III RC 5/24

Sąd Rejonowy w Lidzbarku WarmińskimLidzbark Warmiński2024-06-28
SAOSRodzinnealimentyŚredniarejonowy
alimentyobniżeniezmiana stosunkówsytuacja materialnaobowiązek alimentacyjnyrodzinadziecko

Sąd obniżył alimenty z 850 zł do 750 zł miesięcznie z powodu pogorszenia sytuacji materialnej matki, która rozstała się z mężem i powróciła do Polski.

Matka wniosła o obniżenie alimentów na rzecz syna z 850 zł do 400 zł miesięcznie, argumentując pogorszeniem swojej sytuacji materialnej po rozstaniu z mężem i powrocie do Polski. Ojciec dziecka utrzymuje stabilną sytuację finansową. Sąd, uwzględniając zmianę okoliczności po stronie matki (samodzielne utrzymanie, koszty wynajmu mieszkania), obniżył alimenty do 750 zł miesięcznie, uznając, że niższa kwota byłaby nieuzasadniona.

Powódka P. S. wniosła o obniżenie alimentów na rzecz małoletniego syna M. S. (1) z kwoty 850 zł miesięcznie do 400 zł, wskazując na znaczące pogorszenie swojej sytuacji materialnej po rozstaniu z mężem i powrocie z córką do Polski. Wcześniej, gdy mieszkała w Szwecji z mężem, jej koszty utrzymania były pokrywane przez niego, a ona sama otrzymywała niewielkie świadczenie wychowawcze. Obecnie, po powrocie do Polski, musi samodzielnie ponosić koszty wynajmu mieszkania i utrzymania, co znacząco ograniczyło jej możliwości finansowe, mimo podjęcia pracy. Pozwany, ojciec małoletniego, utrzymuje stabilną sytuację materialną, prowadząc gospodarstwo rolne i butik z żoną. Sąd, analizując zmianę stosunków po stronie powódki zgodnie z art. 138 krio, uznał, że jej sytuacja osobista i konieczność samodzielnego ponoszenia kosztów utrzymania wpłynęły na obniżenie jej możliwości alimentacyjnych. Z tego względu obniżono alimenty z 850 zł do 750 zł miesięcznie, uznając, że dalsze obniżenie byłoby nieuzasadnione, zwłaszcza że powódka nie realizuje obowiązku alimentacyjnego w innej formie niż płatność. Rozstrzygnięcie o kosztach nastąpiło na zasadzie wzajemnego zniesienia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, nastąpiła istotna zmiana stosunków po stronie powódki, która uzasadnia obniżenie alimentów.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że rozpad związku powódki z mężem, jej powrót do Polski i konieczność samodzielnego ponoszenia kosztów utrzymania (wynajem mieszkania) znacząco wpłynęły na jej możliwości alimentacyjne, mimo podjęcia pracy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

obniżenie alimentów

Strona wygrywająca

P. S. (częściowo)

Strony

NazwaTypRola
P. S.osoba_fizycznapowódka
M. S. (1)osoba_fizycznamałoletni pozwany
M. S. (2)osoba_fizycznaprzedstawiciel ustawowy małoletniego pozwanego

Przepisy (7)

Główne

krio art. 133 § § 1

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Określa obowiązek rodziców do dostarczania środków utrzymania i wychowania dzieci.

krio art. 135 § § 1

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Określa zakres świadczeń alimentacyjnych zależny od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz możliwości finansowych i majątkowych zobowiązanego.

krio art. 138

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Reguluje możliwość żądania zmiany wysokości zasądzonych alimentów w przypadku zmiany stosunków.

Pomocnicze

k.c. art. 481 § § 2

Kodeks cywilny

Dotyczy ustawowych odsetek za opóźnienie w płatności rat alimentacyjnych.

krio art. 135 § § 3

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Wskazuje, co nie wpływa na zakres świadczeń alimentacyjnych (świadczenia z pomocy społecznej, funduszu alimentacyjnego, świadczenia wychowawcze, świadczenia rodzinne).

kpc art. 316

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy możliwości orzekania co do istoty sprawy na posiedzeniu niejawnym lub z uwzględnieniem stanu rzeczy istniejącego w chwili zamknięcia rozprawy.

kpc art. 100

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje zasady orzekania o kosztach procesu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pogorszenie sytuacji materialnej powódki po rozstaniu z mężem i powrocie do Polski. Konieczność samodzielnego ponoszenia przez powódkę kosztów utrzymania (wynajem mieszkania). Zmiana sytuacji osobistej powódki wpływająca na jej możliwości alimentacyjne.

Odrzucone argumenty

Żądanie obniżenia alimentów do kwoty 400 zł miesięcznie. Argumenty pozwanego o braku istotnej zmiany sytuacji powódki (niepotwierdzone przez sąd).

Godne uwagi sformułowania

zmiana stosunków między stronami usprawiedliwione potrzeby uprawnionego oraz możliwości finansowe i majątkowe zobowiązanego rodzice powinni zapewnić dziecku warunki materialne odpowiadające tym, w jakich żyją sami nie dotyczy to jednak potrzeb będących przejawem zbytku wykonanie obowiązku alimentacyjnego względem dziecka może polegać także na osobistych staraniach o jego utrzymanie lub wychowanie nie wpływają świadczenia z pomocy społecznej, funduszu alimentacyjnego, świadczenie wychowawcze (500+/800+)

Skład orzekający

Robert Kłosowski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Zmiana stosunków uzasadniająca obniżenie alimentów w przypadku rozpadu związku rodzicielskiego i powrotu jednego z rodziców do kraju."

Ograniczenia: Każda sprawa alimentacyjna jest indywidualna i zależy od konkretnych okoliczności faktycznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak rozpad związku rodzicielskiego i powrót do kraju wpływają na obowiązek alimentacyjny, co jest częstym i istotnym problemem dla wielu rodzin.

Rozwód za granicą a alimenty w Polsce: Jak zmiana sytuacji życiowej wpływa na obowiązek rodzicielski?

Dane finansowe

WPS: 400 PLN

alimenty: 750 PLN

Sektor

rodzina

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III RC 5/24 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ dnia 28 czerwca 2024 r. Sąd Rejonowy w Lidzbarku Warmińskim - Wydział III Rodzinny i Nieletnich w składzie następującym : Przewodniczący: Sędzia Robert Kłosowski Protokolant : sekretarz sądowy Aleksandra Sauk po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2024 roku w Lidzbarku Warmińskim na rozprawie sprawy z powództwa P. S. przeciwko pozwanemu M. S. (1) reprezentowanemu przez przedstawiciela ustawowego M. S. (2) o obniżenie alimentów orzeka I. obniża z dniem 28 czerwca 2024 roku alimenty należne od powódki P. S. na rzecz małoletniego pozwanego M. S. (1) ustalone po raz ostatni wyrokiem Sądu Rejonowego w Lidzbarku Warmińskim z dnia 9 maja 2023 r. w sprawie III RC 144/22 w kwocie po 850 złotych miesięcznie (osiemset pięćdziesiąt) do kwoty po 750 (siedemset pięćdziesiąt) złotych miesięcznie, płatne do 10 dnia każdego miesiąca z góry z ustawowymi odsetkami za opóźnienie określonymi w art. 481 § 2 kc na wypadek opóźnienia w płatności każdej z rat, do rąk ustawowego przedstawiciela małoletniego pozwanego M. S. (2) , II. w pozostałym zakresie powództwo oddala; III. koszty procesu pomiędzy stronami wzajemnie znosi; /sędzia Robert Kłosowski/ Sygn. akt III RC 5/24 UZASADNIENIE Powódka P. Z. wniosła przeciwko pozwanemu M. S. (1) reprezentowanemu przez przedstawiciela ustawowego M. S. (2) pozew o obniżenie alimentów zasądzonych wyrokiem Sądu Rejonowego w Lidzbarku Warmińskim z dnia 9 maja 2023 r. w sprawie III RC 144/22 z kwoty po 850 złotych miesięcznie do kwoty po 400 złotych miesięcznie, poczynając od dnia wniesienia pozwu, płatnych do rąk ojca powoda w terminie do 10 dnia każdego miesiąca wraz z ustawowymi odsetkami na wypadek zwłoki w płatności poszczególnych rat. Wniosła również o zasądzenie kosztów procesu według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwu powódka wskazała, iż od czasu uprawomocnienia się wyroku w którym zasądzono alimenty zmianie uległy okoliczności od których uzależniona była wysokość tych alimentów. W czasie orzekania w sprawie III RC 144/22 powódka zamieszkiwała wraz z mężem i małoletnia córką O. ur. (...) w Szwecji. Otrzymywała wówczas świadczenie w kwocie 625 koron (równowartość około 260 złotych) pozostając na całkowitym utrzymaniu męża D. Z. . Obecnie powódka rozstała się z mężem. Powróciła wraz z córka do Polski. Jest na etapie wynajmowania stancji, poszukiwania pracy i osoby, która mogłaby się zająć dzieckiem. Tym samym, jak dalej wskazała powódka, jej możliwości zarobkowe i stopa życiowa uległy obniżeniu. Sam koszt wynajmu stancji wynosi około 2550 złotych plus opłata za energię elektryczną w kwocie około 150 złotych. WZ kolei sytuacja ojca małoletniego jest nadal stabilna i dużo lepsza niż powódki. M. S. (2) wraz z zoną prowadzą gospodarstwo rolne oraz butik, z czego uzyskują dochody w wysokości około 170 000 rocznie. W ocenie powódki ich sytuacja pozwala na pokrywanie kosztów utrzymania małoletniego w większym zakresie niż obecnie. M. S. (2) działając w imieniu małoletniego M. S. (1) w odpowiedzi na pozew wniósł o jego oddalenie w całości oraz o zasądzenie od powódki na rzecz pozwanego kosztów procesu według norm przepisanych, w tym również kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu odpowiedzi na pozew podał, iż powódka w żaden sposób nie wykazała ażeby jej sytuacja materialna uległa pogorszeniu. W czasie orzekania alimentów była osobą niepracującą i obecnie również poszukuje pracy. Pozwany nie posiada wiedzy faktycznej mogącej potwierdzić, czy rzeczywiście matka małoletniego jest w separacji faktycznej z mężem, ale nawet gdyby tak było to w jego ocenie pozostaje to bez znaczenia dla przedmiotowej sprawy. Nadto należy pamiętać, że w E. , gdzie zamieszkała matka małoletniego po powrocie ze Szwecji, mieszka jej matka i babka, które wcześniej opiekowały się małoletnim pozwanym. Tym samym mogą analogiczną pomoc świadczyć też wobec córki powódki. Pozwany wskazał również z „daleko idącej ostrożności procesowej”, iż nawet gdyby uznać, że do zmiany stosunków rzeczywiście doszło to zmiana ta ma charakter tymczasowy i w związku z tym nie powinna stanowić podstawę do obniżenia zasądzonych alimentów. W dalszej części pozwany również wskazał, iż w okresie od ostatniego orzeczenia określającego wysokość alimentów potrzeby pozwanego tylko wzrosły. Małoletni kontynuuje naukę w szkole podstawowej, jest uczniem dobrym i nie sprawia problemów wychowawczych. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Małoletni M. S. (1) ur. (...) pochodzi ze związku powódki P. Z. i M. S. (2) . Wyrokiem Sądu Rejonowego w Lidzbarku Warmińskim z 9 maja 2023 r. w sprawie o sygn. akt III RC 144/22 sąd podwyższył z dniem 20 października 2022 r. alimenty od powódki P. Z. na rzecz małoletniego pozwanego M. S. (1) z kwoty po 500 złotych miesięcznie do kwoty po 850 złotych miesięcznie. Wyrok ten uprawomocnił się w dniu 17 maja 2023 r. /wyrok SR w Lidzbarku Warmińskim k. 99 akt III RC 144/22, bezsporne/ W czasie orzekania o alimentach w sprawie III RC 144/22, tj. w maju 2023 r. Małoletni M. miał prawie 7 lat i uczęszczał do zerówki, przy szkole podstawowej w B. . Nie uczęszczał na żadne zajęcia dodatkowej. Małoletni był zdrowy nie chorował na nic przewlekle. M. zamieszkiwał wraz z ojcem w B. . Ojciec małoletniego pozwanego M. S. (2) w maju 2023 r. zamieszkiwał wspólnie z żoną, jej matką, synem M. oraz z synem pochodzącym ze związku małżeńskiego pozwanego w domu jednorodzinnym o pow. około 300 m 2 znajdującym się w miejscowości B. . Pozwany wraz z żona prowadził gospodarstwo rolne o powierzchni około 70 ha, z czego 25 ha ziemi stanowiła ich współwłasność, około 25 ha własność małżonki, a pozostała część użytkowanej ziemi była dzierżawiona. M. S. (2) wspólnie z żoną w prowadzonym gospodarstwie zajmował się również hodowlą bydła mięsnego i posiadał około 20 sztuk bydła (opasów). Dochód z prowadzonego gospodarstwa rolnego wynosił według oświadczenia ojca pozwanego około 100 000 złotych rocznie. M. S. (2) w prowadzonym gospodarstwie posiadał między innymi ciągnik o wartości około 160 000 złotych, dwie przyczepy, jedna nowa o wartości około 107 000 złotych, druga używana o wartości według oceny ojca pozwanego około 35 000 złotych. Opłaty za energię elektryczną wykorzystywaną w całym gospodarstwie wynosiły około 450 złotych miesięcznie. Koszty zakupu opału wynosiły około 2000 złotych (do ogrzewania wykorzystywane było drzewo pozyskiwane z gospodarstwa). Powódka P. Z. w czasie kiedy orzekano po raz ostatni o alimentach zamieszkiwała wspólnie z mężem w Szwecji. Utrzymywaniem rodziny zajmował się wyłącznie mąż powódki, który uzyskiwał dochód w wysokości stanowiącej równowartość około 12 000 polskich złotych. Powódka zajmowała się wówczas jedynie domem oraz opieką nad dwuletnią córka, W okresie kiedy ta zaczęła uczęszczać do przedszkola matka małoletniego podjęła bezpłatną naukę języka szwedzkiego, która miała ją przygotować do podjęcia pracy w tym kraju. Nie uzyskiwała żadnych dochodów poza świadczeniem wychowawczym w kwocie 625 koron (równowartość około 260 złotych). Nie posiadała wyuczonego zawodu. Była zdrowa. Nie posiadała żadnych zobowiązań finansowych. Powódka utrzymywała kontakty z synem online dwa razy w tygodniu. Raz na dwa miesiące przyjeżdżała do Polski i spotykała się z synem w weekend. /zeznania stron k. 86-88 akt III RC 144/22 oraz k. 47-48/ Małoletni M. S. (1) ma obecnie prawie 8 lat i skończył naukę w I klasie szkoły podstawowej w B. . Nadal jest zdrowy. Nie uczęszcza na żadne dodatkowe zajęcia pozaszkolne. Małoletni zamieszkuje nadal wraz z przyrodnim bratem, ojcem i jego małżonką oraz matką małżonki w B. . Ojciec małoletniego wspólnie z małzonką nadal zajmuje się prowadzeniem gospodarstwa rolnego ukierunkowanego na produkcję płodów rolnych i hodowlę bydła mięsnego. W jego sytuacji materialnej, uzyskiwanych dochodach, sytuacji osobistej nie doszło do żadnych istotnych zmian w porównaniu z majem ubiegłego roku. Powódka P. Z. ma obecnie 32 lata. W październiku 2023 r. rozstała się z mężem i powróciła wraz z 3 letnią córką z tego związku na stałe do Polski. Od stycznia 2024 r. rozpoczęła pracę na stanowisku młodszego doradcy kasjera w Banku (...) uzyskując dochody w wysokości 3884,61 złotych netto. Wynajęła również mieszkanie o pow. 54 m 2 którego koszt wynajmu łącznie z czynszem wynosi około 2550 złotych miesięcznie. Dodatkowe miesięczne opłaty związane z użytkowaniem mieszkania wynoszą około 350 złotych. Decyzja powódki dotycząca wynajęcia dla dwóch osób mieszkania o pow. 54 m 2 podyktowana była obawą o działania męża, który mógłby w trakcie trwającego postępowania rozwodowego w Szwecji podnosić zarzut braku odpowiednich warunków dla dziecka i na tej podstawie żądać powrotu dziecka na stałe do ojca. Z drugiej strony według informacji powódki koszt wynajęcia mniejszych mieszkań nie był znacząco niższy i wynosił 2200-2500 złotych. W bieżącym utrzymaniu pomaga powódce jej matka, która również zamieszkuje w E. . Babcia pozwanego pomaga najczęściej poprzez sprawowanie okresowej pieczy nad córką powódki oraz finansowo poprzez zakup różnych rzeczy dla wnuczki. Matka małoletniej powódki nie ma obecnie zasądzonych alimentów na rzecz córki od swojego męża. Postepowanie jest w toku, obecnie małżonkowie zostali skierowani do mediacji. Małżonkowie ustalili na czas trwania postępowania, iż mąż powódki będzie opłacał w całości koszty przedszkola małoletniej i zakup ubrań. Obowiązki związane z pieczą oraz wyżywieniem ponosi powódka. P. Z. nadal kontaktuje się z małoletnim w dotychczasowy sposób, tzn. poprzez rozmowy telefoniczne dwa razy w tygodniu oraz poprzez spotkania weekendowe raz na dwa miesiące. Alimenty były płacone w terminie. /dowód : umowa najmu k. 7-8zaświadczenie o wysokości dochodów k. 44, zeznania stron k. 847-48/. Sąd zważył, co następuje: Powództwo zasługiwało na uwzględnienie jedynie w niewielkiej części. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż ustalenia faktyczne w niniejszej sprawie zostały poczynione na podstawie dokumentacji znajdującej się w aktach III RC 144/22, dokumentach przedłożonych przez strony w ramach niniejszego postepowania oraz zeznań stron. Dokumenty zgromadzone w niniejszej sprawie sąd uznał za wiarygodne, albowiem zostały one sporządzone w wymaganej przez prawo formie, zostały opatrzone stosownymi podpisami, nadto nie były kwestionowane w toku prowadzonego postępowania. Za zasadniczo wiarygodne sąd uznał również zeznania stron. Przesłuchiwane osoby składając zeznania koncentrowały się właściwie wyłącznie na swojej trudnej sytuacji materialnej, akcentując ponoszone wydatki i wysokie koszty utrzymania. Jednocześnie z uwagi na istniejący konflikt przesłuchiwane osoby miały jedynie szczątkową wiedzę dotycząca sytuacji materialnej, możliwości zarobkowych drugiej strony. Przechodząc z kolei do uwag związanych z oceną zgłoszonego roszczenia powódki Sąd zważył, iż obowiązek dostarczania środków utrzymania i wychowania dzieci, które nie są w stanie utrzymać się samodzielnie, zgodnie z art. 133 § 1 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego ( krio ) obciążą rodziców tych dzieci. Rodzice są więc obowiązani wspólnie do przyczyniania się do zaspokajania potrzeb dzieci, przy czym obowiązek ten ciąży również na tym z rodziców pod którego pieczą dzieci pozostają. Zakres świadczeń alimentacyjnych reguluje natomiast z art. 135 § 1 krio zgodnie z którym zakres świadczeń alimentacyjnych zależy z jednej strony od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz z drugiej strony od finansowych i majątkowych możliwości zobowiązanego. Brzmienie art. 135 § 1 krio wskazuje więc, iż każdorazowo zakres świadczeń alimentacyjnych ograniczony jest z jednej strony usprawiedliwionymi potrzebami uprawnionego, a z drugiej strony możliwościami zarobkowymi zobowiązanego, które należy odróżnić od rzeczywiście osiąganych dochodów przez zobowiązanego. Innymi słowy kwota zasądzonych alimentów nie może przekraczać usprawiedliwionych potrzeb osoby uprawnionej, ani też nie może przekraczać możliwości osób zobowiązanych. Pomiędzy tymi pojęciami istnieje również ścisła współzależność : rozmiar usprawiedliwionych potrzeb zależy nie tylko od indywidualnej charakterystyki dziecka, ale również od sytuacji majątkowej jego rodziców. Każde dziecko musi mieć zapewnione podstawowe warunki egzy­stencji, wyżywienie, odzież, środków na ochronę zdrowia oraz kształcenie podstawowe. Wyjście poza wymienione potrzeby zależy od osobistych cech dziecka oraz od stanu majątkowego, posiadanych środków przez rodziców, jak również przyjętych zasad funkcjonowania danej społeczności. Niekiedy więc w np. dodatkowa nauka języka obcego, uczestnictwo w zajęcia sportowych, czy też uczestnictwo w dodatkowych zajęciach rozwijających potencjał dziecka, przygotowujących do egzaminów szkolnych etc. będzie uzasadnionym i usprawiedliwionym wydatkiem z uwagi na sytuację majątkową rodziców, a niekiedy nie będzie stanowić takiego wydatku, np. gdy sytuacja materialna rodziców jest trudna, poszukują oni pracy, czy też ponoszą duże wydatki związane z utrzymaniem innych osób etc. Przy ocenie usprawiedliwionych potrzeb należy brać pod uwagę, równej stopy życiowej rodziców i dzieci i to zarówno wtedy, gdy żyją z nimi wspólnie, jak i wtedy, gdy żyją oddzielnie. Oznacza to, że rodzice powinni zapewnić dziecku warunki materialne odpowiadające tym, w jakich żyją sami. Nie dotyczy to jednak potrzeb będących przejawem zbytku, które powinny być zaspokajane wyłącznie wtedy gdy rodzic samodzielnie decyduje się takie wydatki ponosić. Dodać również należy, iż wykonanie obowiązku alimentacyjnego względem dziecka może polegać także na osobistych staraniach o jego utrzymanie lub wychowanie. Uwzględnianie jako wkładu alimentacyjnego osobistych starań w utrzymanie i wychowanie dziecka jest szczególnie istotne w sytuacji gdy jedno z rodziców samodzielnie, albo w zdecydowanie większym zakresie niż drugi rodzic sprawuje opiekę nad dziećmi bardzo małymi lub też dziećmi wymagających stałej opieki z innego powodu np. ze względu na ich niepełnosprawność, czy chorobę. Oczywistym jest bowiem w taki przypadku, iż dzieci te wymagają dużo więcej troski, opieki, uwagi i osobistych starań niż dzieci zdrowe i starsze np. kilkunastoletnie. W tym miejscu odnosząc się również do wzajemnych argumentów zgłaszanych w trakcie prowadzonego postępowania wskazać należy, iż z mocy art. 135 § 3 krio na zakres świadczeń alimentacyjnych nie wpływają : - świadczenia z pomocy społecznej lub funduszu alimentacyjnego, o którym mowa w ustawie z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów , - świadczenia, wydatki i inne środki finansowe związane z umieszczeniem dziecka w pieczy zastępczej, - świadczenie wychowawcze, o którym mowa w ustawie z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (tzw. 500+) -świadczenia rodzinne, o których mowa w ustawie z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2015 r. poz. 114 z późn. zm). Oznacza to więc, iż Sąd określając wysokość alimentów nie bierze pod uwagę uzyskiwanych świadczeń z pomocy społecznej, jak również świadczeń wychowawczych z programu nazywanego popularnie 500+ (obecnie 800+), czy tez świadczenia w kwocie 300 złotych związanego z rozpoczęciem roku szkolnego. Konsekwentnie też Sąd nie może brać pod uwagę również zmiany zakresu uzyskiwanych świadczeń pod kątem ewentualnego obniżenia lub też podwyższenia należnych alimentów. Zgodnie natomiast z art. 138 krio można żądać zmiany wysokości zasądzonych alimentów w przypadku zmiany stosunków między stronami. Zatem podstawą powództwa określonego w art. 138 krio może być tylko taka zmiana stosunków, która nastąpiła nie wcześniej niż po wydaniu wyroku zasądzającego po raz ostatni alimenty i jest na tyle istotna, że wpływa na wysokość zasądzonych alimentów. Przez zmianę stosunków rozumieć należy zmianę sytuacji osobistej, rodzinnej, majątkowej każdej ze stron. Do zmiany sytuacji majątkowej dochodzi w szczególności w przypadku zmiany dochodów stron, przesunięć w ich majątku; zwiększenia się bądź zmniejszenia koniecznych wydatków i kosztów utrzymania; uzyskania nowych możliwości zarobkowania bądź też w przypadku utraty dotychczasowych. Zmiana sytuacji osobistej i rodzinnej będzie miała miejsce w szczególności w przypadku zmiany stanu zdrowia stron wpływającego na ich możliwości zarobkowe lub też powodująca nowe wydatki, jak również w przypadku zwiększenia się bądź zmniejszenia liczby osób pozostających na ich utrzymaniu. Sąd bada przy tym zawsze, czy przedstawione powyżej procesy zaszły po stronie zarówno zobowiązanego jak i uprawnionego. Dokonując analizy ustalonego w niniejszej sprawie stanu faktycznego z uwzględnieniem powyższych wskazań stwierdzić należy, iż w ocenie Sądu, pomimo upływu stosunkowo krótkiego czasu jaki minął od ostatniego orzeczenia określającego wysokość należnych alimentów (maj 2023) zaszła istotna zmiana wzajemnych stosunków, która uzasadnia obniżenie alimentów zasądzonych od powódki na rzecz małoletniego M. . Zdaniem Sądu zmiany sytuacji jakie zaszły w przypadku matki małoletniego powoda wpływają na obniżenie jej możliwości zarobkowych. Należy bowiem podkreślić, iż o ile sam stan zdrowia, sytuacja majątkowa oraz kwalifikacje zawodowe powódki determinujące możliwości podjęcia przez nią pracy nie uległy zasadniczym zmianom, to zmiany w zakresie jej sytuacji osobistej, konieczność samodzielnego podnoszenia kosztów utrzymania wpłynęły na obniżenie jej możliwości alimentacyjnych. Należy bowiem podkreślić, iż P. Z. w maju 2023 r. pozostawała w związku ze swoim mężem i zamieszkiwała w użytkowanym przez niego mieszkaniu. To mąż powódki pokrywał wtedy wszystkie koszty jej utrzymania pozwalając powódce na skupieniu się na pieczy nad 3 letnia córką oraz podnoszeniu swoich kwalifikacji z zamiarem podjęcia pracy w Szwecji. Niemalże wszystkie usprawiedliwione wydatki konieczne dla utrzymania były ponoszone przez męża powódki, co więcej alimenty zasądzone na rzecz pozwanego były również de facto pokrywane z dochodów męża powódki. Obecnie sytuacja uległa drastycznym zmianom. Związek P. Z. uległa rozpadowi, małżonkowie pozostają w separacji faktycznej, toczy się postepowanie o rozwód. Zmusiło to powódkę do powrotu do kraju, podjęcia pracy i samodzielnego ponoszenia kosztów własnego utrzymania. O ile wcześniej nie ponosiła ona wydatków związanych z mieszkaniem to obecnie ponosi takie wydatki w łącznej kwocie około 2900 złotych miesięcznie. Oczywiście część z tej kwoty, niejako ryczałtowo, obciążą ojca małoletniej córki powódki. Nie ulega jednak wątpliwości, iż proporcjonalnie większość z tych kosztów obciąża jednak powódkę. Z uwagi na swój wiek, posiadane wykształcenie, wykorzystuje ona maksymalnie posiadane możliwości zarobkowe, a pomimo tego jej miesięczny dochód ok. 3880 złotych wystarcza jedynie na pokrycie kosztów utrzymania i zabezpieczenie najniezbędniejszych potrzeb. Analizując z kolei usprawiedliwione potrzeby małoletniego pozwanego M. S. (1) stwierdzić należy, iż w ocenie Sądu potrzeby te w sposób umiarkowany wzrosły. M. jest obecnie o rok starszy. Ukończył I klasę szkoły podstawowej Znajduje się w okresie szybkiego wzrostu i rozwoju, co sprawia, że jego dotychczasowe potrzeby w zakresie np. wyżywienia, zakupu ubrań, czy też środków czystości rosną z roku na rok. Nadal również matka małoletniego w ograniczony sposób realizuje swój obowiązek alimentacyjny poprzez osobiste starania czy piecze nad małoletnim, albowiem spotyka się z synem raz na dwa miesiące poprzestając na rozmowach telefonicznych. Oceniając z kolei aktualne możliwości zarobkowe, sytuację majątkową ojca małoletniego pozwanego M. S. (2) stwierdzić należy, iż w ocenie sądu nie uległa ona zasadniczym zmianom. W rezultacie uwzględniając wszystkie wskazane powyżej okoliczności, w tym zwłaszcza opisane powyżej zmiany w życiu powódki wpływające na zwiększenie jej kosztów utrzymania i tym samym ograniczenie możliwości alimentacyjnych małoletniego pozwanego Sąd uznał za uzasadnione ponowne określenie wysokości należnych od powódki P. Z. alimentów i obniżenie ich z kwoty po 850 złotych miesięcznie do kwoty po 750 złotych miesięcznie. Zdaniem Sądu zmniejszenie wysokości alimentów znajduje uzasadnienie w zwiększonych wydatkach związanych z utrzymaniem powódki, na które to okoliczności wskazano powyżej. Zdaniem Sądu brak jest jednak podstaw do obniżenia alimentów na rzecz małoletniego do żądanej kwoty po 400 złotych miesięcznie. W pierwszej kolejności zauważyć należy, iż obniżenie alimentów do wskazanej w żądaniu pozwu kwoty oznaczałoby ustalenie alimentów mniejszych, niż określiły to same strony w ugodzie z dnia 30 maja 2022 r. (k. 7 akt III RC 144/22) kiedy to małoletni był dwa lata młodszy, a powódka zamieszkiwała jeszcze w kraju, wynajmując mieszkanie i utrzymując się z zasiłku macierzyńskiego w kwocie 1800 złotych miesięcznie. Jej sytuacja była więc wówczas gorsza niż obecnie, zaś potrzeby dziecka mniejsze niż obecnie. Niezależnie od tego dodać również należy, iż brak podstaw do obniżenia alimentów poniżej kwoty 750 złotych wynika też z innych powodów. Obecnie powódka nie realizuje swojego zobowiązania dotyczącego ponoszenia kosztów utrzymania dziecka w żadnej innej formie niż płatność alimentów. Spotyka się raz na dwa miesiące z synem w weekend. Nie odwiedza częściej syna, pomimo tego, że obecnie mieszka już w Polsce, nie wykazała żadnej inicjatywy w zakresie zwiększenia kontaktów. Nie przekazuje dziecku żadnych dodatkowych środków, nie ponosi również innych kosztów jego utrzymania. W tej sytuacji obniżenie alimentów poniżej kwoty 750 złotych miesięcznie na rzecz M. oznaczałoby faktyczne przerzucenie wszystkich kosztów utrzymania małoletniego na ojca, który wprawdzie znajduje się w lepszej sytuacji materialnej niż powódka, ale nie uzasadnia to zwolnienia jej z obowiązków alimentacyjnych wobec syna, zwłaszcza że mogłaby jej realizować w innej formie, np. w drodze częstszych kontaktów. Jednocześnie też uwzględniając, iż alimenty w dotychczasowej wysokości były uiszczane przez powódkę w toku prowadzonego postępowania, a obniżenie kwoty alimentów z dniem wniesienia pozwu naraziłoby potencjalnie pozwanego na zbyt ciężkie skutki w związku z kumulacją zwrotu należnych świadczeń Sąd uznał za zasadne obniżenie alimentów od dnia wyrokowania stosownie do treści art. 316 kpc . Biorąc pod uwagę całokształt powyższych okoliczności Sąd orzekł więc jak w pkt I wyroku oddalając powództwo w pozostałym zakresie - pkt II wyroku. O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art. 100 kpc . /Sędzia Robert Kłosowski/

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI