III PSK 66/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną Skarbu Państwa - Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu od wyroku Sądu Okręgowego we Wrocławiu, który zasądził od strony pozwanej na rzecz powódki D.P. kwotę 26.554,74 zł tytułem odprawy pieniężnej w związku ze zwolnieniem ze służby. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności ustawy o Służbie Celnej i przepisów wprowadzających ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej, w związku z Konstytucją RP, twierdząc, że odprawa nie przysługuje funkcjonariuszom, którzy przyjęli propozycję zatrudnienia w KAS. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 398^9 § 1 k.p.c., odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania. Podkreślono, że w orzecznictwie Sądu Najwyższego, w tym w uchwale z dnia 6 lutego 2024 r. (III PZP 2/23), zostało już rozstrzygnięte, iż funkcjonariuszowi służby celnej, który przyjął propozycję zatrudnienia w KAS na podstawie umowy o pracę, przysługuje odprawa pieniężna w związku z zakończeniem służby. Sąd Najwyższy odrzucił koncepcję „przekształcenia” stosunku służby w stosunek pracy, wskazując na ustanie dotychczasowego stosunku służbowego i nawiązanie nowego stosunku pracy. Podkreślono, że taka wykładnia jest zgodna z zasadą równości wobec prawa i równego traktowania, a odprawa ma charakter gratyfikacji za wieloletnią służbę. Sytuacja funkcjonariusza, który przyjął propozycję zatrudnienia, nie może być gorsza od sytuacji funkcjonariusza, którego stosunek służbowy wygasł z innych przyczyn. W związku z tym, że kwestia prawna została już rozstrzygnięta w judykaturze, nie zachodziły podstawy do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowanie linii orzeczniczej Sądu Najwyższego w zakresie prawa do odprawy dla funkcjonariuszy celnych w kontekście zmian organizacyjnych i przekształceń stosunków prawnych.
Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariuszy Służby Celnej w związku z reformą KAS. Interpretacja przepisów może być stosowana analogicznie do innych przypadków przekształceń stosunków służbowych w stosunki pracy, o ile występują podobne regulacje prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Czy funkcjonariuszowi służby celno-skarbowej, który przyjął propozycję zatrudnienia w Krajowej Administracji Skarbowej na podstawie umowy o pracę, przysługuje odprawa pieniężna w związku z zakończeniem służby?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przysługuje.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy, opierając się na uchwale III PZP 2/23, stwierdził, że przyjęcie propozycji zatrudnienia w KAS na podstawie umowy o pracę skutkuje ustaniem stosunku służbowego, co uzasadnia prawo do odprawy pieniężnej na podstawie art. 163 ust. 4 ustawy o Służbie Celnej w związku z art. 170 ust. 3 i 4 ustawy wprowadzającej KAS. Wykładnia ta jest prokonstytucyjna i uwzględnia zasadę równości.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| D. P. | osoba_fizyczna | powódka |
| Skarb Państwa - Izba Administracji Skarbowej we Wrocławiu | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (5)
Główne
u.S.C. art. 163 § ust. 4
Ustawa o Służbie Celnej
Przepis ten, w związku z przepisami wprowadzającymi ustawę o KAS, przyznaje odprawę funkcjonariuszowi zwolnionemu ze służby, nawet jeśli przyjął propozycję zatrudnienia w KAS.
u.p.u.K.A.S. art. 170 § ust. 3 i 4
Ustawa - Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej
Przepisy te, stosowane odpowiednio, określają zasady przyznawania świadczeń w związku ze zmianami organizacyjnymi, w tym odprawy.
Pomocnicze
Konst. RP art. 64 § ust. 2
Konstytucja RP
Zasada równości wobec prawa i równego traktowania przez władze publiczne stanowi podstawę prokonstytucyjnej wykładni przepisów przyznających odprawę.
k.p.c. art. 398^9 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, gdy istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie.
k.p.c. art. 398^9 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kwestia prawa do odprawy dla funkcjonariuszy celnych, którzy przyjęli propozycję zatrudnienia w KAS, została już rozstrzygnięta w uchwale Sądu Najwyższego III PZP 2/23, która jest wiążąca dla sądów niższych instancji. • Wykładnia przepisów prowadząca do przyznania odprawy jest zgodna z zasadą równości wobec prawa i równego traktowania. • Odprawa ma charakter gratyfikacji za wieloletnią służbę i jej utrata w wyniku zmian organizacyjnych jest nieuzasadniona.
Odrzucone argumenty
Funkcjonariuszom, którzy otrzymali propozycję zatrudnienia w KAS i ją przyjęli, nie przysługuje odprawa pieniężna.
Godne uwagi sformułowania
potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów • nie występuje w sprawie istotne zagadnienie prawne (...) jak analogicznie nie istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych (...) jeżeli Sąd Najwyższy zajął już stanowisko w kwestii tego zagadnienia prawnego lub wykładni przepisów i wyraził swój pogląd we wcześniejszych orzeczeniach • uchwała Sądu Najwyższego z 6 lutego 2024 r. (III PZP 2/23, OSNP 2024 nr 7, poz. 69). Stwierdzono w niej, że funkcjonariuszowi służby celnej (...) przysługuje (...) prawo do odprawy pieniężnej • koncepcja ta została trafnie odrzucona w orzecznictwie Sądu Najwyższego • podejmując uchwałę, Sąd Najwyższy przyznał, że problematyka skutków tzw. „ucywilnienia” stosunków służbowych funkcjonariuszy Służby Celnej (...) stała się już przedmiotem bogatego orzecznictwa sądowego • konieczne jest odstąpienie od jego wykładni językowej na rzecz wykładni funkcjonalnej i systemowej • odprawa w służbach mundurowych ma charakter gratyfikacji za wieloletnią służbę dla Rzeczypospolitej Polskiej • nie można zaakceptować stanowiska skarżącego (to, że powódce nie należy się odprawa pieniężna), a tym samym wyznaczył standard interpretacyjny, który obecnie nie znajduje uzasadniania dla odmiennej wykładni niż ta zaprezentowana w uchwale.
Skład orzekający
Romualda Spyt
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie linii orzeczniczej Sądu Najwyższego w zakresie prawa do odprawy dla funkcjonariuszy celnych w kontekście zmian organizacyjnych i przekształceń stosunków prawnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariuszy Służby Celnej w związku z reformą KAS. Interpretacja przepisów może być stosowana analogicznie do innych przypadków przekształceń stosunków służbowych w stosunki pracy, o ile występują podobne regulacje prawne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z prawami funkcjonariuszy publicznych w obliczu zmian organizacyjnych państwa, co może być interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie pracy i administracyjnym.
“Czy funkcjonariusz celny traci prawo do odprawy, przyjmując nową pracę w KAS? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 26 554,74 PLN
odprawa pieniężna: 26 554,74 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.