Orzeczenie · 2023-12-13

III PSKP 14/23

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2023-12-13
SNPracyrozwiązanie umowy o pracęWysokanajwyższy
rozwiązanie umowy o pracęzwolnienie dyscyplinarneterminkodeks pracyodszkodowaniesąd najwyższyzusnadzór pracowniczy

Sprawa dotyczyła pracownika, R.S., zatrudnionego w ZUS, który dochodził odszkodowania za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia. Sąd Rejonowy w Legnicy zasądził na rzecz powoda 26 550 zł brutto odszkodowania, uznając, że pracodawca nie dochował formalnych warunków rozwiązania umowy, w szczególności 30-dniowego terminu z art. 52 § 2 k.p. Sąd pierwszej instancji uznał również, że zarzuty dotyczące braku nadzoru powoda nad podległymi pracownikami były nieuzasadnione i niekonkretne. Sąd Okręgowy w Legnicy utrzymał wyrok Sądu Rejonowego w mocy, oddalając apelację strony pozwanej. Sąd Okręgowy odniósł się również do zarzutów dotyczących składu orzekającego w czasie pandemii COVID-19, uznając, że przepisy ustawy covidowej dotyczące jednoosobowego składu sądu nie naruszają Konstytucji i nie powodują nieważności postępowania. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 13 grudnia 2023 r. oddalił skargę kasacyjną ZUS. Sąd Najwyższy potwierdził, że miesięczny termin na rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia rozpoczął bieg najpóźniej 16 lipca 2018 r., a zatem oświadczenie pracodawcy z 13 sierpnia 2018 r. zostało złożone po upływie tego terminu. Sąd Najwyższy podkreślił, że nawet jeśli pracownik nie odebrał przesyłki zawierającej oświadczenie o zwolnieniu, to z chwilą pierwszego awizowania (14 sierpnia 2018 r.) miał realną możliwość zapoznania się z jego treścią, jednakże termin na złożenie oświadczenia przez pracodawcę już upłynął. Sąd Najwyższy nie dopatrzył się również nieważności postępowania z powodu składu orzekającego sądu pierwszej instancji, powołując się na uchwałę siedmiu sędziów z dnia 26 kwietnia 2023 r., III PZP 6/22, która ograniczyła wsteczne skutki wykładni dotyczącej składu jednoosobowego. Sąd Najwyższy uznał również, że zarzut nierozpoznania istoty sprawy przez sąd pierwszej instancji jest nieuzasadniony, a powielenie fragmentów uzasadnienia innego wyroku w analogicznej sprawie nie stanowi naruszenia przepisów postępowania. Ostatecznie Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną i zasądził od strony pozwanej na rzecz powoda zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja terminu do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia (art. 52 § 2 k.p.), zasady doręczania oświadczeń woli pracodawcy, kwestie składu sądu w okresie pandemii.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych i prawnych związanych z okresem pandemii oraz interpretacją przepisów Kodeksu pracy.

Zagadnienia prawne (3)

Czy pracodawca dochował miesięcznego terminu na rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika, zgodnie z art. 52 § 2 k.p.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, pracodawca nie dochował miesięcznego terminu na rozwiązanie umowy o pracę, co czyniło zwolnienie niezgodnym z prawem.

Uzasadnienie

Termin z art. 52 § 2 k.p. rozpoczął bieg najpóźniej 16 lipca 2018 r., a oświadczenie o rozwiązaniu umowy zostało złożone 13 sierpnia 2018 r., co nastąpiło po upływie terminu.

Czy skład orzekający sądu pierwszej instancji, złożony z jednego sędziego w okresie obowiązywania ustawy covidowej, prowadzi do nieważności postępowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skład jednoosobowy sądu pierwszej instancji w okresie obowiązywania ustawy covidowej nie prowadzi do nieważności postępowania, zgodnie z późniejszą wykładnią Sądu Najwyższego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy, powołując się na uchwałę siedmiu sędziów z dnia 26 kwietnia 2023 r., III PZP 6/22, uznał, że takie orzeczenia nie są dotknięte nieważnością, ograniczając wsteczne skutki wykładni.

Czy powielenie uzasadnienia innego wyroku przez sąd pierwszej instancji stanowi nierozpoznanie istoty sprawy lub naruszenie przepisów postępowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, powielenie uzasadnienia innego wyroku w analogicznej sprawie, choć nie jest idealne, nie stanowi nierozpoznania istoty sprawy ani naruszenia przepisów postępowania, jeśli sąd w pełni podziela stanowisko i motywy zawarte w innym orzeczeniu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że takie postępowanie jest racjonalne i nie uniemożliwia kontroli instancyjnej ani nie świadczy o niezbadaniu podstawy materialnej pozwu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie skargi kasacyjnej
Strona wygrywająca
R.S.

Strony

NazwaTypRola
R.S.osoba_fizycznapowód
Z. w W.instytucjapozwany

Przepisy (7)

Główne

k.p. art. 52 § § 2

Kodeks pracy

Termin miesięczny na rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika rozpoczyna bieg od uzyskania przez pracodawcę wiadomości o okoliczności uzasadniającej rozwiązanie umowy. Wiadomość ta musi dotrzeć do osoby lub organu uprawnionego do dokonywania czynności w sprawach z zakresu prawa pracy.

k.p. art. 52 § § 1

Kodeks pracy

Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika następuje w przypadku ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków pracowniczych.

Pomocnicze

k.c. art. 61 § § 1

Kodeks cywilny

Oświadczenie woli, które miało być złożone osobie fizycznej, jest złożone, gdy doszło do niej w taki sposób, że mogła się zapoznać z jego treścią. Dotyczy to również sytuacji doręczenia przez pocztę i awizowania.

u.s.u.s. art. 73 § ust. 3 pkt 7

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych spełnia funkcję pracodawcy w rozumieniu przepisów Kodeksu pracy.

ustawa covidowa art. 15zzs1 § ust. 1 pkt 4

Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

W okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii oraz w ciągu roku od ich odwołania, sprawy rozpoznawane według Kodeksu postępowania cywilnego w pierwszej i drugiej instancji sąd rozpoznaje w składzie jednego sędziego.

Konstytucja RP art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Każdy ma prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd.

Konstytucja RP art. 182

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Udział czynnika społecznego w sprawowaniu wymiaru sprawiedliwości jest zagwarantowany.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pracodawca nie dochował miesięcznego terminu na rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia. • Skład orzekający sądu pierwszej instancji, mimo zmian wprowadzonych ustawą covidową, nie powodował nieważności postępowania. • Powielenie uzasadnienia innego wyroku nie stanowi nierozpoznania istoty sprawy.

Odrzucone argumenty

Nieważność postępowania przed sądem pierwszej instancji z powodu jednoosobowego składu orzekającego. • Nierozpoznanie istoty sprawy przez sąd pierwszej instancji z powodu mechanicznego powielenia uzasadnienia. • Błędna wykładnia art. 52 § 2 k.p. w zakresie rozpoczęcia biegu terminu i możliwości zapoznania się z oświadczeniem o rozwiązaniu umowy.

Godne uwagi sformułowania

nie można zaakceptować stanowiska skarżącego Z., iż w stanie faktycznym ustalonym w rozpoznawanej sprawie nie nastąpiło przekroczenie ustawowego terminu do złożenia oświadczenia o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia. • miesięczny termin z art. 52 § 2 k.p. rozpoczął bieg co najmniej w dniu 16 lipca 2018 r., czyli upływał z dniem 16 sierpnia 2018 r. • już pierwsze awizo przesyłki pocztowej (jego data decyduje) stwarza możliwość zapoznania się adresata z treścią oświadczenia woli w rozumieniu art. 61 § 1 k.c.

Skład orzekający

Józef Iwulski

przewodniczący-sprawozdawca

Halina Kiryło

członek

Romualda Spyt

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja terminu do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia (art. 52 § 2 k.p.), zasady doręczania oświadczeń woli pracodawcy, kwestie składu sądu w okresie pandemii."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych i prawnych związanych z okresem pandemii oraz interpretacją przepisów Kodeksu pracy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych związanych z okresem pandemii oraz kluczowych interpretacji przepisów Kodeksu pracy dotyczących rozwiązania umowy o pracę, co jest istotne dla prawników pracy i pracodawców.

Zwolnienie dyscyplinarne ZUS-u nieprawomocne? Sąd Najwyższy rozstrzyga kluczowe wątpliwości dotyczące terminu i procedury.

Dane finansowe

WPS: 26 550 PLN

odszkodowanie: 26 550 PLN

zwrot kosztów postępowania kasacyjnego: 240 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst