III OZ 780/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA odrzucił wniosek Stowarzyszenia o zbadanie niezawisłości i bezstronności sędziego z powodu jego wad formalnych, w szczególności sporządzenia przez osobę nieuprawnioną.
Stowarzyszenie złożyło wniosek o zbadanie niezawisłości i bezstronności sędziego NSA Przemysława Szustakiewicza, powołując się na okoliczności związane z jego powołaniem. Wniosek dotyczył sprawy o udostępnienie informacji publicznej, w której wcześniej odrzucono skargę i zażalenie Stowarzyszenia. Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił wniosek z przyczyn formalnych, wskazując, że został on sporządzony przez osobę nieuprawnioną, co stanowi naruszenie art. 175 P.p.s.a. i art. 5a P.u.s.a.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał wniosek Stowarzyszenia [...] o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego NSA Przemysława Szustakiewicza. Wniosek ten dotyczył sprawy z zażalenia Stowarzyszenia na postanowienie WSA w Warszawie o odrzuceniu zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi na bezczynność Kancelarii Prezesa Rady Ministrów w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. NSA, po rozpoznaniu sprawy na posiedzeniu niejawnym, postanowił odrzucić wniosek Stowarzyszenia. Uzasadnienie opiera się na przepisach Prawa o ustroju sądów administracyjnych (P.u.s.a.) oraz Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (P.p.s.a.). Sąd wskazał, że zgodnie z art. 5a § 3 P.u.s.a., badanie niezawisłości i bezstronności sędziego jest dopuszczalne na wniosek uprawnionego podmiotu. Kluczowe jest jednak, że zgodnie z art. 5a § 4 zdanie czwarte P.u.s.a. w postępowaniu przed NSA stosuje się art. 175 P.p.s.a., który wprowadza obowiązek sporządzenia wniosku przez adwokata, radcę prawnego lub inny podmiot wskazany w tym przepisie. W niniejszej sprawie wniosek został sporządzony przez skarżącego osobiście, który nie wykazał, że jest podmiotem uprawnionym do jego sporządzenia. Z tego powodu, jako niedopuszczalny, wniosek podlegał odrzuceniu bez wezwania do usunięcia braków formalnych, zgodnie z art. 5a § 5 P.u.s.a. Sąd nie badał dalszych kwestii merytorycznych wniosku.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, wniosek taki podlega odrzuceniu jako niedopuszczalny.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 175 P.p.s.a., który stosuje się w postępowaniu przed NSA, wniosek o zbadanie niezawisłości i bezstronności sędziego musi być sporządzony przez adwokata lub radcę prawnego. Sporządzenie go przez stronę osobiście, bez wykazania uprawnień, czyni go niedopuszczalnym.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (5)
Główne
P.u.s.a. art. 5a § 1, 4, 5, 6
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Przepis reguluje dopuszczalność badania wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego, terminy i wymogi formalne wniosku, w tym konieczność jego sporządzenia przez uprawniony podmiot w postępowaniu przed NSA.
P.p.s.a. art. 175
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis wprowadza przymus adwokacko-radcowski, wymagając sporządzenia określonych pism procesowych, w tym wniosku o zbadanie niezawisłości i bezstronności sędziego w postępowaniu przed NSA, przez adwokata lub radcę prawnego.
Pomocnicze
P.u.s.a. art. 18
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Przepis dotyczący odrzucenia wniosku.
P.p.s.a. art. 197 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis dotyczący odrzucenia wniosku.
P.p.s.a. art. 16 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis dotyczący odrzucenia wniosku.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wniosek o zbadanie niezawisłości i bezstronności sędziego został sporządzony przez osobę nieuprawnioną (nie będącą adwokatem ani radcą prawnym), co stanowi naruszenie art. 175 P.p.s.a. i czyni wniosek niedopuszczalnym.
Godne uwagi sformułowania
przymus adwokacko – radcowski wniosek jako niedopuszczalny podlegał odrzuceniu sporządzony przez podmiot do tego nieuprawniony
Skład orzekający
Tamara Dziełakowska
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Proceduralne wymogi składania wniosków o zbadanie niezawisłości i bezstronności sędziego w postępowaniu przed NSA, w szczególności konieczność zachowania przymusu adwokacko-radcowskiego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury wnioskowej w NSA i nie rozstrzyga merytorycznie kwestii niezawisłości czy bezstronności sędziego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych związanych z niezawisłością sędziowską, ale rozstrzygnięcie jest oparte na formalnych brakach wniosku, co czyni ją mniej interesującą dla szerszego grona odbiorców.
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII OZ 780/22 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2023-03-08 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2022-12-16 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Tamara Dziełakowska /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6480 658 Hasła tematyczne Inne Sygn. powiązane II SAB/Wa 378/21 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2021-09-02 III OZ 493/22 - Postanowienie NSA z 2022-09-15 Skarżony organ Prezes Rady Ministrów Treść wyniku Odrzucono wniosek Powołane przepisy Dz.U. 2021 poz 137 art. 5a par. 1, 4 i 6 Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - t.j. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Tamara Dziełakowska po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Stowarzyszenia [...] w P. o zbadanie spełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności przez sędziego NSA Przemysława Szustakiewicza w sprawie z zażalenia Stowarzyszenia [...] w P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 października 2022 r., sygn. akt II SAB/Wa 378/21 o odrzuceniu zażalenia Stowarzyszenia [...] w P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 września 2021 r. sygn. akt II SAB/Wa 378/21 o odrzuceniu skargi Stowarzyszenia [...] w P. na bezczynność Kancelarii Prezesa Rady Ministrów w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia: odrzucić wniosek. Uzasadnienie Postanowieniem z 11 października 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił zażalenie Stowarzyszenia [...] w P. na postanowienie tego Sądu z 2 września 2021 r. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyło ww. Stowarzyszenie. Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału III Izby Ogólnoadministracyjnej NSA z 16 grudnia 2022 r. zażalenie to zostało skierowane do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w dniu 12 stycznia 2023 r. w składzie – sprawozdawca: sędzia NSA Przemysława Szustakiewicz. Postanowieniem z 12 stycznia 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie ww. Stowarzyszenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 11 października 2022 r. Pismem z 8 lutego 2023 r. skarżący, działając osobiście, wniósł "o stwierdzenie niespełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności w przedmiotowym postępowaniu i w sprawie, której ono dotyczy, z powodu zachodzenia przesłanek uznania nadmiernego wpływu politycznego" oraz wskazując na okoliczności ujawnione w związku z ustaleniem podejmowania czynności prowadzących do obsady urzędu sędziowskiego z udziałem "funkcjonariusza Przemysława Szustakiewicza", a także późniejszego pełnienia urzędu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek skarżącego o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego wyznaczonego do rozpoznania niniejszej sprawy podlegał odrzuceniu z przyczyn formalnych. Zauważyć trzeba, że zgodnie z art. 5a ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm. - zwanej dalej P.u.s.a.) "[d]opuszczalne jest badanie spełnienia przez sędziego sądu administracyjnego lub sędziego delegowanego do pełnienia obowiązków sędziego w sądzie administracyjnym wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jego powołaniu i jego postępowania po powołaniu, na wniosek uprawnionego, o którym mowa w § 3, jeżeli w okolicznościach danej sprawy może to doprowadzić do naruszenia standardu niezawisłości lub bezstronności, mającego wpływ na wynik sprawy z uwzględnieniem okoliczności dotyczących uprawnionego oraz charakteru sprawy". Badania dokonuje się na wniosek strony skarżącej lub uczestnika postępowania na prawach strony (art. 5a § 3), składany w terminie tygodnia od dnia zawiadomienia uprawnionego do złożenia wniosku o składzie rozpoznającym sprawę (art. 5 § 4 zdanie pierwsze). Co istotne w niniejszej sprawie, do wniosku rozpoznawanego przez Naczelny Sąd Administracyjny przepis art. 175 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. poz. 329, 655, 1457 i 1855) stosuje się (art. 5 § 4 zdanie czwarte). Przepis art. 175 P.p.s.a. wprowadza tzw. przymus adwokacko – radcowski, a więc obowiązek sporządzenia ww. wniosku przez adwokata lub radcę prawnego lub inny z podmiotów określonych w tym przepisie. Kolejne wymogi formalne wniosku wymieniono w art. 5a § 5 P.u.s.a., a w przypadku ich niespełnienia przewidziano, że wniosek taki podlega odrzuceniu bez wezwania do usunięcia braków formalnych. Odrzuceniu podlega również wniosek złożony po upływie terminu albo z innych przyczyn niedopuszczalny (art. 5a § 6 P.u.s.a.). Ponieważ w okolicznościach niniejszej sprawy, wniosek skarżącego o wyłączenie sędziego od rozpoznania sprawy w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, został sporządzony przez skarżącego osobiście, który nie wykazał jednocześnie, że jest podmiotem uprawnionym do jego sporządzenia, wymienionym w art. 175 P.p.s.a., wniosek jako niedopuszczalny podlegał odrzuceniu. Został on bowiem sporządzony przez podmiot do tego nieuprawniony. Z tych też względów nie podlegały badaniu dalsze kwestie prawne dotyczące wniosku, a mianowicie możliwość jego złożenia po załatwieniu sprawy, dochowanie terminu do jego wniesienia, czy też powołanie przez wnioskodawcę okoliczności, o których mowa w art. 5a § 5 pkt 2 P.u.s.a. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 5a § 6 i § 18 P.u.s.a. w związku z art. 197 § 1 oraz art. 16 § 2 P.p.s.a. postanowił, jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI