III RC 121/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód, spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, wystąpił z pozwem o ustanowienie rozdzielności majątkowej między małżonkami D. K. i A. K., wskazując, że jest wierzycielem D. K. na podstawie prawomocnego nakazu zapłaty. Powód podniósł, że egzekucja z majątku osobistego dłużniczki oraz z nieruchomości objętej wspólnością majątkową okazała się bezskuteczna, a majątek spółki, w której D. K. posiadała udziały, również nie pozwala na zaspokojenie wierzytelności. Celem powoda było umożliwienie egzekucji z udziału D. K. w majątku wspólnym po ustanowieniu rozdzielności. Pozwani argumentowali, że powództwo jest bezzasadne, ponieważ D. K. jest jedynie poręczycielem długu spółki, który ma zostać uregulowany w ramach układu restrukturyzacyjnego. Podnosili również, że powód nie wykazał, iż zaspokojenie wierzytelności wymaga podziału majątku wspólnego. Sąd, analizując zebrany materiał dowodowy, ustalił, że małżonkowie pozostają we wspólności majątkowej, a powód posiada prawomocny tytuł wykonawczy przeciwko D. K. Sąd uznał, że powód skutecznie uprawdopodobnił, iż zaspokojenie jego wierzytelności wymaga ustanowienia rozdzielności majątkowej, zwłaszcza w kontekście wcześniejszych, nieskutecznych działań egzekucyjnych oraz darowizn dokonanych przez D. K. na rzecz męża po wniesieniu pozwu. Wobec braku zgody A. K. na zaciągnięcie zobowiązania przez D. K. i braku możliwości zastosowania art. 787 k.p.c., sąd uznał ustanowienie rozdzielności majątkowej za jedyny realny sposób zaspokojenia wierzyciela. W konsekwencji, sąd orzekł o ustanowieniu rozdzielności majątkowej między D. K. i A. K. z dniem wyrokowania oraz zasądził od pozwanych na rzecz powoda koszty procesu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstanowienie rozdzielności majątkowej na wniosek wierzyciela w sytuacji, gdy egzekucja z majątku osobistego dłużnika i majątku wspólnego jest utrudniona lub niemożliwa z powodu braku zgody drugiego małżonka na zaciągnięcie zobowiązania.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku zgody drugiego małżonka na zaciągnięcie zobowiązania przez dłużnika, co uniemożliwia zastosowanie art. 787 k.p.c. Wymaga uprawdopodobnienia, że zaspokojenie wierzytelności wymaga podziału majątku wspólnego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wierzyciel jednego z małżonków może żądać ustanowienia przez sąd rozdzielności majątkowej, jeżeli uprawdopodobni, że zaspokojenie wierzytelności stwierdzonej tytułem wykonawczym wymaga dokonania podziału majątku wspólnego małżonków?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wierzyciel może żądać ustanowienia rozdzielności majątkowej, jeżeli uprawdopodobni, że zaspokojenie wierzytelności stwierdzonej tytułem wykonawczym wymaga dokonania podziału majątku wspólnego małżonków.
Uzasadnienie
Sąd powołuje się na art. 52 § 1a k.r.o. i orzecznictwo Sądu Najwyższego, zgodnie z którym wystarczy wykazać istnienie stwierdzonej tytułem wykonawczym wierzytelności wobec jednego z małżonków oraz uprawdopodobnić, że zaspokojenie tej wierzytelności wymaga podziału majątku wspólnego. Nie jest konieczne wykazywanie ważnych powodów ani bezskuteczności egzekucji.
Czy brak podpisu drugiego małżonka na umowie pożyczki lub poręczeniu wekslowym uniemożliwia skierowanie egzekucji do majątku wspólnego na podstawie art. 787 k.p.c.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, brak dokumentu potwierdzającego zgodę małżonka na czynność prawną uniemożliwia zastosowanie art. 787 k.p.c. i skierowanie egzekucji do majątku wspólnego.
Uzasadnienie
Sąd wskazuje, że zgodnie z art. 787 k.p.c., wierzyciel musi wykazać dokumentem urzędowym lub prywatnym zgodę małżonka dłużnika na czynność prawną, aby móc prowadzić egzekucję z majątku wspólnego. W przypadku braku takiego dokumentu, jedynym środkiem pozostaje ustanowienie rozdzielności majątkowej.
