Orzeczenie · 2024-07-03

III PSKP 36/23

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2024-07-03
SNPracyrozwiązanie stosunku pracyWysokanajwyższy
urlop bezpłatnyrozwiązanie umowy o pracęobowiązki pracowniczefunkcja publicznasamorządodszkodowanieskarga kasacyjna

Pracownica Urzędu Gminy T., zatrudniona na stanowisku kierownika USC, została wybrana na stanowisko starosty. Złożyła wniosek o urlop bezpłatny, który pracodawca odmówił, motywując to koniecznością zapewnienia ciągłości funkcjonowania urzędu. W odpowiedzi pracownica rozwiązała umowę o pracę bez wypowiedzenia, zarzucając pracodawcy ciężkie naruszenie obowiązków. Sądy obu instancji uznały powództwo pracodawcy o odszkodowanie za zasadne, a powództwo wzajemne pracownicy za bezzasadne. Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną pracownicy, stwierdzając, że odmowa udzielenia urlopu bezpłatnego była uzasadniona, a nieusprawiedliwiona nieobecność pracownicy w pracy stanowiła ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych, uzasadniające rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących urlopów bezpłatnych dla pracowników samorządowych w przypadku zbiegu funkcji na różnych szczeblach samorządu oraz kwalifikacja nieusprawiedliwionej nieobecności jako ciężkiego naruszenia obowiązków pracowniczych.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji pracownika samorządowego zatrudnionego w gminie, który został wybrany na funkcję starosty w powiecie. Interpretacja przepisów dotyczących urlopów bezpłatnych może być odmienna w przypadku zbiegu funkcji w ramach tej samej jednostki samorządu.

Zagadnienia prawne (3)

Czy odmowa udzielenia urlopu bezpłatnego pracownikowi samorządowemu, który objął funkcję publiczną z wyboru w innej jednostce samorządu terytorialnego, stanowi ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych przez pracodawcę?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, odmowa udzielenia urlopu bezpłatnego pracownikowi samorządowemu gminy na czas pełnienia funkcji starosty powiatu, uzasadniona dbałością o sprawne funkcjonowanie urzędu, nie stanowi ciężkiego naruszenia obowiązków pracowniczych przez pracodawcę.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że pracodawca ma prawo odmówić udzielenia urlopu bezpłatnego, jeśli nie wynika to z przepisów szczególnych, a jego decyzja jest uzasadniona dobrem zakładu pracy. Nieusprawiedliwiona nieobecność pracownika w pracy, wynikająca z odmowy urlopu, stanowi ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych.

Czy nieusprawiedliwiona nieobecność pracownika w pracy, wynikająca z odmowy udzielenia urlopu bezpłatnego w związku z objęciem funkcji publicznej, stanowi ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych uzasadniające rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, nieusprawiedliwiona nieobecność pracownika w pracy, nawet jeśli wynika z odmowy udzielenia urlopu bezpłatnego w związku z objęciem funkcji publicznej, stanowi ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że pracownik ma obowiązek stawić się do pracy, a jego nieobecność musi być usprawiedliwiona. Odmowa udzielenia urlopu bezpłatnego nie zwalnia pracownika z obowiązku świadczenia pracy, a jego nieobecność może być zakwalifikowana jako porzucenie pracy.

Czy brak analogicznej regulacji prawnej dotyczącej urlopu bezpłatnego dla pracownika samorządowego gminy obejmującego funkcję z wyboru w powiecie, w porównaniu do radnych gminy i powiatu, stanowi lukę prawną niezgodną z Konstytucją RP?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, brak analogicznej regulacji nie stanowi luki prawnej niezgodnej z Konstytucją RP, gdyż ustawodawca celowo nie przewidział obligatoryjnego urlopu bezpłatnego w sytuacji zbiegu stanowisk na różnych szczeblach samorządu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że przepisy dotyczące ochrony stosunku pracy radnych mają na celu zapobieganie konfliktom interesów w ramach tej samej jednostki samorządu. W przypadku zbiegu stanowisk na różnych szczeblach, pracownik musi podjąć decyzję o swojej sytuacji pracowniczej, a w braku regulacji szczególnych zastosowanie mają przepisy Kodeksu pracy.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie skargi kasacyjnej
Strona wygrywająca
Urząd Gminy T.

Strony

NazwaTypRola
Urząd Gminy T.instytucjapowód
A. K.osoba_fizycznapozwana
A. K.osoba_fizycznapowódka wzajemna
Urząd Gminy T.instytucjapozwany wzajemny

Przepisy (9)

Główne

k.p. art. 174 § 1

Kodeks pracy

k.p. art. 55 § 1

Kodeks pracy

k.p. art. 52 § 1

Kodeks pracy

k.p. art. 61 § 1

Kodeks pracy

Pomocnicze

u.s.g. art. 25 § 2

Ustawa o samorządzie gminnym

u.s.p. art. 22

Ustawa o samorządzie powiatowym

Ustawa o pracownikach samorządowych art. 2

Prawo o aktach stanu cywilnego art. 6 § 3

Prawo o aktach stanu cywilnego art. 6 § 4

Argumenty

Skuteczne argumenty

Odmowa udzielenia urlopu bezpłatnego była uzasadniona dbałością o sprawne funkcjonowanie urzędu. • Nieusprawiedliwiona nieobecność pracownicy w pracy stanowiła ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych. • Brak jest podstaw do uznania, że odmowa udzielenia urlopu była dyskryminująca lub stanowiła szykanę. • Nie ma luki prawnej w zakresie urlopu bezpłatnego dla pracownika samorządowego obejmującego funkcję w innej jednostce samorządu terytorialnego.

Odrzucone argumenty

Odmowa udzielenia urlopu bezpłatnego była nieuzasadniona i stanowiła ciężkie naruszenie obowiązków pracodawcy. • Naruszenie art. 56, 60, 65 k.c. i art. 300 k.p. poprzez niezastosowanie, gdy pracodawca zgodził się na rozwiązanie umowy za porozumieniem pod warunkiem udzielenia urlopu, którego następnie odmówił. • Naruszenie art. 52 k.p. poprzez nieprawidłowe zastosowanie i przyjęcie, że wybór na funkcję starosty i wniosek o urlop bezpłatny stanowiły porzucenie pracy. • Naruszenie art. 8, 174 § 1, 152 § 1, 11, 183a k.p. poprzez niezasadne przyjęcie, że pracodawca miał prawo nie uwzględnić wniosku o urlop bezpłatny. • Naruszenie art. 29 ust. 1 ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora, art. 34 u.s.p. i art. 24b u.s.g. poprzez brak wnioskowania per analogiam legis i iuris. • Naruszenie art. 6 ust. 3 Prawa o aktach stanu cywilnego poprzez jego niezastosowanie. • Naruszenie art. 55 § 1 i § 2 k.p. oraz art. 611 k.p. poprzez ich niezastosowanie, mimo zaistnienia przesłanek wskazujących na szykanę i dyskryminację.

Godne uwagi sformułowania

Odmowa udzielenia urlopu bezpłatnego pracownikowi samorządowemu gminy na czas pełnienia funkcji starosty powiatu, uzasadniona dbałością o sprawne funkcjonowanie urzędu, nie stanowi ciężkiego naruszenia obowiązków pracowniczych przez pracodawcę. • Nieusprawiedliwiona nieobecność pracownika w pracy stanowi ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych. • Brak analogicznej regulacji prawnej dotyczącej urlopu bezpłatnego dla pracownika samorządowego gminy obejmującego funkcję z wyboru w powiecie, w porównaniu do radnych gminy i powiatu, nie stanowi luki prawnej niezgodnej z Konstytucją RP.

Skład orzekający

Leszek Bielecki

przewodniczący

Robert Stefanicki

członek

Agnieszka Żywicka

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących urlopów bezpłatnych dla pracowników samorządowych w przypadku zbiegu funkcji na różnych szczeblach samorządu oraz kwalifikacja nieusprawiedliwionej nieobecności jako ciężkiego naruszenia obowiązków pracowniczych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji pracownika samorządowego zatrudnionego w gminie, który został wybrany na funkcję starosty w powiecie. Interpretacja przepisów dotyczących urlopów bezpłatnych może być odmienna w przypadku zbiegu funkcji w ramach tej samej jednostki samorządu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy konfliktu między pracownikiem samorządowym a pracodawcą w kontekście objęcia funkcji publicznej, co jest tematem budzącym zainteresowanie ze względu na potencjalne luki prawne i ochronę stosunku pracy.

Czy objęcie funkcji starosty zwalnia z obowiązku pracy w urzędzie gminy? Sąd Najwyższy rozstrzyga.

Dane finansowe

WPS: 12 277,02 PLN

odszkodowanie: 12 277,02 PLN

zwrot kosztów procesu: 3450 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst