreślono, że późniejsza zmiana planu nie wpływa na prawa nabyte na podstawie prawomocnej decyzji administracyjnej, a ochrona prawna inwestora jest wzmocniona od momentu wydania pozwolenia na budowę.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaOchrona praw nabytych przez inwestorów w procesie budowlanym w kontekście zmian planistycznych i przepisów intertemporalnych.
Dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed wejściem w życie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym i Prawa budowlanego z 1994 r., ale zasady ochrony praw nabytych i pewności prawa pozostają aktualne.
Zagadnienia prawne (2)
Czy zmiana miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która nastąpiła po wydaniu ostatecznej decyzji lokalizacyjnej i pozwolenia na budowę, ale przed wejściem w życie nowej ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, powoduje wygaśnięcie tych decyzji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zmiana miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie powoduje wygaśnięcia decyzji o pozwoleniu na budowę, jeśli została ona wydana zgodnie z prawem obowiązującym w dacie jej wydania, a inwestor dysponował prawem do gruntu i ostateczną decyzją lokalizacyjną.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że prawa nabyte na podstawie prawomocnej decyzji administracyjnej, zgodnej z planem zagospodarowania przestrzennego w chwili jej wydania, są chronione. Zmiana planu nie wpływa na te prawa, a ochrona prawna inwestora jest wzmocniona od momentu wydania pozwolenia na budowę. Przepisy intertemporalne nowej ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym nie stosuje się do planów uchwalonych przed jej wejściem w życie w sposób powodujący wygaśnięcie decyzji.
Czy decyzja administracyjna, która według jednej ze stron jest niewykonalna z powodu zmiany planu zagospodarowania przestrzennego, może zostać uznana za nieważną na podstawie art. 156 § 1 pkt 5 KPA?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut nieważności decyzji jako niewykonalnej jest chybiony, jeśli decyzja jest wykonalna zarówno w sensie prawnym, jak i faktycznym, a brak jest jednoznacznej normy prawnej zakazującej działania dozwolonego decyzją.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że zarzut niewykonalności decyzji był nieuzasadniony. Decyzja była wykonalna w sensie prawnym i faktycznym. Stwierdzenie nieważności decyzji wymaga bezspornego ustalenia wad określonych w KPA, a przepisy te nie mogą być interpretowane rozszerzająco.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Hodowla Buraka Pastewnego w K. | instytucja | skarżący |
| Wojewoda K. | organ_państwowy | organ odwoławczy |
| Prezydent Miasta K. | organ_państwowy | organ pierwszej instancji |
| Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie-Ośrodka Zamiejscowego w Krakowie | instytucja | sąd niższej instancji |
| Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego | organ_państwowy | wnioskodawca rewizji nadzwyczajnej |
| Spółdzielnia Budowy Domów Jednorodzinnych "W." w K. | spółka | uczestnik postępowania |
| Agencja Własności Rolnej Skarbu Państwa | instytucja | uczestnik postępowania |
Przepisy (11)
Główne
u.z.p. art. 46
Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym
Podmiot prawny dysponujący prawem do gruntu oraz ważną decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, który wystąpił z wnioskiem o pozwolenie na budowę, korzysta ze wzmocnionej ochrony swoich praw od chwili wydania przez organ pierwszej instancji decyzji o pozwoleniu na budowę.
u.z.p. art. 35 § ust. 3
Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym
Decyzja (stanowiąca podstawę wydanego pozwolenia na budowę) nie wygasa w razie uchwalenia lub zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
p.b. art. 32 § ust. 4
Ustawa Prawo budowlane
Wymagane jest posiadanie prawa do dysponowania terenem na cele budowlane.
p.b. art. 33 § ust. 2
Ustawa Prawo budowlane
Wymagane jest posiadanie prawa do dysponowania terenem na cele budowlane.
Pomocnicze
KPA art. 156 § § 1 pkt 5
Kodeks postępowania administracyjnego
Określa przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji, w tym jej niewykonalność.
u.p.p. art. 43 § ust. 3
Ustawa o planowaniu przestrzennym
Określa przypadki wygaśnięcia decyzji lokalizacyjnej.
u.p.p. art. 46
Ustawa o planowaniu przestrzennym
Reguluje skutki prawne uchwalenia lub zmiany planu zagospodarowania przestrzennego.
u.z.p. art. 35 § ust. 1 i 2
Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym
Wprowadza zasadę, że z dniem wejścia w życie planu lub jego zmiany wygasają decyzje o warunkach zabudowy sprzeczne z planem.
u.z.p. art. 68 § ust. 1
Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym
Stanowi, że przepisy nowej ustawy dotyczące skutków prawnych uchwalenia planu nie stosuje się do planów obowiązujących przed dniem wejścia w życie nowej ustawy.
u.z.p. art. 66 § ust. 2
Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym
Wprowadza zasadę intertemporalną, zgodnie z którą ostateczne decyzje o ustaleniu lokalizacji inwestycji, dla których nie wydano pozwolenia na budowę, traktuje się jak decyzje o warunkach zabudowy.
u.z.p. art. 35 § ust. 3
Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym
Wyjątek od zasady wygaśnięcia decyzji o warunkach zabudowy - nie wygasa, jeśli wydano już decyzję o pozwoleniu na budowę.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zmiana miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie powoduje wygaśnięcia decyzji o pozwoleniu na budowę wydanej przed zmianą, jeśli inwestor posiadał prawo do gruntu i decyzję lokalizacyjną. • Ochrona prawna inwestora jest wzmocniona od momentu wydania pozwolenia na budowę. • Przepisy intertemporalne nowej ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym nie mają zastosowania do planów uchwalonych przed jej wejściem w życie w sposób powodujący wygaśnięcie decyzji. • Zarzut niewykonalności decyzji administracyjnej jest nieuzasadniony, gdy decyzja jest wykonalna w sensie prawnym i faktycznym.
Odrzucone argumenty
Zmiana miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego sprawia, że pozwolenie na budowę jest niewykonalne i powinno zostać uznane za nieważne. • Decyzja o pozwoleniu na budowę była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały. • Organ I instancji wydając pozwolenie na budowę wiedział o nadchodzącej zmianie planu zagospodarowania przestrzennego.
Godne uwagi sformułowania
Podmiot prawny dysponujący prawem do gruntu oraz ważną decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu [...] korzysta ze wzmocnionej ochrony swoich praw, od chwili wydania przez organ pierwszej instancji decyzji o pozwoleniu na budowę. • Decyzja [...] nie wygasa w razie uchwalenia lub zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. • Wzmocniona ochrona prawna uzasadniona jest w tym wypadku nie tylko ze względu na ochronę własności, ale wynika także z potrzeby stworzenia gwarancji ochrony pewności prawa i zaufania obywateli do działań Państwa i administracji publicznej. • Stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej [...] wymaga bezspornego ustalenia, że decyzja taka jest dotknięta jedną z wad określonych w tym przepisie. • wszelkie wyjątki od zasad prawnych muszą być interpretowane restryktywnie
Skład orzekający
Jerzy Kwaśniewski
przewodniczący
Andrzej Wasilewski
sprawozdawca
Andrzej Wróbel
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ochrona praw nabytych przez inwestorów w procesie budowlanym w kontekście zmian planistycznych i przepisów intertemporalnych."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed wejściem w życie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym i Prawa budowlanego z 1994 r., ale zasady ochrony praw nabytych i pewności prawa pozostają aktualne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy fundamentalnej zasady pewności prawa i ochrony praw nabytych przez inwestorów w kontekście dynamicznych zmian przepisów planistycznych, co jest zawsze istotne dla branży nieruchomości i budownictwa.
“Zmiana planu zagospodarowania nie zniszczy Twojego pozwolenia na budowę? Sąd Najwyższy wyjaśnia!”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.