III PO 40/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił odwołanie sędziego NSA od decyzji o przeniesieniu do WSA, uznając ją za zgodną z prawem i Konstytucją.
Sędzia Naczelnego Sądu Administracyjnego odwołała się od decyzji Prezesa NSA o przeniesieniu jej na stanowisko sędziego wojewódzkiego sądu administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i konstytucyjnych. Sąd Najwyższy oddalił odwołanie, stwierdzając, że decyzja była zgodna z ustawą reformującą sądownictwo administracyjne oraz z Konstytucją, a zarzuty dotyczące braku opinii Kolegium NSA i uzasadnienia zostały uznane za niezasadne.
Sędzia M.Z., sędzia Naczelnego Sądu Administracyjnego, wniosła odwołanie od decyzji Prezesa NSA z dnia 1 marca 2004 r. o przeniesieniu jej na stanowisko sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...]. Zarzuciła naruszenie przepisów ustawy reformującej sądownictwo administracyjne, w tym art. 93, 94 § 1 i 95, przez brak wymaganej opinii Kolegium NSA oraz błędną wykładnię i zastosowanie. Podniosła również zarzuty naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. z powodu braku indywidualnego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji, a także naruszenie przepisów Konstytucji RP (art. 2, 31 ust. 3, 32, 180 ust. 1, 2, 5) poprzez rozstrzygnięcie o przeniesieniu w niedopuszczalnym trybie. Sąd Najwyższy oddalił odwołanie. Stwierdził, że kwestia zgodności art. 94 § 1 ustawy reformującej z Konstytucją była już rozstrzygnięta przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku P 20/04, który uznał ten przepis za zgodny z ustawą zasadniczą. Sąd Najwyższy podkreślił, że kompetencja Prezesa NSA do przeniesienia sędziego NSA na stanowisko sędziego wojewódzkiego, z zachowaniem tytułu i wynagrodzenia, jest zgodna z Konstytucją. Wskazał, że wymagane zasięgnięcie opinii Kolegium NSA zostało dochowane poprzez wypracowanie i akceptację zasad przenoszenia sędziów przez Kolegium i Zgromadzenie Ogólne NSA. Sąd uznał również, że decyzje o przeniesieniu sędziów nie są decyzjami administracyjnymi, do których stosuje się k.p.a., a tym samym zarzut naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. jest niezasadny. Podkreślono, że przeniesienie sędziego w okresie delegowania nie stanowi przeszkody prawnej, a decyzja o przeniesieniu znosi delegowanie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (4)
Odpowiedź sądu
Tak, decyzja jest zgodna z Konstytucją RP.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy oparł się na wyroku Trybunału Konstytucyjnego (P 20/04), który uznał art. 94 § 1 ustawy reformującej za zgodny z Konstytucją. Kompetencja Prezesa NSA do przeniesienia sędziego z zachowaniem tytułu i wynagrodzenia jest zgodna z ustawą zasadniczą.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie odwołania
Strona wygrywająca
Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M.Z. | osoba_fizyczna | sędzia NSA (odwołująca) |
| Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego | organ_państwowy | organ wydający decyzję |
Przepisy (8)
Główne
Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm. art. 94 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Umożliwia Prezesowi NSA przeniesienie sędziego NSA na stanowisko sędziego wojewódzkiego sądu administracyjnego, z zachowaniem tytułu i wynagrodzenia, po zasięgnięciu opinii Kolegium NSA. Zgoda sędziego jest wymagana tylko przy przeniesieniu do innej miejscowości lub ponownym przeniesieniu do NSA.
Pomocnicze
Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm. art. 95 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pozwalał na delegowanie sędziów NSA do pełnienia obowiązków w wojewódzkich sądach administracyjnych w okresie przejściowym.
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy wymogów uzasadnienia decyzji administracyjnych; sąd uznał, że nie ma zastosowania do decyzji o przeniesieniu sędziego.
Dz.U. 1997 nr 78 poz. 483 art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Dz.U. 1997 nr 78 poz. 483 art. 31 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Dz.U. 1997 nr 78 poz. 483 art. 32
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Dz.U. 1997 nr 78 poz. 483 art. 178
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Dz.U. 1997 nr 78 poz. 483 art. 180
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Decyzja o przeniesieniu sędziego NSA na stanowisko sędziego wojewódzkiego sądu administracyjnego jest zgodna z art. 94 § 1 ustawy reformującej sądownictwo administracyjne. Zgodność art. 94 § 1 ustawy reformującej z Konstytucją RP została potwierdzona wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego (P 20/04). Wymóg zasięgnięcia opinii Kolegium NSA został dochowany poprzez wypracowanie i akceptację zasad przenoszenia sędziów przez Kolegium i Zgromadzenie Ogólne NSA. Decyzje o przeniesieniu sędziów nie są decyzjami administracyjnymi, do których stosuje się k.p.a., w tym art. 107 § 3. Przeniesienie sędziego w okresie delegowania jest dopuszczalne i nie stanowi przeszkody prawnej.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 94 § 1 ustawy reformującej przez rozstrzygnięcie o przeniesieniu bez wymaganej opinii Kolegium NSA. Błędna wykładnia i niewłaściwe zastosowanie art. 94 § 1 ustawy reformującej. Naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. z powodu braku indywidualnego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji. Naruszenie art. 2, 31 ust. 3, 32 i 180 ust. 1, 2, 5 Konstytucji RP przez rozstrzygnięcie o przeniesieniu w niedopuszczalnym trybie. Zastosowanie formy przeniesienia do sądu niższej instancji zamiast delegacji przeczy zasadzie równości i proporcjonalności.
Godne uwagi sformułowania
Badanie zgodności przepisów ustaw z Konstytucją należy do Trybunału Konstytucyjnego. Sąd Najwyższy nie może kwestionować orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego o zgodności przepisów ustawowych z Konstytucją. Rozstrzygnięcia w kwestii przeniesienia lub delegowania sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego do wojewódzkiego sądu administracyjnego – jako rozstrzygnięcia indywidualne podejmowane w ramach istniejącego już i trwającego nadal stosunku służbowego – nie są decyzjami administracyjnymi, a to oznacza, że nie stosuje się do nich przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Decyzja o przeniesieniu znosi delegowanie (czyni go bezprzedmiotowym).
Skład orzekający
Kazimierz Jaśkowski
przewodniczący
Herbert Szurgacz
sprawozdawca
Małgorzata Wrębiakowska-Marzec
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących reformy sądownictwa administracyjnego, przenoszenia sędziów, zgodności z Konstytucją oraz stosowania k.p.a. do decyzji w sprawach sędziowskich."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego okresu reformy sądownictwa administracyjnego i konkretnych przepisów wprowadzających.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii ustrojowych związanych z reformą sądownictwa administracyjnego i prawami sędziów, co jest interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i pracy.
“Czy przeniesienie sędziego NSA do WSA było zgodne z prawem i Konstytucją? Sąd Najwyższy rozstrzyga.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III PO 40/04 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 marca 2006 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Kazimierz Jaśkowski (przewodniczący) SSN Herbert Szurgacz (sprawozdawca) SSN Małgorzata Wrębiakowska-Marzec Protokolant Edyta Jastrzębska w sprawie z odwołania sędziego M.Z. od decyzji Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego w przedmiocie przeniesienia na stanowisko sędziego wojewódzkiego sądu administracyjnego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...], po rozpoznaniu na rozprawie w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 8 marca 2006 r., oddala odwołanie. U Z A S A D N I E N I E Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego, decyzją z dnia 1 marca 2004 r., wydaną na podstawie art. 94 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - 2 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), przeniósł sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego M.Z. na stanowisko sędziego wojewódzkiego sądu administracyjnego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...]