Orzeczenie · 2025-01-22

III PZP 2/24

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-01-22
SNPracystosunki pracyWysokanajwyższy
przedawnieniekodeks pracyskarga nadzwyczajnasąd najwyższypostanowieniezagadnienie prawneświadectwo pracyodprawa

Sąd Najwyższy w składzie orzekającym w sprawie III PZP 2/24 postanowił przekazać zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia powiększonemu składowi Sądu Najwyższego. Zagadnienie to dotyczy wykładni art. 295 § 2 Kodeksu pracy, a konkretnie momentu zakończenia postępowania w kontekście przerwania biegu przedawnienia. Sąd Okręgowy w Bielsku-Białej przedstawił pytanie, czy przez zakończenie postępowania należy rozumieć dzień uprawomocnienia się orzeczenia, czy dzień jego wydania przez ostatni sąd orzekający, zwłaszcza w sytuacji, gdy prawomocny wyrok oddalający powództwo został następnie uchylony w wyniku skargi nadzwyczajnej Prokuratora Generalnego. Sprawa dotyczy roszczeń o odprawę i sprostowanie świadectwa pracy, gdzie pozwana podniosła zarzut przedawnienia, argumentując, że bieg terminu rozpoczął się na nowo po uprawomocnieniu się pierwotnego wyroku Sądu Rejonowego, a skarga nadzwyczajna została wniesiona po upływie terminu przedawnienia. Sąd Najwyższy, analizując przepisy dotyczące przedawnienia, skargi nadzwyczajnej oraz orzecznictwo dotyczące rewizji nadzwyczajnej, uznał, że zagadnienie prawne jest istotne dla rozstrzygnięcia sprawy i wymaga rozstrzygnięcia przez powiększony skład sądu, szczególnie w kontekście skutków materialnoprawnych uchylenia prawomocnego orzeczenia w wyniku skargi nadzwyczajnej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów o przedawnieniu roszczeń pracowniczych w kontekście skargi nadzwyczajnej i uchylenia prawomocnego orzeczenia.

Ograniczenia stosowania

Rozstrzygnięcie powiększonego składu Sądu Najwyższego będzie miało kluczowe znaczenie dla podobnych spraw.

Zagadnienia prawne (1)

Czy przez pojęcie "dopóki postępowanie wszczęte w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia nie zostanie zakończone" zawarte w art. 295 § 2 Kodeksu pracy należy rozumieć moment kończący postępowanie, którym jest dzień, w którym orzeczenie sądowe staje się prawomocne, czy też tym momentem jest dzień wydania orzeczenia przez sąd, który orzekał jako ostatni w sprawie?

Odpowiedź sądu

Sąd Najwyższy w obecnym składzie udzielił odpowiedzi twierdzącej na pytanie, czy zakończenie postępowania orzeczeniem oddalającym powództwo z powodu jego bezzasadności skutkuje rozpoczęciem na nowo biegu tego samego (3-letniego) terminu przedawnienia w odniesieniu do roszczenia objętego oddalonym powództwem. Jednakże, ze względu na kontrowersje prawne związane z uwzględnieniem skargi nadzwyczajnej, zagadnienie zostało przekazane do rozstrzygnięcia powiększonemu składowi.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy analizuje przepisy dotyczące przedawnienia i przerwania jego biegu, w tym art. 295 k.p. Rozważa, czy wyrok oddalający powództwo skutkuje brakiem przedmiotu przedawnienia, czy też przerywa bieg terminu. Odwołuje się do orzecznictwa dotyczącego rewizji nadzwyczajnej i analizuje skutki prawne skargi nadzwyczajnej, w tym jej wpływ na stabilność orzeczeń i zasadę pewności prawa. Wskazuje na wątpliwości związane z długimi terminami wnoszenia skargi nadzwyczajnej i jej wstecznym działaniem, co zostało skrytykowane przez Trybunał Praw Człowieka. Ostatecznie, ze względu na złożoność i kontrowersyjność zagadnienia, sprawa została przekazana do rozstrzygnięcia powiększonemu składowi.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Przekazanie zagadnienia prawnego do rozstrzygnięcia powiększonemu składowi Sądu Najwyższego.

Strony

NazwaTypRola
D. Ł.osoba_fizycznapowód
S. S.osoba_fizycznapowód
B. w B.spółkapozwany
Prokurator Generalnyorgan_państwowywnioskodawca (skarga nadzwyczajna)

Przepisy (8)

Główne

k.p. art. 295 § § 2

Kodeks pracy

Kluczowe znaczenie dla sprawy ma wykładnia pojęcia "dopóki postępowanie wszczęte w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia nie zostanie zakończone" w kontekście przerwania biegu przedawnienia po uchyleniu prawomocnego wyroku w wyniku skargi nadzwyczajnej.

k.p. art. 291 § § 1

Kodeks pracy

Roszczenia ze stosunku pracy ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne.

Pomocnicze

k.p. art. 295 § § 1

Kodeks pracy

Bieg przedawnienia przerywa się przez każdą czynność przed właściwym organem powołanym do rozstrzygania sporów lub egzekwowania roszczeń przedsięwziętą bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia.

k.p. art. 295 § § 2

Kodeks pracy

Po każdym przerwaniu przedawnienia biegnie ono na nowo. Jeżeli przerwa nastąpiła wskutek czynności z § 1 pkt 1, przedawnienie nie biegnie na nowo, dopóki postępowanie nie zostanie zakończone.

k.p.c. art. 390 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Umożliwia przekazanie zagadnienia prawnego do rozstrzygnięcia powiększonemu składowi Sądu Najwyższego.

u.SN art. 89 § § 1

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Określa cel skargi nadzwyczajnej: zapewnienie zgodności z zasadą demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej.

u.SN art. 115 § § 1

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Określał początkowe terminy na wniesienie skargi nadzwyczajnej, które budziły kontrowersje prawne.

k.c. art. 125 § § 1

Kodeks cywilny

Roszczenie stwierdzone prawomocnym wyrokiem przedawnia się z upływem 6 lat.

Argumenty

Godne uwagi sformułowania

moment kończący postępowanie, którym jest dzień, w którym orzeczenie sądowe staje się prawomocne, czy też tym momentem jest dzień wydania orzeczenia przez sąd, który orzekał jako ostatni w sprawie • skarga nadzwyczajna i odległy termin na jej wniesienia powodują niestabilność stosunków prawnych • zasada pewności prawa jest zasadą dorozumianą we wszystkich artykułach Konwencji • zasada res iudicata

Skład orzekający

Halina Kiryło

przewodniczący

Krzysztof Rączka

członek

Krzysztof Staryk

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o przedawnieniu roszczeń pracowniczych w kontekście skargi nadzwyczajnej i uchylenia prawomocnego orzeczenia."

Ograniczenia: Rozstrzygnięcie powiększonego składu Sądu Najwyższego będzie miało kluczowe znaczenie dla podobnych spraw.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy skomplikowanej interakcji między przedawnieniem roszczeń pracowniczych a nowym, kontrowersyjnym środkiem zaskarżenia, jakim jest skarga nadzwyczajna, co ma istotne implikacje dla pewności prawa i stabilności orzeczeń sądowych.

Skarga nadzwyczajna kontra przedawnienie: Czy uchylenie wyroku przywraca życie roszczeniom sprzed lat?

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst