III OZ 798/22

Naczelny Sąd Administracyjny2023-01-17
NSAAdministracyjneŚredniansa
wpis sądowykoszty sądowesądy administracyjnezażaleniewspółuczestnictwonieruchomośćdzierżawawspółwłasnośćprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA oddalił zażalenie na zarządzenie WSA wzywające do uiszczenia wpisu sądowego, uznając brak współuczestnictwa materialnego między współwłaścicielami a dzierżawcą nieruchomości.

NSA rozpatrzył zażalenie K.K. na zarządzenie WSA wzywające do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na decyzję GDOŚ. Skarżący argumentował, że wpis powinien być wspólny dla współwłaścicieli i dzierżawcy, ponieważ ich interesy są wspólne. Sąd uznał jednak, że występuje jedynie formalne współuczestnictwo, a nie materialne, które uzasadniałoby jeden wpis dla wszystkich, i oddalił zażalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie K.K. na zarządzenie Przewodniczącej Wydziału IV WSA w Warszawie, które wzywało do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w przedmiocie umorzenia wznowienia postępowania administracyjnego. Skarżący K.K., wraz z innymi osobami, wniósł skargę dotyczącą wspólnych uprawnień do nieruchomości, której A. i I. K. są współwłaścicielami, a K.K. dzierżawcą. W zażaleniu podniesiono argument, że wpis sądowy powinien być uiszczony solidarnie przez wszystkich skarżących, a nie indywidualnie, ze względu na wspólny charakter ich interesów. Sąd administracyjny, powołując się na przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w szczególności art. 214 § 2, wyjaśnił, że możliwość uiszczenia jednego wpisu od skargi przez kilka osób dotyczy wyłącznie sytuacji współuczestnictwa materialnego, gdzie uprawnienia lub obowiązki wynikają z tego samego tytułu prawnego. W analizowanej sprawie, gdzie jedni skarżący byli współwłaścicielami, a inny dzierżawcą nieruchomości, sąd uznał, że występuje jedynie formalne współuczestnictwo, a nie materialne. W związku z tym, zarządzenie WSA o indywidualnym wezwaniu do uiszczenia wpisu zostało uznane za prawidłowe, a zażalenie oddalone.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, w przypadku współwłaścicieli i dzierżawcy nieruchomości, którzy wywodzą swój interes prawny z różnych tytułów (współwłasność i dzierżawa), występuje jedynie formalne współuczestnictwo, a nie materialne, które uzasadniałoby uiszczenie jednego wpisu sądowego.

Uzasadnienie

Sąd rozróżnił współuczestnictwo materialne (wynikające z tego samego tytułu prawnego, np. współwłasności) od formalnego. W sytuacji, gdy skarżący mają różne tytuły prawne do nieruchomości (współwłasność i dzierżawa), nie można mówić o współuczestnictwie materialnym, a tym samym nie ma podstaw do zastosowania przepisu o jednym wpisie sądowym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (7)

Główne

p.p.s.a. art. 214 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis ma zastosowanie wyłącznie w przypadku współuczestnictwa materialnego, gdy dla kilku osób uprawnienia lub obowiązki związane z przedmiotem zaskarżenia są wspólne, np. w przypadku współwłaścicieli nieruchomości. W takiej sytuacji opłata sądowa obciąża skarżących solidarnie.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 220 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 214 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądem administracyjnym

p.p.s.a. art. 198

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądem administracyjnym

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postepowaniu przed sądami administracyjnymi art. 2 § 5

Argumenty

Odrzucone argumenty

Argument skarżącego, że wpis sądowy od skargi powinien być uiszczony solidarnie przez współwłaścicieli i dzierżawcę nieruchomości ze względu na wspólny charakter ich interesów.

Godne uwagi sformułowania

współuczestnictwo materialne współuczestnictwo formalne skarżący reprezentuje swój własny interes prawny chroniony konkretnym przepisem prawa materialnego, co nie zmienia tego, iż cel, który skarżący chcą osiągnąć jest dla nich wspólny.

Skład orzekający

Teresa Zyglewska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia współuczestnictwa materialnego i formalnego w kontekście obowiązku uiszczania wpisu sądowego w sprawach administracyjnych, zwłaszcza w odniesieniu do nieruchomości."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej współwłaścicieli i dzierżawcy nieruchomości. Interpretacja przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa wyjaśnia istotną kwestię proceduralną dotyczącą kosztów sądowych i współuczestnictwa w postępowaniu administracyjnym, co jest praktycznie ważne dla prawników.

Kiedy wpis sądowy jest wspólny, a kiedy indywidualny? NSA wyjaśnia różnicę między współwłasnością a dzierżawą.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III OZ 798/22 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2023-01-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-12-22
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Teresa Zyglewska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne
Środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia
Koszty sądowe
Sygn. powiązane
IV SA/Wa 2009/22 - Wyrok WSA w Warszawie z 2023-11-15
III OZ 795/22 - Postanowienie NSA z 2023-01-17
Skarżony organ
Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 220 i 214
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Teresa Zyglewska po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K.K. na zarządzenie Przewodniczącej Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 listopada 2022 r., sygn. akt IV SA/Wa 2009/22 w sprawie ze skargi E.S., D.S., M.H., W.L., A.K., I.K., K.K., K.I., A.S., M.S., E.C., M.C., W.H. na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia 5 lipca 2022 r. nr DOOŚ-WDŚZOO.420.5.2020.EW.MW.mro.32 w przedmiocie umorzenia wznowienia postępowania administracyjnego postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Pismem z 11 sierpnia 2022 r. (data wpływu do organu) E.S., D.S., M.H., W.L., A.K., I.K., K.K., K.I., A.S., M.S., E.C., M.C., W.H. wnieśli skargę na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia 5 lipca 2022 r. nr DOOŚ-WDŚZOO.420.5.2020.EW.MW.mro.32 w przedmiocie umorzenia wznowienia postępowania administracyjnego.
Zarządzeniem z dnia 9 listopada 2021 r., sygn. akt IV SA/Wa 2009/22 Przewodnicząca Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wezwała K.K. (skarżącego) do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na opisaną wyżej decyzję w kwocie 200 złotych stosownie do § 2 ust. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postepowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2021 r., poz. 535).
W zażaleniu na powyższe zarządzenie skarżący wskazał, że jego skarga oraz skarga A.K. i I.K. dotyczy wspólnych uprawnień skarżących a nie indywidualnych, zatem powinni być oni wezwani do uiszczenia wpisu solidarnie a nie indywidualnie. Podkreślił, że ich skarga dotyczy jednej decyzji odnoszącej się do tej samej nieruchomości, której A. i I. K. są współwłaścicielami, a K.K. dzierżawcą.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 220 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. Zgodnie natomiast z treścią art. 214 § 1 p.p.s.a., jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, w postępowaniu sądowoadministracyjnym do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. Wyjątek od tej zasady przewidziany został w art. 214 § 2 p.p.s.a., który stanowi, że pismo wnoszone przez kilka osób, których uprawnienia lub obowiązki związane z przedmiotem zaskarżenia są wspólne, podlega jednej opłacie. W przeciwnym razie każda z tych osób uiszcza opłatę oddzielnie stosownie do swojego uprawnienia lub obowiązku. Wskazać należy, iż cytowany przepis ma zastosowanie wyłącznie w przypadku współuczestnictwa materialnego, a zatem w sytuacji, gdy dla kilku osób uprawnienia lub obowiązki związane z przedmiotem zaskarżenia są wspólne, np. w przypadku uprawnień i obowiązków współwłaścicieli nieruchomości, którzy wywodzą swój interes prawny we wniesieniu skargi z prawa współwłasności nieruchomości. W takiej sytuacji opłata sądowa obciąża skarżących solidarnie, zaś uiszczenie opłaty przez jednego ze skarżących zwalnia pozostałych od obowiązku jej uiszczenia.
W przedmiotowej sprawie natomiast każdy ze skarżących reprezentuje swój własny interes prawny chroniony konkretnym przepisem prawa materialnego, co nie zmienia tego, iż cel, który skarżący chcą osiągnąć jest dla nich wspólny. W omawianym przypadku po stronie skarżących występuje zatem współuczestnictwo, jednak ma ono charakter formalny. Nie ulega natomiast wątpliwości, iż do takiego rodzaju współuczestnictwa nie ma zastosowania art. 214 § 2 p.p.s.a. (por. np. postanowienie NSA z 7 marca 2018 r., I OZ 199/18). Jak wskazał w postanowieniu z 6 stycznia 2005 r., sygn. akt OZ 968/04 Naczelny Sąd Administracyjny wspólne prawa lub obowiązki to takie, które wynikają z tego samego tytułu prawnego. Natomiast w niniejszej sprawie taka sytuacja nie zachodzi, bowiem skarżący A.K. i I.K. są współwłaścicielami nieruchomości (KW [...]) zaś K.K. jest dzierżawcą tej nieruchomości.
Tym samym nie było podstaw do uznania, że w sprawie zachodzi współuczestnictwo materialne uprawniające do uiszczenia jednego wpisu od skargi przez wszystkich trzech skarżących. Współuczestnictwo to bowiem zachodzi tylko w stosunku do współwłaścicieli nieruchomości, tj. A. i I. K. W konsekwencji oznacza to, że zaskarżone zarządzenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 9 listopada 2022 r. odpowiada prawu.
Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w. z art. 197 i art. 198 p.p.s.a., postanowił, jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI