III RC 223/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd oddalił powództwo o alimenty od syna, uznając, że ojciec znalazł się w niedostatku w wyniku własnych działań, w tym przywłaszczenia pieniędzy syna i darowizny majątku.
Powód domagał się od syna alimentów w kwocie 4500 zł miesięcznie, twierdząc, że znajduje się w niedostatku i nie jest w stanie zaspokoić podstawowych potrzeb życiowych. Pozwany syn wniósł o oddalenie powództwa, zarzucając ojcu przywłaszczenie 370 000 zł ze sprzedaży jego nieruchomości oraz darowiznę majątku na rzecz siostry bez zabezpieczenia środków do życia. Sąd oddalił powództwo, uznając, że sytuacja powoda jest wynikiem jego własnych działań, a żądanie alimentów stanowi nadużycie prawa.
Powód, S. U., domagał się od swojego syna, D. U., zasądzenia alimentów w kwocie 4500 zł miesięcznie. Argumentował, że zdobył wyższe wykształcenie staraniem powoda, który ponosił koszty jego pobytu i studiów w USA, a sam powód znajduje się w niedostatku z powodu niskiej renty inwalidzkiej (960 zł miesięcznie) i braku majątku. Pozwany syn wniósł o oddalenie powództwa, podnosząc, że ojciec nie uczestniczył w kosztach jego utrzymania i studiów, a wręcz przywłaszczył 370 000 zł ze sprzedaży jego nieruchomości, za co został skazany prawomocnym wyrokiem. Ponadto, powód darował swoją nieruchomość siostrze, nie zabezpieczając środków do życia. Sąd ustalił, że powód korzystał z majątku wspólnego, nie pracował, a środki na utrzymanie rodziny w USA pochodziły głównie od matki i syna, który finansował swoje studia z kredytów i wynagrodzenia. Sąd uznał, że sytuacja materialna powoda jest wyłącznie wynikiem jego osobistych działań, w tym przywłaszczenia pieniędzy syna i darowizny majątku na rzecz siostry bez zabezpieczenia środków do życia. W związku z tym, żądanie alimentów zostało uznane za sprzeczne z zasadami współżycia społecznego i nadużycie prawa podmiotowego, co skutkowało oddaleniem powództwa i wzajemnym zniesieniem kosztów postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, sąd może oddalić powództwo o alimenty, jeśli żądanie jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego, co ma miejsce w przypadku rażąco niewłaściwego postępowania osoby uprawnionej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że powód doprowadził do swojego niedostatku poprzez przywłaszczenie pieniędzy syna i darowiznę majątku na rzecz siostry, co stanowi nadużycie prawa i jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
pozwany D. U.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| S. U. | osoba_fizyczna | powód |
| D. U. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (5)
Główne
k.r.o. art. 133 § § 1 i 2
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania. Poza tym wypadkiem uprawniony do świadczeń alimentacyjnych jest tylko ten, kto znajduje się w niedostatku.
k.r.o. art. 144 § 1
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Zobowiązany może uchylić się od wykonania obowiązku alimentacyjnego względem uprawnionego, jeżeli żądanie alimentów jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego.
Pomocnicze
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
Ciężar wykazania roszczeń obciąża powoda.
k.k. art. 283 § § 2
Kodeks karny
k.k. art. 294 § § 1
Kodeks karny
Argumenty
Skuteczne argumenty
Żądanie alimentów przez powoda jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego z uwagi na jego naganne postępowanie (przywłaszczenie pieniędzy syna, darowizna majątku). Powód nie znajduje się w niedostatku, a jego sytuacja materialna jest wynikiem jego własnych działań. Powód nie wykazał, że ponosił koszty utrzymania i kształcenia syna w USA.
Odrzucone argumenty
Powód znajduje się w niedostatku i wymaga alimentów od syna. Powód ponosił koszty utrzymania i kształcenia syna w USA.
