III PZP 8/02
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPrzedmiotem uchwały Sądu Najwyższego było zagadnienie prawne dotyczące sytuacji, w której kierownik wojewódzkiego urzędu pracy nie uzyskał wymaganych informacji od byłego pracodawcy w sprawie wypłaty świadczeń z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. Sąd Okręgowy pytał, czy taka sytuacja zwalnia urząd pracy z dalszych działań i czy pozwala Funduszowi przerzucić ciężar dowodu na pracownika. Sąd Najwyższy, mimo początkowych wątpliwości co do sposobu sformułowania zagadnienia, podjął się jego rozstrzygnięcia ze względu na długotrwałość postępowania i potrzebę przerwania nieprawidłowych praktyk Funduszu. W uchwale stwierdzono, że nieuzyskanie przez dyrektora wojewódzkiego urzędu pracy informacji od podmiotów reprezentujących niewypłacalnego pracodawcę nie zwalnia Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych z obowiązku wypłaty świadczeń pracowniczych. Obowiązek ten powstaje niezwłocznie po stwierdzeniu, że wniosek obejmuje roszczenia podlegające zaspokojeniu ze środków Funduszu. Sąd podkreślił, że Fundusz ma obowiązek samodzielnie weryfikować zgłoszone roszczenia, a brak informacji od pracodawcy nie może przerzucać ciężaru dowodu na pracownika.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstanowienie zasady, że Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych nie może odmówić wypłaty świadczeń z powodu braku informacji od niewypłacalnego pracodawcy i przerzucania ciężaru dowodu na pracownika.
Dotyczy specyficznego stanu prawnego i procedury związanej z FGŚP w okresie obowiązywania wskazanych przepisów.
Zagadnienia prawne (1)
Czy nieuzyskanie przez kierownika wojewódzkiego urzędu pracy informacji określonych w § 10 pkt 1-5 Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 4 marca 1994 r. od podmiotów zobowiązanych do ich przedstawienia, zwalnia kierownika z dalszych działań i czy uprawnia pozwanego (Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych) do przerzucenia na pracownika ciężaru dowodu w zakresie okoliczności uprawniających do wypłaty świadczeń z Funduszu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nieuzyskanie przez dyrektora wojewódzkiego urzędu pracy informacji określonych w § 10 pkt 1-5 rozporządzenia od podmiotów wymienionych w art. 7 ust. 1 ustawy nie zwalnia z obowiązku wypłaty świadczeń pracowniczych z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, który powstaje niezwłocznie po stwierdzeniu, że wniosek obejmuje roszczenia podlegające zaspokojeniu ze środków Funduszu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że przepisy ustawy nie uzależniają wypłaty świadczeń od uzyskania prawomocnych orzeczeń sądów pracy ani od przedłożenia dokumentu potwierdzającego bezskuteczność egzekucji. Organ Funduszu jest zobowiązany do samodzielnej weryfikacji roszczeń, a brak informacji od pracodawcy nie może przerzucać ciężaru dowodu na pracownika, który nie ma wpływu na uzyskanie tych informacji.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Hanna A., Bożena B., Teresa D., Maria D., Zofia F., Regina G., Władysława G., Wiesława G., Urszula K., Ewa K.-P., Wiesława Ł., Daniela M., Krystyna M., Adam M., Jadwiga M., Barbara O., Janina R., Jadwiga R., Barbara P., Wiesława R., Krystyna S., Ilona S., Halina S., Janina T., Helena U., Janina W., Zofia W., Halina W., Wanda W., Alicja W., Wanda W., Lidia U. | osoba_fizyczna | powódki |
| Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych | instytucja | pozwany |
Przepisy (15)
Główne
Dz.U. z 1994 r. Nr 1, poz. 1 z późn. zm. art. art. 7 ust. 1
Ustawa z dnia 29 grudnia 1993 r. o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy
Podmioty te są obowiązane do przedstawienia informacji określonych w § 10 rozporządzenia.
Dz.U. z 2002 r. Nr 9, poz. 85 art. art. 6 i 6a
Ustawa z dnia 29 grudnia 1993 r. o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy
Określają roszczenia podlegające zaspokojeniu ze środków Funduszu.
Ustawa z dnia 29 grudnia 1993 r. o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy art. art. 7 ust. 3
Określa termin składania wniosków indywidualnych i obowiązek wypłaty świadczeń przez Fundusz.
Ustawa z dnia 29 grudnia 1993 r. o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy art. art. 8 ust. 2
Określa właściwość sądu w sporach dotyczących odmowy wypłaty świadczeń.
Pomocnicze
Dz.U. Nr 31 z 1994 r., poz. 114 art. § 10 pkt 1-5
Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 4 marca 1994 r. w sprawie trybu składania wykazów i wniosków o wypłatę świadczeń z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, przekazywania środków z tego Funduszu oraz dokonywania wypłat świadczeń
Informacje te powinny być przedstawiane przez podmioty wymienione w art. 7 ust. 1 ustawy, a ich nieuzyskanie nie zwalnia Funduszu z obowiązku wypłaty świadczeń.
KPC art. art. 390 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna do przekazania zagadnienia prawnego do rozstrzygnięcia Sądowi Najwyższemu.
KPC art. art. 386 § 6
Kodeks postępowania cywilnego
Wskazuje na wiążący charakter oceny prawnej i wskazań sądu drugiej instancji dla sądu pierwszej instancji.
Kodeks postępowania administracyjnego art. art. 75, 77, 80
Przepisy te powinny być wykorzystane przez organ Funduszu do wszechstronnej oceny dowodów.
Ustawa z dnia 29 grudnia 1993 r. o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy art. art. 3
Określa termin wystąpienia niewypłacalności pracodawcy.
Ustawa z dnia 29 grudnia 1993 r. o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy art. art. 7 ust. 1, 1a, 1b
Określa podmioty sporządzające zbiorczy wykaz roszczeń.
Ustawa z dnia 29 grudnia 1993 r. o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy art. art. 7 ust. 2
Określa przekazywanie środków finansowych i wypłatę świadczeń.
Ustawa z dnia 29 grudnia 1993 r. o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy art. art. 5
Określa uprawnione osoby do zgłaszania wniosków o wypłatę świadczeń.
Ustawa z dnia 29 grudnia 1993 r. o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy art. art. 7 ust. 4
Określa weryfikację wykazów i wniosków przez organ Funduszu.
Dz.U. Nr 91, poz. 452 ze zm. art. § 10
Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 31 lipca 1995 r. w sprawie trybu składania wykazów i wniosków o wypłatę świadczeń z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, przekazywania środków z tego Funduszu oraz dokonywania wypłat świadczeń
Dotyczy żądania informacji przez kierownika wojewódzkiej jednostki organizacyjnej.
Ustawa z dnia 29 grudnia 1993 r. o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy art. art. 8 ust. 1
Określa zawiadomienie o odmowie wypłaty świadczenia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nieuzyskanie informacji od byłego pracodawcy nie zwalnia Funduszu z obowiązku wypłaty świadczeń. • Ciężar dowodu nie może być przerzucony na pracownika, który nie ma wpływu na uzyskanie informacji od pracodawcy. • Organ Funduszu ma obowiązek samodzielnej weryfikacji roszczeń.
Odrzucone argumenty
Fundusz może przerzucić ciężar dowodu na pracownika w przypadku nieuzyskania wymaganych informacji. • Pracownik musi udowodnić tytuł prawny do świadczeń, w tym uzyskać prawomocne orzeczenie sądu pracy.
Godne uwagi sformułowania
nie zwalnia z obowiązku wypłaty świadczeń pracowniczych z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, który powstaje niezwłocznie po stwierdzeniu, że wniosek obejmuje roszczenia podlegające zaspokojeniu ze środków Funduszu • pracownik nie ma żadnego władztwa w zakresie możliwości uzyskania stosownego poświadczenia prawdziwości swoich roszczeń od byłego pracodawcy • milczenie zapytanego podmiotu nie może powodować przerzucenia ciężaru uwodnienia okoliczności, objętych bezskutecznym zapytaniem na pracownika
Skład orzekający
Jadwiga Skibińska-Adamowicz
przewodniczący
Roman Kuczyński
sędzia
Zbigniew Myszka
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustanowienie zasady, że Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych nie może odmówić wypłaty świadczeń z powodu braku informacji od niewypłacalnego pracodawcy i przerzucania ciężaru dowodu na pracownika."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu prawnego i procedury związanej z FGŚP w okresie obowiązywania wskazanych przepisów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia ochrony praw pracowniczych w sytuacji niewypłacalności pracodawcy, a rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego ma istotne znaczenie praktyczne dla pracowników.
“FGŚP musi wypłacić świadczenia, nawet jeśli były pracodawca milczy!”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.