III RC 925/17

Sąd Rejonowy w ToruniuToruń2018-04-26
SAOSRodzinneustroje majątkowe małżeńskieŚredniarejonowy
rozdzielność majątkowawspólność ustawowaseparacja faktycznaKodeks rodzinny i opiekuńczyzarządzanie majątkiemkonflikt małżeńskidziałalność gospodarcza

Sąd Rejonowy w Toruniu utrzymał w mocy wyrok zaoczny ustanawiający rozdzielność majątkową między małżonkami z powodu ich faktycznej separacji i braku możliwości współdziałania w zarządzaniu majątkiem wspólnym.

Powódka wniosła o ustanowienie rozdzielności majątkowej, wskazując na faktyczną separację od maja 2017 r., brak wspólnego gospodarstwa domowego i poważny konflikt z mężem. Pozwany początkowo sprzeciwił się wyrokowi zaocznemu, ale ostatecznie wniósł o oddalenie powództwa. Sąd ustalił, że strony żyją w rozłączeniu od maja 2017 r., nie utrzymują kontaktu poza sprawami syna, a każda z nich prowadzi odrębną działalność gospodarczą, co uniemożliwia współdziałanie w zarządzaniu majątkiem wspólnym i zaciąganiu zobowiązań. Sąd uznał te okoliczności za ważny powód do ustanowienia rozdzielności majątkowej i utrzymał w mocy wyrok zaoczny.

Sprawa dotyczyła wniosku o ustanowienie rozdzielności majątkowej między małżonkami E. K. i P. K. Powódka wskazała, że od maja 2017 r. strony żyją w faktycznej separacji, nie prowadzą wspólnego gospodarstwa domowego i są w głębokim konflikcie. Podkreśliła, że każda ze stron samodzielnie dysponuje dochodami z działalności gospodarczej, a brak zgody współmałżonka uniemożliwia jej ubieganie się o środki unijne. Pozwany początkowo wniósł sprzeciw od wyroku zaocznego, domagając się oddalenia powództwa, jednak na późniejszym etapie wycofał alternatywne stanowisko. Sąd ustalił, że strony pozostają w związku małżeńskim od 1999 r., mają wspólny majątek i zobowiązania, w tym kredyty hipoteczne i związane z działalnością gospodarczą. Faktyczna separacja trwa od maja 2017 r., strony nie utrzymują kontaktu poza sprawami syna, a ich wspólne przedsięwzięcia gospodarcze napotykają na trudności z powodu braku porozumienia. Sąd, opierając się na art. 52 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, uznał, że faktyczna separacja, brak możliwości współdziałania w zarządzaniu majątkiem wspólnym oraz zagrażanie interesom jednego z małżonków stanowią ważny powód do ustanowienia rozdzielności majątkowej. W związku z tym sąd utrzymał w mocy wyrok zaoczny ustanawiający rozdzielność majątkową między stronami.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, faktyczna separacja małżonków, brak możliwości współdziałania w zarządzaniu majątkiem wspólnym oraz sytuacja, w której dalsze trwanie wspólności zagraża interesom jednego z małżonków, stanowią ważny powód uzasadniający orzeczenie rozdzielności majątkowej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że trwałe zerwanie stosunków majątkowych, brak możliwości podejmowania wspólnych decyzji gospodarczych i faktyczna separacja od maja 2017 r., w tym brak kontaktu poza sprawami syna, prowadzenie odrębnych działalności gospodarczych i brak konsultacji w sprawach finansowych, uniemożliwiają współdziałanie w majątku wspólnym i stanowią ważny powód do ustanowienia rozdzielności majątkowej zgodnie z art. 52 § 1 kro.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymanie w mocy wyroku zaocznego

Strona wygrywająca

E. K.

Strony

NazwaTypRola
E. K.osoba_fizycznapowódka
P. K.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (5)

Główne

k.r.o. art. 52 § § 1

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Z ważnych powodów każdy z małżonków może żądać ustanowienia przez sąd rozdzielności majątkowej.