Godne uwagi sformułowania
żądanie alimentów jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego rażąco niewłaściwego postępowania osoby uprawnionej do alimentów, budzącego powszechną dezaprobatę domaganie się alimentów od pozwanego z powołaniem się na stan niedostatku – jest nadużyciem prawa podmiotowego przez powoda i nie zasługuje na uwzględnienie w "rodzinie nikt nikogo nie okrada"
Skład orzekający
Barbara Zelek
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Nadużycie prawa do żądania alimentów, zasady współżycia społecznego w prawie rodzinnym, odpowiedzialność rodziców za własny niedostatek."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji rażąco nagannego postępowania powoda, który sam doprowadził do swojej trudnej sytuacji materialnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa pokazuje skrajny przypadek konfliktu rodzinnego, gdzie ojciec próbował wyłudzić alimenty od syna, mimo że sam przywłaszczył jego pieniądze i roztrwonił majątek. Jest to historia o sprawiedliwości i konsekwencjach nagannego postępowania.
“Ojciec oskarżył syna o niepłacenie alimentów, ale sąd odkrył, że to on sam ukradł synowi 370 tys. zł!”
Dane finansowe
WPS: 4500 PLN
Sektor
rodzina
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III R C 223/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 października 2017 r. Sąd Rejonowy w Nowym Sączu III Wydział Rodzinny i Nieletnich w następującym składzie: Przewodniczący: SSR Barbara Zelek Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Rumin po rozpoznaniu w dniu 20 października 2017 r. w Nowym Sączu na rozprawie sprawy z powództwa S. U. przeciwko D. U. o alimenty I. powództwo oddala, II. koszty postępowania pomiędzy stronami wzajemnie znosi. Sygn. akt III RC 223/16 Uzasadnienie wyroku z 20 października 2017 roku Powód S. U. w pozwie skierowanym przeciwko D. U. domagał się zasądzenia alimentów po 4.500.-zł miesięcznie . W uzasadnieniu żądania pozwu podał, że pozwany jest jego synem , zdobył wyższe wykształcenie staraniem powoda , który ponosił wszelkie koszty związane z pobytem i studiami powoda w USA i jest w stanie alimentować powoda kwotami dochodzonymi w pozwie . Podnosił, że dochody pozwanego wynoszą ponad 100.000 dolarów rocznie ,a pozwany ani nie interesuje się losem powoda, nie odwiedza go pomimo, że powód pielęgnował go i utrzymywał do czasu osiągnięcia samodzielności finansowej , bo tylko dzięki staraniom powoda pozwany mógł utrzymywać się w USA i ukończyć naukę na prestiżowej C. U. .Powód podniósł ,że znajduje się w niedostatku , jest schorowany , nie ma żadnego majątku i nie jest w stanie zaspokoić swoich podstawowych potrzeb życiowych z własnych dochodów – renty inwalidzkiej , która wynosi 960.-zł miesięcznie i zmuszony jest zwracać się o pomoc do organów opieki społecznej Pozwany wniósł o oddalenie powództwa w całości jako bezzasadnego i sprzecznego z zasadami współżycia społecznego . Zarzucił, że pozwany w żadnym zakresie nie uczestniczył w kosztach utrzymania i studiów powoda w USA , że dokonał na szkodę pozwanego zaboru kwoty 370.000.-zł za sprzedaną nieruchomość stanowiącą własność pozwanego - za co został skazany prawomocnym wyrokiem sądu i ,że pomimo zobowiązania do zwrotu na rzecz pozwanego przywłaszczonej kwoty pieniężnej dotychczas nie dokonał tego zwrotu , że z pokrzywdzeniem rodziny rozporządził powód majątkiem przekazując w drodze darowizny nieruchomość zabudowaną budynkiem mieszkalnym ( w którym obecnie mieszka ) na rzecz swojej siostry mieszkającej w USA – bez zabezpieczenia sobie środków utrzymania , a sytuacja w jakiej znalazł się powód jest wynikiem osobistych działań powoda . Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Pozwany jest synem powoda pochodzącym z małżeństwa z A. U. . W 1996 r powód wraz z matką i siostrą wyjechał do USA . W dacie wyjazdu do USA rodzice powoda posiadali majątek znacznej wartości ,oszczędności, antyki, biżuterię , obrazy, monety który to majątek pozostał w Polce w dyspozycji powoda . Powód nigdy nie prowadził żadnej firmy w Polsce, przed wyjazdem do USA firmy zarejestrowane były wyłącznie na nazwisko żony powoda A. U. . Powód korzystał z majątku wspólnego i nigdzie nie pracował. W dacie wyjazdu pozwanego z matką do USA matka posiadała kwotę 12.000 dolarów , co było warunkiem niezbędnym wykazania ,że rodzina posiada środki finansowe na utrzymanie w USA . Środki finansowe na ten cel pochodziły ze sprzedaży mieszkania siostry pozwanego za kwotę 40.000 dolarów i te pieniądze powód przekazał na rachunek bankowy żony w ratach . Pieniądze z tego tytułu matka pozwanego przeznaczyła na urządzenie i wyposażenie mieszkania w USA .Po wyjeździe do USA pozwany podjął naukę języka w publicznej szkole oraz pracę na budowie w charakterze pomocnika . Matka pozwanego w USA także pracowała i posiadała środki finansowe na utrzymanie rodziny, przy czym pozwany także przeznaczał ze swojego wynagrodzenia część środków na ten cel . Po przeniesieniu się wraz z matką i siostrą do N. pozwany nadal kontynuował naukę w bezpłatnej szkole i cały czas pracował a następnie rozpoczął studia w B. C. .Z wynagrodzenia za pracę pokrywał koszty nauki i pomagał finansowo matce i siostrze w kosztach ich utrzymania . Ukończenie nauki w B. C. pozwoliło na podjęcie przez pozwanego pracy w I. z wyższym wynagrodzeniem .Gdy studia rozpoczęła siostra pozwanego pokrył on w całości koszty nauki siostry – w kwocie około 45.000. dolarów . Następnie powód podjął kolejne studia na C. U. i na ten cel zaciągnął kredyt bankowy w kwocie 145.000 dolarów . Przed wyjazdem do USA powód i jego żona darowali pozwanemu segment mieszkalny, położony w N. przy ul. (...) .Do 2008 r relacje pozwanego z powodem były bardzo dobre , pozwany przyjeżdżał do Polski , sprawował opiekę nad powodem w okresach gdy ten był chory , troszczył się o jego zdrowie , wspierał w czasie choroby finansowo . W 2008 r powód na podstawie pełnomocnictwa udzielonego przez pozwanego sprzedał nieruchomość położoną w N. przy ul.(...) za kwotę 370.000.-zl i pomimo dyspozycji pozwanego dotyczącej przelania w/w kwoty na rachunek bankowy pozwanego powód tego nie uczynił , wpłacił kwotę uzyskaną ze sprzedaży nieruchomości na rachunek bankowy swojej siostry J. M. , twierdząc początkowo ,że umieścił w/w środki finansowe na lokatach terminowych Na wezwania pozwanego , kierowane za pośrednictwem pełnomocnika powód nadal nie dokonał zwrotu pieniędzy ,w związku z czym pozwany zawiadomił organy ściągania i prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w Nowym Sączu z 19.12.2012 sygn. IIK32/12 powód uznany został winnym popełnienia czynu z art. 283 § 2 kk w zw, z art. 294 § 1 kk na szkodę D. U. i nałożony został na powoda obowiązek naprawienia szkody w postaci zapłaty na rzecz powoda kwoty 370.000.-zł Pozwany zamierzał przeznaczyć środki finansowe ze sprzedaży nieruchomości na zakup mieszkania w Polsce a pozostałą część na spłatę kredytu zaciągniętego na studia w USA. ( dowód : wyrok SO z 14.07.2016 sygn.IC 935/13 – k-40-47, zaświadczenia wraz z tłumaczeniami : o wysokości zarobków pozwanego i matki pozwanego, umowa najmu mieszkania ,za usługi bezprzewodowe, ubezpieczenie, potwierdzenie opłaty czesnego, propozycja zatrudnienia, potwierdzenie zaciągnięcia kredytu studenckiego, potwierdzenia spłaty rat kredytów studenckich k-79 -130, zeznania pozwanego k-153-155, zeznania św. A. U. k-144-147 , W/g zeznań powoda złożonych na rozprawie w dniu 20.01.2017 r kwotę 370.000.-zł uzyskaną ze sprzedaży nieruchomości pozwanego powód przekazał na rzecz swojej mieszkającej na stałe w USA siostry J. M. ,a na rozprawie poprzedzającej wyrokowanie powód zeznał ,że w/w środki finansowe wpłacił na rachunek bankowy siostry, do którego miał upoważnienie i korzystał z tych pieniędzy przeznaczając je na własne potrzeby od 2008 r, ale środki finansowe z tego tytułu zostały wyczerpane w związku z czym zdecydował o wystąpieniu o alimenty przeciwko synowi . W 2006 r powód zakupił nieruchomość zabudowaną budynkiem mieszkalnym położoną w K. , którą w 2008 r darował swojej siostrze J. U. . W umowie darowizny zabezpieczył sobie tylko służebność mieszkania w darowanym budynku mieszkalnym .Powód raz twierdził, że dokonał darowizny nieruchomości na rzecz siostry , która w 2001 r przekazała mu kwotę 25.000 dolarów na zakup domu lub mieszkania ,a w dalszej części zeznań twierdził ,że posiadał zaległości podatkowe w Urzędzie Skarbowym i aby uniknąć egzekucji darował nieruchomość na rzecz swojej siostry . W dacie wystąpienia z powództwem o alimenty powód nie posiadał żadnego majątku . Pobierał emeryturę w kwocie 960.-zł , mieszka sam , wymaga opieki, a na leki wydaje po 400.-zł miesięcznie .W 2017 r w Polsce przebywała siostra powoda J. U. i zostawiła powodowi 150 dolarów . Powód oprócz pozwanego D. U. ma jeszcze 2 dzieci .Córkę mieszkająca w USA i mieszkającego w Niemczech syna , ale alimentów dochodzi tylko od syna D. , bo wg powoda jego sytuacja finansowa jest najlepsza. Na rzecz powoda przyznane zostały świadczenia z (...) w K. –w formie usług opiekuńczych w wymiarze 3-ch godzin tygodniowo ,z ustaleniem odpłatności w wysokości 30% kosztów świadczonych usług . Powód pozostaje w leczeniu w związku z rakiem migdałka podniebiennego . ( dowód : odpis aktu urodzenia k- 4,, zaświadczenie o wysokości emerytury – 6, decyzja (...) w K. k- 7,dokumentacja lekarska powoda k- 173-174, zeznania powoda k- 59, 175-176 ) Stan faktyczny w niniejszej sprawie został ustalony na podstawie dokumentów przedłożonych przez strony , zeznań stron oraz świadka A. U. . Sąd zważył co następuje: Zgodnie z art. 133 § 1 i 2 k.r.o rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka , które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie ,chyba ,ze dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania. Poza powyższym wypadkiem uprawniony do świadczeń alimentacyjnych jest tylko ten , kto znajduje się w niedostatku . Niedostatek polega na istnieniu takiej sytuacji , w której człowiek nie ma w ogóle lub nie ma dostatecznych własnych środków utrzymania, które mogłyby zaspokoić jego usprawiedliwione, podstawowe potrzeby . W pierwszej kolejności podnieść należy ,że przedmiotowej sprawie w ocenie Sądu wątpliwości budzą zeznania powoda o pozostawaniu przez niego w niedostatku , w sytuacji gdy powód ostatecznie zeznaje ,że w ciągu 8 lat zużył na własne potrzeby zagarniętą na szkodę pozwanego kwotę 370.000,-zł , co miesięcznie stanowiłoby po 3.854.-zł ,a w sytuacji gdy powód otrzymuje rentę inwalidzką po 960.-zł miesięcznie – powód na swoje potrzeby w ciągu ostatnich 8 lat przeznaczałby miesięcznie kwoty ponad 4.700.-zł .W toku niniejszego postępowania powód ani nie wykazał, że takie kwoty są wydatkami usprawiedliwionymi , a osoba dysponująca takim kwotami bezspornie w niedostatku nie pozostaje . Stosownie do art. 144 1 kro zobowiązany może uchylić się od wykonania obowiązku alimentacyjnego względem uprawnionego, jeżeli żądanie alimentów jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego .Poprzez wprowadzenie w/w przepisu ustawowe umocowanie zyskał pogląd wyrażony w orzecznictwie , zgodnie z którym w razie rażąco niewłaściwego postępowania osoby uprawnionej do alimentów, budzącego powszechną dezaprobatę dopuszczalne jest oddalenie powództwa ze względu na zasady współżycia społecznego .W świetle powołanego wyżej przepisu usprawiedliwione potrzeby uprawnionego oraz zarobkowe i majątkowe możliwości zobowiązanego nie stanowią jedynego kryterium świadczenia alimentacyjnego – gdy żądanie alimentów jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego .Zasady współżycia społecznego wytyczają granice uprawnienia do żądania alimentów. Nadużycie prawa w tym zakresie może przejawiać się w tym, że osoba uprawniona doprowadza swoim zachowaniem , niezgodnym ostatecznie z jej własnym interesem do powstania stanu, który obiektywnie zakwalifikować można jako stan niedostatku .Na podstawie poczynionych w niniejszej sprawie ustaleń sąd przyjął ,że sytuacja materialna powoda jest wyłącznie wynikiem jego osobistych działań ,a nie wynikiem zdarzeń niezależnych od powoda . Powód w sposób rozmyślny rozporządził własnym majątkiem – dokonując z pokrzywdzeniem najbliższej rodziny – żony i dzieci - darowizny tego majątku na rzecz siostry powoda, bez zabezpieczenia na przyszłość – np. w formie umowy o dożywocie - co uzasadnia stanowisko, że domaganie się alimentów od pozwanego z powołaniem się na stan niedostatku – jest nadużyciem prawa podmiotowego przez powoda i nie zasługuje na uwzględnienie . Nadto uwzględnić należy ,że bezspornie powód dopuścił się przestępstwa przywłaszczenia pieniędzy w znacznej kwocie 370.000.-zł na szkodę pozwanego i pomimo nałożonego na niego obowiązku wyrównania szkody – nie zwrócił nawet części zagarniętej na szkodę pozwanego kwoty ,a nadto prezentuje stanowisko ,że nie ma takiego zamiaru , bo w „rodzinie nikt nikogo nie okrada „ . Ciężar wykazania roszczeń stosownie do art. 6 kc obciążał powoda ,w okolicznościach przedmiotowej sprawy uznać należy, że powód nie wykazał ani zasadności swoich żądań . Nie zostały wykazane twierdzenia powoda jakoby ponosił koszty utrzymania i kształcenia pozwanego w okresie pobytu i nauki w USA ,że pieniądze i biżuterię na ten cel przewoził wg twierdzeń powoda „ w kieszeni „ Z zeznań pozwanego i świadka A. U. i przedłożonych przez pozwanego dokumentów dotyczących spłaty przez pozwanego rat kredytu studenckiego , wynagrodzenia za pracę pozwanego i jego matki wynika, że takie sytuacje nie miały miejsca ,pozwany finansował koszty swojej nauki z kredytów studenckich i wynagrodzenia za pracę w USA . Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji w oparciu o powołane wyżej przepisy .
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI