III PO 6/06

Sygn. akt III PO 6/06 
 
 
 
WYROK 
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ 
 
Dnia 22 listopada 2006 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Kazimierz Jaśkowski (przewodniczący) 
SSN Beata Gudowska 
SSN Andrzej Wróbel (sprawozdawca) 
 
Protokolant Wanda Cabaj 
 
w sprawie z odwołania Z.J. 
od decyzji Prokuratora Generalnego z dnia 7 lipca 2006 r, syg. akt DK-IV…/06 
w przedmiocie nie wyrażenia zgody na dalsze zajmowanie stanowiska prokuratora 
po ukończeniu 65 roku życia, 
po rozpoznaniu na rozprawie w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw 
Publicznych w dniu 22 listopada 2006 r., 
 
 
oddala odwołanie. 
 
                                            Uzasadnienie: 
       Prokurator Generalny decyzją z dnia 7 lipca 2006 r. DK-IV-…/06 nie wyraził 
zgody na dalsze zajmowanie przez Z. J. - prokuratora Prokuratury Okręgowej 
stanowiska prokuratora po dniu 4 grudnia 2006 r., po ukończeniu 65 roku życia. 
 Prokurator Generalny ustalił, że Z. J. (zainteresowany) w dniu 4 grudnia 
2006 r. ukończy 65 rok życia. Pismem z dnia 25 maja 2006 r. zainteresowany  

 
 
2 
zwrócił się z wnioskiem o wyrażenie zgody na zajmowanie stanowiska prokuratora 
po ukończeniu 65 roku życia przez okres 3 lat, 1 miesiąca i 27 dni, tj. do dnia 31 
stycznia 2009 r. Wniosek uzasadnił dobrym stanem zdrowia, dobrymi wynikami w 
pracy oraz koniecznością udzielania pomocy finansowej chorej córce; dołączył 
zaświadczenie lekarskie stwierdzające, że jego stan zdrowia pozwala na pracę na 
stanowisku prokuratora do dnia 19 maja 2008 r. oraz kserokopie dokumentacji 
medycznej córki. Prokurator okręgowy w K. w pismach z dnia 22 czerwca i 23 
czerwca 2006 r. negatywnie zaopiniował wniosek zainteresowanego. Opinię 
uzasadnił sytuacją kadrową prokuratury okręgowej w K. oraz zbliżającą się zmianą 
jej struktury organizacyjnej, co uniemożliwia określenie rodzaju i rozmiaru 
przewidywanych zadań służbowych możliwych do powierzenia w przyszłości 
prokuratorowi Z. J. Prokurator apelacyjny pismem z dnia 27 czerwca 2006 r. 
zaopiniował negatywnie powyższy wniosek zainteresowanego ze względu na 
negatywną opinię prokuratora okręgowego oraz brak obiektywnych przesłanek 
skutkujących koniecznością pozostania zainteresowanego w czynnej służbie. 
W ocenie Prokuratora Generalnego jest ustawową zasadą, że prokurator 
przechodzi w stan spoczynku z chwilą ukończenia 65 roku życia, a ewentualne 
wyrażenie zgody przez Prokuratora Generalnego na dalsze zajmowanie stanowiska 
prokuratora po ukończeniu 65 lat ma charakter fakultatywny i jest uzależnione od 
całokształtu okoliczności, a więc zarówno przesłanek obiektywnych, jak i 
subiektywnych dotyczących konkretnego prokuratora.  
Zdaniem Prokuratora Generalnego, w niniejszej sprawie nie zostały 
spełnione przesłanki subiektywne, bowiem jedynymi przytoczonymi przez 
zainteresowanego okolicznościami mającymi uzasadnić jego dalszą pracę, jest 
dobry stan zdrowia i dobre wyniki w pracy oraz konieczność udzielania pomocy 
finansowej chorej córce. Argumenty te nie mogą być uznane za wystarczające i 
przemawiające za dalszym zatrudnieniem zainteresowanego na stanowisku 
prokuratora. Przesłanki obiektywne, odnoszące się do potrzeb kadrowych w 
prokuraturze okręgowej w W., również „nie wymagają uwzględnienia jego prośby.” 
Przy podejmowaniu decyzji w tej sprawie nie bez znaczenia jest także negatywne 
stanowisko wyrażone przez prokuratora apelacyjnego w K. i prokuratora 
okręgowego w K. 

 
 
3 
Zainteresowany w odwołaniu od decyzji Prokuratora Generalnego w 
przedmiocie odmowy wyrażenia zgody na dalsze zajmowanie stanowiska zarzucił 
obrazę art. 62a ustawy z dnia 20 czerwca 1985 r. o prokuraturze (tekst jednolity: 
Dz.U. z 2002 r. Nr 21 poz. 206 ze zm.) w związku art. 69 Prawa o ustroju sądów 
powszechnych i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy 
Prokuratorowi Generalnemu do ponownego rozpoznania ewentualnie o wyrażenie 
zgody na dalsze zajmowanie przez wnioskodawcę stanowiska prokuratora po 
ukończeniu 65 roku życia do dnia 31 stycznia 2008 r. 
W uzasadnieniu odwołania podkreślił, że opiekuje się córką A. i jej niespełna 
czteroletnim synem, a dalsze zajmowanie stanowiska prokuratora jest niezbędne 
dla zapewnienia córce chorej na cukrzyce insulinozależną przez jak najdłuższy 
czas pomocy materialnej, aby mogła korzystać ze sprzętu medycznego i leków 
utrzymujących ją przy zdrowiu i życiu. 
Podnosi również, że w prokuraturze pracuje nieprzerwanie od 1 września 
1967 r. Jest prokuratorem sumiennym i wydajnym, na co wskazuje to, że w 
pierwszym półroczu 2006 r. załatwił merytorycznie 157 spraw. Zmiana struktury 
organizacyjnej prokuratury okręgowej w K. jest zdarzeniem przyszłym i niepewnym, 
a zatem argument ten nie jest merytorycznie uzasadniony. Przez cały okres pracy 
w prokuraturze nie był karany służbowo. 
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
 
1. Zgodnie z art. 62a ust. 1 ustawy o prokuraturze w związku z art. 69 § 1 
Prawa o ustroju sądów powszechnych, prokurator przechodzi w stan spoczynku z 
dniem ukończenia 65 roku życia, chyba że Prokurator Generalny na wniosek 
zainteresowanego prokuratora, po zasięgnięciu opinii właściwych prokuratorów 
przełożonych, wyrazi zgodę na dalsze zajmowanie stanowiska, nie dłużej niż do 
ukończenia przez prokuratora 70 roku życia. Odwołanie od decyzji Prokuratora 
Generalnego wnosi się za pośrednictwem tego organu do Sądu Najwyższego w 
terminie miesiąca od jej doręczenia prokuratorowi. W postępowaniu przed Sądem 
Najwyższym stosuje się odpowiednio przepisy o kasacji, tak jak w analogicznych 
sprawach dotyczących rozpoznawania odwołań sędziów od decyzji Krajowej Rady 

 
 
4 
Sądownictwa w przedmiocie niewyrażenia zgody na dalsze zajmowanie stanowiska 
sędziego (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 27 marca 2002 r., III KRS 2/02, 
OSNAPiUS 2002 nr 21, poz. 535). 
2. Sąd Najwyższy w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni 
podziela pogląd wyrażony w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 6 czerwca 
2003 r., III AO 25/02 (OSNP 2004 nr 13 poz. 236), że wykładnia uregulowań 
zawartych w art. 62a ust. 1 ustawy o prokuraturze w związku z art. 69 § 1 Prawa o 
ustroju sądów powszechnych wskazuje, iż jako regułę należy traktować przejście 
prokuratora w stan spoczynku z dniem ukończenia przez niego 65 roku życia. 
Możliwość dalszego pełnienia stanowiska prokuratora w czynnej służbie 
prokuratorskiej 
jest 
uzależniona 
od 
wyrażenia 
zgody 
przez 
Prokuratora 
Generalnego, który kieruje się w tym względzie opiniami właściwych prokuratorów 
przełożonych, ale uwzględnia także własne rozeznanie obiektywnych potrzeb 
służby prokuratorskiej. W judykaturze podkreśla się, że możliwość dalszego 
pozostawania na stanowisku prokuratora powinna być traktowana jako wyjątek, 
uzasadniony szczególnymi okolicznościami mającymi oparcie w interesie służby lub 
leżącymi po stronie prokuratora (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 grudnia 
2002 r., III AO 16/02, dotychczas niepublikowany). Wyważenie tych okoliczności 
zostało pozostawione w gestii Prokuratora Generalnego, do którego należy 
ostateczne wyrażenie zgody na dalsze zajmowanie stanowiska prokuratorskiego. 
Stanowisko takie jest uzasadnione tym, że prokurator wnioskujący o uzyskanie 
zgody nie ma roszczenia o przedłużenie stosunku czynnej służby prokuratorskiej, 
ale w odwołaniu od negatywnej decyzji może podważać legalność lub zasadność 
motywów, które doprowadziły do jej podjęcia. 
3. Sąd 
Najwyższy 
rozpoznając 
odwołanie 
od 
decyzji 
Prokuratora 
Generalnego o odmowie wyrażenia zgody na dalsze zajmowanie stanowiska 
prokuratora po ukończeniu 65 roku życia dokonuje pełnej oceny prawidłowości tej 
decyzji, a zatem zarówno jej legalności jak i celowości (słuszności). Konieczne jest 
to dla zapewnienia prokuratorowi prawa do sądu określonego w art. 45 ust. 1 
Konstytucji RP. Sąd Najwyższy dokonuje wszakże tej oceny w granicach 
odwołania, a zatem w granicach zarzutów odwołania i ich uzasadnienia( wyrok 
Sądu Najwyższego z dnia 16 września 2004 r. III PO 60/04, OSNP 2005/8/120).  

 
 
5 
 4. Tymczasem w uzasadnieniu podstaw odwołania zarzuca się jedynie to, 
że nietrafne jest stanowisko Prokuratora Generalnego odnośnie do przesłanek 
subiektywnych i przesłanek obiektywnych wyrażenia zgody na dalsze pozostawanie 
zainteresowanego na stanowisku prokuratora. W ocenie Sądu Najwyższego 
konieczność zapewnienia córce i jej synowi pomocy materialnej przez 
zainteresowanego nie jest subiektywna przesłanką wyrażenia zgody na dalsze 
zajmowanie stanowiska prokuratora nawet wówczas, gdy wynika to ze 
szlachetnych i godnych szacunku pobudek. Nawet najbardziej uzasadniony i 
usprawiedliwiony 
interes 
osób 
trzecich, 
zwłaszcza 
członków 
rodziny 
zainteresowanego, nie może bowiem przemawiać za jego dalszym pozostawaniem 
na stanowisku prokuratora po ukończeniu 65 roku życia. Za wyrażeniem zgody na 
dalsze zajmowanie stanowiska prokuratora mogą bowiem przemawiać wyłącznie 
okoliczności leżące po stronie prokuratora i związane bezpośrednio z zajmowanym 
stanowiskiem, w tym takie, które dotyczą między innymi jego kwalifikacji, 
wykształcenia, sumienności, sprawności, nieskazitelności charakteru, stanu 
zdrowia. Nie jest jednak wystarczające zwykłe wystąpienie tych okoliczności, 
bowiem konieczne jest, aby były to okoliczności szczególne uzasadniające 
odstępstwo od ustawowej zasady przejścia prokuratora w stan spoczynku z dniem 
ukończenia przez niego 65 roku życia. Żadna z tego rodzaju okoliczności nie miała 
miejsca w niniejszej sprawie. 
  
5. Ocena, czy zostały spełnione przesłanki „obiektywne” mające oparcie w 
interesie służby należy do Prokuratora Generalnego, który również w tym zakresie 
bierze pod rozwagę z urzędu opinię właściwego prokuratora. Opinie zasięgnięte od 
prokuratora apelacyjnego w K. i prokuratora okręgowego w K. jednoznacznie 
wskazują na brak „brak obiektywnych przesłanek skutkujących koniecznością 
pozostania zainteresowanego w służbie czynnej.” Opinie te wprawdzie nie wiążą 
Prokuratora Generalnego, jednakże ich znaczenie dla oceny spełnienia przesłanek 
obiektywnych jest doniosłe, bowiem są przedstawiane przez osoby kierujące 
jednostką organizacyjna prokuratury, w której zainteresowany był zatrudniony na 
stanowisku prokuratora, a zatem osoby, które mają najlepsze rozeznanie w sytuacji 
kadrowej kierowanych przez siebie jednostek organizacyjnych prokuratury i 
potrzebach w tym zakresie (awanse, delegacje, przeniesienia). W ocenie Sądu 

 
 
6 
Najwyższego wskazane przez zainteresowanego w odwołaniu okoliczności, takie 
jak nieprzerwana praca w organach prokuratury przez 39 lat, niekaralność 
dyscyplinarna (służbowa) oraz załatwienie w okresie pierwszego półrocza 2006 
roku 157 spraw, nie są okolicznościami, które jako leżące w interesie służby, 
miałyby przemawiają za wyrażeniem zgody na dalsze zajmowanie stanowiska 
prokuratora po ukończeniu 65 roku życia. Przeciwnie, w aktualnych warunkach 
organizacyjnych prokuratury i w odniesieniu do osoby z takim stażem pracy jak 
zainteresowany są to normalne okoliczności, które nie mogą usprawiedliwiać 
żądania zainteresowanego. Przyszłe zmiany organizacyjne w prokuraturze 
okręgowej w K., mimo że przyszłe i niepewne, mogą stanowić poważny argument 
za odmową wyrażenia zgody na dalsze pozostawanie zainteresowanego na 
stanowisku prokuratora po ukończeniu 65 roku życia. Trudno bowiem nie uznać, że 
kształtowanie starannej i przemyślanej polityki kadrowej w podległych jednostkach 
prokuratury leży w interesie służby prokuratorskiej, a zatem odmowa wyrażenia 
zgody na dalsze zajmowanie stanowiska stanowi element takiej polityki kadrowej i 
prerogatywę właściwych jednostek prokuratury oraz Prokuratora Generalnego. 
Polityka ta jednak musi mieścić się w granicach porządku prawnego 
Rzeczypospolitej Polskiej. Granice te w niniejszej sprawie nie zostały naruszone. 
Biorąc powyższe pod rozwagę, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.