III RC 49/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd oddalił powództwo o alimenty, uznając, że powódka, mimo trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej, nie wykazała niedostatku, a sytuacja pozwanej nie pozwala na partycypację w kosztach utrzymania matki bez narażenia jej samej na niedostatek.
Powódka B.W. wniosła o zasądzenie alimentów od córki S.S. w kwocie 500 zł miesięcznie, wskazując na swoją niepełnosprawność, znaczne koszty leczenia i niskie dochody, podczas gdy pozwana otrzymuje rentę i dorabia. Pozwana wniosła o oddalenie powództwa, podnosząc własne problemy zdrowotne i finansowe. Sąd, analizując sytuację materialną i zdrowotną obu stron, uznał powództwo za bezzasadne, stwierdzając, że powódka nie wykazała niedostatku, a pozwana nie jest w stanie partycypować w kosztach utrzymania matki bez narażenia siebie na niedostatek.
Powódka B.W., osoba niepełnosprawna poruszająca się na wózku inwalidzkim, zmagająca się z licznymi chorobami i ponosząca znaczne koszty leczenia, wniosła o zasądzenie alimentów od swojej córki, pozwanej S.S. Powódka argumentowała, że pozwana nie interesuje się nią, mimo że powódka poświęciła jej całe życie, a pozwana nadużywała alkoholu i narkotyków w przeszłości. Pozwana, również osoba niepełnosprawna z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności, otrzymująca rentę socjalną i dorabiająca pracą nakładczą, wniosła o oddalenie powództwa, wskazując na własne problemy zdrowotne, wysokie koszty leków i brak środków na podstawowe potrzeby, takie jak okulary. Sąd, po analizie dokumentów i przesłuchaniu stron, ustalił, że powódka otrzymuje emeryturę, zasiłek pielęgnacyjny, pomoc z ośrodka pomocy społecznej, fundacji oraz od osób prywatnych. Pozwana utrzymuje się z renty socjalnej, pracy nakładczej, pobiera zasiłek pielęgnacyjny, ale ponosi wysokie koszty wynajmu mieszkania, leków i innych podstawowych potrzeb. Sąd uznał, że powódka, mimo trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej, nie wykazała, iż pozostaje w niedostatku w rozumieniu przepisów Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Jednocześnie, oceniając sytuację materialną i zdrowotną pozwanej, która jest gorsza niż powódki, sąd uznał, że nie pozwala ona pozwanej na partycypowanie w kosztach utrzymania matki bez narażenia siebie na niedostatek. W związku z tym powództwo zostało oddalone. Koszty zastępstwa procesowego udzielonego z urzędu zostały przyznane pełnomocnikom obu stron ze Skarbu Państwa, a powódka nie została obciążona kosztami postępowania po stronie pozwanej na podstawie art. 102 kpc.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, powódka nie wykazała, że pozostaje w niedostatku.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że powódka, mimo trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej, otrzymuje pomoc z różnych źródeł (emerytura, zasiłek pielęgnacyjny, pomoc społeczna, fundacje, osoby prywatne), co wyklucza stan niedostatku w rozumieniu przepisów.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie powództwa
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| B. W. | osoba_fizyczna | powódka |
| S. S. | osoba_fizyczna | pozwana |
Przepisy (5)
Główne
k.r.o. art. 133 § 1
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Rodzice zobowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dzieci, które nie są w stanie utrzymać się samodzielnie i nie posiadają własnego majątku pozwalającego na pokrycie kosztów ich utrzymania i wychowania. Poza tym wypadkiem uprawniony do świadczeń alimentacyjnych jest tylko ten, kto znajduje się w niedostatku.
k.r.o. art. 133 § 2
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Rodzice zobowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dzieci, które nie są w stanie utrzymać się samodzielnie i nie posiadają własnego majątku pozwalającego na pokrycie kosztów ich utrzymania i wychowania. Poza tym wypadkiem uprawniony do świadczeń alimentacyjnych jest tylko ten, kto znajduje się w niedostatku.
k.r.o. art. 135 § 1
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Zakres świadczeń alimentacyjnych zależy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz od zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego.
Pomocnicze
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
W szczególnie uzasadnionych wypadkach sąd może zasądzić od strony przegrywającej zwrot kosztów zastępstwa procesowego, nawet jeśli nie zostały one poniesione.
k.p.c. art. 108
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd rozstrzyga o kosztach w orzeczeniu kończącym postępowanie w instancji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Powódka nie wykazała niedostatku. Sytuacja materialna i zdrowotna pozwanej nie pozwala na partycypację w kosztach utrzymania powódki bez narażenia siebie na niedostatek.
Odrzucone argumenty
Pozwana nie interesuje się matką. Pozwana nadużywała alkoholu i narkotyków w przeszłości. Powódka ponosi znaczne koszty leczenia i utrzymania.
Godne uwagi sformułowania
Nagannym jest i społecznie nieakceptowalnym, że pozwana nie interesuje się stanem zdrowia schorowanej matki, nie odwiedza jej. Powódka jest w trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej, ale nie wykazała by pozostawała w niedostatku. Natomiast sytuacja materialna i zdrowotna pozwanej w ocenie Sądu nie pozwala na to, by partycypowała w kosztach utrzymania powódki, bez narażenia siebie na niedostatek.
Skład orzekający
Agnieszka Proć
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Niska
Powoływalne dla: "Uzasadnienie oddalenia powództwa o alimenty w sytuacji, gdy powódka nie wykazała niedostatku, a pozwana znajduje się w gorszej sytuacji materialnej i zdrowotnej."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy indywidualnej sytuacji stron i specyficznych okoliczności faktycznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa pokazuje złożoność relacji rodzinnych i trudności w egzekwowaniu alimentów, zwłaszcza gdy obie strony znajdują się w trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej. Pokazuje, że prawo alimentacyjne wymaga wykazania niedostatku.
“Czy zawsze należy się alimenty od dzieci? Sąd wyjaśnia, kiedy można je zasądzić.”
Dane finansowe
WPS: 500 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III RC 49/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 24 lipca 2017 roku Sąd Rejonowy w Olkuszu III Wydział Rodzinny i Nieletnich w składzie następującym: Przewodniczący SSR Agnieszka Proć Protokolant sekretarka Agnieszka Poseł po rozpoznaniu w dniu 24 lipca 2017 roku w Olkuszu na rozprawie sprawy z powództwa B. W. przeciwko S. S. o alimenty I. oddala powództwo: II. przyznaje ze Skarbu Państwa – Sąd Rejonowy w Olkuszu adwokatowi D. M. kwotę 73,80 złotych (siedemdziesiąt trzy złote i osiemdziesiąt groszy) w tym podatek VAT tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powódce z urzędu; III. przyznaje ze Skarbu Państwa – Sąd Rejonowy w Olkuszu adwokatowi P. S. kwotę 73,80 złotych (siedemdziesiąt trzy złote i osiemdziesiąt groszy) w tym podatek VAT tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej pozwanej z urzędu. SSR Agnieszka Proć Sygn. akt III RC 49/17 UZASADNIENIE wyroku z dnia 24 lipca 2017r. W pozwie który wpłynął do tut. Sądu dnia 28.02.2017r. powódka B. W. wniosła o zasądzenie na jej rzecz alimentów od pozwanej S. S. w kwocie po 500 zł. miesięcznie. W uzasadnieniu roszczenia powódka podniosła, że pozwana nie interesowała się nią i nie interesuje nadal, mimo że powódka poświęciła jej całe życie, woziła do specjalistów. Pozwana nadużywała alkoholu, brała narkotyki, kilkakrotnie okradła powódkę. Powódka jest osobą niepełnosprawną, porusza się na wózku inwalidzkim, ponosi znaczne koszty zakupu leków. Natomiast pozwana otrzymuje rentę, dorabia robiąc klamerki, mieszka z partnerem, który prawdopodobnie też pobiera rentę. Pozwana w odpowiedzi na pozew z dnia 3.04.2017r. wniosła o oddalenie powództwa, podając w uzasadnieniu, że to powódka jest winna temu, że jest samotna. W ocenie pozwanej jest nękana i prześladowana przez pozwaną, przez nią straciła dzieci, które błąkają się po świecie. Pozwana utrzymuje się z renty socjalnej i zasiłku pielęgnacyjnego, dużo wydaje na leki, nie stać jej na zakup aparatu słuchowego i okularów. Strony były reprezentowane przez pełnomocników ustanowionych z urzędu, którzy wnosili jak powódka i pozwana oraz o zasądzenie kosztów pomocy udzielonej z urzędu, składając oświadczenie że nie zostały one uiszczone w całości lub w części. Sąd ustalił co następuje : Powódka B. W. jest osobą niepełnosprawną o znacznym stopniu niepełnosprawności, porusza się na wózku inwalidzkim. Leczy się na cukrzycę typu 2, niedoczynność tarczycy , nadciśnienie tętnicze, chorobę niedokrwienną serca, choroby zwyrodnienia stawów kolanowych, padaczkę. Zakup leków to wydatek około 200-250 zł. miesięcznie Pobiera emeryturę w wysokości 753,68 zł, jest to kwota łącznie z zasiłkiem pielęgnacyjnym. Dowód : decyzja o waloryzacji emerytury B. W. z dnia 1.03.2017r. -k. 43, decyzja o stopniu niepełnosprawności z dnia 9.05.2006r. -k. 45, karty informacyjne leczenia szpitalnego powódki i wynik badania ultrasonograficznego -k. 64-68, przesłuchanie powódki -k. 126-128. Powódka mieszka sama w mieszkaniu spółdzielczym o powierzchni 47,8 m 2 . Opłata czynszowa wynosi 362,84 zł. Ponosi opłaty: za energię elektryczną 30,80 zł, gaz – 33,10 zł, pożyczkę zaciągniętą w Banku (...) na remont mieszkania już spłaciła (raty wynosiły 51 zł). Korzysta z pomocy Ośrodka Pomocy (...) w K. w postaci zasiłków celowych, usług opiekuńczych (łączna kwota przyznanej pomocy na dzień udzielenia odpowiedzi za 12 miesięcy to 2494 zł), korzysta też z dodatku mieszkaniowego w łącznej wysokości 2491,78 zł - za 12 miesięcy ( około 200 zł miesięcznie). Uzyskuje też pomoc z fundacji (...) na zakup leków (ostatnio została przyznana jej kwota 1500 zł, taką pomoc otrzymuje raz na 2 lata) oraz od osób prywatnych ( których danych nie chciała podać). Jest też zarejestrowana w fundacji (...) , jednakże z do tej pory nie uzyskała pomocy finansowej z tej fundacji. Dowód : pismo Dyrektora (...) K. z dnia 20.04.2017r. -k. 55, rachunki - k. 69- 71, przesłuchanie powódki -k. 126-128. Pozwana S. S. jest córką powódki. Strony nie utrzymują kontaktu, pozwana od wielu lat nie odwiedza matki, nie interesuje się jej stanem zdrowia. W przeszłości nachodziła powódkę pod wpływem alkoholu, dokonywała kradzieży na jej szkodę. Siostra pozwanej A. przebywa w zakładzie dla osób psychicznie chorych w P. , dwóch jej braci nie żyje. Jak ustalono w toku postępowania pozwana nosi nazwisko byłego męża, tj. S. ( a nie jak podano w pozwie K. – S. , pozwana natomiast w pismach posługuje się nazwiskiem po pierwszym mężu K. ). Dowód : przesłuchanie powódki -k. 126-128, przesłuchanie pozwanej – nagranie jak na k. 152v-153. Pozwana jest osobą niepełnosprawną, ma orzeczony umiarkowany stopień niepełnosprawności, rentę socjalną otrzymuje w wysokości 840 zł brutto (716 zł. netto), z czego dotychczas dokonywane były potrącenia egzekucyjne 210 zł ( do wypłaty pozostawała kwota 514,40 zł). Pozwana leczy się z powodu wirusowego zapalenia wątroby, ma zwyrodnienie kręgosłupa, niedosłyszy i wymaga zakupu okularów - na co jej nie stać, pozostaje też pod kontrolą lekarza neurologa, często miewa bóle głowy. Pozwana pobiera zasiłek pielęgnacyjny w kwocie 153 zł. Dodatkowo zatrudniona jest na umowę o pracę nakładczą ( składanie klamerek), z tego tytułu osiąga wynagrodzenie około 600 zł miesięcznie ( 25.70 zł. brutto od jednego worka). Na leki wydaje około 100 zł, na ubrania około 200 zł, na jedzenie i chemię gospodarczą około 300-400 zł. Nie korzysta z pomocy (...) . W przeszłości pozwana nadużywała alkoholu, odbyła leczenie odwykowe w Szpitalu dla Nerwowo i Psychicznie (...) w R. w okresie od 12.11.2013r. do 3.01.2014r., gdzie została skierowana na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w Dąbrowie Górniczej ze sprawy Alk 97/12. Leczenie odwykowe pozwana kontynuowała w Poradni dla Osób Uzależnionych od Alkoholu w D. . Obecnie deklaruje abstynencję. Dowód : orzeczenie o niepełnosprawności z dnia 8.12.1999r. -k. 100, wynik badania wzroku z dnia 16.05.2015r. -k. 22, zlecenie na zaopatrzenie medyczne z dnia 29.05.2015r. -k. 23, zaświadczenie z MOPS w D. z dnia 19.06.2015r. -k. 26, umowa o pracę nakładczą z dnia 20.02.2017r. -k. 98 i z dnia 28.04.2017r. -k. 96-97 oraz informacja dla pracownika z dnia 2.05.2017r. -k. 97, decyzja o przyznaniu zasiłku pielęgnacyjnego pozwanej z dnia 14.05.2015r. -k. 106, decyzja o podwyższeniu renty pozwanej z dnia 1.03.2017r. -k. 107, wynik badania z dnia 14.12.2016r. -k. 111, karty informacyjne leczenia szpitalnego z dnia 27.03.2014r. i 3.01.2014r. -k. 12-113, dokumentacja z Poradni dla Osób Uzależnionych od Alkoholu w D. , faktury zakupu leków -k. 117, przesłuchanie pozwanej – nagranie jak na k. 152v-153. Pozwana jest dwukrotną rozwódką, nie ma innych osób na utrzymaniu. Została pozbawiona władzy rodzicielskiej nad czwórką dzieci, które zostały skierowane do adopcji lub rodzin zastępczych. Pozwana mieszka w wynajętym mieszkaniu o powierzchni 33,01 m 2 w D. o niskim standardzie ( mieszkanie ogrzewane piecami kaflowymi), za wynajem uiszcza opłatę 500 zł miesięcznie, zakup butli gazowej to wydatek około 50 zł- co 3 miesiące, zakup węgla na zimę – 1200 zł. Wcześniej przebywała w (...) dla Bezdomnych (...) w D. , dorabiała zbierając puszki i złom. Z powodu zadłużenia utraciła mieszkanie w B. , które odziedziczyła po ojcu, wówczas nadużywała alkoholu i nie uiszczała opłat związanych z utrzymaniem mieszkania. Mieszkanie sprzedała za kwotę 50.000zł, która to kwota pokryła zadłużenie. Pozwana zobowiązana była uiścić spłaty na rzecz brata A. W. (1) i Siostry A. W. (2) w kwocie 9421,30zł dla każdego. Z tego tytułu prawdopodobnie dokonywane są przez Komornika potrącenia z jej renty, chociaż pozwana nie jest zorientowana dokładnie jaki jest tytuł prawny dokonywania tych potrąceń. Dowód : odpis postanowienia Sadu Rejonowego w Bełchatowie z dnia 31.01.2005r., sygn. akt I Ns 207/03 -k. 72-73, decyzja Kierownika MOPS w S. z dnia 16.01.2014r. -k. 101, umowa najmu lokalu mieszkalnego z dnia 1.10.2014r. -k. 102-102-104, postanowienie Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Dąbrowie Górniczej A. T. z dnia 5.05.2016r. -k. 105, przesłuchanie pozwanej – nagranie jak na k. 152v-153. Sąd pominął dowód z kopii rachunków i innych dokumentów złożonych przez pełnomocników stron na rozprawie dnia 24.04.2017r, bowiem rachunki te nie zostały potwierdzone za zgodność z oryginałem, mimo że składali je fachowi pełnomocnicy. Sąd ustalając stan faktyczny oparł się w głównej mierze na załączonych do akt dokumentach, które nie były kwestionowane. Sąd nie dał wiary twierdzeniom powódki co do prowadzonego obecnie przez pozwaną hulaszczego i dostatniego trybu życia. Okoliczność ta nie została potwierdzona żadnym dowodem, a z dokumentów złożonych przez pozwaną wynika, że odbyła leczenia odwykowe. Sąd zważył, co następuje: Żądanie pozwu uznać za bezzasadne w świetle art. 133§2 kro . Zgodnie z art. 133§1 i 2 kro rodzice zobowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dzieci, które nie są w stanie utrzymać się samodzielnie i nie posiadają własnego majątku pozwalającego na pokrycie kosztów ich utrzymania i wychowania. Poza tym wypadkiem uprawniony do świadczeń alimentacyjnych jest tylko ten, kto znajduje się w niedostatku. Zgodnie z art. 135§1kro zakres świadczeń alimentacyjnych zależy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz od zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego. Dla oceny zasadności żądania pozwu w myśl powołanego przepisu, podstawowe znaczenie ma wykazanie czy powódka znajdują się w niedostatku, a jeżeli tak to, czy oraz jakie są możliwości majątkowe i zarobkowe pozwanej. Powódka wykazała, iż zakres usprawiedliwionych potrzeb i kosztów jej utrzymania oraz leczenia przekracza jej możliwości finansowe. Otrzymuje jednakże pomoc z Ośrodka Pomocy (...) w K. i Fundacji (...) oraz osób prywatnych. Nagannym jest i społecznie nieakceptowalnym, że pozwana nie interesuje się stanem zdrowia schorowanej matki, nie odwiedza jej. Strony są jednakże mocno skonfliktowane, wzajemnie się oskarżają. Powódka jest w trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej, ale nie wykazała by pozostawała w niedostatku. Natomiast sytuacja materialna i zdrowotna pozwanej w ocenie Sądu nie pozwala na to, by partycypowała w kosztach utrzymania powódki, bez narażenia siebie na niedostatek. Sąd przy ocenie zdolności zarobkowych i majątkowych pozwanej wziął pod uwagę jej stan zdrowia oraz ogólną sytuację materialną, która jest gorsza niż sytuacja materialna powódki. Pozwana mieszka w wynajętym mieszkaniu, standard tego mieszkania jest niższy niż standard mieszkaniowy powódki. Owszem wcześniejszy tryb życia pozwanej (alkohol, prawdopodobnie narkotyki) wpłynęły na to, że pozwana straciła dzieci, zerwała kontakty z matką, odziedziczone mieszkanie po ojcu musiała sprzedać, by spłacić zadłużenie jakie spowodowała nie uiszczając należności związanych z bieżącym utrzymaniem tego mieszkania. Z deklaracji pozwanej wynika, że pozostaje w abstynencji, odbyła leczenie odwykowe. Mając powyższe na względzie Sąd oddalił powództwo. Jako że obie strony korzystały z pomocy prawnej udzielonej z urzędu Sąd przyznał reprezentującym strony pełnomocnikom wynagrodzenie ze Skarbu Państwa określone w przepisach rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3.10.2016r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu ( Dz.U. z 2016r., poz 1714). Sąd działając w oparciu o przepis art. 102 kpc w zw. z art.108 kpc odstąpił od obciążania powódki kosztami postępowania w postaci kosztów zastępstwa procesowego zaistniałych po stronie pozwanej. SSR Agnieszka Proć
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI