Orzeczenie · 2021-08-04

III PZP 6/20

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2021-08-04
SNPracyprzywrócenie do pracyWysokanajwyższy
postępowanie cywilnezażalenieuzasadnienie wyrokudoręczeniasąd najwyższykodeks postępowania cywilnegopełnomocnikterminy procesowe

Sąd Najwyższy w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych rozpoznał zagadnienia prawne przekazane przez Sąd Rejonowy w K., dotyczące właściwości sądu do rozpoznania zażalenia na postanowienie o odmowie uzasadnienia wyroku oraz jego doręczenia, a także kwestii doręczania pism procesowych między profesjonalnymi pełnomocnikami. W pierwszej kolejności Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że zażalenie na postanowienie o odmowie uzasadnienia wyroku oraz jego doręczenia rozpoznaje sąd drugiej instancji, zgodnie z art. 394 § 1 w związku z art. 394(1a) § 1 pkt 7 i art. 394(1b) k.p.c. Podkreślono, że postanowienie o odmowie sporządzenia i doręczenia uzasadnienia wyroku sądu pierwszej instancji jest postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie, co uzasadnia jego zaskarżenie do sądu drugiej instancji w kontekście konstytucyjnej zasady dwuinstancyjności postępowania. W odniesieniu do drugiego zagadnienia, Sąd Najwyższy stwierdził, że odpis wniosku o doręczenie wyroku z uzasadnieniem nie podlega doręczeniu w trybie określonym w art. 132 § 1 k.p.c., nawet po wejściu w życie ustawy nowelizującej Kodeks postępowania cywilnego. Utrzymano dotychczasowe orzecznictwo, zgodnie z którym obowiązek bezpośredniego doręczania pism między profesjonalnymi pełnomocnikami nie obejmuje wniosku o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia, gdyż nie wpływa on bezpośrednio na sytuację procesową strony przeciwnej w sposób wymagający natychmiastowej reakcji.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie właściwości sądu do rozpoznania zażalenia na postanowienie o odmowie uzasadnienia wyroku oraz interpretacja przepisów dotyczących doręczania pism procesowych między profesjonalnymi pełnomocnikami.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów Kodeksu postępowania cywilnego i ich interpretacji w kontekście nowelizacji.

Zagadnienia prawne (3)

Czy w aktualnym stanie prawnym do rozpoznania zażalenia na postanowienie o odmowie uzasadnienia wyroku wydanego przez sąd pierwszej instancji oraz jego doręczenia właściwy jest sąd drugiej instancji na podstawie art. 394 § 1 k.p.c., czy też właściwy jest inny skład sądu pierwszej instancji na podstawie art. 394(1a) § 1 pkt 7 k.p.c.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Zażalenie na postanowienie o odmowie uzasadnienia wyroku oraz jego doręczenia rozpoznaje sąd drugiej instancji (art. 394 § 1 w związku z art. 394(1a) § 1 pkt 7 i art. 394(1b) k.p.c.).

Uzasadnienie

Postanowienie o odmowie sporządzenia i doręczenia uzasadnienia wyroku sądu pierwszej instancji jest postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie, co uzasadnia jego zaskarżenie do sądu drugiej instancji w kontekście konstytucyjnej zasady dwuinstancyjności postępowania. Wykładnia systemowa i celowościowa przepisów k.p.c. oraz Konstytucji przemawia za właściwością sądu drugiej instancji.

Czy w środku zaskarżenia sporządzonym przez profesjonalnego pełnomocnika wniosek o rozpoznanie przez sąd odwoławczy postanowień sądu pierwszej instancji, które nie podlegały zaskarżeniu w drodze zażalenia, a miały wpływ na rozstrzygnięcie sprawy (art. 380 k.p.c.), powinien być sformułowany wyraźnie, czy też dopuszczalne jest przyjęcie na podstawie analizy treści środka zaskarżenia, że taki wniosek został złożony w sposób dorozumiany?

Odpowiedź sądu

Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały w tym zakresie, wskazując na brak rozbieżności w orzecznictwie i konieczność wyraźnego sformułowania wniosku.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że nie ma podstaw do przyjęcia dorozumianego wniosku w trybie art. 380 k.p.c. i że zarzuty dotyczące wadliwości zarządzenia przewodniczącego pozostają poza kognicją sądu rozpoznającego zażalenie, jeśli nie zgłoszono wyraźnego wniosku. Utrzymano formalne podejście do stosowania art. 380 k.p.c.

Czy w aktualnym stanie prawnym, ustanowiony w treści art. 132 § 1 k.p.c. obowiązek doręczania przez profesjonalnych pełnomocników odpisów pism procesowych z załącznikami bezpośrednio innym profesjonalnym pełnomocnikom, dotyczy również składanego w formie pisma procesowego żądania doręczenia wyroku z uzasadnieniem?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Odpis wniosku o doręczenie wyroku z uzasadnieniem nie podlega doręczeniu w trybie określonym w art. 132 § 1 k.p.c.

Uzasadnienie

Utrzymano dotychczasowe orzecznictwo, zgodnie z którym obowiązek bezpośredniego doręczania pism między profesjonalnymi pełnomocnikami nie obejmuje wniosku o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia, gdyż nie wpływa on bezpośrednio na sytuację procesową strony przeciwnej w sposób wymagający natychmiastowej reakcji. Zmiany w przepisach k.p.c. nie zmieniły tej interpretacji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchwała

Strony

NazwaTypRola
M. J.osoba_fizycznapowód
E. R.osoba_fizycznapowód
R. W.innepozwana

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 394 § § 1

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zażalenia do sądu drugiej instancji na postanowienia sądu pierwszej instancji kończące postępowanie w sprawie.

k.p.c. art. 394 § 1a

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego

Określa katalog postanowień zaskarżalnych zażaleniem poziomym, w tym postanowienia o odmowie uzasadnienia orzeczenia oraz jego doręczenia.

k.p.c. art. 380

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy rozpoznawania przez sąd drugiej instancji postanowień sądu pierwszej instancji, które nie podlegały zaskarżeniu w drodze zażalenia, a miały wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.

k.p.c. art. 132 § § 1

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego

Wprowadza obowiązek doręczania przez profesjonalnych pełnomocników odpisów pism procesowych z załącznikami bezpośrednio innym profesjonalnym pełnomocnikom.

Konstytucja RP art. 176 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Gwarantuje, że postępowanie sądowe jest co najmniej dwuinstancyjne.

Konstytucja RP art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Gwarantuje prawo do sprawiedliwego i bezstronnego rozpatrzenia sprawy przez właściwy sąd.

Pomocnicze

k.p.c. art. 394 § 1b

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego

Stanowi, że jeżeli zaskarżono postanowienie, o którym mowa w art. 394 § 1 k.p.c. i zarazem w art. 394(1a) § 1 k.p.c., to zażalenie rozpoznaje sąd drugiej instancji.

Ustawa z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw

Nowelizacja przepisów k.p.c., która weszła w życie 7 listopada 2019 r. i wpłynęła na interpretację przepisów dotyczących zażaleń i doręczeń.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postanowienie o odmowie sporządzenia i doręczenia uzasadnienia wyroku jest postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie, co uzasadnia jego zaskarżenie do sądu drugiej instancji w kontekście konstytucyjnej zasady dwuinstancyjności postępowania. • Obowiązek bezpośredniego doręczania pism między profesjonalnymi pełnomocnikami nie obejmuje wniosku o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia, gdyż nie wpływa on bezpośrednio na sytuację procesową strony przeciwnej w sposób wymagający natychmiastowej reakcji.

Odrzucone argumenty

Argumentacja sądu pierwszej instancji, że nowelizacja przepisów k.p.c. zdezaktualizowała dotychczasowe poglądy orzecznicze w zakresie doręczania pism procesowych. • Możliwość przyjęcia dorozumianego wniosku o rozpoznanie przez sąd odwoławczy postanowień sądu pierwszej instancji, które nie podlegały zaskarżeniu w drodze zażalenia (art. 380 k.p.c.).

Godne uwagi sformułowania

prokonstytucyjne spojrzenie na problem właściwego sądu do rozpoznania zażalenia • nie można pominąć gwarancji wynikających z art. 45 ust. 1 w związku z art. 176 ust. 1 Konstytucji • nie podlega doręczeniu w trybie określonym w art. 132 § 1 k.p.c.

Skład orzekający

Dawid Miąsik

przewodniczący

Bohdan Bieniek

sprawozdawca

Maciej Pacuda

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości sądu do rozpoznania zażalenia na postanowienie o odmowie uzasadnienia wyroku oraz interpretacja przepisów dotyczących doręczania pism procesowych między profesjonalnymi pełnomocnikami."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów Kodeksu postępowania cywilnego i ich interpretacji w kontekście nowelizacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy kluczowych kwestii proceduralnych, które mają bezpośredni wpływ na praktykę prawniczą, zwłaszcza w kontekście terminów i możliwości zaskarżania orzeczeń.

Sąd Najwyższy rozstrzyga: Kto rozpatruje zażalenie na odmowę uzasadnienia wyroku i czy pisma między prawnikami muszą być doręczane?

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst