III RC 742/24

Sąd Rejonowy w ToruniuToruń2025-07-31
SAOSRodzinnealimentyŚredniarejonowy
alimentypodwyższeniedzieckopełnoletnośćrodzicekoszty utrzymaniamożliwości zarobkowe

Sąd Rejonowy w Toruniu podwyższył alimenty z 600 zł do 750 zł miesięcznie na rzecz syna, oddalając żądanie wyższej kwoty, uwzględniając jego pełnoletność i możliwości zarobkowe matki.

Powód I.E. domagał się podwyższenia alimentów od matki P.L. z 600 zł do 1200 zł miesięcznie, argumentując zwiększone koszty utrzymania i zakończenie świadczenia 800+. Sąd Rejonowy w Toruniu, uwzględniając wiek powoda (18 lat), jego usprawiedliwione potrzeby oraz możliwości zarobkowe matki, podwyższył alimenty jedynie do 750 zł miesięcznie, oddalając powództwo w pozostałej części. Sąd podkreślił, że pełnoletni syn ma możliwość podjęcia pracy dorywczej, a główny ciężar utrzymania spoczywa na ojcu.

Sąd Rejonowy w Toruniu rozpatrzył sprawę z powództwa I.E. przeciwko P.L. o podwyższenie alimentów. Powód, który ukończył 18 lat i jest uczniem, domagał się podwyższenia alimentów z 600 zł do 1200 zł miesięcznie, wskazując na wzrost kosztów utrzymania, zakończenie świadczenia 800+ oraz sporadyczne kontakty z matką. Sąd ustalił, że powód mieszka z ojcem, który ponosi większość kosztów utrzymania, a matka przekazuje 600 zł miesięcznie. Analizując usprawiedliwione potrzeby powoda (wyżywienie, odzież, higiena, leczenie, edukacja, rozwój zainteresowań) oraz możliwości zarobkowe matki (ok. 4000 zł netto miesięcznie), sąd uznał, że potrzeby powoda nie zmieniły się znacząco od poprzedniego orzeczenia. Sąd podkreślił, że jako osoba pełnoletnia, powód ma możliwość podjęcia pracy dorywczej. W związku z tym, sąd podwyższył alimenty jedynie do kwoty 750 zł miesięcznie, oddalając powództwo w pozostałej części. Rozstrzygnięto również o kosztach procesu, zasądzając od pozwanej na rzecz powoda 270 zł tytułem zwrotu części kosztów, a koszty sądowe obciążono Skarb Państwa. Wyrokowi w punkcie I nadano rygor natychmiastowej wykonalności.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, ale w ograniczonym zakresie. Sąd podwyższył alimenty z 600 zł do 750 zł miesięcznie.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że potrzeby powoda nie zmieniły się znacząco od poprzedniego orzeczenia, a jako osoba pełnoletnia ma on możliwość podjęcia pracy dorywczej. Podkreślono również, że główny ciężar utrzymania spoczywa na ojcu, który mieszka z powodem.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

częściowe uwzględnienie powództwa

Strona wygrywająca

I. E.

Strony

NazwaTypRola
I. E.osoba_fizycznapowód
P. L.osoba_fizycznapozwana

Przepisy (6)

Główne

k.r.o. art. 133 § 1

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie.

k.r.o. art. 135 § 1

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Zakres świadczeń alimentacyjnych zależy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz od zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego.

k.r.o. art. 138

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Strony w razie zmiany stosunków mogą żądać zmiany orzeczenia lub umowy dotyczącej obowiązku alimentacyjnego.

k.p.c. art. 100

Kodeks postępowania cywilnego

W razie częściowego uwzględnienia żądań koszty procesu sądowego będą stosunkowo rozdzielone.

k.p.c. art. 333 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Wyrokowi w punkcie I nadano rygor natychmiastowej wykonalności.

Pomocnicze

k.p.c. art. 230

Kodeks postępowania cywilnego

Uznano za bezsporne okoliczności faktyczne zawarte w pozwie i pismach procesowych, którym strona przeciwna nie zaprzeczyła.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wzrost kosztów utrzymania powoda od czasu ostatniego orzeczenia. Zakończenie pobierania świadczenia 800+ przez ojca powoda. Możliwości zarobkowe pozwanej pozwalają na podwyższenie alimentów.

Odrzucone argumenty

Żądanie podwyższenia alimentów do kwoty 1200 zł miesięcznie. Argumenty dotyczące sporadycznych kontaktów pozwanej z synem (nie miały decydującego wpływu na wysokość alimentów).

Godne uwagi sformułowania

Powód, pomimo że osiągnął już pełnoletność, nadal uczy się – jest uczniem (...) w D. , a w przyszłości chce podjąć studia. Należy przyjąć, iż sytuacja prawna pełnoletniego uprawnionego do alimentów jest odmienna od sytuacji dziecka małoletniego. I. E. , mimo że podejmuje ciągle naukę, ma możliwość podjęcia pracy, chociażby tylko dorywczej, korzystając z okresów wolnych od zajęć edukacyjnych i w ten sposób zaspokajać swoje potrzeby wykraczające poza te usprawiedliwione, takie jak wakacje czy nowy, lepszy sprzęt komputerowy. Pozwana, jako matka powoda, powinna w pierwszej kolejności czynić starania o to, by zaspokoić potrzeby swojego dziecka, jego potrzeby są bowiem usytuowane wyżej, aniżeli jej własne.

Skład orzekający

Piotr Kawecki

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie podwyższenia alimentów dla pełnoletniego dziecka, z uwzględnieniem jego możliwości zarobkowych i sytuacji rodziców."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnej sytuacji faktycznej i finansowej stron; pełnoletność uprawnionego jest kluczowym czynnikiem wpływającym na ocenę potrzeb i możliwości zarobkowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy podwyższenia alimentów dla pełnoletniego dziecka, co jest częstym problemem prawnym. Pokazuje, jak sąd balansuje między potrzebami dziecka a możliwościami rodziców, uwzględniając wiek i samodzielność uprawnionego.

Pełnoletni syn prosi o więcej pieniędzy od mamy – sąd podwyższa alimenty, ale z ważnym zastrzeżeniem.

Dane finansowe

alimenty: 750 PLN

zwrot kosztów procesu: 270 PLN

Sektor

rodzina

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III RC 742/24 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 31 lipca 2025 r. Sąd Rejonowy w Toruniu III Wydział Rodzinny i Nieletnich w składzie: Przewodniczący sędzia Piotr Kawecki Protokolant   p. o. sekr. sąd. Milena Flaga po rozpoznaniu w dniu 21 lipca 2025 r. w Toruniu, na rozprawie sprawy z powództwa I. E. przeciwko P. L. o podwyższenie alimentów I. 
        zasądza od pozwanej P. L. alimenty na rzecz I. E. , w miejsce ustalonych w kwocie 600 zł miesięcznie na mocy wyroku z dnia 14.09.2023r. w sprawie IC 943/23 Sądu Rejonowego w Toruniu, w kwocie obecnie po 750 zł (siedemset pięćdziesiąt złotych) miesięcznie, poczynając od dnia 24.10.2024r., płatne z góry do dnia 10-go każdego miesiąca, do rąk I. E. , z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w płatności którejkolwiek z rat, II. 
        oddala powództwo w pozostałej części, III. 
        zasądza od P. L. na rzecz I. E. kwotę 270 zł (dwieście siedemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu części kosztów procesu, z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w płatności za czas od dnia uprawomocnienia wyroku do dnia zapłaty, IV. 
        kosztami sądowymi obciąża Skarb Państwa – Sąd Rejonowy w Toruniu, V. 
        wyrokowi w punkcie I nadaje rygor natychmiastowej wykonalności. UZASADNIENIE I. E. w dniu 24 października 2024 r. wniósł pozew przeciwko P. L. domagając się podwyższenia alimentów zasądzonych od pozwanej wyrokiem Sądu Okręgowego w Toruniu z dnia 14 września 2023 r. w sprawie I C 943/23 na rzecz I. E. z kwoty 600 zł miesięcznie do kwoty 1.200 zł miesięcznie, płatnej do 10-tego dnia każdego miesiąca z góry, poczynając od dnia wniesienia pozwu, wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w płatności którejkolwiek z rat. W uzasadnieniu pozwu I. E. wskazał, m. in. że małżeństwo pozwanej i ojca powoda zostało rozwiązane wyrokiem Sądu Okręgowego w Toruniu z dnia 14 września 2023 r., wydanym w sprawie I C 943/23, na mocy którego, m. in. zasądzono na rzecz małoletnich dzieci, w tym I. E. , alimenty od jego matki, tj. P. L. , w kwocie po 600 zł miesięcznie. Podkreślono, że ojciec powoda ugodowo zgodził się na taką wysokość alimentów, chociaż Sąd w zabezpieczeniu powództwa w tamtej sprawie – na czas trwania procesu – ustalił alimenty na rzecz powoda w kwocie 700 zł miesięcznie. Rodzice mieli miedzy sobą ustalić, że po uchyleniu świadczenia 800+ pozwana będzie płacić wyższe alimenty. Pozwana nie wyraziła zgody na dobrowolne płacenie przez nią alimentów w wyższej kwocie. Ponadto, w wyroku Sądu Okręgowego w Toruniu, o którym mowa powyżej, ustalono szerokie kontakty powoda z pozwaną, jak i spędzanie miesięcznych wakacji z powodem. W pozwie podano, iż pozwana utrzymuje kontakty z synem jedynie sporadycznie. Zdaniem powoda, pozwana deklarowała szeroki kontakt z powodem, a skoro tego kontaktu nie ma, to pozwana winna w znacznie większym zakresie partycypować w kosztach utrzymania syna. W dalszej części uzasadnienia pozwu podano miesięczne koszty utrzymania powoda w sposób następujący: 1) 
        wyżywienie – 950 zł, 2) 
        ubiór i obuwie – 280 zł, 3) 
        środki higieny i czystości – 150 zł, 4) 
        leczenie (zakup leków na trądzik, maści, toniki, witaminy, leczenie 3-4 razy w roku infekcji wirusowych) – 130 zł, 5) 
        koszty wizyty u dermatologa – 250 zł (raz na 6 miesięcy – średni koszt miesięczny – 41 zł), 6) 
        zakup okularów korekcyjnych – (382 zł w roku 2024, średni miesięczny koszt – 31 zł), 7) 
        szkoła (zakup plecaka i ubioru szkolnego, w tym stroju gimnastycznego i obuwia sportowego, a także ubezpieczenie i składki szkolne) – 500 zł rocznie, 8) 
        sprzęt komputerowy – 50 zł, 9) 
        bilety na dojazdy do szkoły – 15 zł, 10) 
        koszty dojazdów samochodem ojca powoda (awaryjnie, gdy zawodzi komunikacja publiczna) – 150 zł, 11) 
        rozrywka (w tym zakup gazet, wyjścia z kolegami, itp.) – 150 zł, 12) 
        kieszonkowe – 150 zł, 13) 
        zakup telefonu – 2.727 zł (średni miesięczny koszt – 227 zł), 14) 
        „doładowanie” telefonu – 30 zł, 15) 
        kurs prawa jazdy – 3.300 zł (średni miesięczny koszt – 275 zł), 16) 
        wakacje – 2.500 zł (raz w roku, przy czym potrzeba ta nie jest zaspokajana z powodu trudnej sytuacji materialnej ojca powoda), łącznie: 2.830 zł. Oprócz powyższego, strona powodowa wskazała na miesięczne koszty utrzymania domu, w którym powód mieszka: 1) 
        ogrzewanie i energia elektryczna – 670 zł, 2) 
        woda – 80 zł, 3) 
        Internet – 50 zł, 4) 
        Odpady – 102 zł, 5) 
        Rata kredytu hipotecznego – 1.250 zł, 6) 
        Ubezpieczenie domu – 30 zł, 7) 
        Ubezpieczenie samochodu – 574 zł rocznie plus koszty napraw 150 zł miesięcznie, 8) 
        TV – 98 zł, 9) 
        Ubezpieczenie na życie – 55 zł, 10) 
        Podatek od nieruchomości – 50 zł, 11) 
        Wywóz szamba – 14 zł, łącznie 2.549 zł. I. E. podał, że jest uczniem IV klasy (...) w D. . Wskazano, iż pozwana jest zatrudniona w (...) S.A. (...) I. , jako pracownik biurowy i uzyskuje z tego tytułu dochody w wysokości ok. 4.500 zł miesięcznie. Ojciec pozwanego jest zatrudniony w U. w Z. , jako pracownik produkcji i uzyskuje wynagrodzenie w wysokości ok. 4.000 zł miesięcznie. Powód wskazał ponadto, że od czasu ustalenia wysokości alimentów na rzecz powoda wyrokiem rozwodowym zmieniły się okoliczności sprawy w ten sposób, że nastąpił znaczący spadek częstotliwości kontaktów pozwanej z jej synem I. , zwiększenie kosztów utrzymania powoda i zakończenie pobierania świadczenia 800+, co według strony powodowej znacząco osłabiło możliwości płatnicze ojca powoda, który nie jest w stanie zaspokoić wszystkich usprawiedliwionych kosztów utrzymania powoda. W dniu 23 grudnia 2024 r. wpłynęła do tut. Sądu odpowiedź na pozew P. L. , w której pozwana wniosła, m. in. o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od powoda na rzecz pozwanej kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu pisma wskazano, m. in. że nigdy nie było żadnych ustaleń pomiędzy pozwaną a ojcem powoda w sprawie podwyżki alimentów, a złożony w niniejszej sprawie pozew jest, zdaniem pozwanej, odpowiedzią na jej wniosek o podział majątku wspólnego jej i ojca powoda. P. L. zaprzeczyła również jakoby miała nie spotykać się z synem. Podała, że to syn raczej odrzuca wszelkie próby kontaktu ze strony matki. Pozwana podważyła w treści odpowiedzi na pozew wysokość przedstawionych przez stronę powodową kosztów utrzymania. Wskazała też, że ojciec powoda, poza wynagrodzeniem za pracę, uzyskuje dochód w najmu części domu innym osobom. U. sytuację finansową pozwana przedstawiła, jako bardzo skromną. Wyprowadzając się ze wspólnego domu, zabrała ze sobą jedynie swoje rzeczy osobiste i zamieszkała u swojego brata, dzięki któremu była w stanie wówczas utrzymać się. Obecnie pozwana wynajmuje mieszkanie. Wskazała, że zarabia 4.000 zł netto miesięcznie. Przedstawiła swoje miesięczne koszty utrzymania w następujący sposób: 1) 
        alimenty na dzieci, w tym powoda – 1.200 zł, 2) 
        czynsz za mieszkanie – 700 zł, 3) 
        energia elektryczna, woda – ok. 100 zł, 4) 
        telewizja i telefon – 97 zł, 5) 
        rata kredytu – 292 zł, 6) 
        ogrzewanie mieszkania – 600 zł rocznie, 7) 
        ubezpieczenie – 450 zł rocznie, 8) 
        przegląd techniczny samochodu osobowego – 100 zł rocznie, 9) 
        koszty związane z leczeniem – 1.200 zł rocznie, 10) 
        chemia gospodarcza – 150 zł, 11) 
        artykuły higieniczne i kosmetyki – 200 zł, 12) 
        żywność 800 zł, 13) 
        paliwo – 100 zł. Do innych znaczących okoliczności P. L. zaliczyła zdiagnozowany u siebie (...) . W toku rozprawy w dniu 14 kwietnia 2025 r. oraz w dniu 21 lipca 2025 r. strony podtrzymały swoje stanowiska procesowe. Sąd ustalił co następuje: I. E. urodził się (...) i jest dzieckiem pochodzącym ze związku małżeńskiego P. E. (obecnie L. ) i O. E. . Sąd Okręgowy w Toruniu wyrokiem z dnia 14 września 2023 r. wydanym w sprawie I C 943/23 rozwiązał związek małżeński P. E. i O. E. przez rozwód, bez orzekania o winie. Wykonywanie władzy rodzicielskiej nad małoletnimi wówczas dziećmi stron: S. E. i I. E. powierzył obojgu rodzicom. Nadto w wyroku Sąd nałożył na obie strony obowiązek ponoszenia kosztów utrzymania i wychowania małoletniej dzieci i zasądził od matki małoletnich alimenty w kwocie po 600 zł miesięcznie na każde z nich, tj. łącznie w kwocie 1.200 zł miesięcznie, płatne z góry do dnia 10-go każdego miesiąca do rąk ojca dzieci O. E. , z ustawowymi odsetkami na wypadek zwłoki w płatności każdej z rat, poczynając od uprawomocnienia się wyroku. O. E. zaś Sąd zobowiązał do ponoszenia pozostałych kosztów utrzymania i wychowania dzieci. Wówczas I. E. miał 17 lat. Zamieszkiwał wraz z siostrą u swego ojca. Już na etapie postępowania rozwodowego P. L. wyprowadziła się ze wspólnego miejsca zamieszkania i nieregularnie widywała się ze swoimi dziećmi. Matka powoda I. E. miała wówczas (...) lat, pracowała w (...) S.A. D. na stanowisku „ (...) ” za wynagrodzeniem średnio miesięcznie ok. 3.500 złotych netto. O. E. miał w tamtym czasie (...) lat. Pracował w firmie (...) Sp. z o.o. na stanowisku (...) i jego średnie wynagrodzenie miesięczne wynosiło ok. 3.800 zł. /dowód: akta I C 943/23 SO w D. / Obecnie I. E. ma 18 lat. Jest uczniem (...) w D. . Mieszka z ojcem od ponad dwóch lat. Razem z nimi mieszka jeszcze jego siostra, S. lat (...) . Do szkoły dojeżdża komunikacją miejską – koszt zakupu biletu miesięcznego oscyluje w kwocie około 170 złotych miesięcznie. Koszty utrzymania powoda ponosi ojciec, O. E. . P. L. przekazuje natomiast na rzecz syna alimenty w kwocie 600 zł miesięcznie. Koszty utrzymania powoda w skali miesiąca przedstawiają się następująco: wyżywienie – ok. 1.000 zł, telefon – 30 zł, odzież i obuwie – 150 zł, środki czystości, kosmetyki – ok. 150 zł. Koszty związane z uczęszczaniem do szkoły, to wydatek rzędu 500 zł rocznie. I. E. boryka się z problemami natury dermatologicznej i z tego względu korzysta z pomocy lekarza specjalisty dermatologa. Koszt wizyty u lekarza, to uśredniając 41 zł miesięcznie, zaś zakupu leków, itp. - 130 zł. Jednakże, co do zasady, powód jest zdrowym człowiekiem. Raz do roku udaje się prywatnie do okulisty, badanie wzroku było wymagane w procesie uzyskiwania prawa jazdy, którego koszt, wliczając kurs oraz inne wymagane opłaty, wyniósł ok. 4.000 zł. I. E. zaczął uczęszczać na siłownię 3-4 razy w tygodniu, za którą płaci 40 zł jednorazowo. Jeżeli zdecyduje się chodzić w sposób stały, ma zamiar wykupić odpowiedni karnet. Wśród zainteresowań powód wymienia komputer i wyjścia ze znajomymi. Jedno takie wyjście to koszt ok. 50-80 zł. Odbywa się raz w tygodniu. Chciałby wyjechać gdzieś na wakacje, lecz przez wzgląd na trudna sytuację finansową w domu nie może sobie na to pozwolić. Dom, w którym mieszka powód wraz z ojcem i siostrą należy do O. E. i P. L. . Rodzice powoda do momentu rozwodu utrzymywali małżeńską wspólność majątkową. Wspólnie wzięli kredyt hipoteczny, który obecnie spłaca O. E. . I. E. nie utrzymuje kontaktów z matką od zeszłego roku. /dowód: rachunki, potwierdzenia transakcji, przelewy bankowe k. 12-22, 37-43, 86-91, 93-96, 98, zaświadczenie potwierdzające uczęszczanie I. E. do szkoły k. 92, zeznania świadka O. E. k. 102- 104 akt, zeznania I. E. k.168v- 169v / P. L. ma obecnie (...) lata. Mieszka w D. , przy ul. (...) , w mieszkaniu TBS po jej zmarłym ojcu. Pozostałymi spadkobiercami są brat i siostra pozwanej. Miesięczne koszty utrzymania pozwanej to: wyżywienie – 700-750 zł, czynsz za mieszkanie – 750 zł, woda 69 zł, energia elektryczna – 80 zł, telewizja – 67 zł, telefon – 30 zł, alimenty na rzecz dzieci – 1.200 zł, kredyt gotówkowy – 292 zł, paliwo – ok. 150 zł, kosmetyki i chemia – 350 zł. Obecnie pracuje na podstawie umowy o pracę w firmie (...) na stanowisku „ (...) ” i uzyskuje z tego tytułu dochód w wysokości ok. 4.000 zł netto miesięcznie. W grudniu, jako pracownik otrzymuje w formie dodatku światecznego 1.200 zł. Oprócz tego w tym roku otrzyma też 800 zł w ramach „wczasów pod gruszą”. Posiada samochód osobowy marki X. (...) z 2006 roku, którego koszty utrzymania, jakie pozwana ponosi, to 550 zł rocznie. /dowody: rachunki, potwierdzenia transakcji, przelewy bankowe k. 51-54, 56, zaświadczenie o dochodach P. L. k.55, 99, zeznania B. L. k. 104-105, zeznania P. L. k. 169v – 170v / Sąd zważył, co następuje: Przedstawiony stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o dowody z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, zeznań powoda I. E. i pozwanej P. L. , świadków O. E. i B. L. , oraz na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach I C 943/23 Sądu Okręgowego w Toruniu. Sąd przyjął za wiarygodne dowody w postaci dokumentów złożonych przez strony do akt sprawy, albowiem nie było podstaw do ich podważenia. Zgodnie z art. 230 kpc uznano za bezsporne okoliczności faktyczne zawarte w pozwie, pismach procesowych złożonych w sprawie, którym strona przeciwna nie zaprzeczyła, gdyż nie budziły wątpliwości co do zgodności z prawdziwym stanem rzeczy i znalazły, w odpowiednim zakresie, potwierdzenie w pozostałym materialne procesowym. Sąd co do zasady uznał za wiarygodne zeznania powoda oraz pozwanej w zakresie okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Były one bowiem rzeczowe, dokładne i logiczne. Sąd miał jednak na uwadze, że każda ze stron oceniała sytuację w sposób subiektywny i starała się przedstawić ją w sposób jak najbardziej korzystny w kontekście toczącego się procesu. Mając na uwadze ustalony stan faktyczny na podstawie zebranego i powyżej ocenionego materiału dowodowego Sąd uznał, że powództwo zasługuje na częściowe uwzględnienie. Przechodząc do rozważań prawnych zgodnie z art. 133 § 1 kro rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania. Przepis art. 135 § 1 kro wskazuje przy tym, że zakres świadczeń alimentacyjnych zależy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz od zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego. Jednocześnie w myśl art. 138 kro strony w razie zmiany stosunków mogą żądać zmiany orzeczenia lub umowy dotyczącej obowiązku alimentacyjnego. Przez zmianę stosunków rozumie się zaś istotne zwiększenie, zmniejszenie lub ustanie możliwości zarobkowych i majątkowych zobowiązanego do alimentacji albo istotne zwiększenie się lub zmniejszenie usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego, wskutek czego ustalony zakres obowiązku alimentacyjnego wymaga skorygowania przez stosowne zmniejszenie lub zwiększenie wysokości świadczeń alimentacyjnych, a niekiedy nawet ustanie obowiązku alimentacyjnego. Zakres świadczeń wyznaczają natomiast, zgodnie z treścią art. 135 kro , z jednej strony usprawiedliwione potrzeby uprawnionego, z drugiej zaś rzeczywiste możliwości zarobkowe i majątkowe zobowiązanego. Współzależność między tymi dwoma czynnikami wyraża się w tym, że usprawiedliwione potrzeby uprawnionego powinny być zaspokajane w takim zakresie, w jakim pozwalają na to możliwości zarobkowe i majątkowe zobowiązanego. Zgodnie z ugruntowanymi poglądami judykatury i doktryny prawniczej, zatem dopiero ustalenie usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz możliwości zarobkowych i majątkowych zobowiązanego, następnie porównanie tych wartości umożliwia ustalenie, czy i w jakim zakresie (w całości bądź w części) potrzeby uprawnionego mogą być zaspokojone przez zobowiązanego. W niniejszej sprawie powód I. E. domagał się podwyższenia obowiązku alimentacyjnego ustalonego w wyroku rozwodowym jego rodziców, z kwoty 600 złotych do kwoty po 1.200 złotych miesięcznie. Dla oceny zasadności powództwa należało zatem ustalić, czy od września 2023 r. nastąpiła taka zmiana stosunków, która uzasadniałaby zmianę wysokości obowiązku alimentacyjnego pozwanej wobec powoda, czy zmiany te mają charakter istotny i trwały, i czy w znaczący sposób wpływają na zakres obowiązku alimentacyjnego. W niniejszej sprawie nie ulegało wątpliwości, że powód nie ma majątku, który przynosiłby dochód przeznaczony na jego utrzymanie, a zatem obowiązek utrzymania małoletniego spoczywa na jego rodzicach, z uwzględnieniem ich możliwości zarobkowych. Oznacza to, że również pozwana powinna ponosić odpowiednią część wszystkich wydatków związanych z utrzymaniem syna. Powód, pomimo że osiągnął już pełnoletność, nadal uczy się – jest uczniem (...) w D. , a w przyszłości chce podjąć studia. Należy też wskazać, że wysokość alimentów nie zależy wyłącznie od wysokości usprawiedliwionych potrzeb dziecka, ale też od możliwości zarobkowych i majątkowych zobowiązanego do alimentacji. Dochody pozwanej, w ocenie Sądu, pozwalają jej na alimentowanie jej syna I. w zasądzonej wysokości. Pozwana uzyskuje miesięczny dochód w kwocie ok. 4.000 zł netto tytułem wynagrodzenia za pracę. Do tej pory płaciła na rzecz powoda alimenty w kwocie 600 zł, a więc Sąd zasądził kwotę niewiele wyższą od poprzedniej. Sąd wziął pod uwagę rolę ojca powoda, pod którego dachem przebywa I. E. i który w znacznej mierze ponosi koszty związane z utrzymaniem nie tylko syna I. , ale także jego młodszej siostry, na którą pozwana także płaci zasądzone w wyroku rozwodowym alimenty w kwocie po 600 zł miesięcznie. Ojciec powoda, pomimo trudnej sytuacji materialnej stara się zapewnić synowi jak najlepsze warunki do życia i rozwoju. Sąd wyrokując miał na uwadze, iż powód jest już osobą dorosłą. Należało przyjąć, iż sytuacja prawna pełnoletniego uprawnionego do alimentów jest odmienna od sytuacji dziecka małoletniego. I. E. , mimo że podejmuje ciągle naukę, ma możliwość podjęcia pracy, chociażby tylko dorywczej, korzystając z okresów wolnych od zajęć edukacyjnych i w ten sposób zaspokajać swoje potrzeby wykraczające poza te usprawiedliwione, takie jak wakacje czy nowy, lepszy sprzęt komputerowy. Sąd uznał, że od czasu wydania wyroku ustalającego obowiązek alimentacyjny z 2023r., a więc przez okres niespełna 2 lat, potrzeby powoda nie zmieniły się w sposób znaczący. Przede wszystkim na utrzymanie powoda potrzebne są środki na zaspokojenie podstawowych potrzeb, takich jak wyżywienie, ubrania, obuwie czy środki czystości i niewątpliwie na to muszą łożyć oboje rodzice, jednakże kwoty te jawią się, w ocenie Sądu, na wielce zbliżonym poziomie, jak 2 lata temu. Nie mniej jednak Sąd przyjął wyżej wymienione potrzeby jako wciąż uzasadnione, jak również koszty przeznaczane na leczenie – wizyty lekarskie, dojazdy do szkoły – koszty zakupu biletu miesięcznego, czy udział powoda w kosztach utrzymania mieszkania, w którym przebywa. Jednocześnie Sąd zwrócił uwagę na sytuację życiową, majątkową i możliwości zarobkowe pozwanej. Podkreślić należy, że pozwana, jako matka powoda, powinna w pierwszej kolejności czynić starania o to, by zaspokoić potrzeby swojego dziecka, jego potrzeby są bowiem usytuowane wyżej, aniżeli jej własne. Rodzice dziecka są zobowiązani do podzielenia się z nim choćby najmniejszym dochodem, a nawet niskie dochody nie zwalniają ich z płacenia alimentów – rodzice zmuszeni są dzielić się z dziećmi nawet bardzo szczupłymi dochodami, chyba że są w ogóle pozbawieni takiej możliwości, co może wymagać poświęcenia części składników majątkowych. Powód nie ma wygórowanych, rozbudowanych potrzeb – plasują się one raczej na podstawowym poziomie – wyżywienia, ubioru, edukacji, zdrowia, rozwoju zainteresowań. W ocenie Sądu możliwości majątkowe i zarobkowe pozwanej pozwalają jej na płacenie alimentów jedynie w kwocie 750 zł miesięcznie. W pozostałym zakresie alimentacja powoda spoczywać powinna na ojcu I. E. , którego zarobki od daty ustalenia wysokości renty alimentacyjnej także wzrosły. Sąd brał pod uwagę fakt, iż to na ojcu powoda spoczywa ciężar osobistych starań o utrzymanie i wychowanie syna, i poprzez to spełnia on również swój obowiązek alimentacyjny wobec I. E. . Z tych względów, na podstawie art. 138 kro , orzeczono jak w punkcie I sentencji, oddalając powództwo w pozostałej części jako niezasadne. W treści art. 100 kpc uregulowano, że w razie częściowego uwzględnienia żądań koszty procesu sądowego będą stosunkowo rozdzielone. W doktrynie prawa wskazano, iż: „Stosunkowy podział kosztów procesu dotyczy ich całości, co oznacza przyjęcie za podstawę obliczeń sumy należności obu stron, którą dzieli się proporcjonalnie do stosunku, w jakim strony utrzymały się ze swoimi roszczeniami lub obroną, otrzymując w wyniku kwoty stanowiące ich udziały w całości kosztów. Jeśli poniesione przez stronę koszty procesu przewyższają obciążający ją udział, zasądzeniu na jej rzecz podlega różnica (zob. postanowienia SN: z 16.10.1987r., I CZ 126/87, LEX nr 8844; z 31.01.1991r., II CZ 255/90, OSPiKA 1991/11-12, poz. 530; por. też postanowienie SN z 16.08.1966r., I CR 81/66, LEX nr 6023, oraz wyrok SN z 21.02.2002r., I PKN 932/00, OSNP 2004/4, poz. 63).” (Grzegorz Misiurek [w:] „Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz. Tom I” pod redakcją Tadeusza Wiśniewskiego, Warszawa 2021, str. 500) Do kosztów procesu strony powodowej zaliczono wynagrodzenie pełnomocnika będącego adwokatem, według stawki minimalnej, tj. w wysokości 1.800 zł, zgodnie § 2 pkt 4, § 4 ust. 4, § 15 ust. 1 oraz § 16 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015r., poz. 1800 ze zm.). Do kosztów procesu po stronie pozwanego zaliczono wynagrodzenie pełnomocnika będącego adwokatem, według stawki minimalnej, tj. w wysokości 240 zł, zgodnie § 4 ust. 1 pkt 9, § 15 ust. 1 oraz § 16 w/w rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie. Żądanie pozwu obejmowało podwyższenie alimentów o 600 zł miesięcznie (z kwoty 600 zł do 1200 zł miesięcznie) i zostało uwzględnione w 25 % (w wyroku zasądzono podwyżkę alimentów do 750 zł miesięcznie czyli o kwotę 150 zł miesięcznie, a 150 zł z 600 zł stanowi 25 %). Oznacza to, że strona powodowa przegrała sprawę w 75 %. Łączne koszty obu stron procesu wyniosły 1.800 zł + 240 zł = 2.040 zł. Strona powodowa przegrała sprawę w 75 % więc jej udział w całości kosztów stanowi 75 % z 2.040 zł, czyli 1530 zł. Ponieważ strona powodowa poniosła koszty w wysokości 1.800 zł, to na jej rzecz pozwana powinna zapłacić różnicę pomiędzy w/w kwotami, tj. 1.800 zł – 1530 zł = 270 zł. W rezultacie pozwana została zobowiązana do zapłaty, tytułem zwrotu części kosztów procesu, kwoty 270 zł na rzecz strony powodowej, z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w płatności za czas od dnia uprawomocnienia wyroku do dnia zapłaty, o czym orzeczono w punkcie III sentencji. Kosztami sądowymi w sprawie obciążono Skarb Państwa – Sąd Rejonowy w Toruniu orzekając jak w punkcie IV wyroku. Rygor natychmiastowej wykonalności w zakresie punktu I wyroku został nadany z urzędu, na podstawie art. 333 §1 pkt 1 kpc , o czym orzeczono w punkcie V sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI