III RC 21/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód P. P., 29-letni syn pozwanych E. P. i D. P., wniósł pozew o zasądzenie alimentów w wysokości 500 zł miesięcznie od matki i 200 zł od ojca, twierdząc, że jest schorowany, wymaga opieki, został wyrzucony z domu i prowadzi koczowniczy tryb życia. Wskazał, że jego miesięczne potrzeby wynoszą 1.170 zł, a utrzymuje się z renty w kwocie 717,75 zł. Pozwani rodzice, sami posiadający umiarkowaną niepełnosprawność i niskie dochody, wnieśli o oddalenie powództwa. Sąd ustalił, że powód przebywał w ośrodku, z którego został wydalony za nieprzestrzeganie regulaminu, obecnie mieszka z bratem nie ponosząc kosztów utrzymania, a z własnej woli nie korzysta z darmowych obiadów. Powód otrzymuje rentę w kwocie 780 zł, ma orzeczoną umiarkowaną niepełnosprawność, ale nadużywa alkoholu, był agresywny wobec rodziców, a także próbował popełnić samobójstwo. Rodzice również mają umiarkowaną niepełnosprawność, pracują dorywczo, ponoszą koszty leczenia i mieszkają razem. Sąd, opierając się na art. 133 § 1 i art. 135 § 1 krio, uznał, że powód jest w stanie samodzielnie się utrzymać, a jego zachowanie wobec rodziców było rażąco niewłaściwe i sprzeczne z zasadami współżycia społecznego (art. 5 kc), co zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego z 1987 r. pozwala na oddalenie powództwa. W konsekwencji sąd oddalił powództwo w całości, zasądzając jednocześnie koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu stronom.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie oddalenia powództwa o alimenty ze względu na rażąco niewłaściwe zachowanie uprawnionego wobec zobowiązanego, naruszające zasady współżycia społecznego.
Stosowanie w przypadkach rażącego naruszenia zasad współżycia społecznego przez osobę uprawnioną, przy jednoczesnej zdolności do samodzielnego utrzymania się lub możliwości takiej.
Zagadnienia prawne (2)
Czy dorosłemu synowi, który jest niepełnosprawny i otrzymuje rentę, ale nadużywa alkoholu i jest agresywny wobec rodziców, należą się alimenty od rodziców?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, dorosłemu synowi nie należą się alimenty od rodziców w sytuacji, gdy jego zachowanie wobec nich jest rażąco niewłaściwe i sprzeczne z zasadami współżycia społecznego, a sam jest w stanie samodzielnie się utrzymać.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że powód, mimo orzeczonej niepełnosprawności i otrzymywanej renty, nie jest w stanie samodzielnie się utrzymać jedynie z powodu własnego zaniedbania, nadużywania substancji i agresywnego zachowania wobec rodziców. Jego zachowanie narusza zasady współżycia społecznego, co wyłącza możliwość zasądzenia alimentów.
Czy rażąco niewłaściwe postępowanie osoby uprawnionej do alimentów może stanowić podstawę do oddalenia powództwa o alimenty?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, rażąco niewłaściwe postępowanie osoby uprawnionej do alimentów, budzące powszechną dezaprobatę, może stanowić podstawę do oddalenia powództwa w całości lub w części ze względu na zasady współżycia społecznego (art. 5 kc).
Uzasadnienie
Sąd powołał się na uchwałę Sądu Najwyższego z 1987 r., zgodnie z którą zasady współżycia społecznego pozwalają na oddalenie powództwa o alimenty, gdy osoba uprawniona krzywdzi osobę zobowiązaną, nawet jeśli istnieje pokrewieństwo.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. P. | osoba_fizyczna | powód |
| E. P. | osoba_fizyczna | pozwana |
| D. P. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (5)
Główne
krio art. 133 § 1
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Nakłada na rodziców obowiązek świadczeń alimentacyjnych wobec dzieci, które nie są w stanie utrzymać się samodzielnie.
krio art. 135 § 1
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Określa zakres świadczeń alimentacyjnych zależny od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego.
Pomocnicze
k.c. art. 5
Kodeks cywilny
Wyłącza możliwość powołania się na prawo podmiotowe, jeśli jego wykonywanie byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego.
u.k.s.c. art. 113 § 1
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Reguluje kwestie kosztów sądowych, w tym zwolnienia od nich.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu art. 8 § pkt 4
Określa wysokość kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Powód jest w stanie samodzielnie się utrzymać. • Powód prowadzi koczowniczy tryb życia i nie ponosi kosztów utrzymania. • Powód nadużywa alkoholu i substancji psychotropowych. • Powód był agresywny wobec rodziców. • Zachowanie powoda jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. • Sytuacja materialna i zdrowotna rodziców nie pozwala na zasądzenie alimentów.
Odrzucone argumenty
Powód jest schorowany i wymaga opieki. • Rodzice odmówili pomocy. • Powód został wyrzucony z mieszkania. • Powód utrzymuje się z renty i potrzebuje 1.170 zł miesięcznie.
Godne uwagi sformułowania
Powód dopuścił się względem swoich rodziców czynów sprzecznych z zasadami współżycia społecznego. • W razie rażąco niewłaściwego postępowania osoby uprawnionej do alimentów, budzącego powszechną dezaprobatę, dopuszczalne jest oddalenie powództwa w całości lub w części ze względu na zasady współżycia społecznego ( art. 5 kc ). • Zawinione zachowania są powszechnie potępiane w społeczeństwie i nie można zakładać, ażeby osoba doznająca krzywdy w każdym przypadku mimo to zobowiązana była do świadczenia alimentów na rzecz osoby ją krzywdzącej, tylko dlatego, że obowiązek alimentacyjny wynika z pokrewieństwa, małżeństwa albo z innych więzów, z którymi ustawa łączy ten obowiązek.
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie oddalenia powództwa o alimenty ze względu na rażąco niewłaściwe zachowanie uprawnionego wobec zobowiązanego, naruszające zasady współżycia społecznego."
Ograniczenia: Stosowanie w przypadkach rażącego naruszenia zasad współżycia społecznego przez osobę uprawnioną, przy jednoczesnej zdolności do samodzielnego utrzymania się lub możliwości takiej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, że obowiązek alimentacyjny nie jest bezwarunkowy i może być wyłączony przez rażąco niewłaściwe zachowanie uprawnionego, co jest ważnym aspektem prawa rodzinnego.
“Czy rodzice muszą płacić alimenty agresywnemu synowi? Sąd mówi: nie zawsze!”
Dane finansowe
WPS: 7200 PLN
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.