Czy wierzyciel musi uprawdopodobnić skuteczność przyszłej egzekucji z majątku wspólnego po ustanowieniu rozdzielności majątkowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wierzyciel nie musi uprawdopodobniać skuteczności przyszłej egzekucji. Wystarczy uprawdopodobnienie, że zaspokojenie wierzytelności wymaga podziału majątku wspólnego.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnia, że skuteczność egzekucji z majątku przypadającego dłużnikowi po podziale zależy od rozmiarów majątku wspólnego, który można ustalić wiążąco dopiero w sprawie o podział majątku. W postępowaniu o ustanowienie rozdzielności nie jest możliwe ustalenie rachunków bankowych czy dokładnego składu majątku.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w B. | spółka | powód |
| D. K. | osoba_fizyczna | pozwana |
| A. K. | osoba_fizyczna | pozwany |
| Sąd Okręgowy w Białymstoku | organ_państwowy | sąd niższej instancji |
| Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w Piszu | organ_państwowy | organ egzekucyjny |
| (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w E. | spółka | dłużnik spółki |
Przepisy (6)
Główne
k.r.o. art. 52 § § 1a
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Wierzyciel jednego z małżonków może żądać ustanowienia przez sąd rozdzielności majątkowej, jeżeli uprawdopodobni, że zaspokojenie wierzytelności stwierdzonej tytułem wykonawczym wymaga dokonania podziału majątku wspólnego małżonków.
k.p.c. art. 787
Kodeks postępowania cywilnego
Wierzyciel musi wykazać dokumentem urzędowym lub prywatnym zgodę małżonka dłużnika na czynność prawną, aby móc prowadzić egzekucję z majątku wspólnego.
Pomocnicze
k.r.o. art. 31 § § 1
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Majątek wspólny obejmuje majątek nabyty w czasie trwania wspólności przez oboje małżonków lub przez jednego z nich.
k.r.o. art. 41 § § 1 i 2
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Jeżeli małżonek zaciągnął zobowiązanie za zgodą drugiego małżonka, wierzyciel może żądać zaspokojenia także z majątku wspólnego małżonków. W przypadku braku takiej zgody odpowiedzialność ogranicza się do majątku osobistego dłużnika oraz określonych składników majątkowych.
k.p.c. art. 98 § § 1 i § 1 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd zasądził od pozwanych na rzecz powoda solidarnie kwotę 937 złotych tytułem zwrotu kosztów procesu wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w zapłacie za czas od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty.
Pr. rest. art. 170 § ust. 1
Ustawa Prawo restrukturyzacyjne
Podstawa umorzenia postępowania egzekucyjnego wobec spółki z o.o. w restrukturyzacji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Powód jest wierzycielem D. K. na podstawie prawomocnego nakazu zapłaty. • Egzekucja z majątku osobistego D. K. oraz z nieruchomości objętej wspólnością majątkową okazała się bezskuteczna. • Majątek spółki, w której D. K. posiadała udziały, nie wystarcza na zaspokojenie wierzytelności. • Brak zgody A. K. na zaciągnięcie zobowiązania przez D. K. uniemożliwia egzekucję z majątku wspólnego na podstawie art. 787 k.p.c. • Ustanowienie rozdzielności majątkowej jest jedynym realnym sposobem zaspokojenia wierzytelności powoda. • Darowizny dokonane przez D. K. na rzecz męża po wniesieniu pozwu działają na niekorzyść powoda.
Odrzucone argumenty
D. K. jest jedynie poręczycielem długu spółki, który ma zostać uregulowany w ramach układu restrukturyzacyjnego. • Powód nie wykazał, że zaspokojenie wierzytelności wymaga podziału majątku wspólnego. • Powództwo jest bezzasadne i przedwczesne.
Godne uwagi sformułowania
jedynym realnym środkiem pozwalającym na zaspokojenie wierzytelności powoda pozostaje ustanowienie rozdzielności majątkowej • uprawdopodobnienie przez wierzyciela, że zaspokojenie wierzytelności stwierdzonej tytułem wykonawczym wymaga ustanowienia rozdzielności majątkowej nie oznacza obowiązku uprawdopodobnienia choćby częściowej skuteczności przyszłej egzekucji • po wniesieniu niniejszego pozwu, pozwana darowała mężowi do majątku odrębnego większość swoich udziału w spółce (...) , czym działała na niekorzyść powoda
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustanowienie rozdzielności majątkowej na wniosek wierzyciela w sytuacji, gdy egzekucja z majątku osobistego dłużnika i majątku wspólnego jest utrudniona lub niemożliwa z powodu braku zgody drugiego małżonka na zaciągnięcie zobowiązania."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku zgody drugiego małżonka na zaciągnięcie zobowiązania przez dłużnika, co uniemożliwia zastosowanie art. 787 k.p.c. Wymaga uprawdopodobnienia, że zaspokojenie wierzytelności wymaga podziału majątku wspólnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak wierzyciel może skutecznie dochodzić swoich praw, gdy tradycyjne metody egzekucji zawodzą, a kluczowe znaczenie ma interpretacja przepisów dotyczących ustrojów majątkowych małżonków.
“Jak odzyskać dług, gdy małżonek dłużnika nie wyraża zgody na zaspokojenie z majątku wspólnego?”
Dane finansowe
WPS: 153 265,75 PLN
zwrot kosztów procesu: 937 PLN
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.