. W odwołaniu od tej decyzji sędzia M. Z. zarzuciła naruszenie art. 93, art. 94 § 1 i art. 95 wyżej wymienionej ustawy przez rozstrzygnięcie o przeniesieniu bez wymaganej opinii Kolegium Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. Wskazała, że w okresie delegowania Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego nie może skutecznie przenieść sędziego na stanowisko sędziego wojewódzkiego sądu administracyjnego. Jej zdaniem skarżona decyzja narusza także art. 107 § 3 k.p.a., gdyż nie zawiera uzasadnienia faktycznego i prawnego odpowiadającego indywidualnej sprawie, o której rozstrzyga a jedynie informację o dokonanej reformie ustroju sądownictwa administracyjnego. Poza tym wskazała na naruszenie art. 2, art. 31 ust. 3, art. 32 i art. 180 ust. 1, 2 i 5 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej wyrażające się w rozstrzygnięciu o przeniesieniu w niedopuszczalnym trybie. Zastosowanie formy przeniesienia do sądu niższej instancji zamiast delegacji z możliwością przeniesienia w stan spoczynku przeczy zasadzie równości i proporcjonalności. Wymaga to indywidualnego rozpoznania sprawy każdego sędziego, a dokonanie wyboru co do przeniesienia, delegowania czy stanu spoczynku, musi znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. W tym kontekście domagała się: 1) uchylenia skarżonej decyzji, albo 2) uchylenia skarżonej decyzji i umorzenia postępowania w sprawie przeniesienia, albo 3) uchylenia skarżonej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia Prezesowi Naczelnego Sądu Administracyjnego, albo 4) uchylenia zaskarżonej decyzji i zastosowania tryby delegowania do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego do dnia 31 grudnia 2005 r. W odpowiedzi na odwołanie, Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł o jego oddalenie, podkreślając, że zmiany ustroju sądów administracyjnych wymusiły przeniesienia niektórych sędziów NSA na stanowiska sędziów sądów administracyjnych, z pozostawieniem im tytułu i wynagrodzenia sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego, co odpowiada art. 180 ust. 5 Konstytucji. 3 Takie decyzje o przeniesieniu nie naruszały żadnych zasad konstytucyjnych, ale były konieczne i zmierzały do realizacji reformy sądownictwa administracyjnego, a przy tym zostały podjęte po wypracowaniu zasadniczych kryteriów przenoszenia sędziów przez Kolegium NSA. Zostały one zaakceptowane przez Zgromadzenie Ogólne tego Sądu w sposób, który umożliwiał każdemu sędziemu zgłoszenie wniosków odrębnych lub propozycji odmiennych oraz odniesienia się do każdego indywidualnego przypadku. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Odwołanie zostało oparte przede wszystkim na zarzutach niezgodności art. 94 § 1 ustawy reformującej sądownictwo administracyjne z art. 2, 32, 178 i 180 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Badanie zgodności przepisów ustaw z Konstytucją należy do Trybunału Konstytucyjnego, który w wyroku z dnia 7 listopada 2005 r., P 20/04, uznał, że art. 94 § 1 ustawy reformującej sądownictwo administracyjne jest zgodny z powoływanymi wyżej regulacjami ustawy zasadniczej. Sąd Najwyższy nie może więc kwestionować orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego o zgodności przepisów ustawowych z Konstytucją, zważywszy że również odwołująca zasadniczo zmierzała do poddania tego zakresu jej sprawy osądowi Trybunału Konstytucyjnego i wskutek wydania powołanego wyroku uzyskała jednoznaczne wyjaśnienie swoich wątpliwości. Z tego też powodu nie ma potrzeby powtarzania przez Sąd Najwyższy przeprowadzonych tam wywodów. Zgodna z Konstytucją ustawowa kompetencja Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego do skutecznego przeniesienia sędziego NSA na stanowisko sędziego wojewódzkiego w miejscowości, w której pełnił służbę, z pozostawieniem mu prawa do wynagrodzenia i tytułu przysługującego sędziemu Naczelnego Sądu Administracyjnego (art. 94 § 1 zdanie pierwsze ustawy), wymagała zatem jedynie zasięgnięcia opinii Kolegium Naczelnego Sądu Administracyjnego, co zostało dochowane przez wskazany w odpowiedzi na odwołanie proces wypracowywania reguł przenoszenia sędziów NSA do wojewódzkich sądów administracyjnych, który był przedmiotem kilku posiedzeń Kolegium NSA, a także spotkań odbywanych przez prezesa i wiceprezesów NSA z zainteresowanymi sędziami wydziałów NSA w Warszawie i ośrodkach zamiejscowych NSA. Zasady te zostały następnie zaakceptowane przez Kolegium, a także Zgromadzenie Ogólne NSA w dniu 9 4 lutego 2004 r. Oparcie się na tych regułach spełnia ustawowe wymagania zasięgnięcia opinii Kolegium Naczelnego Sądu Administracyjnego koniecznej dla skutecznego przeniesienia sędziego w trybie art. 94 § 1 zdanie pierwsze ustawy, zważywszy że regulacja ta nie ustanawia żadnych innych kryteriów lub warunków przenoszenia sędziów NSA na stanowiska sędziów wojewódzkich sądów administracyjnych, w szczególności uzyskania lub zapytania o zgodę przenoszonego sędziego. Zgoda taka jest wymagana wyłącznie w razie przeniesienia do wojewódzkiego sądu administracyjnego w miejscowości innej niż ta, w której sędzia dotychczas pełnił służbę (zdanie drugie art. 94 § 1 ustawy), bądź w razie ponownego przeniesienia do Naczelnego Sądu Administracyjnego, po zasięgnięciu opinii Kolegium tego Sądu (art. 94 § 2 ustawy). W konsekwencji niezasadny okazał się zawarty w uzasadnieniu odwołania zarzut naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewskazanie w zaskarżonej decyzji indywidualnych motywów, jakimi kierował się organ decyzyjny przy podejmowaniu konkretnego rozstrzygnięcia, a powoływanie się jedynie na pozaustawową regułę. Została ona wypracowania przez Kolegium i zaakceptowana przez Zgromadzenie Ogólne Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego. Ponadto trafne jest zaprezentowane w odpowiedzi na odwołanie przez Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego stanowisko, że rozstrzygnięcia w kwestii przeniesienia lub delegowania sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego do wojewódzkiego sądu administracyjnego – jako rozstrzygnięcia indywidualne podejmowane w ramach istniejącego już i trwającego nadal stosunku służbowego – nie są decyzjami administracyjnymi, a to oznacza, że nie stosuje się do nich przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. W tym kontekście należało uznać, że nie ma żadnych przeszkód prawnych do podjęcia decyzji o przeniesieniu bez wcześniejszego uchylenia decyzji o delegowaniu. W takiej sytuacji decyzja o przeniesieniu znosi delegowanie (czyni go bezprzedmiotowym). Ustawodawca, wprowadzając zmianę ustroju sądów administracyjnych przyjął rozwiązanie, że sprawy sądowoadministracyjne będą rozpoznawane do dnia 31 grudnia 2003 r. przez Naczelny Sąd Administracyjny, a z dniem 1 stycznia 2004 r. wejdzie w życie nowy ustrój sądów administracyjnych i z tym dniem rozpoczną działalność orzeczniczą w tych sprawach wojewódzkie sądy 5 administracyjne. Oznacza to przyjęcie założenia, że wprowadzenie zmiany ustroju sądów administracyjnych nie powinno spowodować przerw i zakłóceń w rozpoznawaniu spraw przez sądy administracyjne. Wykonanie tego założenia w okresie przejściowym, w sytuacji gdy przepisy ustawy wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2004 r., było możliwe jedynie dzięki skorzystaniu z przepisu art. 95 § 1 przepisów wprowadzających, który pozwalał delegować sędziów NSA do pełnienia obowiązków w wojewódzkich sądach administracyjnych. Dlatego też przyjęto, że delegowanie sędziów NSA do wojewódzkich sądów administracyjnych na podstawie art. 95 § 1 przepisów wprowadzających, które ma służyć zapewnieniu sprawności postępowania, poprzedzi podejmowanie decyzji o przenoszeniu sędziów do tych sądów. W takiej sytuacji delegowanie sędziego do pełnienia obowiązków w określonym wojewódzkim sądzie administracyjnym nie może stanowić przeszkody do podjęcia decyzji o przeniesieniu sędziego w okresie delegowania i gdy przeniesienie następuje przed upływem okresu delegowania. W konsekwencji powyższego Sąd Najwyższy uznał legalność zaskarżonej decyzji o przeniesieniu odwołującego się na podstawie art. 94 § 1 zdanie pierwsze ustawy, która nie naruszała jego nabytych uprawnień do tytułu i wynagrodzenia przysługującego sędziemu NSA. Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI