III PK 44/09
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód K. H. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Okręgowego, który oddalił jego apelację od wyroku Sądu Rejonowego oddalającego powództwo. Sprawa dotyczyła roszczeń o odszkodowanie, wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych, ustalenie istnienia stosunku pracy i sprostowanie świadectwa pracy. Powód kwestionował m.in. zawarcie umowy zlecenia z inną spółką, twierdząc, że była ona fikcyjna i miała na celu obejście przepisów o godzinach nadliczbowych. Sąd Najwyższy uznał, że umowa zlecenia zawarta z innym podmiotem prawnym nie może być podstawą do żądania od pozwanego pracodawcy wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych, a ocena charakteru tej umowy nie leży w kompetencjach niniejszego postępowania. Oddalono również żądanie wynagrodzenia za nadgodziny na innej podstawie, wskazując na stosowanie ryczałtu za pracę w godzinach nadliczbowych i zwolnienie z obowiązku prowadzenia ewidencji czasu pracy. Sąd Najwyższy nie dopatrzył się mobbingu, uznając jednorazową sprzeczkę z przełożonym za niewystarczającą. Odnosząc się do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracodawcy, Sąd wskazał na brak przyczyny uzasadniającej takie rozwiązanie oraz niezachowanie miesięcznego terminu od powzięcia wiadomości o okoliczności uzasadniającej rozwiązanie. Ostatecznie skarga kasacyjna została oddalona, a powód obciążony kosztami postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących godzin nadliczbowych, ryczałtu za nadgodziny, mobbingu oraz zasad rozwiązywania umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracodawcy, a także relacji między umową o pracę a umową zlecenia zawartą z innym podmiotem.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, w szczególności relacji między umową o pracę a umową zlecenia z innym podmiotem. Ocena charakteru umowy zlecenia z innym podmiotem nie była przedmiotem rozstrzygnięcia.
Zagadnienia prawne (4)
Czy umowa zlecenia zawarta z innym podmiotem, wykonywana w tych samych warunkach co umowa o pracę, może być uznana za fikcyjną i czy jej istnienie wpływa na roszczenia pracownika wobec pierwotnego pracodawcy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, umowa zlecenia zawarta z innym podmiotem prawnym nie wpływa na roszczenia pracownika wobec pozwanego pracodawcy, a ocena charakteru tej umowy nie leży w kompetencjach niniejszego postępowania, gdyż inny podmiot nie jest stroną sporu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że umowa zlecenia była zawarta z odrębnym podmiotem prawnym, który wypłacał powodowi wynagrodzenie. Ocena charakteru tej umowy nie mogła być przedmiotem niniejszej sprawy, ponieważ ten inny podmiot nie występował w niej jako strona pozwana. W konsekwencji, praca świadczona na rzecz innej osoby prawnej nie mogła stanowić podstawy żądania zapłaty od pracodawcy.
Czy pracownik wykonujący część pracy w siedzibie pracodawcy może być objęty ryczałtem za pracę w godzinach nadliczbowych i czy pracodawca jest zwolniony z obowiązku prowadzenia ewidencji czasu pracy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, częściowe wykonywanie pracy w siedzibie pracodawcy nie wyklucza stosowania ryczałtu za pracę w godzinach nadliczbowych i zwolnienia z obowiązku prowadzenia ewidencji czasu pracy, jeśli praca poza zakładem jest wykonywana w powtarzających się, zaplanowanych okresach.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że wymóg 'stałego' wykonywania pracy poza zakładem pracy nie jest równoznaczny z wymogiem wykonywania pracy 'bez przerwy' lub 'wyłącznie'. Wystarczy, że są to powtarzające się, zaplanowane okresy pracy poza zakładem, nawet jeśli część pracy jest wykonywana w siedzibie pracodawcy. Pozwala to na stosowanie ryczałtu i zwolnienie z obowiązku prowadzenia ewidencji czasu pracy.
Czy jednorazowa sprzeczka z przełożonym może stanowić podstawę do uznania mobbingu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jednorazowa sprzeczka z przełożonym nie spełnia cech mobbingu, który charakteryzuje się ciągłością oddziaływania.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy stwierdził, że cechą mobbingu jest ciągłość oddziaływania na pracownika przez pracodawcę, czego nie spełnia jednorazowa sprzeczka z przełożonym, która była podstawą roszczenia powoda.
Czy pracownik może rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia z winy pracodawcy z powodu niewypłacenia wynagrodzenia, jeśli minął miesiąc od powzięcia wiadomości o tej okoliczności?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracodawcy nie może nastąpić po upływie miesiąca od uzyskania przez pracownika wiadomości o okoliczności uzasadniającej rozwiązanie.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że zgodnie z przepisami, rozwiązanie umowy o pracę z winy pracodawcy nie może nastąpić po upływie miesiąca od uzyskania przez pracownika wiadomości o okoliczności uzasadniającej rozwiązanie. W tej sprawie, nawet jeśli ostatnie zachowanie pracodawcy nastąpiło pod koniec lutego 2007 r., a powód rozwiązał umowę 23 marca 2007 r., to w ogóle nie było żadnej przyczyny uzasadniającej rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia z winy pracodawcy.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. H. | osoba_fizyczna | powód |
| B. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W. | spółka | pozwany |
Przepisy (20)
Główne
k.p. art. 22 § § 1
Kodeks pracy
Przez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonym przez pracodawcę, a pracodawca – do zatrudnienia pracownika za wynagrodzeniem.
k.p. art. 22 § § 1¹
Kodeks pracy
Zatrudnienie w warunkach określonych w § 1 jest zatrudnieniem na podstawie stosunku pracy, bez względu na nazwę zawartej przez strony umowy.
k.p. art. 151¹ § § 4
Kodeks pracy
Wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych może być zastąpione ryczałtem dla pracowników wykonujących stale pracę poza zakładem pracy.
k.p. art. 94³ § § 1
Kodeks pracy
Pracodawca jest obowiązany przeciwdziałać mobbingowi.
k.p. art. 55 § § 1¹
Kodeks pracy
Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia przez pracownika z winy pracodawcy.
k.p. art. 55 § § 2
Kodeks pracy
Termin do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracodawcy.
Pomocnicze
k.c. art. 65
Kodeks cywilny
Dotyczy oceny charakteru umowy.
k.p. art. 300
Kodeks pracy
Pozwala na stosowanie przepisów Kodeksu cywilnego do stosunków pracy.
k.p. art. 129 § § 1
Kodeks pracy
Dotyczy czasu pracy.
k.p. art. 149 § § 2
Kodeks pracy
Zwalnia pracodawcę z obowiązku prowadzenia ewidencji czasu pracy w przypadku stosowania ryczałtu za pracę w godzinach nadliczbowych.
k.p. art. 151 § § 1
Kodeks pracy
Dotyczy pracy w godzinach nadliczbowych.
k.p. art. 151¹ § § 1
Kodeks pracy
Dotyczy wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych.
k.p. art. 52 § § 2
Kodeks pracy
Dotyczy terminu do rozwiązania umowy o pracę z winy pracodawcy.
k.p.c. art. 398³ § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów.
k.p.c. art. 398¹⁵ § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd Najwyższy związany jest ustaleniami faktycznymi stanowiącymi podstawę zaskarżonego orzeczenia.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje sposób oceny dowodów przez sąd.
k.p.c. art. 350 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy sprostowania orzeczeń.
k.p.c. art. 350 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy sprostowania orzeczeń.
k.p.c. art. 398¹⁴
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy oddalenia skargi kasacyjnej.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy kosztów postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Umowa zlecenia zawarta z innym podmiotem nie wpływa na stosunek pracy z pozwanym pracodawcą. • Nie udowodniono mobbingu. • Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracodawcy było nieuzasadnione i dokonane po terminie. • Częściowe wykonywanie pracy w siedzibie pracodawcy nie wyklucza stosowania ryczałtu za nadgodziny i zwolnienia z obowiązku prowadzenia ewidencji czasu pracy.
Odrzucone argumenty
Umowa zlecenia była fikcyjna i miała na celu obejście przepisów o godzinach nadliczbowych. • Praca świadczona na podstawie umowy zlecenia powinna być zaliczona do czasu pracy u pozwanego pracodawcy. • Niewypłacenie wynagrodzenia za luty 2007 r. stanowiło podstawę do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracodawcy. • Przełożony przeprosił powoda na sali sądowej za jednorazową sprzeczkę, co stanowiło przyznanie się do mobbingu.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Najwyższy związany jest ustaleniami faktycznymi stanowiącymi podstawę zaskarżonego orzeczenia. • Praca świadczona na rzecz innej osoby prawnej nie może być podstawą żądania zapłaty od pracodawcy. • Wymóg 'stałości' nie jest równoważny z wymogiem, aby praca była wykonywana poza zakładem 'bez przerwy', czy też 'wyłącznie'. • W ogóle nie było żadnej przyczyny, która mogłaby uzasadniać rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia z winy pracodawcy.
Skład orzekający
Kazimierz Jaśkowski
przewodniczący-sprawozdawca
Jerzy Kwaśniewski
członek
Jolanta Strusińska-Żukowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących godzin nadliczbowych, ryczałtu za nadgodziny, mobbingu oraz zasad rozwiązywania umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracodawcy, a także relacji między umową o pracę a umową zlecenia zawartą z innym podmiotem."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, w szczególności relacji między umową o pracę a umową zlecenia z innym podmiotem. Ocena charakteru umowy zlecenia z innym podmiotem nie była przedmiotem rozstrzygnięcia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnych problemów pracowniczych, takich jak godziny nadliczbowe, mobbing i zasady rozwiązywania umów, co czyni ją interesującą dla prawników pracy i pracowników.
“Czy umowa zlecenia z inną firmą może unieważnić Twoje roszczenia wobec pracodawcy? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.