Pomocnicze

k.r.o. art. 31 § § 1

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny).

k.r.o. art. 52 § § 2

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Rozdzielność majątkowa powstaje z dniem oznaczonym w wyroku, który ją ustanawia. W wyjątkowych wypadkach sąd może ustanowić rozdzielność majątkową z dniem wcześniejszym niż dzień wytoczenia powództwa, w szczególności, jeżeli małżonkowie żyli w rozłączeniu.

k.p.c. art. 230

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd uznał za bezsporne okoliczności faktyczne zawarte w pozwie, pismach procesowych złożonych w sprawie, którym strona przeciwna nie zaprzeczyła, gdyż nie budziły wątpliwości co do zgodności z prawdziwym stanem rzeczy i znalazły, w odpowiednim zakresie, potwierdzenie w pozostałym materiale procesowym.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Rozstrzygnięcie o kosztach procesu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Trwała faktyczna separacja małżonków od maja 2017 r. Brak wspólnego gospodarstwa domowego i głęboki konflikt między stronami. Brak możliwości współdziałania w zarządzaniu majątkiem wspólnym z powodu odrębnych działalności gospodarczych i braku konsultacji. Ubieganie się przez powódkę o środki unijne, które wymaga zgody męża. Zagrożenie interesów jednego z małżonków przez dalsze trwanie wspólności majątkowej.

Odrzucone argumenty

Pozwany początkowo twierdził, że strony potrafią znaleźć porozumienie w najważniejszych sprawach, w tym zarządu majątkiem wspólnym. Pozwany wskazywał na wspólne zobowiązania zaciągnięte po rozpadzie więzi (budowa przedszkola, dotacje).

Godne uwagi sformułowania

Są w bardzo poważnym konflikcie. Każdy z małżonków samodzielnie bez konsultacji z drugim małżonkiem dysponuje dochodami uzyskiwanymi po rozstaniu stron. Dobro rodziny jest celem ustroju małżeńskiej wspólności majątkowej, [...] Nie znaczy to jednak, że [...] ustrój ten powinien być utrzymywany bez względu na stan aktualnie istniejącej sytuacji majątkowej pomiędzy małżonkami. Za ważny powód uzasadniający zniesienie wspólności majątkowej między małżonkami uważa się wytworzenie przez jednego z nich takiej sytuacji, w której dalsze trwanie wspólności zagraża interesom drugiego małżonka i dobru rodziny, co będzie mieć miejsce zwłaszcza wówczas, gdy jeden z małżonków trwoni wspólny dorobek lub wykazuje zupełną niegospodarność.

Skład orzekający

Kamilla Piórkowska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie ustanowienia rozdzielności majątkowej w przypadku faktycznej separacji i braku możliwości współdziałania w zarządzaniu majątkiem wspólnym."

Ograniczenia: Każda sprawa o ustanowienie rozdzielności majątkowej jest oceniana indywidualnie pod kątem 'ważnych powodów'.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje praktyczne konsekwencje faktycznej separacji dla ustroju majątkowego małżonków, co jest częstym problemem w praktyce prawniczej.

Rozwód w toku, a majątek wspólny? Kiedy sąd ustanowi rozdzielność majątkową mimo braku porozumienia.

Sektor

rodzinne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III RC 925/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 kwietnia 2018r. Sąd Rejonowy w Toruniu III Wydział Rodzinny i Nieletnich w składzie: Przewodniczący SSR Kamilla Piórkowska Protokolant st.sekr.sądowy Monika Kalinowska Po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2018r. w Toruniu. sprawy z powództwa: E. K. przeciwko: P. K. o: ustanowienie rozdzielności majątkowej utrzymuje w całości w mocy wyrok zaoczny Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 23 stycznia 2018 r. wydany w sprawie IIIRC 925/17. Sygn. akt III RC 925/17 UZASADNIENIE Powódka E. K. w dniu (...) r. złożyła pozew o ustanowienie rozdzielności majątkowej między nią a pozwanym P. K. z dniem 16 maja 2017 r. oraz o zasądzenie od pozwanego na jej rzecz kosztów procesu, według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwu wskazała, że strony są małżeństwem od (...) r. W dniu (...) . powódka wyprowadziła się ze wspólnego domu. Od tego czasu strony nie prowadzą wspólnego gospodarstwa domowego, nie współdziałają w zarządzie majątkiem wspólnym. Są w bardzo poważnym konflikcie. Obie strony domagają się rozwodu w toczącej się przed SO w Toruniu- syg. Akt IC (...) . Strony nie współdziałają w sprawach zarządu majątkiem wspólnym. Każdy z małżonków samodzielnie bez konsultacji z drugim małżonkiem dysponuje dochodami uzyskiwanymi po rozstaniu stron. Pozwany odmówił żonie wydania niezbędnych przedmiotów, była zmuszona do złożenia wniosku w sprawie rozwodowej o wydanie rzeczy. Każda ze stron prowadzi działalność gospodarczą. Powódka ubiega się o dofinansowanie ze środków unijnych. Zawarcie umowy bez zgody współmałżonka jest niemożliwe. Proponowała pozwanemu zawarcie umowy notarialnej, jednak on odmówił. Strony nabyły dwa kredyty na dwie nieruchomości, w jednej z nich mieszka powódka, w drugiej pozwany. Kredyty są na bieżąco obsługiwane, każdy z małżonków spłaca kredyt związany z nieruchomością w której zamieszkuje. Na rozprawę wyznaczoną w dniu (...) . pozwany prawidłowo wezwany nie stawił się, nie udzielił odpowiedzi na pozew, nie zajął stanowiska w sprawie. W dniu (...) . Sąd wydał wyrok zaoczny, uwzględniający powództwo w całości. W dniu (...) . pozwany wniósł sprzeciw od wyroku zaocznego, w którym wniósł o uchylenie wyroku zaocznego w całości i oddalenie powództwa oraz o zasądzenie od powódki na rzecz pozwanego kosztów procesu, według norm przepisanych. Ponadto z daleko posuniętej ostrożności, w razie nieuwzględnienia powyższego wniosku, wniósł o uchylenie wyroku zaocznego i ustanowienie rozdzielności majątkowej między stronami z dniem (...) W uzasadnieniu sprzeciwu pozwany podał, że pomimo toczącej się sprawy rozwodowej strony potrafią znaleźć porozumienie w najważniejszych sprawach, szczególnie w kwestii zarządu majątkiem wspólnym. Już po rozpadzie więzi zaciągnęli wspólne zobowiązania w zakresie planowanego przez nich projektu-budowy przedszkola, a także w zakresie dotacji na działalność gospodarczą powódki. Zobowiązania zaś związane z zakupem nieruchomości należących do majątku wspólnego stron są regulowane i bez opóźnień spłacane. W piśmie procesowym z dnia (...) . powódka podtrzymała żądanie pozwu i zawarte w nim twierdzenia. Ponadto oferowała uzgodnienie stanowisk stron, w ten sposób, że będą zgodnie wnosić o ustanowienie rozdzielności majątkowej między stronami z dniem (...) r., czyli z datą sporządzenia przez pełnomocnika pozwu o rozwód, pokrycie kosztów sądowych przez powódkę i zniesienie pozostałych kosztów procesu. Na rozprawie w dniu (...) . pozwany wniósł o oddalenie pozwu i wycofał alternatywne stanowisko zgłoszone w sprzeciwie od wyroku zaocznego. Sąd ustalił, co następuje: Powódka E. K. i pozwany P. K. zawarli związek małżeński w Urzędzie Stanu Cywilnego w T. w dniu (...) r. /dowód: odpis skrócony aktu małżeństwa – k. 9 akt/ Strony mają jedno dziecko w wieku (...) lat. Syn stron mieszka z ojcem, z matką utrzymuje regularny kontakt. Poznany pismem z dnia (...) . wezwał powódkę do zapłaty kwoty (...) zł. tytułem zaległych alimentów na syna. / okoliczność bezsporna/ Ani przed zawarciem małżeństwa, ani w czasie jego trwania strony nie zawierały żadnych umów majątkowych małżeńskich, które by rozszerzały lub ograniczały wspólność majątkową; nie ustanowiły one również w drodze umowy ustroju rozdzielności majątkowej. /okoliczność bezsporna/ Strony zamieszkiwały wspólnie do dnia (...) . W dniu (...) . powódka wyprowadziła się ze wspólnego domu przy ul. (...) w P. - O. i zamieszkała w drugim domu stanowiącym własność stron w P. O. ul. (...) . Między stronami toczy się sprawa o rozwód, z powództwa P. K. . W sprawie o rozwód powódka wystąpiła o wydanie rzeczy. Dostała te rzeczy, ale były zniszczone, ubrania pocięte, obcasy od butów wyłamane. Powódka ubiega się o środki unijne na dzielność gospodarczą, którą prowadzi. Nie może jednak ich uzyskać, bo nie ma zgody męża. Strony mają ze sobą kontakt, tylko w sprawach dziecka. W dniu (...) . pozwany podpisał umowę o dofinansowanie do działalności gospodarczej prowadzonej przez powódkę. Później już żadnych innych umów nie podpisywał. Żadna ze stron nie konsultuje z drugą na co wydaje pieniądze z działalności gospodarczej. W sprawach gospodarczych nie mają żadnego kontaktu. Strony próbowały się porozumieć co do podziału majątku wspólnego i spłaty wspólnych zobowiązań, jednak porozumienia nie osiągnęły. Pozwany obawia się, o swój majątek w związku z prowadzoną przez powódkę działalnością gospodarczą. Chciałby, aby każda ze stron uwolniła drugą osobę od swoich zobowiązań. /dowód: -wypis z ewidencji dział. gosp. K. 10, 11, -pismo WUP k. 39, -wezwanie k. 40, - akt notarialny k. 68, -zeznania świadka J. W. – k. 41-41v. - Zeznania świadka S. K. – k. 73. - Zeznania powódki – k. 41v-42, , - Zeznania pozwanego – k. 41v-42, / Sąd zważył, co następuje: Przedstawiony stan faktyczny został ustalony w oparciu o dowody z przesłuchania stron i z zeznań świadków oraz z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy. Sąd uznał za wiarygodne dowody w postaci dokumentów, albowiem nie było podstaw do ich podważenia. Strony również nie kwestionowały ich wiarygodności i autentyczności. Zgodnie z art. 230 kpc uznano za bezsporne okoliczności faktyczne zawarte w pozwie, pismach procesowych złożonych w sprawie, którym strona przeciwna nie zaprzeczyła, gdyż nie budziły wątpliwości co do zgodności z prawdziwym stanem rzeczy i znalazły, w odpowiednim zakresie, potwierdzenie w pozostałym materiale procesowym. Sąd dał wiarę zeznaniom świadków J. W. i S. K. , albowiem ich zeznania były rzeczowe, spójne i logiczne oraz zgodne z pozostałym materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie. W ocenie Sądu twierdzenia stron należało uznać, co do zasady, za wiarygodne. Większość okoliczności faktycznych, istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, okazały się bezsporne między stronami. Ponadto, okoliczności związane ze stanem majątkowym stron znajdują potwierdzenie w dowodach z dokumentów złożonych przez strony do akt sprawy, którym strona przeciwna nie zaprzeczała. Przedstawione przez strony fakty różniły się jedynie szczegółami oraz subiektywną oceną poszczególnych okoliczności. Strony zawarły związek małżeński dnia (...) r. W myśl art. 31 § 1 kro , z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Nie ulega wątpliwości, że między stronami od dnia 19 czerwca 1999r. istniała wspólność ustawowa, której strony nie ograniczyły ani nie wyłączyły w drodze umowy zawartej przed czy w czasie trwania małżeństwa. Stosownie do art. 52 § 1 kro , z ważnych powodów każdy z małżonków może żądać ustanowienia przez sąd rozdzielności majątkowej. Artykuł 52 § 2 kro stanowi natomiast, że rozdzielność majątkowa powstaje z dniem oznaczonym w wyroku, który ją ustanawia. W wyjątkowych wypadkach sąd może ustanowić rozdzielność majątkową z dniem wcześniejszym niż dzień wytoczenia powództwa, w szczególności, jeżeli małżonkowie żyli w rozłączeniu. Z zeznań świadków oraz stron wynika, iż strony nie mieszkają razem od (...) ., strony nie utrzymują ze sobą żadnego kontaktu, oprócz spraw związanych z małoletnim synem. Nie rozmawiają ze sobą, kontaktują się za pośrednictwem Whatsapp. Są w dużym konflikcie. Obie strony prowadzą działalność gospodarczą, nie informują się o podejmowanych działaniach. Każda ze stron spłaca kredyt za dom, w którym mieszka. Powódka nie konsultowała z pozwanym remontu domu, w którym mieszka. Każdy z małżonków dysponuje zabronionymi przez siebie środkami finansowymi, bez zgody i wiedzy drugiego współmałżonka. Pozwany wniósł sprawę o rozwód, zmierzał do podziału majątku wspólnego, ale strony nie doszły do porozumienia. Strony mają znaczny majątek i liczne zadłużenia, również związane z prowadzoną działalnością. Wszystkie te kwestie mogą być rozstrzygnięte dopiero po ustanowieniu rozdzielności majątkowej miedzy stronami. Powódka chce nadal prowadzić działalność gospodarczą, związana z tym jestm.in. realizacja tzw. projektów, na które musi ubiegać się o dofinansowania. Pozwany odmawia podpisywania umów w tym zakresie. Przesłanką zastosowania art. 52 § 1 kro może być trwałe zerwanie wszelkich stosunków majątkowych oraz brak możliwości podejmowania wspólnych decyzji gospodarczych, będące konsekwencją uprzedniego ustania więzi rodzinnoprawnych między małżonkami i co za tym idzie powstania trwałego stanu separacji faktycznej (por.: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 14.01.2005 r. w sprawie III CK 112/04). Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 31.01.2003 r., IV CKN 1710/00, stwierdził, że dobro rodziny jest celem ustroju małżeńskiej wspólności majątkowej, bowiem ten ustrój zapewnia jej ustabilizowaną bazę materialną i najpełniej realizuje zasadę równych praw obojga małżonków w dziedzinie stosunków majątkowych, stanowiących materialną podstawę funkcjonowania rodziny. Nie znaczy to jednak, że ze względu na dobro rodziny ustrój ten powinien być utrzymywany bez względu na stan aktualnie istniejącej sytuacji majątkowej pomiędzy małżonkami. Za ważny powód uzasadniający zniesienie wspólności majątkowej między małżonkami uważa się wytworzenie przez jednego z nich takiej sytuacji, w której dalsze trwanie wspólności zagraża interesom drugiego małżonka i dobru rodziny, co będzie mieć miejsce zwłaszcza wówczas, gdy jeden z małżonków trwoni wspólny dorobek lub wykazuje zupełną niegospodarność. (wyrok SN z 10.02.1997r., I CKN 70/96). Niewątpliwie jednym z powodów, które uzasadniają orzeczenie rozdzielności jest faktyczna separacja małżonków, powodująca znaczne trudności lub uniemożliwiająca współdziałanie we wspólnym majątku. Zdaniem Sadu, strony w faktycznej separacji są od 16.05. 2017r., od kiedy to powódka wyprowadził się i strony zaprzestały kontaktu ze sobą. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 52 § 1 kro , Sąd orzekł jak w punkcie I sentencji wyroku. O kosztach procesu rozstrzygnięto na mocy art. 98 kpc .

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI