III RC 761/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd zasądził od matki przebywającej w zakładzie karnym alimenty w kwocie 200 zł miesięcznie na rzecz małoletniego syna, od dnia podjęcia przez nią zatrudnienia w więzieniu.
Dyrektor MOPS w T. wniósł pozew o alimenty na rzecz małoletniego O. G. przeciwko jego matce, N. G., która została pozbawiona władzy rodzicielskiej i nie partycypowała w kosztach utrzymania dziecka. Pozwana, odbywająca karę pozbawienia wolności do 2031 roku, początkowo zadeklarowała dobrowolne płacenie alimentów po podjęciu pracy, a następnie uznała żądanie pozwu. Sąd zasądził 200 zł alimentów miesięcznie od daty podjęcia przez pozwaną zatrudnienia w zakładzie karnym, uznając, że nawet w takiej sytuacji powinna partycypować w kosztach utrzymania syna.
Sprawa dotyczyła powództwa Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w T. o zasądzenie alimentów na rzecz małoletniego O. G. przeciwko jego matce, N. G. Małoletni został umieszczony w pieczy zastępczej u rodziny spokrewnionej, a jego matka została pozbawiona władzy rodzicielskiej i nie utrzymywała z nim kontaktu ani nie partycypowała w kosztach jego utrzymania. Pozwana N. G. odbywa karę pozbawienia wolności do 2031 roku za przestępstwa umyślne. Początkowo zadeklarowała dobrowolne płacenie alimentów po podjęciu pracy, a na rozprawie uznała żądanie pozwu. Sąd, opierając się na przepisach kodeksu rodzinnego i opiekuńczego oraz orzecznictwie Sądu Najwyższego, uznał, że obowiązek alimentacyjny spoczywa na obojgu rodzicach. Mimo odbywania kary pozbawienia wolności, sąd ocenił możliwości zarobkowe pozwanej na kwotę odpowiadającą co najmniej najniższemu wynagrodzeniu, gdyby była na wolności. Zasądził od pozwanej alimenty w kwocie 200 zł miesięcznie, poczynając od daty podjęcia przez nią zatrudnienia w zakładzie karnym, uznając tę kwotę za możliwą do wyegzekwowania i stanowiącą partycypację w kosztach utrzymania syna. W pozostałej części powództwo oddalono. Kosztami postępowania obciążono Skarb Państwa, a wyrokowi w części zasądzającej alimenty nadano rygor natychmiastowej wykonalności.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, osoba odbywająca karę pozbawienia wolności jest zobowiązana do płacenia alimentów. Możliwości zarobkowe takiej osoby powinny być oceniane na poziomie, jaki mogłaby osiągnąć, gdyby nie została pozbawiona wolności, zwłaszcza w przypadku przestępstw umyślnych.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, zgodnie z którym odbywanie kary pozbawienia wolności nie zwalnia z obowiązku alimentacyjnego, a możliwości zarobkowe zobowiązanego mogą być wyznaczane na podstawie potencjalnych dochodów, jakie mógłby uzyskać na wolności, szczególnie w przypadku przestępstw umyślnych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zasądzenie alimentów w części i oddalenie w pozostałej części
Strona wygrywająca
O. G.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w T. | organ_państwowy | powód |
| O. G. | osoba_fizyczna | małoletni |
| J. W. | osoba_fizyczna | rodzina zastępcza |
| N. G. | osoba_fizyczna | pozwana |
Przepisy (4)
Główne
k.r.o. art. 133 § § 1
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Obowiązek alimentacyjny spoczywa w odpowiednich częściach na obojgu rodzicach, stosownie do ich aktualnych możliwości finansowych.
k.r.o. art. 135
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Zakres świadczeń alimentacyjnych zależy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz od zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego.
Pomocnicze
k.r.o. art. 136
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Sąd może nie uwzględnić zmiany niekorzystnej dla możliwości zarobkowych zobowiązanego, jaką spowodowało umieszczenie go w zakładzie karnym.
k.p.c. art. 333 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd nadał wyrokowi w punkcie I rygor natychmiastowej wykonalności.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obowiązek alimentacyjny rodzica nawet w przypadku odbywania kary pozbawienia wolności. Możliwości zarobkowe zobowiązanego odbywającego karę pozbawienia wolności powinny być oceniane na poziomie potencjalnych dochodów na wolności. Zasądzenie alimentów od daty podjęcia zatrudnienia w zakładzie karnym jako usprawiedliwione w obecnej sytuacji pozwanej.
Godne uwagi sformułowania
możliwości zarobkowe i majątkowe pozwanej znajduje się płacenie alimentów na rzecz mał. O. G. w kwocie po 200 zł miesięcznie możliwości zarobkowe i majątkowe pozwanej powinien wyznaczać taki poziom dochodów, jakie mogłaby ona uzyskać, gdyby nie została umieszczona w zakładzie karnym pozwana ma możliwości zarobkowe by łożyć na syna alimenty w kwocie po 200 zł miesięcznie i choć w niewielkim stopniu przyczyniać się do udziału w kosztach jego utrzymania
Skład orzekający
Piotr Kawecki
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie obowiązku alimentacyjnego i jego wysokości wobec rodzica odbywającego karę pozbawienia wolności, ocena jego możliwości zarobkowych w takiej sytuacji."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy rodzic odbywa karę za przestępstwa umyślne. Ocena możliwości zarobkowych jest indywidualna.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, że nawet osoba pozbawiona wolności ma obowiązek alimentacyjny, a sąd potrafi znaleźć sposób na jego egzekwowanie, co jest ważnym aspektem społecznym i prawnym.
“Matka w więzieniu płaci alimenty na syna. Sąd wyznaczył kwotę i datę startu.”
Dane finansowe
WPS: 2400 PLN
alimenty: 200 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III RC 761/23 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 września 2024 r. Sąd Rejonowy (...) III Wydział Rodzinny i Nieletnich w składzie: Przewodniczący sędzia Piotr Kawecki Protokolant sekr. sądowy Anna Sosnowska po rozpoznaniu w dniu 6 września 2024 r. (...) sprawy z powództwa Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w T. działającego na rzecz małoletniego O. G. reprezentowanego przez J. W. pełniącą funkcję rodziny zastępczej dla małoletniego przeciwko N. G. o alimenty I. zasądza od pozwanej N. G. alimenty na rzecz małoletniego O. G. w kwocie 200 zł (dwieście złotych) miesięcznie poczynając od dnia 01.08.2024r., płatne z góry do dnia 15-go każdego miesiąca, do rąk J. W. pełniącej funkcję rodziny zastępczej dla małoletniego, z odsetkami ustawowymi w przypadku opóźnienia w płatności którejkolwiek z rat; II. w pozostałej części powództwo oddala; III. kosztami sądowymi obciąża Skarb Państwa – Sąd Rejonowy (...) ; IV. wyrokowi w punkcie I nadaje rygor natychmiastowej wykonalności. Sygn. akt III RC 761/23 UZASADNIENIE W dniu 6 października 2023 r. Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w T. , działający na rzecz małoletniego O. G. , złożył do Sądu Rejonowego (...) pozew przeciwko matce małoletniego N. G. , domagając się zasądzenia alimentów w kwocie po 200 zł miesięcznie płatnych do rąk rodziny zastępczej, poczynając od dnia wniesienia pozwu, do 15-ego dnia każdego miesiąca z góry z ustawowymi odsetkami w razie opóźnienia w płatności którejkolwiek z rat, jak też o zasądzenie kosztów procesu według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwu wskazano, że małoletni O. G. ur. (...) na podstawie postanowienia Sądu z dnia 25 maja 2022 r. wydanego w sprawie I. N. 320/22 został umieszczony w pieczy zastępczej, tj. w rodzinie zastępczej spokrewnionej u J. W. . Matka małoletniego nie partycypuje w kosztach utrzymania syna ani nie płaci dobrowolnie alimentów na dziecko. Podano, że matka małoletniego jest pozbawiona władzy rodzicielskiej i nie utrzymuje z synem żadnych kontaktów. W piśmie procesowym z dnia 28 lutego 2024 r. J. W. przychyliła się do pozwu wniesionego przez Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie. W piśmie procesowym z dnia 5 marca 2024 r. pozwana N. G. oświadczyła, że będzie dobrowolnie płaciła alimenty na rzecz małoletniego O. G. w kwocie po 200 zł miesięcznie do dnia 15-ego każdego miesiąca gdy tylko podejmie pracę zarobkową. Wskazała, że obecnie przebywa w (...) w G. , nie może podjąć zatrudnienia, jednak gdy tylko będzie taka możliwość, to podejmie zatrudnienie i nie będzie uchylała się od nałożonych na nią obowiązków. Na rozprawie w dniu 6 września 2024 r. pozwana N. G. uznała żądanie pozwu. Sąd ustalił, co następuje: Małoletni O. G. ur. (...) jest dzieckiem pochodzącym ze związku nieformalnego N. G. i K. W. . /dowód: odpis zupełny aktu urodzenia k. 5/ Postanowieniem z dnia 25 maja 2022 r. wydanym w sprawie I. N. (...) Sąd Rejonowy (...) zarządził umieszczenie małoletniego O. G. w rodzinnej pieczy zastępczej u babki ojczystej J. W. . /dowód: akta Opm 139/20 Sądu Rejonowego (...) / N. G. została pozbawiona władzy rodzicielskiej nad mał. O. G. . /okoliczność bezsporna/ Obowiązek alimentacyjny N. G. wobec jej małoletniego syna O. G. nie został dotąd ustalony sądownie. /okoliczność bezsporna/ N. G. ma obecnie (...) lat. Nie posiada wyuczonego zawodu. Poza małoletnim powodem nie ma innych osób na utrzymaniu. Od 1 kwietnia 2023 r. przebywa w (...) w G. gdzie odbywa karę pozbawienia wolności za posiadanie znacznej ilości narkotyków i doprowadzenie do innej czynności seksualnej. Koniec kary przypada na 29 marca 2031 r. Do tej pory nie partycypowała w żaden sposób w kosztach utrzymania małoletniego. Przed osadzeniem w zakładzie karnym pozwana pracowała w terenie i zarabiała ok. 1.500 zł miesięcznie. Około 4-5 lat temu pracowała jako telemarketer zarabiając ok. 2.000 zł miesięcznie. Utrzymywała się również z kradzieży. N. G. jest zdrowa psychicznie i fizycznie. Od 9 sierpnia 2024 r. pracuje w zakładzie karnym na 1/2 etatu. Z zarobionych pieniędzy 72% przeznaczane jest na pokrycie kosztów osadzenia. Do wypłaty pozwana otrzymywać będzie 300 zł miesięcznie. Pozwana oceniła, że na zakup żywności i wynajem pokoju czy kawalerki potrzebna jest jej kwota 1.500 zł miesięcznie. Pozwana utrzymuje z synem kontakt telefoniczny. Małoletni O. ma obecnie (...) lat i jest uczniem (...) klasy szkoły podstawowej. Ojciec małoletniego, K. W. , dobrowolnie partycypuje w kosztach utrzymania małoletniego. /dowód: przesłuchanie N. G. k. 31-31v./ Sąd zważył, co następuje: Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o okoliczności bezsporne, dowody z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy, aktach III (...) Sądu Rejonowego (...) oraz z przesłuchania pozwanej. Sąd uznał za wiarygodne dokumenty zgromadzone w toku postępowania. Prawdziwość dokumentów nie budziła bowiem wątpliwości i nie była kwestionowana przez strony. Walor wiarygodności Sąd przyznał także dokumentom zgromadzonym w aktach sprawy I. O. (...) Sądu Rejonowego (...) , bowiem były to dokumenty urzędowe. Sąd uznał za wiarygodne zeznania pozwanej N. G. , albowiem znalazły one potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym. Zgodnie z przepisami art. 128, 129, 133 § 1 oraz art. 135 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego kwota alimentów należnych dziecku, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie a nie posiada majątku przynoszącego dochód, zależy od usprawiedliwionych potrzeb dziecka oraz od zarobkowych i majątkowych możliwości każdego z jego rodziców, albowiem obowiązek alimentacyjny spoczywa w odpowiednich częściach na obojgu rodzicach, stosownie do ich aktualnych możliwości finansowych. Oznacza to, że również pozwana powinna ponosić odpowiednią część wszystkich wydatków związanych z utrzymaniem jej syna w postaci: zakupu wyżywienia, ubioru, leków, podręczników i przyborów szkolnych, części opłat mieszkaniowych za mieszkanie w którym przebywa, oraz innych wydatków niezbędnych do jego prawidłowego rozwoju i wychowania. Stosownie do stanowiska Sądu Najwyższego wyrażonego w uchwale z dnia 9 listopada 1994r., sygn. akt IIICZP 138/94, podstawą obliczenia wysokości alimentów jest dochód netto (a nie brutto) zobowiązanego (OSNC Nr 3/1995, poz.43, glosy aprobujące Tadeusz Smyczyński OSP Nr 9/1995, poz.194, oraz Zdzisław Krzemiński „Monitor Prawniczy” Nr 4/1995, str.113). Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy należy stwierdzić, że niewątpliwie na pozwanej spoczywa obowiązek alimentacyjny względem małoletniego powoda O. G. , który nie jest w stanie utrzymywać się samodzielnie. Analiza materiału procesowego zgromadzonego w niniejszej sprawie wskazuje, że w zakresie możliwości zarobkowych i majątkowych pozwanej znajduje się płacenie alimentów na rzecz mał. O. G. w kwocie po 200 zł miesięcznie. Kwota ta nie wydaje się kwotą wysoką. Z doświadczenia życiowego Sądu wynika, że podstawowe koszty utrzymania, rozwoju zainteresowań, szkoły czy leczenia w przypadku małoletniego, który ma 12 lat, są znaczne i przekraczają kwotę 2.000 zł miesięcznie. Aktualnie małoletni powód ma potrzeby, które nie są zaspokajane. Jednocześnie w ocenie Sądu pozwana ma możliwości zarobkowe by łożyć na syna alimenty w kwocie po 200 zł miesięcznie i choć w niewielkim stopniu przyczyniać się do udziału w kosztach jego utrzymania. Pozwana N. G. do 2031 r. odbywa karę pozbawienia wolności. W uchwale z dnia 23 sierpnia 1995r. w sprawie III CZP 94/95 ( Lex nr 9225) Sąd Najwyższy stwierdził, że „z uwagi na okoliczności sprawy, sąd może nie uwzględnić zmiany niekorzystnej dla możliwości zarobkowych zobowiązanego, jaką spowodowało umieszczenie go w zakładzie karnym ( art. 136 k.r.o. )”. W orzecznictwie wskazuje się ponadto, że tylko odbywanie kary pozbawienia wolności przez sprawców przestępstw nieumyślnych nie uzasadnia przyjęcia fikcji, że możliwości zarobkowe zobowiązanego, wyznacza abstrakcyjny poziom dochodów, jakie pozbawiony wolności mógłby uzyskać, gdyby nie został umieszczony w zakładzie karnym, w szczególności w odniesieniu do sprawców nieumyślnych przestępstw komunikacyjnych, którzy swoim dotychczasowym postępowaniem nie dawali powodów do przypisywania im zachowań utrudniających realizację obowiązku alimentacyjnego. Mając na uwadze, że pozwana odbywa karę pozbawienia wolności za przestępstwa umyślne to możliwości zarobkowe i majątkowe pozwanej powinien wyznaczać taki poziom dochodów, jakie mogłaby ona uzyskać, gdyby nie została umieszczona w zakładzie karnym. W ocenie Sądu przebywając na wolności pozwana mogłaby osiągać przynajmniej najniższe krajowe wynagrodzenie, tj. kwotę ok. 3.000 zł netto miesięcznie. Dlatego też Sąd ocenił możliwości zarobkowe pozwanej na kwotę 3.000 zł netto miesięcznie. Żądanie pozwu obejmowało zasądzenie alimentów od daty wytoczenia powództwa. Biorąc pod uwagę moment wydawania orzeczenia, pozwana miałaby obowiązek spłaty zaległych alimentów za okres 11 miesięcy. Sąd uznał, że w obecnej sytuacji pozwanej zasadnym będzie zasądzenie alimentów od dnia 1 sierpnia 2024 r., tj. od momentu kiedy podjęła w zakładzie karnym zatrudnienie. Mając powyższe na uwadze Sąd zasądził od pozwanej na rzecz mal. powoda O. G. alimenty w kwocie po 200 zł miesięcznie poczynając od dnia 1 sierpnia 2024 r., orzekając jak w punkcie 1. sentencji, oddalając powództwo w pozostałej części jako niezasadne. Sąd w punkcie 3. wyroku kosztami sądowymi, od uiszczania których małoletni powód był zwolniony, obciążył Skarb Państwa – Sąd Rejonowy (...) . Rygor natychmiastowej wykonalności został nadany wyrokowi w części zasądzającej alimenty z urzędu, na podstawie art. 333 § 1 pkt 1 kpc .
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI