Orzeczenie · 2026-03-17

III OZ 73/26

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-03-17
NSAAdministracyjneŚredniansa
przywrócenie terminupostępowanie administracyjnesądy administracyjnezażaleniewsansaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiterminy procesowebrak winy

Sprawa dotyczyła zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, które odrzuciło wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu od zarządzenia starszego referendarza sądowego. Zarządzenie to pozostawiło bez rozpoznania wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego. Pełnomocnik skarżącego otrzymał odpis zarządzenia 7 lipca 2025 r., co oznaczało, że termin do wniesienia sprzeciwu upływał 15 lipca 2025 r. Skarżący wniósł sprzeciw wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu 21 lipca 2025 r., wskazując na chorobę jako przyczynę uchybienia. Sąd I instancji wezwał pełnomocnika do wskazania daty ustania przyczyny uchybienia terminu, czego ten nie uczynił. W konsekwencji WSA odrzucił wniosek o przywrócenie terminu. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie, uznając, że wniosek o przywrócenie terminu został złożony w ustawowym terminie siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia, a jego odrzucenie było pozbawione podstaw prawnych. Sąd podkreślił, że konieczność ustalenia daty ustania przyczyny uchybienia wynika z oceny terminowości samego wniosku o przywrócenie, a nie stanowi braku formalnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących przywracania terminów w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności w kontekście odrzucenia wniosku z powodu braku odpowiedzi na wezwanie.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z wnioskiem o przywrócenie terminu i odpowiedzią na wezwanie sądu.

Zagadnienia prawne (2)

Czy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu od zarządzenia sądu administracyjnego, złożony po upływie terminu do wniesienia sprzeciwu, ale w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia, powinien zostać odrzucony z powodu braku odpowiedzi na wezwanie do wskazania daty ustania tej przyczyny?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, taki wniosek nie powinien zostać odrzucony z powodu braku odpowiedzi na wezwanie do wskazania daty ustania przyczyny uchybienia, jeśli sam wniosek o przywrócenie terminu został złożony w ustawowym terminie.

Uzasadnienie

Sąd I instancji błędnie uznał brak odpowiedzi na wezwanie do wskazania daty ustania przyczyny uchybienia za podstawę do odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu. Konieczność ustalenia tej daty wynika z oceny terminowości samego wniosku o przywrócenie, a nie stanowi braku formalnego. Jeśli wniosek o przywrócenie terminu został złożony w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia, jest złożony w terminie, a jego odrzucenie z tego powodu jest pozbawione podstaw prawnych.

Czy sąd administracyjny może odrzucić wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu od zarządzenia, jeśli strona uchybiła terminowi bez swojej winy, a wniosek o przywrócenie terminu został złożony w ustawowym terminie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli wniosek o przywrócenie terminu został złożony w ustawowym terminie, sąd powinien rozpoznać go merytorycznie, oceniając zarówno terminowość wniosku, jak i brak winy strony w uchybieniu terminu.

Uzasadnienie

Sąd I instancji odrzucił wniosek o przywrócenie terminu, opierając się na braku odpowiedzi na wezwanie dotyczące daty ustania przyczyny uchybienia. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wniosek o przywrócenie terminu został złożony z zachowaniem ustawowego terminu, a jego odrzucenie było pozbawione podstaw prawnych. Sąd I instancji powinien rozpoznać wniosek merytorycznie, oceniając terminowość jego złożenia oraz brak winy strony.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 3 listopada 2025 r. sygn. akt III SPP/Gl 87/25 o odrzuceniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu.

Przepisy (8)

Główne

p.p.s.a. art. 86 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu.

p.p.s.a. art. 87 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu.

p.p.s.a. art. 88

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wniosek spóźniony lub niedopuszczalny podlega odrzuceniu.

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Tekst jednolity.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 185 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd drugiej instancji uchyla lub zmienia zaskarżone postanowienie, postanowienie w przedmiocie kosztów albo wyrok sądu pierwszej instancji, jeśli uzna, że zachodzi naruszenie prawa materialnego lub istotne naruszenie przepisów postępowania.

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Do postępowania w NSA stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu przed WSA.

Dz.U. 2024 poz 935 art. 87 § par 1

Dz.U. 2024 poz 935 art. 88

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek o przywrócenie terminu został złożony w ustawowym terminie siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia. • Odrzucenie wniosku o przywrócenie terminu z powodu braku odpowiedzi na wezwanie do wskazania daty ustania przyczyny uchybienia było pozbawione podstaw prawnych.

Godne uwagi sformułowania

umknęło uwadze Sądu I instancji, że konieczność ustalenia daty ustania przyczyny uchybienia terminu wynika z obowiązku dokonania oceny terminowości wniesienia wniosku o jego przywrócenie, tj. ocena czy wniosek ten nie jest spóźniony. • Nie stanowi zatem bezpośredniego braku formalnego wniosku o przywrócenie terminu. • Przyjęcie błędnego stanowiska Sądu I instancji oznaczałoby, że złożenie wniosku o przywrócenie terminu następnego dnia po jego upływie i uchybieniu, obligowałoby sąd do wystosowania wezwania o wskazanie daty ustania przyczyny uchybienia terminu.

Skład orzekający

Piotr Korzeniowski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przywracania terminów w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności w kontekście odrzucenia wniosku z powodu braku odpowiedzi na wezwanie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z wnioskiem o przywrócenie terminu i odpowiedzią na wezwanie sądu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy istotnego zagadnienia proceduralnego związanego z przywracaniem terminów, co jest kluczowe dla praktyków prawa administracyjnego.

Kiedy sąd odrzuca wniosek o przywrócenie terminu? Kluczowa interpretacja NSA.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst